I OZ 226/13

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym Przewodniczący Sędzia NSA Anna Lech po rozpoznaniu w dniu 12 kwietnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M. M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 20 lutego 2013 r., sygn. akt IV SO/Wr 7/13 oddalające wniosek o przyznanie prawa pomocy w sprawie z wniosku M. M. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego przed wszczęciem postępowania sądowoadministracyjnego w przedmiocie "opieszałości, pozbawienia praw i dyskryminacji" związanych z postanowieniem Sądu Okręgowego we Wrocławiu z dnia 18 grudnia 2012 r., sygn. akt XIII S 11/12 oddalającym skargę na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w sprawie o sygn. akt III RC 248/11, prowadzonej przez Sąd Rejonowy w O., z pozwu P. M. o podwyższenie alimentów i z pozwu wzajemnego skarżącego o obniżenie alimentów postanawia: oddalić zażalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu postanowieniem z dnia 20 lutego 2013 r., sygn. akt IV SO/Wr 7/13, oddalił wniosek M. M. o przyznanie prawa pomocy w sprawie z jego wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego przed wszczęciem postępowania sądowoadministracyjnego w przedmiocie "opieszałości, pozbawienia praw i dyskryminacji" związanych z postanowieniem Sądu Okręgowego we Wrocławiu z dnia 18 grudnia 2012 r., sygn. akt XIII S 11/12 oddalającym skargę na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w sprawie o sygn. akt III RC 248/11, prowadzonej przez Sąd Rejonowy w O., z pozwu P. M. o podwyższenie alimentów i z pozwu wzajemnego. Sąd wskazał, że w świetle art. 3 § 2 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), skarga dotycząca postępowania w przedmiocie skargi na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy cywilnej w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki jest niedopuszczalna, a tym samym oczywiście bezzasadna w rozumieniu art. 247 powołanej ustawy. Sąd podkreślił przy tym, że bezzasadność skargi należy łączyć nie tylko z jej merytoryczną oceną, ale i z możliwością jej wniesienia. Wobec tego Sąd pierwszej instancji stwierdził, że skarżącemu nie przysługuje prawo pomocy w celu sporządzenia i wniesienia skargi, która byłaby niedopuszczalna i z tego względu nie podlegałaby kontroli sądu administracyjnego. Dodatkowo Sąd zauważył, że przesłanka oczywistej bezzasadności skargi, o której mowa w art. 247 powołanej ustawy, znajduje również zastosowanie w sytuacji, gdy wniosek o przyznanie prawa pomocy został złożony przed wszczęciem postępowania sądowego, to znaczy wtedy, gdy skarga (pismo procesowe) nie została jeszcze wniesiona do sądu, zaś z wniosku o przyznanie prawa pomocy złożonego w celu wszczęcia postępowania sądowego, wynika w sposób nie budzący wątpliwości, iż przedmiotem zaskarżenia nie jest żaden z aktów i czynności wymienionych w art. 3 § 2 i § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Na to postanowienie zażalenie złożył M. M., w którym wyraził niezadowolenie z postępowania toczącego się z jego udziałem przed sądem powszechnym, którego przedmiot został opisany powyżej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: zgodnie z art. 3 § 2 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Należy się zgodzić ze stanowiskiem Sądu pierwszej instancji, że przedmiot skargi złożonej przez skarżącego do Sądu Okręgowego we Wrocławiu, nie spełniał warunków określonych w art. 3 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, bowiem sprawa zarówno o podwyższenie, jak i o obniżenie alimentów nie należy do kognicji sądów administracyjnych. Oznacza to, że spełniona została przesłanka oczywistej bezzasadności skargi określona w art. 247 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wobec tego uznać należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu nie naruszył prawa odmawiając skarżącemu przyznania prawa pomocy ze względu na oczywistą bezzasadność skargi. Naczelny Sąd Administracyjny pragnie w tym miejscu podkreślić, że przedmiotem jego kontroli w niniejszym postanowieniu była tylko i wyłącznie prawidłowość postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 20 lutego 2013 r., zatem inne zarzuty zażalenia, w szczególności dotyczące postępowania przed sądem powszechnym, nie mogły zostać rozpoznane. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowił, jak w sentencji.