II SA/Wr 257/12

WyrokWSA we Wrocławiu2012-07-25

Skład orzekający: Julia Szczygielska, Halina Kremis, Ireneusz Dukiel

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej dopuścił się niewykonania wyroku sądu administracyjnego, który uchylił decyzję zobowiązującą do uiszczenia opłat za odbiór odpadów komunalnych, poprzez wydanie nowej decyzji ustalającej opłaty za okres poprzedzający uchylenie poprzedniej decyzji oraz poprzez niezwrotny zwrot uiszczonych opłat?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę na niewykonanie wyroku, uznając, że organ nie dopuścił się niewykonania wyroku, ponieważ wydał nową decyzję w ustawowym terminie, a kwestia merytorycznej zasadności tej decyzji może być przedmiotem odrębnego postępowania odwoławczego lub sądowego. Sąd wskazał również, że uchylenie decyzji nie rodzi automatycznie obowiązku zwrotu uiszczonych na jej podstawie opłat, a jedynie wstrzymuje jej wykonanie.
Stan faktyczny
Skarżący wniósł skargę na niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 9 listopada 2011 r., który uchylił decyzje dotyczące obowiązku uiszczania opłat za odbiór odpadów komunalnych. Skarżący zarzucił organowi niewykonanie wyroku poprzez wydanie nowej decyzji ustalającej opłaty za okres poprzedzający uchylenie poprzedniej decyzji oraz poprzez niezwrotny zwrot uiszczonych opłat. Organ administracji odpowiedział, że wydał nową decyzję, uwzględnił wpłacone kwoty i dokonał zwrotu nadpłaty wraz z odsetkami.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Julia Szczygielska Sędziowie Sędzia NSA Halina Kremis Sędzia WSA Ireneusz Dukiel (sprawozdawca) Protokolant: Marta Klimczak po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 12 lipca 2012 r. sprawy ze skargi A. K. na Burmistrza D. w przedmiocie niewykonania wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 9 listopada 2011 r. sygn. akt II SA/Wr 171/11, w przedmiocie uiszczenia opłat za zorganizowane odbieranie odpadów komunalnych oddala skargę. Wyrokiem z dnia 9 listopada 2011 r., sygn. akt II SA/Wr 171/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia 8 grudnia 2010 r., nr [...], oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrz D. z dnia 2 listopada 2010 r., nr [...]. Na podstawie uchylonej decyzji A. K. jako właściciel nieruchomości położonej w D. przy ul. B. [...] został zobowiązany do uiszczania opłat za odbieranie odpadów komunalnych powstających na ww. nieruchomości, odbieranych przez Gminę Miejską D.. W uchylonej decyzji Kolegium za bezsporne uznało, że w sprawie właściciel nieruchomości nie posiadał w trakcie prowadzonego postępowania umowy w zakresie odbierania odpadów komunalnych i stan taki utrzymywał się od kilku miesięcy, wobec rozwiązania poprzedniej umowy z dniem 30 kwietnia 2010 r. Sam ten fakt, bez względu na przyczyny, obligował gminę do zorganizowania odbierania odpadów komunalnych z nieruchomości, w myśl postanowień art. 6 ust. 6 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (t .jedn. Dz. U. z 2005 r., nr 236, poz. 2008 ze zm., dalej w skrócie u.c.p.g.),a w konsekwencji uprawniał też Burmistrza do wydania decyzji, o której mowa w ust. 7 tego przepisu. W dalszej części organ odwoławczy wskazał, że termin i sposób odbioru odpadów komunalnych ustalony w kwestionowanej decyzji, jest wynikiem zastosowania norm określonych w uchwale Rady Miasta D., Nr [...], z dnia 30 sierpnia 2010 r. w sprawie określania górnych stawek opłat przez właścicieli nieruchomości za usługi w zakresie odbierania odpadów komunalnych oraz opróżnianie zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych. Kolegium podkreśliło, że jako przesłankę wydania decyzji wskazano wyłącznie brak aktualnej umowy na odbieranie odpadów, niezależnie od tego, czy przyczyny braku tej umowy są zawinione, czy też niezawinione przez właściciela. Zdaniem Kolegium opłata określona zaskarżoną decyzją została ustalona prawidłowo, w wysokości wynikającej z uchwały Rady Miasta D. z dnia 30 sierpnia 2010 r., która jest prawem miejscowym wiążącym organy. Zastosowanie górnych stawek opłat swoje umocowanie znajduje w art. 6 ust. 7 pkt 2 u.c.p.g., który stanowi, że w decyzji o wykonaniu zastępczym ustala się wysokość opłat wyliczonych z zastosowaniem stawek o których mowa w art. 6 ust. 2 tej ustawy. Strona, która nie zgadza się z wysokością górnych stawek opłat, powinna kwestionować uchwałę. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w uzasadnieniu swojego wyroku z dnia 9 listopada 2011 r. uznał jednak, że orzekające w sprawie organy nie określiły w sposób prawidłowy adresata decyzji, a przy wyliczaniu opłat nie oparły się o taką ilość odpadów komunalnych, która była rzeczywiście wytworzona na nieruchomości skarżącego i faktycznie z niej odebrana. Ponadto Sąd wskazał, że stanowiąca podstawę naliczenia wysokości opłat należnych za odbiór odpadów komunalnych z nieruchomości skarżącego - uchwała Rady Miejskiej D. Nr [...] z dnia 30 sierpnia 2010 r. w sprawie ustalenia górnych stawek opłat ponoszonych przez właścicieli nieruchomości za usługi w zakresie odbierania odpadów komunalnych oraz opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych – została prawomocnym wyrokiem tego sądu z dnia 2 czerwca 2011 r., sygn. akt II SA/Wr 108/11, wyeliminowana z obrotu prawnego. Burmistrz D., ponownie rozpoznając sprawę, na podstawie art. 6 ust. 6-9 i ust. 12 u.c.p.g., wydał w dniu 24 lutego 2012 r. decyzję nr [...]. W pkt 1 decyzji organ administracji zobowiązał M. K. i A. K. do uiszczania opłat za odbieranie odpadów komunalnych powstających na nieruchomości położonej przy ul. B. [...] w D., zorganizowane przez Gminę Miejską D.. W kolejnych punktach wydanej decyzji ustalona została m.in.: opłata za odbiór odpadów komunalnych powstałych na terenie tej nieruchomości w okresie od 2 listopada 2010r. do 31 grudnia 2011 r. w kwocie 243,92 zł (pkt 2); stała opłata kwartalną za odbiór odpadów komunalnych powstających na terenie należącej do skarżących nieruchomości w okresie od 1 stycznia 2012r. do 31 grudnia 2012r. w kwocie 71,85 zł (pkt 3). W punkcie 6 decyzji nakazano, aby opłatę, o której mowa w punkcie 2, uiścić w terminie do końca 1 kwartału 2012r. bez wezwania na rachunek bankowy lub w kasie Urzędu Miasta, uwzględniając uprzednio dokonaną wpłatę wysokości 205,44 zł, przyjmując, że po potrąceniu do zapłaty pozostaje kwota 38,48 zł. W dniu 26 marca 2012 r. A. K., zwany dalej skarżącym, powołując się na niezrealizowanie prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 9 listopada 2011 r., sygn. akt II SA/Wr 171/11, w zakresie zawartej w pkt II tego wyroku klauzuli wstrzymującej wykonanie uchylonej decyzji do czasu uprawomocnienia się orzeczenia, wezwał Urząd Miejski w D. do zwrotu kwoty 258,68 zł wraz z odsetkami, w terminie 3 dni od dnia otrzymania tego wezwania. Pismem z dnia 30 marca 2012 r. skarżący wniósł do tut. Sądu skargę w przedmiocie niewykonania przez Burmistrza D. prawomocnego wyroku wydanego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w dniu 9 listopada 2011 r. w sprawie o sygn. akt II SA/Wr 171/11, żądając nałożenia na ten organ kary grzywny. Autor skargi podniósł, że skutkiem rozstrzygnięcia, zawartego w pkt II tegoż wyroku z dnia 9 listopada 2011 r., którym to Sąd usunął z obrotu prawnego także decyzję organu I instancji z dnia 2 listopada 2010 r., nr [...], jest stan bezpodstawności do zatrzymania kwoty opłat wpłaconych w jej wykonaniu. Organ I instancji, mimo przekazania przez skarżącego w dniu 6 lutego 2011 r. prawomocnej sentencji tego wyroku, w związku z prowadzonym postępowaniem administracyjnym w tożsamym przedmiocie jak w uchylonej poprzednio decyzji, nie dokonał tego zwrotu do dnia dzisiejszego. Zdaniem skarżącego brak zamiaru do dokonania zwrotu otrzymanych nienależnie opłat, wynika wprost z treści decyzji Burmistrza z dnia 24 lutego 2012 r. W decyzji tej, Burmistrz D. będąc związanym prawomocnym orzeczeniem wyroku uchylającego decyzję tożsamą co do meritum, działając z naruszeniem konstytucyjnej zasady nie działania prawa wstecz, ustalił ex post opłaty za okres ubiegły - powielając przy tym metodykę zdyskwalifikowaną już przez Sąd w wyroku z dnia 9 listopada 2011 r. W ocenie skarżącego stan ten, w sytuacji nie udzielenia przez Burmistrza D. informacji publicznej w zakresie niezbędnym dla zweryfikowania jej podstaw merytorycznych w zawitym terminie na wniesienie odwołania od decyzji otrzymanej w dniu 28 lutego 2012 r., stał się podstawą złożenia zawiadomienia do Prokuratury Rejonowej w D. o popełnionym przestępstwie oraz skierowania do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. wniosku o stwierdzenie nieważności wskazanej wyżej decyzji Burmistrza z dnia 24 lutego 2012 r. W odpowiedzi na skargę, występujący z upoważnienia Burmistrza D. - Zastępca Kierownika Wydziału Inżynierii Miejskiej podniósł, że w dniu 24 lutego 2012 r. została wydana nowa decyzja nr [...], w której w pkt 2 została określona opłata za odbiór odpadów komunalnych za okres od 2 listopada 2010 r. do 31 grudnia 2011 r., natomiast w pkt zamieszczony został zapis umożliwiający zaliczenie wniesionej dotychczas kwoty w zakresie ustalonej w tej decyzji opłaty. W dalszej części udzielonej odpowiedzi wyjaśniono, że wskazana w pkt 6 wysokość wniesionej opłaty jest błędnie podana, gdyż rzeczywista łączna kwota wniesiona przez Państwa K. wyniosła 256,80 zł (błąd w określeniu wniesionej kwoty miał wynikać z omyłkowego wprowadzenia danych w ewidencji prowadzonej przez Urząd Miejski w D.). Wprowadzenie zapisu umożliwiającego zaliczenie wniesionej kwoty na poczet opłaty wyliczonej w pkt 2 decyzji miało na celu uproszczenie przepływu pieniężnego związanego w opłatą dotyczącą odbioru odpadów komunalnych. Wskazano również, że strony postępowania nie odwołały się od decyzji Burmistrza D., w której została naliczona opłata oraz określony sposób zapłaty. Niemniej jednak, w wyniku dokonanego przez skarżącego wezwania z dnia 26 marca 2012 r., dotyczącego zwrotu wpłaconej kwoty, organ rozpoczął niezwłocznie działania w zakresie zwrotu wniesionej kwoty. Po zweryfikowaniu wszystkich kwot wniesionych przez Państwa K. organ stwierdził rozbieżności pomiędzy kwotami wpłaconymi do urzędu a żądaną kwotą zwrotu, gdyż według przeanalizowanych dowodów wpłat oraz zaewidencjonowanych wpłat na konto urzędu prawidłowa kwota zwrotu wyniosła 256,80 zł, a nie jak w żądaniu 258,68 zł. Organ wyjaśnił, że cała wniesiona kwota została zwrócona wraz z odsetkami na konto wnioskodawcy (data transakcji 12 kwietnia 2012 r.). W tych okolicznościach zdaniem skarżonego organu brak jest podstaw, aby stwierdzić że w sprawie zaistniała bezczynność organu, w rozumieniu art. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, zwana dalej p.p.s.a.), lecz co najwyżej z błędnym zastosowaniem w pkt 6 decyzji z dnia 24 lutego 2012 r. zaliczenia uprzednio wpłaconych kwot na poczet ustalonych opłat. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W niniejszej sprawie nie budzi wątpliwości, iż skarżący wniósł, w trybie art. 154 § 1 p.p.s.a., skargę na niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 9 listopada 2011 r. w sprawie o sygn. akt II SA/Wr 171/11., która poprzedzona została wezwaniem o wykonanie wyroku. Zgodnie z przywołanym wyżej art. 154 §1 p.p.s.a., w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania oraz w razie bezczynności organu lub przewlekłego prowadzenia postępowania po wyroku uchylającym lub stwierdzającym nieważność aktu lub czynności strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie żądając wymierzenia temu organowi grzywny. W tym miejscu przypomnieć należy, iż z wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 9 listopada 2011 r., sygn. akt II SA/Wr 171/11, wynika, że przy ponownym rozpatrzeniu sprawy właściwy organ został zobligowany do wyeliminowania wskazanych w tym wyroku uchybień procesowych, polegających na prawidłowym określeniu adresata decyzji oraz rozważenia przy wyliczaniu opłat uwag zgłaszanych przez skarżącego odnośnie prawidłowości ustalenia ilości obieranych odpadów komunalnych. Ponadto na organ został nałożony obowiązek zastosowania stawek opłat wynikających z obowiązujących w dacie wydawania nowej decyzji przepisów prawa miejscowego. Akta administracyjne wraz odpisem prawomocnego wyroku zostały zwrócone Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w W. w dniu 30 stycznia 2012r., zaś Urząd Miejski w D. otrzymał je w dniu 6 lutego 2012 r. Burmistrz D. decyzją z dnia 24 lutego 2012 r., nr [...], na podstawie art. 6 ust. 6-9 i ust. 12 u.c.p.g., w oparciu o wyliczenie górnej stawki opłat określonej w § 1 pkt 1 uchwały z dnia 31 października 2011 r. nr [...] Rady Miejskiej D. w sprawie ustalenia górnych stawek opłat ponoszonych przez właścicieli nieruchomości za usługi w zakresie odbierania odpadów komunalnych oraz opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych, zobowiązał M. K. i A. K. do uiszczania opłat za odbieranie odpadów komunalnych powstających na nieruchomości położonej przy ul. B. [...] w D.. W tak ustalonym stanie sprawy trudno uznać, że Burmistrz D. nie zastosował się do wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu. Niewykonanie wyroku ma miejsce jedynie wówczas, gdy organ nie wykonuje obowiązku wydania w określonym terminie aktu lub podjęcia innej czynności. W niniejszej sprawie z zachowaniem ustawowego terminu, o którym mowa w przepisie art. 35 § 3 k.p.a., taka decyzja została wydana. Nie jest przy tym również istotne czy rozstrzygając sprawę organ uwzględnił w całości lub w części żądanie skarżącego zawarte w skardze, gdyż obowiązkiem organu wynikającym z wyroku uwzględniającego skargę na decyzję, jest wyłącznie ponowne rozpoznanie sprawy. Również kontrola merytoryczna wydanej decyzji, w tym zakresie zarzucanym w skardze, może nastąpić w administracyjnym postępowaniu odwoławczym. Oczywiście możliwe będzie także, po wyczerpaniu trybu administracyjnego, wniesienie skargi podlegającej rozpoznaniu w postępowaniu sądowym. Tym samym nie został spełniony jeden z ustawowych warunków wymierzenia organowi grzywny, gdyż nie mamy bowiem w tym przypadku do czynienia z niewykonaniem wyroku uwzględniającego skargę. Odnosząc się do zaprezentowanego w skardze stanowiska dotyczącego braku zwrotu kwot opłat za zorganizowane odbieranie odpadów komunalnych uiszczonych przez skarżącego na podstawie uchylonej decyzji przede wszystkim podkreślić należy, że z treści wskazanego wyroku nie wynikał obowiązek ich zwrotu. Ze względu na ratio legis regulacji zawartej w art. 152 p.p.s.a., orzeczenie nieprawomocnym wyrokiem wojewódzkiego sądu administracyjnego, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, nie daje podstaw do egzekwowania obowiązku, którego ona dotyczy, na podstawie poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, gdyż w istocie oznacza tylko, że wykonanie tego obowiązku podlega wstrzymaniu (podobnie post. NSA z dnia 6 maja 2010 r. sygn. akt I FSK 486/10 LEX nr 658284). Zawarty zatem w tym przepisie zwrot "w razie uwzględnienia skargi Sąd w wyroku określa, czy i w jakim zakresie akt lub czynność nie mogą być wykonane", należy interpretować jako synonim określenia "czy i w jakim zakresie zawieszona jest moc (skutek prawny) aktu lub czynności" (zob. wyrok WSA w Krakowie z dnia 9 lutego 2011r. sygn. akt II SA/Kr 12/10). Reasumując, zgłaszany przez skarżącego zarzut bezpodstawnego zatrzymania kwoty opłat uiszczonych na podstawie uchylonej decyzji, nie mógł stanowić podstawy wymierzenia organowi grzywny na podstawie art. 154 § 1 p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło