III SA/Łd 1059/12
WyrokWSA w Łodzi2013-02-13
Skład orzekający: Małgorzata Łuczyńska, Ewa Alberciak, Krzysztof Szczygielski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zwrot nadpłaty za centralne ogrzewanie powinien być zaliczany do dochodu przy ustalaniu prawa do dodatku mieszkaniowego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zwrot nadpłaty za centralne ogrzewanie stanowi przychód, który należy zaliczyć do dochodu przy ustalaniu prawa do dodatku mieszkaniowego. Organ prawidłowo uwzględnił tę kwotę, ponieważ nie jest ona wymieniona w katalogu świadczeń wyłączonych z dochodu zgodnie z ustawą o dodatkach mieszkaniowych. Zwrot nadpłaty powiększa stan majątkowy świadczącego po stronie dochodów.Stan faktyczny
Prezydent Miasta Ł. przyznał J.M. dodatek mieszkaniowy, uwzględniając jego średni miesięczny dochód w kwocie 964,36 zł, w tym zwrot nadpłaty za centralne ogrzewanie w wysokości 165,93 zł. J.M. odwołał się, twierdząc, że zwrot nadpłaty nie jest dochodem, a jego rzeczywisty dochód jest niższy. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy, powołując się na przepisy ustawy o dodatkach mieszkaniowych. J.M. zaskarżył decyzję SKO do WSA, podnosząc te same argumenty i powołując się na przepisy Kodeksu cywilnego oraz orzecznictwo.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę J.M.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 13 lutego 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska, Sędziowie Sędzia WSA Ewa Alberciak, Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski (spr.), , Protokolant Pomocnik sekretarza – Bartosz Adamus, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 lutego 2013 roku sprawy ze skargi J. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego oddala skargę. b.a.
DECYZJĄ NR [...] Z DNIA [...], PREZYDENT MIASTA Ł. PRZYZNAŁ J.M. DODATEK MIESZKANIOWY NA OKRES OD 1 LIPCA 2012 R. DO 31 GRUDNIA 2012 R. W WYSOKOŚCI 205,57 ZŁ MIESIĘCZNIE. WYDAJĄC DECYZJĘ ORGAN PRZYJĄŁ ŚREDNI MIESIĘCZNY DOCHÓD STRONY W KWOCIE 964,36 ZŁ.
OD POWYŻSZEJ DECYZJI J.M. ZŁOŻYŁ W DNIU 10 WRZEŚNIA 2012 R. ODWOŁANIE, UZUPEŁNIONE PISMEM Z DNIA 11 WRZEŚNIA 2012 R. WSKAZAŁ, IŻ Z EMERYTURY OPŁACA ŚWIADCZENIA, W TYM OPŁATY ZA CENTRALNE OGRZEWANIE ( CO). JEŻELI SĄ RÓŻNICE W OPŁATACH POBRANYCH DO RZECZYWISTYCH, OTRZYMUJE ZWROT NADPŁATY. JEGO DOCHÓD MIESIĘCZNY WYNOSI 780,24 ZŁ PLUS PODATEK I SKŁADKI NA UBEZPIECZENIE 128,81, NIE ZAŚ JAK WYLICZYŁ ORGAN 964,36 ZŁ MIESIĘCZNIE BRUTTO. BŁĘDNY WYNIK OTRZYMANO DODAJĄC ZWROT NADPŁATY ZA CO. SKARŻĄCY WSKAZAŁ, IŻ PŁACI ZALICZKOWO NA CO, ZAŚ ROZLICZENIE NASTĘPUJE PO OKRESIE GRZEWCZYM. W JEGO OCENIE ZALICZANIE ZWROTU NADPŁATY JAKO DOCHÓD JEST POMYŁKĄ.
DECYZJĄ Z DNIA [...] NR [...] SAMORZĄDOWE KOLEGIUM ODWOŁAWCZE W Ł. UTRZYMAŁO W MOCY ZASKARŻONĄ DECYZJĘ PREZYDENTA MIASTA Ł.. W UZASADNIENIU POWOŁAŁO BRZMIENIE ART. 3 UST. 3 ORAZ ART. 7 UST. 1 USTAWY Z DNIA 21 CZERWCA 2001 R. O DODATKACH MIESZKANIOWYCH ( DZ.U. Z 2001 R. NR 71, [POZ. 734 ZE ZM.).
NA PODSTAWIE MATERIAŁÓW ZGROMADZONYCH W AKTACH SPRAWY ORGAN USTALIŁ, ŻE J.M. ZAJMUJE WŁASNOŚCIOWY LOKAL MIESZKALNY O POWIERZCHNI UŻYTKOWEJ WYNOSZĄCEJ 36,33 M². PROWADZI JEDNOOSOBOWE GOSPODARSTWO DOMOWE. DO DOCHODU TEGO GOSPODARSTWA W OKRESIE 3 MIESIĘCY KALENDARZOWYCH POPRZEDZAJĄCYCH DZIEŃ ZŁOŻENIA WNIOSKU O PRZYZNANIE DODATKU MIESZKANIOWEGO (MARZEC – MAJ 2012 R.) ORGAN PIERWSZEJ INSTANCJI ZALICZYŁ EMERYTURĘ SKARŻĄCEGO WRAZ Z ZALICZKĄ NA PODATEK DOCHODOWY ORAZ SKŁADKĄ NA UBEZPIECZENIE ZDROWOTNE W ŁĄCZNEJ KWOCIE 2.727,15 ZŁ ORAZ NADPŁATĘ Z TYTUŁU ROZLICZENIA KOSZTÓW CO W KWOCIE 165,93 ZŁ. WYLICZONY W POWYŻSZY SPOSÓB ŚREDNI MIESIĘCZNY DOCHÓD SKARŻĄCEGO WYNOSIŁ 964,36 ZŁ.
ORGAN WSKAZAŁ, IŻ WYDATKI MIESZKANIOWE PONIESIONE PRZEZ J.M. WYNOSZĄ 363,53 ZŁ. SKORO POWIERZCHNIA ZAJMOWANEGO PRZEZ J.M. LOKALU MIESZKALNEGO MA 36,33 M², A POWIERZCHNIA NORMATYWNA DLA JEDNEJ OSOBY ZGODNIE Z ART. 5 UST. 1 PKT 1 USTAWY WYNOSI 35 M², TO DLA CELÓW OBLICZENIA WYSOKOŚCI DODATKU MIESZKANIOWEGO – NA PODSTAWIE ART. 5 UST. 4 USTAWY – ZOSTAŁA PRZYJĘTA KWOTA WYDATKÓW MIESZKANIOWYCH W WYSOKOŚCI 350,22 ZŁ (WYDATKI ZA LOKAL PODZIELONE PRZEZ JEGO POWIERZCHNIĘ UŻYTKOWĄ A NASTĘPNIE UZYSKANY W TEN SPOSÓB WSKAŹNIK POMNOŻONY PRZEZ NORMATYWNĄ POWIERZCHNIĘ: 363,53 ZŁ : 36,33 M² X 35 M² = 350,22 ZŁ). ORGAN POWOŁUJĄC ART. 6 UST. 1 PKT 1 USTAWY O DODATKACH MIESZKANIOWYCH WSKAZAŁ, ŻE DODATEK MIESZKANIOWY WYLICZONY DLA J.M. STANOWI RÓŻNICĘ POMIĘDZY WYDATKAMI MIESZKANIOWYMI, KTÓRE PO PRZELICZENIU NA NORMATYWNĄ POWIERZCHNIĘ UŻYTKOWĄ WYNOSIŁY 350,22 ZŁ A 15% ŚREDNIEGO MIESIĘCZNEGO DOCHODU GOSPODARSTWA DOMOWEGO STRONY, KTÓRY WYNOSIŁ 964,36 ZŁ. WYLICZONY W TEN SPOSÓB DODATEK MIESZKANIOWY OSIĄGNĄŁ WARTOŚĆ 205,57 ZŁ I W TEJ WYSOKOŚCI ORGAN PRZYZNAŁ SKARŻĄCEMU DODATEK MIESZKANIOWY NA OKRES OD 1 LIPCA 2012 R. DO 31 GRUDNIA 2012 R. ORGAN WSKAZAŁ, IŻ W JEGO OCENIE ZALICZENIE DO GOSPODARSTWA DOMOWEGO SKARŻĄCEGO KWOTY 165,93 ZŁ NASTĄPIŁO PRAWIDŁOWO. NADPŁATA W WW. WYSOKOŚCI Z TYTUŁU ROZLICZENIA KOSZTÓW CENTRALNEGO OGRZEWANIA ZOSTAŁA ZAKSIĘGOWANA NA KONCIE PROWADZONYM DLA LOKALU SKARŻĄCEGO W MAJU 2012 R. DOCHODEM SĄ WSZELKIE PRZYCHODY UZYSKANE W OKRESIE 3 MIESIĘCY KALENDARZOWYCH POPRZEDZAJĄCYCH DZIEŃ ZŁOŻENIA WNIOSKU O PRZYZNANIE DODATKU MIESZKANIOWEGO. W TYM PRZYPADKU JEST TO OKRES OD MARCA DO MAJA 2012 R. OZNACZA TO, ŻE NADPŁATA UZYSKANA PRZEZ J.M. ZOSTAŁA PRAWIDŁOWO ZALICZONA DO JEGO DOCHODU, KTÓRY NASTĘPNIE BYŁ BRANY POD UWAGĘ PRZY WYLICZANIU DODATKU MIESZKANIOWEGO.
NA POWYŻSZĄ DECYZJĘ J.M. WNIÓSŁ SKARGĘ DO WOJEWÓDZKIEGO SĄDU ADMINISTRACYJNEGO. WSKAZAŁ, IŻ JEGO EMERYTURA JEST OPODATKOWANA I JEST ZALICZONA DO DOCHODÓW. Z EMERYTURY OPŁACA SZEREG ŚWIADCZEŃ, W TYM CO. OPŁATY ZA CO SĄ POBIERANE ZALICZKOWO, JEST TO UMOWA O ŚWIADCZENIACH WZAJEMNYCH. SKARŻĄCY POWOŁAŁ BRZMIENIE ART. 487 § 1 I § 2 I ART. 743 KODEKSU CYWILNEGO. POWOŁAŁ SIĘ NA WYROK SĄDU NAJWYŻSZEGO Z 20 PAŹDZIERNIKA 2006 R. IV CSK 134/05, A PONADTO NA ART. 151A UST. 1 USTAWY PRAWO ZAMÓWIEŃ PUBLICZNYCH. WSKAZAŁ, IŻ ZALICZKA JEST KWOTĄ WPŁACONĄ NA POCZET PRZYSZŁYCH NALEŻNOŚCI I JEST JEDYNIE CZĘŚCIĄ CENY, ZAŚ KOSZTY CENTRALNEGO OGRZEWANIA SĄ KOSZTAMI ŚCIŚLE ZWIĄZANYMI Z DANYM LOKALEM. POWOŁAŁ SIĘ RÓWNIEŻ NA USTAWĘ Z DNIA 21 CZERWCA 2001 R. O OCHRONIE PRAW LOKATORÓW, MIESZKANIOWYM ZASOBIE GMINY I O ZMIANIE KODEKSU CYWILNEGO. W OCENIE SKARŻĄCEGO, SKORO PŁACI ON ZALICZKĘ NA CO Z DOCHODU, JAKIM JEST EMERYTURA, TO OTRZYMANE ROZLICZENIE KOSZTÓW JEST RESZTĄ. RESZTA ZAŚ NIE JEST DOCHODEM. W OCENIE SKARŻĄCEGO, GDYBY OTRZYMAŁ ZAPŁATĘ ZA KORZYSTANIE ZA CO, TO BYŁBY TO DOCHÓD. W ZASKARŻONEJ DECYZJI WYSTĘPUJĄ BŁĘDY MERYTORYCZNE.
W ODPOWIEDZI NA SKARGĘ ORGAN WNIÓSŁ O JEJ ODDALENIE, PODTRZYMUJĄC STANOWISKO WYRAŻONE W UZASADNIENIU ZASKARŻONEJ DECYZJI. STWIERDZIŁ, ŻE NIE JEST TRAFNE ODWOŁYWANIE SIĘ PRZEZ SKARŻĄCEGO DO PRZEPISÓW REGULUJĄCYCH DOSTARCZENIE CIEPŁA DO JEGO LOKALU. WYJAŚNIAJĄC ZASADNOŚĆ ZALICZENIA DO DOCHODÓW SKARŻĄCEGO NADPŁATY Z TYTUŁU ROZLICZENIA KOSZTÓW CENTRALNEGO OGRZEWANIA, KOLEGIUM POWOŁAŁO SIĘ NA WYROK WOJEWÓDZKIEGO SĄDU ADMINISTRACYJNEGO W GORZOWIE WIELKOPOLSKIM SYGN. AKT II SA/GO 55/09.
WOJEWÓDZKI SĄD ADMINISTRACYJNY ZWAŻYŁ, CO NASTĘPUJE:
SKARGA NIE JEST ZASADNA.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. W myśl zaś § 2 art. 1 cyt. ustawy kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej: p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
W myśl zaś art. 145 § 1 wymienionej ustawy sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie :
1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi:
a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy,
2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach,
3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.
Z wymienionych przepisów wynika, że sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, czy jest ona zgodna z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
Ponadto sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną - art. 134 § 1 p.p.s.a.
Rozpoznając skargę w tak zakreślonej kognicji Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja, jak również poprzedzająca ją decyzja Prezydenta Miasta Ł. wydane zostały zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa.
Podstawę prawną rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. z 2001 r. Nr 71 poz. 734 ze zm.).
Sporną kwestię w rozpoznawanej sprawie stanowiła wysokość przyznanego J.M. dodatku mieszkaniowego. Skarżący zakwestionował bowiem sposób wyliczenia przez organy orzekające wysokości uzyskiwanego przez niego dochodu, poprzez zaliczenie doń zwrotu nadpłaty za centralne ogrzewanie.
Katalog przychodów uważanych za dochód, będący podstawą przyznania dodatku mieszkaniowego zawiera przepis art. 3 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Zgodnie z tym przepisem, za dochód uważa się wszelkie przychody po odliczeniu kosztów ich uzyskania oraz po odliczeniu składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe oraz ubezpieczenie chorobowe (art. 3 ust. 3 zd. 1).
Zakres wyłączenia z dochodu określa zdanie 2 powołanego przepisu, zgodnie z którym do dochodów nie zalicza się świadczeń pomocy materialnej dla uczniów, dodatków dla sierot, jednorazowych zapomóg z tytułu urodzenia dziecka, pomocy w zakresie dożywiania, zasiłków pielęgnacyjnych, zasiłków okresowych z pomocy społecznej, jednorazowych świadczeń z pomocy społecznej, dodatku mieszkaniowego oraz zapomogi pieniężnej.
Wypłacony skarżącemu zwrot nadpłaty z tytułu rozliczenia zaliczek wnoszonych na pokrycie kosztów centralnego ogrzewania zajmowanego lokalu wyniósł 165,93 zł.
W ocenie Sądu zasadnie organ I instancji zaliczył ww. kwotę do dochodu gospodarstwa domowego skarżącego, bowiem wskazane świadczenie nie zostało wymienione w powołanym przepisie, jako podlegające wyłączeniu.
Użycie przez ustawodawcę w przepisie art. 3 ust. 3 ustawy określenia "wszelkie przychody" oznacza przyjęcie zasady zaliczenia do dochodu wszelkich korzyści majątkowych jakie istnieją. Inne znaczenie tego sformułowania wymagałoby specjalnej wskazówki interpretacyjnej w samej ustawie. Jak wcześniej wyjaśniono, odstępstwa od tej generalnej zasady wylicza enumeratywnie powołany wyżej przepis w zdaniu drugim. Wykładnia rozszerzająca zakres wyłączeń od dochodu jest w ocenie Sądu wykluczona, albowiem prowadziłaby do nadużycia woli ustawodawcy.
Do takiej interpretacji omawianego przepisu prowadzi ocena charakteru świadczeń ponoszonych przez zajmującego lokal w formie zaliczki na poczet eksploatacji mieszkania. Świadczenia takie pochodzą z dochodów jakie zajmujący lokal posiada. Zwrot nadpłaconej kwoty, po ostatecznym rozliczeniu, nie może zmienić przymiotu takiego świadczenia zarówno w chwili wpłaty należności, jak i później, tj. w chwili zwrotu. Zaliczyć zatem należy taką nadpłatę do dochodu.
Jeśli zajmujący lokal ponosiłby świadczenia z tytułu ogrzewania mieszkania we właściwej wysokości i przez to nie powstałaby nadpłata, jego stan majątkowy po stronie dochodu byłby wyższy od stanu istniejącego po wniesieniu zaliczek. Taką różnicę, wynikającą z ponoszenia opłat w zawyżonym tymczasowo rozmiarze, niweluje późniejszy zwrot nadpłaty powiększając tym samym stan majątkowy świadczącego po stronie dochodów (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 31 marca 2009 roku, sygn. akt II SA/Go 55/09, LEX nr 543/675).
Biorąc pod uwagę powyższe rozważania Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał zarzuty skargi J.M. za bezzasadne.
Skarżący nie wskazał naruszenia przez organy przepisów postępowania, niemniej jednak należy wskazać, iż stan faktyczny niniejszej sprawy został przez organy I i II instancji dokładnie wyjaśniony w aspekcie obowiązujących przesłanek ustawowych, uzasadniających wydanie decyzji o przyznaniu dodatku mieszkaniowego.
W tym stanie rzeczy Sąd oddalił skargę J.M. na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
D.CZ.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło