II SA/Ke 56/13

WyrokWSA w Kielcach2013-02-28

Skład orzekający: Dorota Chobian, Renata Detka, Jacek Kuza

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego prawidłowo oparł decyzję nakazującą wykonanie robót budowlanych wyłącznie na jednej opinii technicznej, mimo kwestionowania jej wiarygodności i zasadności przez stronę oraz przedstawienia przez nią innych dowodów, w tym postanowienia sądu dyscyplinarnego?
Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego naruszył przepisy postępowania administracyjnego, w szczególności art. 7, 77 § 1, 80 i 107 § 3 kpa, poprzez niewyczerpujące zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego oraz dowolną ocenę dowodów. Organ odwoławczy nie odniósł się do zarzutów strony kwestionujących wiarygodność kluczowej opinii technicznej, nie wyjaśnił powodów odrzucenia innych dowodów (w tym postanowienia sądu dyscyplinarnego) i nie ustosunkował się do sprzecznych ustaleń zawartych w protokole kontroli okresowej obiektu. W konsekwencji, uzasadnienie decyzji było wadliwe, co skutkowało koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.
Stan faktyczny
Wspólnota Mieszkaniowa zaskarżyła decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora nakazującą wykonanie robót budowlanych w celu usunięcia zawilgoceń w budynku. Organ opierał się głównie na opinii technicznej A. W., która wskazywała na brak izolacji jako przyczynę problemów. Wspólnota kwestionowała tę opinię, powołując się na inne ekspertyzy, postanowienie sądu dyscyplinarnego oraz protokół kontroli okresowej wskazujący na dobry stan techniczny budynku. Zarzucała organom naruszenie przepisów postępowania, w tym niewyczerpujące zebranie dowodów i dowolną ich ocenę.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku i zasądził od organu na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Chobian, Sędziowie Sędzia WSA Renata Detka (spr.), Sędzia WSA Jacek Kuza, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Sebastian Styczeń, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 28 lutego 2013r. sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości przy ul. W. w K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie nakazu wykonania określonych robót budowlanych I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku; III. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości przy ul. W. w K. kwotę 757 (siedemset pięćdziesiąt siedem ) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z [...] znak: [...],Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. po rozpatrzeniu odwołania Wspólnoty Mieszkaniowej budynku przy ul. [...] w K. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta K. z [...] nakazującą Wspólnocie, jako właścicielowi nieruchomości, usunąć w terminie do 30 listopada 2013 r. stwierdzone nieprawidłowości w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. [...] w K. przez wykonanie następujących robót budowlanych: - izolacji poziomej ścian zewnętrznych i wewnętrznych w piwnicy na poziomie posadzki metodą iniekcji krystalicznej, - osuszenie ścian i stropów, - izolacji termicznej cokołu budynku na głębokość 1 m poniżej poziomu terenu, - usprawnienia odwodnienia powierzchniowego w bezpośrednim sąsiedztwie budynku poprzez wykonanie drenażu opaskowego i nowej opaski wokół budynku, - regulacji odpływu wód opadowych w celu zlikwidowania problemu zalewania powierzchniowego z terenów wokół budynku. W uzasadnieniu organ podał, że pismem z 30 czerwca 2009 r. E. D. wystąpiła do organu I instancji informując o występującym w jej mieszkaniu i piwnicy problemie zawilgocenia i zagrzybienia ścian i stropu. W wyniku oględzin organ ustalił, że budynek przy ul. [...] w K. jest dwukondygnacyjny, murowany, z dachem o konstrukcji drewnianej krytym blachą falistą. Budynek jest na całej powierzchni podpiwniczony i usytuowany na terenie ze spadkiem do ulicy [...]. Posiada ocieplenie zewnętrzne z pominięciem cokołu piwnicznego. Wokół budynku wykonano opaskę ze spadkiem od budynku. Woda opadowa z koryta przy opasce od strony dłuższego boku budynku jest skierowana do kanału ściekowego sąsiadującego z budynkiem. W pomieszczeniach piwnic zlokalizowanych pod mieszkaniami nr 1 i 2 stwierdzono na ścianach zmurszałe tynki, odspojone od ściany, z licznymi spękaniami i widocznym zawilgoceniem. W mieszkaniu nr 1 na ścianie południowo-wschodniej dostrzeżono zawilgocenie sięgające około pół metra od poziomu stropu, który dzieli mieszkanie od piwnicy, w której stwierdzono niewłaściwy stan techniczny ścian zewnętrznych. W mieszkaniu nr 1 w pokoju z zawilgoconymi ścianami, przy zamkniętym oknie stwierdzono zapach stęchlizny, pomimo istnienia kratki wentylacyjnej. Zarządca budynku, Zespół Wspólnot Mieszkaniowych [...] przesłał do organu I instancji przy piśmie z 12 października 2009 r. opracowanie "opinia techniczna dotycząca zawilgocenia ścian parteru w budynku przy [...] w K." autorstwa m.in. A. W. Wskazano w niej na zawilgocenie ścian piwnic oraz wewnętrznych i zewnętrznych ścian parteru, a także stropu nad piwnicą w części południowej budynku. Zapisano, że na ścianach fundamentowych od strony piwnic nie występują znaczące rysy i pęknięcia, które mogłyby wskazywać na nieprawidłowości pracy fundamentów. Stwierdzono: liczne silne zawilgocenia, brak izolacji poziomej i pionowej zarówno fundamentów jak również wewnętrznych i zewnętrznych ścian piwnicznych pokrytych tynkiem wapienno-cementowym, ściany silnie zawilgocone, a tynki zmurszałe i odpadające, w piwnicach posadzki betonowe w średnim stanie technicznym do częściowego uzupełnienia, również noszące ślady zawilgocenia. Wskazano, iż ściany wewnętrzne i zewnętrzne w mieszkaniach nr 1 i 2 oraz na klatce schodowej są zawilgocone, a tynki zmurszałe i odpadające. Zwłaszcza w mieszkaniu nr 1 ściana szczytowa zawilgocona była na całej długości do wysokości ok. 60 cm ponad poziom posadzki, tynki porażone pleśnią wymagały skucia, wymiany na nowe i malowania. Ściany piwniczne zarówno zewnętrzne - kamienne jak i wewnętrzne - ceglane również są nadmiernie zawilgocone. Stropy nad piwnicami w budynku na ogół nie wykazują pęknięć ani zarysowań mogących mieć wpływ na konstrukcję budynku za wyjątkiem stropu pod mieszkaniem nr 1, gdzie po wykonaniu odkrywki stwierdzono od spodu silne zawilgocenie stropu, ślady pleśni oraz odspojony, odpadający tynk. Stwierdzono również, że bezpośrednio pod południowym pokojem mieszkania nr 1 w piwnicy w całym pomieszczeniu komórki lokatorskiej należy odkuć odspojoną i zmurszałą obrzutkę, dokonać oględzin konstrukcji stropu i podjąć decyzję co do doraźnej naprawy lub ewentualnego wzmocnienia stropu. Zmierzona wilgotność stropu w piwnicy wyniosła 8%. Posadzki na parterze w części południowej od strony szczytowej oraz w piwnicy w części południowej budynku są zawilgocone. Nie stwierdzono istotnych nieszczelności w pokryciu dachowym oraz uznano, że rynny i rury spustowe są w dobrym stanie technicznym, drożne i - w ocenie autorów - nie mają wpływu na zawilgocenie ścian. W opinii zapisano, że ukształtowanie terenu z dużym spadkiem od strony wschodniej i sposób odprowadzenia wód opadowych z sąsiednich nieruchomości tj. [...] i [...] sprzyja, zwłaszcza w okresie dużych opadów, gromadzeniu się znacznych ilości wód w sąsiedztwie budynku nr [...], a szczególnie w okolicach studzienki kanalizacyjnej i południowego wejścia do budynku. Naturalny spływ wód opadowych jest realizowany w kierunku południowej części budynku, brak poprawnego odprowadzenia wód opadowych poza bezpośrednie sąsiedztwo budynku oraz posadowienie go na gruntach nieprzepuszczalnych (iły piaszczyste, glina), powoduje jej zaleganie, co ma wpływ na zawilgocenie ścian zewnętrznych budynku od strony południowej a w dalszej konsekwencji na degradację tynków i murów. W opinii stwierdzono, że zawilgocenia ścian i stropu zlokalizowane są w części południowej budynku, a przyczyną jest podciąganie kapilarne wynikające z braku izolacji pionowej i poziomej ścian piwnicznych. Lokalizacja budynku u podnóża wzniesienia w miejscu gdzie teren staje się płaski oraz ukształtowanie terenu ze spadkiem wzdłuż budynku powodują koncentrację wód powierzchniowych od strony południowej i napór wody deszczowej na ściany budynku. W przypadku silnego zawilgocenia muru i stropu istotnym czynnikiem wpływającym na wykraplanie wody, a nade wszystko na destrukcję substancji murowej, jest przemarzanie spowodowane brakiem izolacji termicznej cokołu w strefie przyziemia do głębokości około 1 m poniżej poziomu terenu. Obecność pleśni oraz grzybów na ścianach i stropach zagraża zdrowiu mieszkańców i wymaga zabiegów osuszających, odgrzybiających i usprawnienia ciągów wentylacji grawitacyjnej. Uszkodzenia ścian i stropów wymagają pilnej interwencji, wykonania robót naprawczych i zabezpieczających. W związku z powyższym w opinii zalecono w trybie pilnym wykonać izolację poziomą ścian zewnętrznych i wewnętrznych w piwnicy, najefektywniej na poziomie posadzki - na przykład metodą iniekcji krystalicznej, wykonać osuszenie ścian i stropów, pionowe izolacje przeciwwilgociowe ścian piwnic, izolację termiczną cokołu budynku, ściany piwnic docieplić do głębokości minimum 1,0 m poniżej poziomu terenu, poprawić - usprawnić odwodnienie powierzchniowe w bezpośrednim sąsiedztwie budynku, wykonać drenaż obwodowy oraz nową opaskę wokół całego budynku, zlikwidować problem zalewania budynku wodą z sąsiednich posesji oraz zalegania deszczówki w bezpośrednim sąsiedztwie budynku poprzez umożliwienie dalszego odpływu wód opadowych z dróg dojazdowych, zarówno po południowej jak i północnej stronie budynku, wykonać ocenę nośności stropu nad piwnicą mieszkania nr 1. W miejscach zawilgoceń wskazano na konieczność naprawy tynków na ścianach i stropach, warstw posadzkowych w mieszkaniach na parterze oraz malowanie pomieszczeń. Pismem z 17 lutego 2012 r. organ I instancji wezwał zarządcę budynku do przedłożenia protokołu kontroli stanu technicznego kanału ściekowego wraz z trzema studzienkami kanalizacyjnymi zlokalizowanego w sąsiedztwie budynku nr [...] oraz badania jego szczelności i oceny prawidłowości wykonanych podłączeń. Organ wydał postanowienie z [...]r., w którym zażądał od Wspólnoty przedłożenia w terminie do dnia 31 marca 2010 r. ekspertyzy stanu technicznego stropu piwnicznego pod mieszkaniem nr 1 w budynku, opracowanej przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia. W piśmie z 12 marca 2012 r. zarząd Wspólnoty zakwestionował opinię A. W. i poinformował, że w mieszkaniach nr 1 i 2 kuchnie zostały przerobione na pokoje, a w pokojach urządzono kuchnie i kwestie związane z wentylacją mogą być powodem problemów z wilgotnością. Załączył krótką, dwustronicową opinię S. B., protokół z kontroli okresowej obiektu wykonywanej raz w roku z 20 lipca 2009 r. oraz protokół okresowej, pięcioletniej kontroli stanu technicznego sprawności obiektu budowlanego z 23 stycznia 2006 r. Dnia 30 sierpnia 2010 r. Wspólnota przesłała do organu I instancji ekspertyzę stanu technicznego stropu piwnicznego pod lokalem mieszkalnym nr 1, w której stwierdzono, że nośność stropu Kleina pod tym lokalem jest wystarczająca dla przeniesienia ciężaru własnego oraz obciążeń użytkowych, a także że badany strop może być użytkowany zgodnie z przeznaczeniem. Pismem z 10 września 2010 r. organ poinformował Zarząd Wspólnoty, iż brak jest podstaw do wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie nieodpowiedniego stanu technicznego stropu piwnicznego w budynku nr [...] wskazując jedynie na potrzebę zabezpieczenia stropu przed korozją. Na skutek interwencji Rzecznika Praw Obywatelskich organ I instancji zażądał od zarządcy budynku przedłożenia w terminie do 31 sierpnia 2012r. informacji o wykonanych zaleceniach wynikających z opinii technicznej A. W. dotyczącej zawilgocenia ścian piwnicznych budynku nr [...] z zagrożeniem, że nieprzedłożenie żądanych wyjaśnień skutkować będzie wydaniem przez organ nadzoru budowlanego decyzji nakazującej przywrócenie odpowiedniego stanu technicznego budynku. Zespół Wspólnot Mieszkaniowych [...] pismem z 27 sierpnia 2012 r. poinformował, że nie wyraża zgody na wykonanie zaleceń wynikających z opinii dr inż. A. W. kwestionując ciągle jej zasadność i zakres prac. Następnie PINB w K. wydał decyzję z [...]r. stanowiącą przedmiot odwołania. W odwołaniu od decyzji organu I instancji ww. Wspólnota Mieszkaniowa podniosła, że ekspertyza wykonana przez A. W. jest niewiarygodna co wykazane zostało w orzeczeniu Okręgowego Sądu Dyscyplinarnego Ś. Izby Inżynierów Budownictwa. W ocenie Wspólnoty w opinii występują elementy wzajemnie się wykluczające, jak wskazanie, że brak jest izolacji poziomej i pionowej fundamentów przy wcześniejszym zapisie, że brak dostępu do fundamentów nie pozwala na ich bezpośrednie oględziny. Ponadto stwierdzenie, że budynek posadowiony jest na gruntach nieprzepuszczalnych, skarżący zinterpretowali tak, że woda nie jest przepuszczana w okolice fundamentów. Wokół budynku wykonana jest opaska, a przy pomiarach do sporządzenia opinii posłużono się wilgotnościomierzem, którego legalizacja nie jest udokumentowana. W ich ocenie, w ekspertyzie A. W. nie stwierdzono żadnych pęknięć murów ani fundamentów, natomiast prof. dr hab. inż. L. F. w swojej ekspertyzie orzekł, że strop pod mieszkaniem nr 1 może być użytkowany, a zawilgocone ściany nie mają wpływu na nośność tego stropu. Wspólnota podniosła, że przy zbieraniu danych do opinii A. W. była obecna tylko matka właścicielki mieszkania nr 1 – M. D., a autor opinii prawdopodobnie nie zapoznał się z dokumentacją budynku. Remont budynku był wykonywany w 1981 r. przez Jednostkę Wojskową [...]. Stwierdzono również, że mieszkania nr 1 i 2 zostały przebudowane bez stosownych zezwoleń przez właścicielki, co mogło spowodować brak wentylacji przez wiele lat. Jednocześnie Wspólnota wyraziła przypuszczenie, że powodem zawilgocenia mieszkania nr 1 mogą być krzaki posadzone w okolicach mieszkania, które mają wysokość 2,5 do 3 m, nie przepuszczają słońca, a gromadzą wilgoć. Zauważyła, że właścicielki mieszkań nr 1 i 2 w styczniu bieżącego roku podpisały zgodę na przeprowadzanie mediów na strych, w celu jego zabudowy, co oznaczało, że nie obawiały się pękania fundamentów i stropu od dodatkowego obciążenia, a mąż właścicielki mieszkania nr 2 wylewał wodę na korytarz w piwnicy przed przybyciem inż. P. dla wykonania ekspertyzy stropu. Wspólnota poinformowała, że w budynku przy ul [...] jest tylko 8 mieszkań i na tę chwilę nie dysponuje funduszami, aby wykonać decyzję. Rozpatrując sprawę w trybie odwoławczym Ś. Inspektor wskazał na art. 66 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane i stwierdził, że w toku postępowania dowiedziony został fakt, że w mieszkaniu nr 1 ściany, w tym głównie ściana szczytowa południowo-wschodnia budynku oraz strop między piwnicą a mieszkaniem, są zawilgocone, podobnie jak pomieszczenia piwnic w południowej części budynku. W ocenie organu, powodem tych zjawisk jest brak skutecznie działającej izolacji pionowej i poziomej ścian piwnicznych budynku, co powoduje, że budynek jest w nieodpowiednim stanie technicznym. Sposób przywrócenia budynku do odpowiedniego stanu został określony w ocenie technicznej A. W., sporządzonej na zlecenie Wspólnoty. Organ stwierdził, że obowiązek usunięcia nieprawidłowości stwierdzonych w opinii A. W. dotyczących budynku, spoczywa na właścicielu budynku, a więc w tym przypadku na Wspólnocie Mieszkaniowej budynku przy ul. [...] w K.. Skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach złożyła Wspólnota Mieszkaniowa nieruchomości [...] w K. zarzucając rozstrzygnięciu naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy tj. - art. 7, 77 § 1 i 80 kpa polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego i niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, w tym niewyjaśnienie obiektywnych przyczyn zawilgocenia piwnic budynku i wydanie nakazu wykonania prac w oparciu wyłącznie o wnioski określone w opinii inż. A. W. bez weryfikacji stanu faktycznego i zasadności opinii i zawartych w niej wniosków, - art. 7, 76 § 1, 77 § 1 i 80 kpa polegające na niewyczerpującym rozpatrzeniu materiału dowodowego oraz na jego dowolnej ocenie wyrażającej się zwłaszcza w odmówieniu mocy dowodowej postanowieniu Okręgowego Sądu Dyscyplinarnego Ś. Izby Inżynierów Budownictwa z 16 września 2010 r. oraz pismom Zarządu Wspólnoty negującym wnioski ekspertyzy A. W., wskazującym ewentualne inne przyczyny zawilgocenia w lokalach znajdujących się w budynku, - art. 8 i 107 § 3 kpa przez nienależyte uzasadnienie zaskarżonej decyzji z uwagi na zawarcie w nim zbyt ogólnych twierdzeń w szczególności nie wyjaśnienie dlaczego zaskarżona decyzja została oparta wyłącznie na ww. ekspertyzie pomimo negowania jej przez skarżącą Wspólnotę i przedłożenia uzasadnienia postanowienia Okręgowego Sądu Dyscyplinarnego Ś. Izby Inżynierów Budownictwa. W ocenie skarżącego organ nie wyjaśnił dlaczego wbrew wnioskom Wspólnoty nie przeprowadził wizji lokalnej nieruchomości, - art. 9 i 11 kpa poprzez niedostateczne wyjaśnienie podstawy przesłanek utrzymania w mocy decyzji organu I instancji. Skarżący wniósł również o uchylenie rozstrzygnięcia organu I instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania wg. norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). W pierwszej kolejności zauważyć należy, że zasada dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, zawarta w art. 15 kpa, wyraża regułę, że wszystkie decyzje nieostateczne mogą być na wniosek osoby uprawnionej zaskarżone do organu administracji publicznej wyższego stopnia nad organem, który wydał zaskarżoną decyzję. Do uznania, że zasada ta została zrealizowana, nie wystarcza stwierdzenie, że w sprawie zapadły dwa rozstrzygnięcia dwóch organów różnych stopni. Konieczne jest też, by rozstrzygnięcia te zostały poprzedzone przeprowadzeniem przez każdy z organów, który wydał decyzje, postępowania umożliwiającego osiągnięcie celów, dla których postępowanie to jest prowadzone (por. wyrok NSA z 12 listopada 1992 r., sygn. akt V SA 721/92, LEX nr 10311). Istota administracyjnego toku instancji polega na dwukrotnym rozstrzygnięciu tej samej sprawy, nie zaś na kontroli zasadności argumentów podniesionych w stosunku do orzeczenia organu I instancji. Postępowanie dowodowe organu drugiej instancji winno więc prowadzić do wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych związanych z określoną sprawą (art. 7 kpa) oraz wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia w tym celu całego materiału dowodowego, tj. dowodów dotyczących wszystkich mających znaczenie prawne dla sprawy faktów (art. 77 § 1 kpa). Określenia faktów mających znaczenie dla sprawy organ winien natomiast dokonać w oparciu o przepis prawa materialnego, będący podstawą prawną rozstrzygnięcia sprawy. Podkreślić przy tym trzeba, iż elementem umożliwiającym sądową kontrolę w zakresie oceny prawidłowości przeprowadzenia postępowania administracyjnego z poszanowaniem reguł wynikających z art. 7, 77 § 1 i 80 kpa, jest uzasadnienie stanowiące integralną część każdej decyzji. Jego zadaniem jest wyjaśnienie podjętego przez organ rozstrzygnięcia. Powinno się w nim znaleźć pełne odzwierciedlenie i ocena zebranego materiału dowodowego oraz wyczerpujące wyjaśnienie przesłanek jakimi kierował się organ w procesie decyzyjnym. Uzasadnienie powinno przekonywać zarówno co do prawidłowości oceny stanu faktycznego i prawnego, jak i co do zasadności samej treści podjętej decyzji. Zgodnie z art. 107 § 3 kpa uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Przez właściwe motywowanie decyzji organ realizuje zasadę przekonywania, wyrażoną w art. 11 kpa. Zasada ta nie zostanie zrealizowana, gdy organ pominie milczeniem niektóre dowody czy też twierdzenia lub wyjaśnienia strony, albo nie odniesie się do faktów istotnych dla sprawy - okoliczności podnoszonych przez stronę. Organ administracji, który nie ustosunkowuje się do twierdzeń uważanych przez strony za istotne dla sposobu załatwienia sprawy, uchybia obowiązkom wynikającym z art. 8 i 11 kpa. Zaniechanie przez organy administracji państwowej uzasadnienia swych decyzji w sposób przekonujący, a więc odnoszący się do wszystkich zarzutów, zgodny z zasadami wyrażonymi w art. 7-9 i 11 kpa skutkuje wadliwością tych decyzji jako naruszających dyspozycję art. 77, 80, 81 i art. 107 § 3 kpa (por. wyrok NSA z 11 lipca 2001 r. sygn. akt IV SA 703/99 LEX nr 51234). Odnosząc powyższe rozważania do niniejszej sprawy stwierdzić należy, że zaskarżone rozstrzygnięcie nie spełnia opisanych wymogów. Obszerna w swej treści decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z [...] zawiera bardzo dokładny opis czynności przeprowadzonych w toku postępowania przed organem I instancji, przytacza treść podjętej przez ten organ decyzji wraz z motywami oraz przedstawia wszystkie zarzuty i argumenty skarżącej Wspólnoty zawarte w odwołaniu. Uzasadnienie merytorycznego rozstrzygnięcia organu II instancji ogranicza się zaś do przytoczenia brzmienia art. 66 ust. 1 pkt 3 oraz art. 61 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r., Nr 243, poz. 1623 ze zm.), stwierdzenia, że "dowiedziony został fakt" zawilgocenia ścian w mieszkaniu nr 1, stropu między piwnicą a tym mieszkaniem oraz pomieszczeń piwnic oraz ustalenia, że przyczyną tych zjawisk jest brak skutecznie działającej izolacji pionowej i poziomej ścian piwnicznych w budynku. Organ stwierdził również, że "sposób przywrócenia budynku do odpowiedniego stanu został określony w ocenie technicznej A. W.". Negatywnie należy ocenić już sam fakt oparcia rozstrzygnięcia wyłącznie na ocenie technicznej A. W. bez zauważenia i oceny tego, że jej wnioski były od początku kwestionowane przez stronę, a w aktach sprawy znajduje się inna opinia – S. B. (opracowana 8 października 2009 r., a więc miesiąc po przygotowaniu opinii A. W.), złożona na tę samą okoliczność także przez Wspólnotę. Podkreślić należy, że w odwołaniu skarżąca podniosła, iż ekspertyza A. W. jest niewiarygodna i zawiera elementy wzajemnie się wykluczające, na dowód czego przedstawiono nowy dowód w postaci postanowienia Okręgowego Sądu Dyscyplinarnego Ś. Izby Inżynierów Budownictwa, wydanego po przeprowadzeniu postępowania dyscyplinarnego przeciwko S. B.. Wspólnota podnosiła, że w uzasadnieniu tego postanowienia znalazła się ocena opinii A. W. potwierdzająca trafność zarzutów co do jej wiarygodności. Jako przykład podano uznanie za przyczynę zawilgocenia brak izolacji poziomej i pionowej fundamentów w sytuacji wcześniejszego stwierdzenia, iż brak jest dostępu do fundamentów, co nie pozwala na ich bezpośrednie oględziny oraz fakt, że w dołączonym do odwołania postanowieniu podniesiono, iż w trakcie oględzin A. W. posłużył się przyrządem do pomiaru wilgotności, którego legalizacja nie została udokumentowana. W tej sytuacji, obowiązkiem organu odwoławczego wynikającym z art. 107 § 3 kpa było odniesienie się do tych zarzutów, wyjaśnienie czy uznaje je zasadne czy też nie i wskazanie powodów zajętego stanowiska. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. nie odniósł się również do innych zawartych w odwołaniu twierdzeń kwestionujących prawidłowość ustalenia, że budynek jest w nieodpowiednim stanie technicznym oraz oceny przyczyn powstałych i stwierdzonych zawilgoceń w lokalach nr 1 i 2 (np. dotyczących przebudowania tych mieszkań poprzez zamianę pomieszczeń kuchni i pokoju i związaną z tym nieprawidłową wentylację lokali). Niezależnie od zarzutów podniesionych w odwołaniu organ II instancji winien był w stanie sprawy, w której istotne dla jej rozstrzygnięcia okoliczności były sporne, odnieść się także do znajdującego się w aktach administracyjnych protokołu z 20 lipca 2009 r. sporządzonego w wyniku kontroli okresowej obiektu budowlanego stanowiącego przedmiot sprawy, w treści którego znalazło się stwierdzenie, iż budynek przy ul. [...] w K. znajduje się w odpowiednim stanie technicznym zapewniającym dalsze, bezpieczne jego użytkowanie. Kontrola miała miejsce zaledwie 2 miesiące przed sporządzeniem opinii technicznej przez A. W., której wnioski są odmienne, co powinien organ nie tylko zauważyć, ale także wyjaśnić dlaczego mimo zaistniałych sprzeczności w zakresie oceny stanu technicznego budynku przyjmuje za miarodajną opinię A. W.. Podniesione okoliczności mają podstawowe znaczenie dla wyjaśnienia istoty sprawy i oceny prawidłowości ustalenia, czy budynek skarżącej Wspólnoty jest w nieodpowiednim stanie technicznym, które to ustalenie jest objęte dyspozycją art. 66 ust.1 pkt 3 Prawa budowlanego i podstawą do jego zastosowania przez organy nadzoru budowlanego. Reasumując stwierdzić trzeba, iż uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie zawiera wszystkich elementów wskazanych w art. 107 § 3 kpa. Brak prawidłowego odniesienia się przez organ do zarzutów zawartych w odwołaniu i istotnych okoliczności, spornych w sprawie, stanowi naruszenie prawa procesowego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co skutkuje koniecznością uchylenia zaskarżonego aktu. Tych samych uchybień nie ustrzegł się także organ I instancji, gdyż większość argumentów zawartych w odwołaniu podnoszona była w toku postępowania przed tym organem, zaś uzasadnienie decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta K. z 25 września 2012r. nie zawiera żadnego omówienia okoliczności zakwestionowanych przez Wspólnotę i złożonych przez nią dowodów. Mając na uwadze stwierdzone wyżej naruszenia prawa Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku. Orzeczenie zawarte w pkt II oparto o art. 152 p.p.s.a., zaś o kosztach orzeczono na podstawie art. 200 tej ustawy. Na zasądzone koszty składa się wpis w kwocie 500 zł, opłata od pełnomocnictwa – 17 zł i wynagrodzenie radcy prawnego – 240 zł, obliczone na podstawie § 14 ust.2 pkt 1c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U. z 2002 r., Nr 163, poz. 1349 ze zm.). Przy ponownym rozpoznaniu sprawy, organ I instancji mając na uwadze przedstawione wyżej uwagi, wyda stosowne rozstrzygnięcie merytoryczne, zawierając w uzasadnieniu decyzji wszystkie elementy, o jakich mowa w art. 107 § 3 kpa, w szczególności odniesie się do okoliczności spornych i złożonych przez Wspólnotę dowodów.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło