II OZ 265/13
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2013-04-17
Skład orzekający: Paweł Miładowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zażalenie na postanowienie o oddaleniu wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata może być uwzględnione, jeśli strona skarżąca nie wykazała swojej trudnej sytuacji materialnej, a zarzut braku podpisu sędziego na odpisie postanowienia dotyczy dokumentu, który z natury nie musi być podpisany przez sędziego?Ratio decidendi
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ strona skarżąca nie wykazała, że znajduje się w sytuacji materialnej uzasadniającej przyznanie prawa pomocy w pełnym zakresie. Uzyskiwany przez nią dochód pozwala na partycypowanie w kosztach postępowania, a zarzut braku podpisu sędziego na odpisie postanowienia jest bezzasadny, gdyż podpis sędziego znajduje się na oryginale, a nie na odpisie.Stan faktyczny
A. P. złożyła skargę na decyzję Wojewody Świętokrzyskiego dotyczącą sprzeciwu wobec zgłoszenia zamiaru budowy obiektu budowlanego. Wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach oddalił jej wnioski, wskazując na brak spełnienia ustawowych kryteriów przyznania prawa pomocy ze względu na stałe źródło utrzymania (emeryturę) i brak osób na utrzymaniu. Strona złożyła zażalenie, podnosząc m.in. brak podpisu sędziego na odpisie postanowienia.Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Paweł Miładowski, , , po rozpoznaniu w dniu 17 kwietnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 15 marca 2013 r., sygn. akt II SA/Ke 883/12 o oddaleniu wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych oraz wniosku o ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A. P. na decyzję Wojewody Świętokrzyskiego z dnia [...] października 2012 r., znak: [...] w przedmiocie sprzeciwu wobec zgłoszenia zamiaru budowy obiektu budowlanego postanawia: oddalić zażalenie.
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 15 marca 2013 r. sygn. akt II SA/Ke 883/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach oddalił wniosek A. P. o zwolnienie od kosztów sądowych oraz wniosek o ustanowienie adwokata w sprawie z jej skargi na decyzję Wojewody Świętokrzyskiego z dnia [...] października 2012 r., w przedmiocie sprzeciwu wobec zgłoszenia zamiaru budowy obiektu budowlanego.
W uzasadnieniu postanowienia Sąd pierwszej instancji wskazał, że wnioskodawczyni nie spełnia ustawowych kryteriów przyznania prawa pomocy. Posiada ona stałe źródło utrzymania – emeryturę, z której osiąga regularny miesięczny dochód w kwocie 2203,17 zł Gospodarstwo domowe prowadzi sama, nie ma żadnej osoby na utrzymaniu.
Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła A. P. wnosząc o jego uchylenie bądź zmianę. W uzasadnieniu zażalenia skarżąca podniosła, że doręczony jej odpis postanowienia nie zawiera podpisu sędziego a jedynie podpis maszynistki.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
W pierwszej kolejności wskazać należy, że prawo pomocy polega na tym, iż strona zostaje zwolniona przez sąd od kosztów sądowych oraz uzyskuje uprawnienie do ustanowienia zawodowego pełnomocnika bez ponoszenia kosztów jego wynagrodzenia i wydatków (art. 244 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.)). Przewidziana możliwość przyznania prawa pomocy może być udzielona w zakresie całkowitym lub częściowym (art. 245 p.p.s.a.). Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Prawo to przyznaje się, jeżeli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Prawo pomocy w zakresie częściowym polega natomiast na zwolnieniu tylko od opłat sądowych w całości lub części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego względnie rzecznika patentowego.
Z przytoczonych przepisów wynika, że ubiegającego się o to prawo obciąża obowiązek wykazania, iż znajduje się w określonej sytuacji materialnej uprawniającej do przyznania mu prawa pomocy w zakresie całkowitym bądź częściowym.
Zważywszy na ustaloną przez Sąd sytuację majątkową skarżącej uznać należy, że nie ma podstawy do przyjęcia, iż spełnione zostały ustawowe przesłanki przyznania jej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Uzyskiwany przez skarżącą stały dochód w wysokości około 2203 zł brutto, wskazuje na to, że skarżąca będąc świadomą prowadzonego postępowania sądowego jest w stanie bez uszczerbku koniecznego dla utrzymania siebie zabezpieczyć odpowiednie kwoty, które umożliwią jej partycypowanie w kosztach postępowania, tym bardziej, że na obecnym etapie postępowania koszty postępowania obejmują wpis sądowy od skargi w kwocie 500 złotych, zaś udział adwokata na tym etapie postępowania nie jest obligatoryjny.
Wobec okoliczności przedstawionych powyżej należy stwierdzić, że skarżąca nie wykazała w przekonujący sposób, iż znajduje się w sytuacji materialnej kwalifikującej do przyznania jej prawa pomocy w zakresie przez nią żądanym.
Odnosząc się do kwestii braku podpisu sędziego na przesłanym stronie odpisie zaskarżonego postanowienia wskazać należy, że skoro jest to odpis orzeczenia, to jest rzeczą oczywistą, że nie posiada on podpisu sędziego, który go wydał, gdyż taki podpis znajduje się tylko na oryginalnym egzemplarzu orzeczenia. Na odpisie postanowienia swój podpis złożyła natomiast osoba sporządzająca ten odpis – maszynistka M. B..
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi postanowił zażalenie oddalić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło