II SAB/Rz 25/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Solarski po rozpoznaniu w dniu 7 marca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W. Z. na bezczynność A. S.A. Oddział [...] w przedmiocie udzielenia informacji publicznej - p o s t a n a w i a - I. stwierdzić swoją niewłaściwość miejscową; II. przekazać sprawę do rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie według właściwości. II SAB/Rz 25/13 U Z A S A D N I E N I E W. Z., reprezentowany przez pełnomocnika radcę prawnego wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie na bezczynność A. S.A. (dalej jako A.) polegającą na nie udzieleniu informacji publicznej. Skarżący zarzucił A. S.A. Oddział [...] bezczynność polegającą na: 1) nieudostępnieniu informacji publicznej na jego wniosek z dnia 19 września 2012 r. w terminie wskazanym w art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.), przy jednoczesnym 2) niewydaniu rozstrzygnięcia w sprawie odmowy udostępnienia informacji publicznej lub umorzeniu postępowania o udostępnieniu informacji publicznej zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 1 w/w ustawy. Skarżący wniósł o stwierdzenie bezczynności w/w spółki oraz zobowiązanie jej do udzielania informacji w żądanym zakresie i w żądanej formie, a także o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu wskazał, że dystrybucja energii elektrycznej i inne zadania wykonywane przez przedsiębiorstwo energetyczne ze względu na znaczenie energii elektrycznej dla rozwoju cywilizacyjnego i poziomu życia obywateli, a tym samym urzeczywistniania dobra wspólnego, o którym mowa w art. 1 Konstytucji RP są zadaniami publicznymi. Wyraził stanowisko, że żądanie udostępnienia decyzji stanowiących podstawę lokalizacji i budowy linii energetycznych dotyczy sprawy publicznej i nakłada na przedsiębiorstwo obowiązek udzielenia informacji dotyczącej tej sprawy. W jego ocenie skoro skarga na bezczynność w sprawie dostępu udzielania informacji publicznej zmierza do jak najszybszego rozpatrzenia wniosku, a ustawa nie stawia dodatkowych warunków do jej wniesienia, to może być ona wniesiona do sądu administracyjnego bez wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Końcowo stwierdził, że do dnia sporządzenia skargi nie otrzymał jakichkolwiek wnioskowanych dokumentów, ani rozstrzygnięcia w sprawie odmowy udostępnienia informacji publicznej, czy też w sprawie umorzenia postępowania o udostępnienie informacji publicznej. W odpowiedzi na skargę A. S.A. Oddział [...] wniosła o jej odrzucenie. Podniosła, że przedmiotowa skarga podlega odrzuceniu z przyczyn formalnych, gdyż wskazany przez skarżącego jako strona postępowania A. S.A. Oddział [...] nie posiada zdolności sądowej, a brak ten jest brakiem nieusuwalnym i nie podlega uzupełnieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje; Zgodnie z art. 32 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 - określanej dalej jako P.p.s.a.), w postępowaniu w sprawie sądowoadministracyjnej stronami są skarżący oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Na gruncie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm., dalej jako u.d.i.p.), obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: _@POCZ@__@KON@_1) organy władzy publicznej, _@POCZ@__@KON@_2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych, _@POCZ@__@KON@_3) podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa, _@POCZ@__@KON@_4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego, _@POCZ@__@KON@_5) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Powyższe przepisy należy uzupełnić unormowaniami art. 25 i następnych P.p.s.a. Według art. 25 P.p.s.a.: § 1. Osoba fizyczna i osoba prawna ma zdolność występowania przed sądem administracyjnym jako strona (zdolność sądowa). _@POCZ@__@KON@_§ 2. Zdolność sądową mają także państwowe i samorządowe jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej oraz organizacje społeczne nieposiadające osobowości prawnej. _@POCZ@__@KON@_§ 3. Zdolność sądową mają także inne jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej, jeżeli przepisy prawa dopuszczają możliwość nałożenia na te jednostki obowiązków lub przyznania uprawnień lub skierowania do nich nakazów i zakazów, a także stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. _@POCZ@__@KON@_§ 4. Zdolność sądową mają ponadto organizacje społeczne, choćby nie posiadały osobowości prawnej, w zakresie ich statutowej działalności w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób. Stosownie do art. 12 ustawy z dnia 15 września 2000 r. – Kodeks spółek handlowych (Dz. U. Nr 94, poz. 1037 ze zm. – zwanej dalej k.s.h.) osobowość prawną spółka akcyjna uzyskuje z chwilą wpisu do rejestru, którym jest Krajowy Rejestr Sądowy – Rejestr Przedsiębiorców. Żaden przepis k.s.h. nie przyznaje osobowości prawnej ani zdolności sądowej oddziałowi spółki akcyjnej, która ma siedzibę na terenie Rzeczypospolitej Polskiej. W świetle art. 4 u.d.i.p. oddział spółki akcyjnej nie jest "podmiotem reprezentującym państwową osobę prawną albo osobę prawną samorządu terytorialnego ani też podmiotem reprezentującym inną państwową jednostkę organizacyjną albo jednostkę organizacyjną samorządu terytorialnego", ani też "podmiotem reprezentującym inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym", ani osobą prawną, w której Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego lub zawodowego mają pozycję dokonującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Oczywistym jest także, że oddział spółki akcyjnej nie jest organem władzy publicznej. Nie jest też żadnym z innych podmiotów wymienionych w przepisach u.d.i.p. obowiązanym do udostępnienia informacji publicznej. Oddział spółki akcyjnej nie tylko nie posiada osobowości prawnej ale też nie może być w ogóle uznany za podmiot, o którym mowa w art. 4 ust. 1 i 2 u.d.i.p. W niniejszej sprawie dodatkowe wskazanie po "A. Spółka Akcyjna" – Oddziału [...] i jego adresu nie zmieniło faktu, że nie budzi wątpliwości, iż jest to określenie dodatkowe, nie mające wpływu na to kto jest stroną postępowania. Oddział spółki akcyjnej może stanowić zorganizowaną część przedsiębiorstwa spółki, co jednak nie przesądza o samodzielności tej jednostki, a przede wszystkim o jej podmiotowości zarówno na gruncie prawa cywilnego jak i administracyjnego. Osoby kierujące oddziałem spółki, robią to w oparciu o posiadane pełnomocnictwa udzielone przez osoby, które są uprawnione do reprezentowania spółki akcyjnej, reprezentują – w objętym pełnomocnictwem zakresie spółkę o określonej firmie i z określoną siedzibą. Siedziba spółki akcyjnej jest jednym z elementów określających tę spółkę, elementem, który musi być określony w statucie (art. 304 § 1 pkt 1 k.s.h.). Siedzibą osoby prawnej, zgodnie z art. 41 Kodeksu cywilnego jest miejscowość, w której ma siedzibę jej organ zarządzający. Jak wynika z odpisu z Krajowego Rejestru Sądowego – Rejestru Przedsiębiorców Nr [...] siedzibą Spółki Akcyjnej A. jest L. Zgodnie z art. 13 § 2 P.p.s.a. do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. W niniejszej sprawie przepis ten ma odpowiednie zastosowanie w tym sensie, że stroną, według której określona zostaje właściwy do rozpoznania sprawy wojewódzki sąd administracyjny jest siedziba spółki akcyjnej, której bezczynność została zaskarżona. W procedurze sądowoadministracyjnej brak bowiem przepisu analogicznego do np. art. 33 Kodeksu postępowania cywilnego, który w określonych sprawach wyznacza tzw. właściwość przemienną według okręgu, w którym znajduje się zakład główny lub oddział przedsiębiorcy. Przepisy o właściwości miejscowej w P.p.s.a. służą rozgraniczeniu kompetencji pomiędzy sądami tego samego rzędu ze względu na przypisany im zasięg terytorialny jurysdykcji. Kwestie te reguluje Rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości (Dz. U. Nr 77, poz. 652 ze zm.). Zgodnie z § 1 pkt 6 tego Rozporządzenia dla obszaru województwa lubelskiego właściwy jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie. Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdził swą niewłaściwość miejscową i orzekł o przekazaniu sprawy do rozpoznania według właściwości na podstawie art. 13 § 2 P.p.s.a. i art. 59 § 1 P.p.s.a.