IV SA/Wa 289/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Sędziowie Sędzia WSA Tomasz Wykowski, Sędzia WSA Teresa Zyglewska (spr.), Protokolant st. sekr. sąd. Katarzyna Tomiło-Nawrocka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 maja 2011 r. sprawy ze skargi J. D. na decyzję Wojewody M. z dnia [...] grudnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania - oddala skargę - Decyzją z dnia [...] grudnia 2010 r. Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję Prezydenta W. z [...] sierpnia 2010 r. orzekającą - po rozpoznaniu wniosku Z.D. - o wymeldowaniu J. D. z pobytu stałego z lokalu nr [...] przy ul. [...] w W. Organ odwoławczy wskazał, iż podstawą prawną działania organów w sprawie wymeldowania jest art. 15 ust 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 993 ze zm.). W ocenie Wojewody w niniejszej sprawie zostały spełnione przesłanki do wymeldowania J. D. z w/w lokalu. Zdaniem organu z wniosku Z. D. wynika, iż J. D. od listopada 2009 r. nie zamieszkuje w miejscu pobytu stałego. Lokal opuścił dobrowolnie podczas jej nieobecności, zabierając wszystkie swoje rzeczy osobiste. Potwierdziły to przesłuchane w charakterze świadków: K. G. i H. G. Z kolei z wyjaśnień pełnomocnika J. D. wynika, że nie przebywa on obecnie w miejscu pobytu stałego ze względu na toczącą się w Sądzie Rejonowym w W. w Wydziale [...] Cywilnym Rodzinnym-Odwoławczym sprawę o rozwód z jego powództwa. Z. D. jest osobą konfliktową, a nadto korzystając z jego chwilowej nieobecności wymieniła zamki w drzwiach wejściowych, czym uniemożliwiła mu korzystanie z lokalu. Sytuacja ta zmusiła J. D. do zawarcia w pozwie wniosku o zabezpieczenie jego roszczeń na czas toczącego się postępowania poprzez zobowiązanie pozwanej Z. D. do dopuszczenia go do korzystania z wspólnego mieszkania stron. Wniosek ten został zwrócony zarządzeniem z dnia 5 marca 2010r., na które to zarządzenie J.D. złożył zażalenie. W trakcie oględzin przedmiotowego lokalu w dniu 22 października 201 Or. ustalono, że nie ma w nim żadnych ubrań ani męskich rzeczy mogących należeć do J. D. Ponadto Z. D. oświadczyła, że J. D. zabrał z lokalu wszystkie swoje rzeczy. J. D. mimo prawidłowego zawiadomienia jego pełnomocnika nie brał udziału w oględzinach. Z nadesłanego przez niego oświadczenia wynika, że zostawił w lokalu komputer, biurko, fotel, regał wypełniony książkami oraz książki na regale w innym pokoju, teczki z dokumentami, drobne pamiątki i rzeczy osobiste. Wydział Prewencji Komendy Rejonowej Policji [...] poinformował, że w przedmiotowym lokalu nie odnotowano interwencji. J. D. nie zgłaszał utrudnień w korzystaniu z lokalu związanych z wymianą zamków. W ocenie Wojewody poza sporem jest okoliczność, że J. D. opuścił lokal nr [...] przy ul. [...] w W., w którym był zameldowany na pobyt stały. Fakt jego niezamieszkiwania w miejscu pobytu stałego potwierdzają zarówno wyjaśnienia wnioskodawczyni, zeznania świadków, ustalenia dokonane w trakcie oględzin lokalu jak i sam J. D. Organ II instancji stwierdził, iż ustalenia wymagało natomiast, czy zainteresowany opuścił w/w lokal w sposób dobrowolny. Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych dotyczące pojęcia "dobrowolności", organ wskazał, iż J. D. opuścił przedmiotowy lokalu pod koniec listopada 2009 r. w czasie nieobecności Z. D. W takich okolicznościach sprawy należało, zdaniem Wojewody, uznać, że opuścił lokal dobrowolnie, a dopiero w okresie późniejszym dążył do ustalenia sposobu korzystania z lokalu, ale w sprawie nie zapadły dotychczas żadne wiążące orzeczenia sądu cywilnego. Dalej organ wywiódł, że okoliczność, iż Z. D. po dobrowolnym wyprowadzeniu się z przedmiotowego lokalu przez J. D. wymieniła zamki w drzwiach nie może mieć wpływu na spełnienie przesłanek z art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Ponadto podnoszony przez J. D. fakt pozostawienia w omawianym lokalu rzeczy stanowiących jego własność nie świadczy, zdaniem Wojewody, przeciwko opuszczeniu przez niego miejsca pobytu stałego, bowiem opuszczenie nie musi być połączone z opróżnieniem zajmowanego mieszkania. Nadto kwestie podziału majątku dorobkowego małżonków rozstrzygają zaś sądy powszechne, a nie organy administracji publicznej. Konkludując Wojewoda [...] podniósł, iż do orzeczenia 0. wymeldowaniu, ze względu na rejestracyjny charakter zameldowania, wystarczające jest ustalenie, że dana osoba nie zamieszkuje w określonym lokalu 1. nie dopełniła ciążącego na niej obowiązku meldunkowego. W związku z powyższym dalsze utrzymanie zameldowania J. D. w lokalu, w którym faktycznie nie przebywa, stwarzałoby fikcję meldunkową. Z rozstrzygnięciem tym nie zgodził się J. D. i wywiódł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji z [...] grudnia 2010 r. oraz utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji. Decyzjom zarzucił naruszenie art. 15 ust 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, poprzez wymeldowanie skarżącego z pobytu stałego z lokalu nr [...] przy ul. [...] w W. pomimo, że skarżący wprawdzie opuścił przedmiotowy lokalu w listopadzie 2009 r. ale opuszczenie to nie miało nigdy charakteru trwałego i nie było również dobrowolne. W uzasadnieniu skargi J. D. podniósł, iż Z. D. skutecznie uniemożliwia skarżącemu zamieszkiwanie w przedmiotowym lokalu m. in. poprzez wymianę zamków w drzwiach. Skarżący nie złożył w tym zakresie stosownego zawiadomienia w komendzie policji, ale tylko dlatego, że jest znanym działaczem społecznym i samorządowym w W. i nie chciał w ten sposób wzbudzać niepotrzebnego zainteresowania swoimi sprawami osobistymi. Obecnie w sądzie powszechnym toczy się sprawa o rozwód skarżącego i Z. D., a sprawa o wymeldowanie jest, w ocenie skarżącego, "swoistym odwetem Z. D. na skarżącym". Dalej skarżący wyjaśnił, iż nie jest prawdą, że nie pozostawił w przedmiotowym lokalu swoich rzeczy osobistych. Rzeczy te zostały przez Z. D. spakowane przed oględzinami lokalu. Okoliczność ta ma, w ocenie skarżącego, istotne znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, albowiem świadczy, iż skarżący nie chciał na trwałe opuścić miejsca stałego zameldowania. Świadczy o tym również fakt, iż skarżący w sprawie o rozwód złożył wniosek o zabezpieczenie jego roszczeń na czas toczącego się postępowania poprzez zobowiązanie Z. D. do dopuszczenia skarżącego do korzystania ze wspólnego mieszkania m. in. poprzez wydanie kluczy. Wskazane powyżej okoliczności wskazują, w ocenie skarżącego, iż nie została spełniona przesłanka z art. 15 ust 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych pozwalająca na wymeldowanie skarżącego z lokalu nr [...] przy ul. [...] w W. Skarżący opuścił miejsce stałego zameldowania tylko dlatego, że chciał oszczędzić sobie i Z. D. niepotrzebnych, negatywnych emocji związanych z rozwodem, a potem zamierzał do lokalu powrócić. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji. W piśmie procesowym z dnia 19 maja 2011 r. skarżący stwierdził, iż postępowanie 0. wymeldowanie winno być umorzone, gdyż toczyło się z wniosku Z. D. Powołał się na stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego zawarte w wyroku z dnia 5 maja 2011 r. ( II OSK 781/10), iż postępowanie o wymeldowanie może być prowadzone jedynie z urzędu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269, ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270, ze zm. - dalej w skrócie: P.p.s.a.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Sąd, badając legalność zaskarżonej decyzji w oparciu o wyżej powołane przepisy 1. w granicach sprawy, nie będąc jednak związany - stosownie do art. 134 P.p.s.a. - zarzutami i wnioskami skargi, uznał iż decyzja Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 201 Or. nie narusza przepisów prawa materialnego, ani procesowego, w stopniu, który mógłby mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a co za tym idzie nie skarga zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych ( DZ. U. Nr 139, poz. 993 z 2006r. ze zm.) organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Nie ulega wątpliwości, iż opuszczenie lokalu musi mieć charakter trwały i dobrowolny. Skarżący nie kwestionuje, iż opuścił lokal, twierdzi jednak w skardze, iż nie miało ono charakteru trwałego, ani dobrowolnego. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie ustalenie okoliczności faktycznych dotyczących tego, czy J. D. trwale i dobrowolnie opuścił lokal są prawidłowe. Zasadnie organ na podstawie całokształtu materiału dowodowego przyjął, iż skarżący trwale i dobrowolnie opuścił lokal przy ul. [...] m. [...] w W. Świadczą o tym nie tylko zeznania Z. D. oraz świadków K. G. i H. G. Skarżący opuścił lokal pod nieobecność swojej żony informując ją, iż zamierza ułożyć sobie na nowo życie. Nie można więc przyjąć, że takla deklaracja w połączeniu z opuszczeniem mieszkania nie świadczy o zamiarze trwałego zerwania więzi z lokalem oraz że nie posiada ona dobrowolnego charakteru. Nie przeczy temu fakt zawarcia w pozwie wniosku o ustalenie sposobu korzystania z lokalu na czas toczącego się postępowania rozwodowego. Podkreślić należy, że wniosek ten ma zupełnie inny cel i charakter niż powództwo posesoryjne. Ostanie z wymienionych roszczeń zmierza do przywrócenia naruszonego niezgodnie z prawem stanu posiadania, co może świadczyć o braku dobrowolności w opuszczeniu lokalu. Wniosek zaś o zobowiązanie do przyczyniania się do zabezpieczania potrzeb rodziny poprzez dopuszczenie do korzystania ze wspólnego mieszkania zmierza do zabezpieczenia szeroko rozumianych roszczeń alimentacyjnych. Dodać należy, iż wniosek ten zarządzeniem z dnia [...] marca 201 Or. Sądu Okręgowego w W. został zwrócony. Złożenie powyższego wniosku nie ma więc wpływu na ocenę, że w dacie opuszczania lokalu skarżący dokonał tego dobrowolnie, a jego zamiarem było trwałe wyzbycie się więzi z miejscem stałego zamieszkania. Na marginesie dodać należy, że pozostawienie rzeczy nie świadczy samo w sobie 0. zamieszkiwaniu danej osoby w lokalu. Na ocenę sytuacji nie może mieć również fakt wymiany zamków przez Z. D., miało to bowiem miejsce już po wyprowadzeniu się skarżącego. J. D. nie podjął zaś żadnych kroków prawnych, które wskazywałyby, iż nie zgadza się z taką sytuacją. Sam fakt istnienia konfliktu między skarżącą i uczestnikiem postępowania nie powoduje podważenia oceny, że opuszczenie lokalu miało charakter trwały i dobrowolny. Nie budzące wątpliwości wyrażenie przez skarżącego woli poprzez poinformowanie żony o tym zamiarze i faktyczne wyprowadzenie się skarżącego zasadnie zostało uznane przez organ jako trwałe i dobrowolne opuszczenie lokalu przy ul. [...] m. [...] w W. przez J. D. Podkreślić także należy, że wyrokiem z dnia 5 maja 2011 r. wydanym w sprawie II OSK 781/10, Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wniesioną przez osobę wnioskującą o wymeldowanie. W chwili orzekania w niniejszej sprawie nie było jeszcze udostępnione pisemne uzasadnienie rozstrzygnięcia tegoż orzeczenia. Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie nie można podzielić poglądu skarżącej, iż postępowanie o wymeldowanie J. D. winno zostać umorzone, gdyż nie mogło toczyć się z wniosku Z. D., albowiem tylko Państwo ma interes prawny w rozstrzygnięciu tej kwestii. Zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych decyzję w sprawie wymeldowania wydaje się na wniosek strony lub z urzędu. Nie można więc podzielić poglądu skarżącego, iż postępowanie takie może toczyć się jedynie z urzędu. Z powyższych względów w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( DZ. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skarga została oddalona.