II SA/Ke 119/13

WyrokWSA w Kielcach2013-03-21

Skład orzekający: Beata Ziomek, Dorota Chobian, Sylwester Miziołek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja uczelni odmawiająca przyznania stypendium rektora dla najlepszych studentów w wyższej kwocie, niż przyznana, została wydana z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, w szczególności w zakresie uzasadnienia?
Ratio decidendi
Decyzje uczelni dotyczące przyznania stypendium rektora dla najlepszych studentów podlegają kontroli sądów administracyjnych na podstawie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Organy uczelni naruszyły przepisy postępowania administracyjnego, w tym art. 7, art. 11, art. 77 § 1 i art. 107 § 1 i 3 k.p.a., poprzez niewyczerpujące zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego, brak należytego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz wadliwe uzasadnienie decyzji, co miało istotny wpływ na wynik sprawy. W związku z tym, zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały uchylone.
Stan faktyczny
Studentka O. A. złożyła wniosek o przyznanie stypendium rektora dla najlepszych studentów, wskazując na swoje osiągnięcia artystyczne. Organ I instancji przyznał stypendium w niższej kwocie niż oczekiwana przez studentkę. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, organ II instancji (Prorektor) utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, uznając, że osiągnięcia artystyczne studentki nie spełniają kryteriów międzynarodowych i przyznał niższą punktację. Studentka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie regulaminu i nieuwzględnienie jej osiągnięć artystycznych. Organ w odpowiedzi na skargę podtrzymał swoje stanowisko.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku. Zasądzono od Rektora Uniwersytetu na rzecz O. A. kwotę 200 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Ziomek, Sędziowie Sędzia WSA Dorota Chobian, Sędzia WSA Sylwester Miziołek (spr.), Protokolant Marta Bieniek, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 21 marca 2013 r. sprawy ze skargi O. A. na decyzję Rektora Uniwersytetu [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stypendium rektora dla najlepszych studentów I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję tego samego organu z dnia [...]; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku; III. zasądza od Rektora Uniwersytetu [...] na rzecz O. A. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z dnia [...] nr [...] , wydaną na podstawie art. 173 ust. 1 pkt 3, art. 174 ust. 4, art. 175 ust. 2 art. 184, art. 186, art. 207 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. nr 164, poz. 1365 ze zm.), dalej ustawa, art. 104, art. 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.), dalej k.p.a., w związku z § 1, § 3, § 13 regulaminu przyznawania pomocy materialnej studentom, wprowadzonego Zarządzeniem Rektora z dnia [...], po rozpatrzeniu wniosku O. A., dalej skarżąca, Prorektor z upoważnienia Rektora [...] przyznał skarżącej stypendium rektora dla najlepszych studentów w kwocie 650 zł na okres od 1 października 2012 r. do 30 czerwca 2012 r. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy skarżąca podniosła, że zgodnie z rozdziałem IV § 13 pkt 3 podpunkt a. regulaminu łącznie uzyskała 4 punkty, zatem przysługuje jej stypendium rektora dla najlepszych studentów w kwocie 750 zł miesięcznie. Wskazała, że nie został zaliczony jej udział i bycie laureatem Międzynarodowego festiwalu w 2011 roku jako osiągnięcie artystyczne I stopnia. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, zaskarżoną decyzją z dnia [...] nr [...], wydaną z powołaniem się na art. 173 ust. 1 pkt 3, art. 174 ust. 4, art. 175 ust. 2 art. 184, art. 186, art. 207 ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym, dalej ustawa i art. 138 ust. 1 pkt 1, art. 104, art. 107 k.p.a. w związku z § 1, § 3, § 13 regulaminu przyznawania pomocy materialnej studentom [...] , wprowadzonego Zarządzeniem Rektora z dnia [...] Prorektor z upoważnienia Rektora [...] utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] o przyznaniu skarżącej w roku akademickim 2012/2013 w okresie od 1 październik 2012 r. do 30 czerwiec 2013 r. stypendium rektora dla najlepszych studentów w wysokości 650 zł. W uzasadnieniu organ wskazał, że zgodnie z Regulaminem zostało skarżącej przyznane stypendium rektora dla najlepszych studentów w wysokości 650 zł, bowiem otrzymała ogółem 3 punkty - 1 punkt za średnią ocen oraz kolejne 2 punkty za osiągnięcia artystyczne. Podał, że nie zostały uwzględnione przestawione przez skarżącą zarzuty, ponieważ nie mieści się to w kategorii osiągnięć międzynarodowych. O. A. złożyła skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach, wnosząc o jej uchylenie podniosła, że zaskarżona decyzja narusza warunki zawarte w rozdziale IV § 13 ust 2 pkt a, Regulaminu przyznawania pomocymaterialnej studentom obowiązującego na podstawie Zarządzenia [...] Rektora. W uzasadnieniu wyjaśniła, że w decyzji nie zostały uwzględnione jej osiągnięcia artystyczne, które zgodnie z regulaminem dawały jej prawo uzyskania dodatkowego punktu, który miałby wpływ na wysokość przyznanego stypendium. Dodała, że wspólnie z członkami Chóru Kameralnego [...] zajęła I miejsce w Międzynarodowym Festiwalu [...], czym spełniła kryterium zawarte w regulaminie: "udział w międzynarodowych konkursach, przeglądach, festiwalach artystycznych (miejsca punktowane)". W odpowiedzi na skargę Rektor wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko wyrażone w treści zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do zarzutu skargi, organ odwoławczy wskazał, że osiągnięcia artystyczne skarżącej zostały zweryfikowane i ocenione przez Dyrektora Instytutu Edukacji Muzycznej i mają charakter osiągnięć II stopnia, za które przyznano 2 pkt w toku postępowania w sprawie przyznania stypendium rektora dla najlepszych studentów. Łączna liczba punktów uzyskanych przez skarżącą wynosiła 3 pkt, co w świetle ustaleń szczegółowych uprawniało Rektora do przyznania świadczenia w wysokości 650 zł miesięcznie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w składzie orzekającym w niniejszej sprawie, wydane w sprawie decyzje naruszają przepisy postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. W tej sytuacji Sąd Administracyjny sprawujący wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych, Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) uznał, że skargę należy uwzględnić i uchylić zarówno zaskarżoną decyzję, jak i decyzję ją poprzedzającą. Stosownie do przepisu art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270), dalej p.p.s.a, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zważyć należy, że zgodnie z przepisem art. 3 § 3 p.p.s.a., poza przypadkami określonymi w § 2, sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrole, i stosują środki określone w tych przepisach. Przepisem takim jest art. . 207 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. nr 164, poz. 1365 ze zm.) stanowiący, że do decyzji, o których mowa w art. 169 ust. 10 i 11 oraz art. 196 ust. 3, decyzji podjętych przez organy uczelni, kierownika studiów doktoranckich lub dyrektora jednostki naukowej w indywidualnych sprawach studentów i doktorantów, a także w sprawach nadzoru nad działalnością uczelnianych organizacji studenckich oraz samorządu studenckiego i doktoranckiego, stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz przepisy o zaskarżaniu decyzji do sądu administracyjnego. Decyzja organu szkoły wyższej podjęta w sprawie przyznania stypendium rektora dla najlepszych studentów jest decyzją podjętą przez organ uczelni w indywidualnej sprawie dotyczącej praw i obowiązków studenta jako podmiotu praw i obowiązków, które przysługują bądź obciążają użytkowników danej szkoły wyższej. W tej sytuacji, zgodnie z treścią art. 207 ust. 1 i ust 3 ustawy stosuje się do nich odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego oraz przepisy o zaskarżaniu decyzji do sądu administracyjnego. Odpowiednie stosowanie przepisów oznacza bądź stosowanie ich wprost, bądź z modyfikacjami. Przy czym, w niektórych sytuacjach przepisy regulujące daną materię samodzielnie kształtują określone kwestie proceduralne. Ustawa o szkolnictwie wyższym nie wprowadza autonomicznych zasad związanych z formułowaniem lub treścią decyzji podejmowanych w sprawach, o jakich mowa w art. 207 ust. 1 i ust 3 tej ustawy. Wskazanie przez ustawodawcę na "odpowiednie" stosowanie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego przesądza o szczególnym charakterze postępowania przed organami szkoły wyższej i dopuszczalności odstępstw od uregulowanych tam zasad. Niemniej jednak uznać należy, że te ewentualne odstępstwa dotyczą jedynie kwestii związanych z realizacją trybu i zasad postępowania wynikających z przepisów ustawy o szkolnictwie wyższym, regulujących postępowanie w sprawach o przyznanie stypendium. Organy nie mogą w sposób dowolny stosować ogólnych przepisów regulujących postępowanie administracyjne. Odpowiednie stosowanie przepisów ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oznacza bowiem konieczność zachowania przez organ minimum procedury administracyjnej, niezbędnej do załatwienia spraw i zagwarantowania ustawowych uprawnień strony. Z tych względów postępowanie w sprawie przyznania stypendium rektora dla najlepszych studentów winno zachować ogólne cechy postępowania administracyjnego i respektować podstawowe zasady tego postępowania określone m. in. w art. 6, tj. zasadę legalizmu, art. 7, tj. zasadę prawdy obiektywnej określanej także jako zasada proporcjonalności, art. 8, tj. zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa oraz ich kultury prawnej, art. 9, tj. zasadę informowania stron o ich sytuacji prawnej zwanej także zasadą jawności, art. 11, tj. zasadę przekonywania oraz określoną w art. 15 zasadę dwuinstancyjności postępowania. Wydane przez organ decyzyjny rozstrzygnięcia w indywidualnych sprawach administracyjnych winny też odpowiadać wymogom art. 107 § 1 k.p.a., a z uzasadnienia decyzji winno wynikać, z jakich przyczyn organ nie uwzględnił żądania w całości, bądź w części, a to w związku z wyżej wymienionymi ogólnymi zasadami postępowania administracyjnego, które organ rozstrzygający sprawę ma obowiązek przestrzegać, prowadząc postępowanie administracyjne. I tak, w myśl ustanowionej w art. 7 k.p.a. zasady prawdy obiektywnej, organ obowiązany jest do podjęcia wszelkich działań niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes strony. Stosownie do art. 77 § 1 k.p.a., stanowiącego o realizacji normy art. 7 k.p.a., zobowiązany jest tym samym do podjęcia wszelkich działań niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, a następnie w myśl art. 80 k.p.a. dokonania oceny na podstawie całokształtu zebranego materiału dowodowego. Działając na podstawie przepisów prawa, do czego zobowiązuje art. 6 k.p.a., organy prowadzące postępowanie administracyjne na każdym jego etapie obowiązane są bowiem prowadzić postępowanie w taki sposób, aby wyjaśnić wszystkie istotne dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności. Na mocy art. 11 k.p.a. winien też wyjaśniać stronom zasadność przesłanek rozstrzygnięcia, którymi kierował się przy załatwieniu sprawy. Wyrazem realizacji tej zasady jest uzasadnienie decyzji, które w myśl art. 107 § 3 k.p.a., winno przekonywać stronę o prawidłowości rozstrzygnięcia. Przede wszystkim, organ winien przedstawić w nim swoją ocenę oraz motywy leżące u podstaw podjętego rozstrzygnięcia. Odniesienie się w uzasadnieniu decyzji do wszystkich istotnych faktów i dowodów oraz podanie przyczyn nieuwzględnienia niektórych z nich jest przy tym niezbędne również z uwagi na realizację określonej w art. 8 k.p.a. zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa. Decyzja administracyjna, zwłaszcza odmawiająca wnioskodawcy w całości lub w części określonego uprawnienia, nie powinna pozostawiać wątpliwości co do tego, jakie względy rozstrzygały o takim załatwieniu sprawy. Odnosząc powyższe uwagi do postępowania przeprowadzonego w niniejszej sprawie stwierdzić należy, że organ naruszył przepisy prawa procesowego, które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy. Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest decyzja wydana przez Prorektora z upoważnienia Rektora [...] z dnia [...], wydana z powołaniem się na 173 ust. 1 pkt 3, art. 174 ust. 4, art. 175 ust. 2 art. 184, art. 186, art. 207 ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym, dalej ustawa i art. 138 ust. 1 pkt 1, art. 104, art. 107 k.p.a. w związku z § 1, § 3, § 13 regulaminu przyznawania pomocy materialnej studentom [...] , wprowadzonego Zarządzeniem Rektora z dnia [...] Należy wskazać, że materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia niniejszej sprawy stanowi art. 173 ust. 1 pkt 3 ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym, wskazujący, że jedną z form pomocy materialnej dla studentów udzielanej ze środków przeznaczonych na ten cel w budżecie państwa jest stypendium rektora dla najlepszych studentów. Właściwość organu do wydawania decyzji w tym przedmiocie reguluje art. 175 ust. 2 ustawy, zgodnie z którym, stypendia dla najlepszych studentów są przyznawane na wniosek studenta przez rektora. Stosownie do treści art. 175 ust. 3 ustawy (zdanie drugie), w przypadku kwestionowania decyzji rektora w sprawie stypendium dla najlepszych studentów wnioskodawcy przysługuje wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy składany do tego samego organu. Na podstawie art. 181 ust. 1 ustawy stypendium rektora dla najlepszych studentów może otrzymywać student, który uzyskał za rok studiów wysoką średnią ocen lub posiada osiągnięcia naukowe, artystyczne lub wysokie wyniki sportowe we współzawodnictwie międzynarodowym lub krajowym. W art. 186 ust. 1 ustawy ustawodawca zawarł delegację dla rektora, który w porozumieniu z uczelnianym organem samorządu studenckiego ustala szczegółowy regulamin ustalania wysokości, przyznawania i wypłacania świadczeń pomocy materialnej dla studentów, o których mowa w art. 173 ust. 1 pkt 1-3 i 8, w tym szczegółowe kryteria i tryb udzielania świadczeń pomocy materialnej dla studentów, wzory wniosków oraz sposób udokumentowania sytuacji materialnej studenta. Na podstawie wskazanego upoważnienia Rektor [...] wydał zarządzenie z dnia [...] Nr [...] w sprawie Regulaminu przyznawania pomocy materialnej studentom. Zgodnie z § 1 pkt 1 Regulaminu, świadczenia pomocy materialnej może otrzymać student [...] , który spełnia warunki określone w ustawie Prawo o szkolnictwie wyższym oraz w niniejszym Regulaminie. Natomiast zgodnie z § 13 ust. 1 stypendium rektora dla najlepszych studentów przyznawane jest na wniosek studenta. O stypendium rektora dla najlepszych studentów może się ubiegać student, który zaliczył rok studiów do 30 września i uzyskał w tym roku wysoką średnią ocen lub osiągnięcia naukowe, artystyczne lub wysokie wyniki sportowe uzyskane we współzawodnictwie międzynarodowym lub krajowym. Każde z kryterium stypendium rektora dla najlepszych studentów podlega ocenie poprzez zastosowanie skali punktowej i jest punktowane oddzielnie. Zgodnie z § 13 ust 2 pkt 1 za wysoką średnią uznaje się średnią nie niższą niż 4,5 przyjmując trzystopniową skalę : I stopień - 5,0; II stopień – 4,80-4,99; III stopień – 4,50-4,79. W myśl § 13 ust 2 pkt 3 Regulaminu stypendium rektora dla najlepszych studentów może otrzymać student, który posiadał m.in. następujące osiągnięcia artystyczne: I stopień – udział w międzynarodowych konkursach, przeglądach, festiwalach artystycznych i projektowych ( miejsca punktowane ) lub laureat krajowych konkursów, przeglądów, festiwali artystycznych i projektowych; II stopień – udział w krajowych konkursach przeglądach, festiwalach artystycznych i projektowych ( miejsca punktowane ) lub wdrożenie projektu do produkcji wyłonionego w drodze konkursu o charakterze krajowym lub wystawa, koncert, przedstawienie w krajowym profesjonalnym ośrodku promocji sztuki lub inne tej miary osiągnięcie; III stopień – laureat regionalnych konkursów, przeglądów, festiwali artystycznych i projektowych lub wdrożenie projektu do produkcji wyłonionego w drodze konkursu o charakterze regionalnym lub wystawa, koncert przedstawienie w regionalnym profesjonalnym ośrodku promocji sztuki lub inne tej miary osiągnięcie. Z akt sprawy wynika, że wnioskiem z dnia 8 października 2012 r. skarżąca wystąpiła o przyznanie stypendium rektora dla najlepszych studentów na rok akademicki 2012/2013. We wniosku i załączniku do wniosku podała, że jej średnia ocen za poprzedni rok studiów wynosi 4,74. Wskazała, że wykazała się osiągnięciami artystycznymi: I nagroda na Międzynarodowym Festiwalu Muzyki [...]w kategorii "Chóry Kameralne" z chórem [...]; wyróżnienie na [...] Festiwal z chórem [...] ; [...] koncert w Filharmonii [...] ; [...] W.A Mozarta w Filharmonii [...]; nagranie i wydanie płyty [...] z chórem [...] koncerty premierowe [...]. Rozpoznając sprawę w pierwszej instancji organ przyznał skarżącej stypendium rektora dla najlepszych studentów w kwocie 650 zł, a w uzasadnieniu decyzji podał jedynie, że zostało skarżącej przyznane stypendium rektora dla najlepszych studentów, ponieważ spełnione zostały przez skarżącą kryteria dotyczące przyznania w/w stypendium. W dalszej części uzasadnienia podał podstawę prawną swojego rozstrzygnięcia, jak również przedstawił zestawienie wysokości stypendium rektora dla najlepszych studentów, która jest zależna od liczby uzyskanych punktów przez studenta. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, zaskarżoną decyzją z dnia [...] Prorektor działając z upoważnienia Rektora [...] utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...]. W uzasadnieniu wskazał, że skarżąca uzyskała ogółem 3 punktów (1 punkt za średnią ocen oraz 2 punkty osiągnięcia artystyczne) i uznał, że zasadnie zostało przyznane skarżącej stypendium rektora dla najlepszych studentów w kwocie 650 zł. W zaskarżonej decyzji organ podał, że nieuwzględnione zostały przy ocenie wniosku osiągnięcia artystyczne I stopnia, ponieważ nie mieszczą się one w kategorii osiągnięć międzynarodowych. Rozpoznając sprawę w pierwszej instancji organ przyznał skarżącej stypendium rektora dla najlepszych studentów w kwocie 400 zł, a w uzasadnieniu decyzji podał jedynie, że zostało skarżącej przyznane stypendium rektora dla najlepszych studentów, ponieważ spełnione zostały przez skarżącą kryteria dotyczące przyznania w/w stypendium. W dalszej części uzasadnienia podał podstawę prawną swojego rozstrzygnięcia. W skardze do Sądu skarżąca zakwestionowała prawidłowość ustaleń faktycznych sprawy, w tym stwierdzenia organu co do ilości uzyskanych przez nią punktów oraz oceny osiągnięć artystycznych Z zarzutem tym nie sposób się nie zgodzić w decyzji pierwszo instancyjnej, w ogóle brak jest oceny jakie osiągnięcia artystyczne organ oceniał, a jakie nie. Natomiast rozpoznając sprawę w wyniku wniosku o ponowne rozpatrzenie organ zamieścił w uzasadnieniu decyzji wzmiankę, że osiągnięcia artystyczne nie mieszczą się w kategorii osiągnięć międzynarodowych. Z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika, że we wniosku skarżącej w części, którą wypełnia pracownik [...] w części dotyczącej przyznanej punktacji doszło do skreśleń przyznanych punktów i skreślenia przyznanej kwoty stypendium. Początkowo za osiągnięcia artystyczne skarżąca otrzymała 3 punkty, które następnie zostały przekreślone i wpisano 2 podobnie jak przy ogólnej sumie uzyskanych punktów gdzie liczba 4 została przekreślona i wpisano 3. Również kwota przyznanego stypendium została zmieniona z 750 zł na 650 zł. Nie wiadomo kiedy to nastąpiło, ani też kto tego dokonał i co było przyczyną tych zmian. Brak jest uzasadnienia tych czynności w obu decyzjach organu. Należy podkreślić, że zgodnie z art. 7 k.p.a. organy administracji publicznej powinny dążyć do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Powołany przepis nakłada na organy administracji publicznej obowiązek wszechstronnego zbadania sprawy, zarówno pod względem okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, jak i stosowania norm prawa materialnego. Obowiązki określone w powyższym przepisie precyzuje art. 77 § 1 kpa, w myśl którego organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Natomiast art. 80 kpa stanowi, że organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Organ nie wyjaśnił w sposób należyty, czy skarżąca spełniła przesłanki do przyznania stypendium rektora dla najlepszych studentów za osiągnięcia artystyczne, o których mowa w § 13 ust 2 pkt 3 Regulaminu. Mając na uwadze powyższe należy stwierdzić, że poczynione w sprawie ustalenia faktyczne są niepełne, organ zaniechał zebrania i rozpatrzenia całokształtu materiału dowodowego w sprawie, poprzez nierozpoznanie całości żądania skarżącej zawartego we wniosku o przyznanie stypendium, co powoduje, że zarówno decyzję zaskarżonej treści, jak i decyzję wydaną w pierwszej instancji za przedwczesną. W ocenie Sądu, zaskarżona decyzja, jak i decyzja ją poprzedzająca organu I instancji narusza również art. 107 § 1 i 3 k.p.a. Nie spełnia, bowiem wymogów formalnych wskazanych w tym przepisie prawa. Podejmowane przez organy administracji decyzje winny spełniać wymogi wskazane w art. 107 § 1 k.p.a., w tym muszą zawierać powołanie podstawy prawnej oraz uzasadnienie faktyczne i prawne. Zgodnie z § 3 omawianego przepisu prawa, uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Z jej uzasadnienia winno wynikać, z jakich przyczyn organ odmówił wnioskowanego świadczenia, bądź przyznał je w innej niż oczekiwanej wysokości. Tych elementów brak jest w uzasadnieniu decyzji wydanej w pierwszej instancji. Z uzasadnienia tej decyzji nie wynika, jakie przesłanki stanowiły podstawę rozstrzygnięcia zawartego w jej sentencji. W wyroku z dnia 17 listopada 2011 r. sygn. akt II SA/Op 403/11 (lex nr 1087290) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu wskazał, że: "Motywy decyzji powinny odzwierciedlać rację decyzyjną i wyjaśniać tok rozumowania prowadzący do zastosowania konkretnego przepisu prawa materialnego do rzeczywistej sytuacji faktycznej. Ponadto, obowiązek sporządzenia uzasadnienia decyzji odpowiadającego wymogom określonym w art. 107 § 3 k.p.a. stanowi realizację w postępowaniu administracyjnym zasady przekonywania, określonej w art. 11 k.p.a. Prawidłowo sporządzone uzasadnienie daje również możliwość pełnej i merytorycznej weryfikacji decyzji w postępowaniu sądowym w toku, którego nie jest możliwe uzupełnienie przeprowadzonego postępowania administracyjnego o stosowną argumentację prawną i wyręczanie w ten sposób organów administracji w dokonaniu oceny w kwestii spełnienia przesłanek ustawowych, uzasadniających wydanie konkretnej decyzji." Zgodnie zaś z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 czerwca 2010 r. sygn. akt I OSK 124/10 (lex nr 594984): "Zasada przekonywania (art. 11 k.p.a.) sprowadza się do wyjaśnienia stronie, że adresowana do niej decyzja wynika z racjonalnych przesłanek i jest oparta o przepisy obowiązującego prawa, to znaczy, że w istniejącym stanie prawnym i faktycznym sprawy wydanie innej decyzji było niemożliwe. Organ odpowiada za naruszenie tej zasady, jeżeli nie podejmie lub bezpodstawnie odstąpi od czynności mających przekonać stronę o zasadności decyzji, np. odstąpi od uzasadnienia decyzji. Zasada ta nakłada na organ obowiązek dołożenia należytej staranności w wyjaśnieniu stronie zasadności podjętego rozstrzygnięcia. Nie wymaga się zaś od niego osiągnięcia rezultatu, to znaczy przekonania strony o tym, że adresowana do niej decyzja jest słuszna i zgodna z prawem." W doktrynie podkreśla się, że strona ma prawo znać argumenty i przesłanki podejmowanych decyzji, bowiem w przeciwnym wypadku nie ma możliwości obrony swoich słusznych interesów przed organem odwoławczym, jak i przed sądem administracyjnym (J. Zimmermann, glosa do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 czerwca 1997 r., sygn. akt V SA 1512/96, OSP 1998, z. 2, poz. 29). Skoro organ odwoławczy rozpatruje sprawę ponownie merytorycznie w jej całokształcie, oznacza to, że ma obowiązek rozpoznać wszystkie zarzuty i żądania strony oraz odnieść się do nich w uzasadnieniu wydanej decyzji. Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że zarówno zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji nie spełnia wymogów, o których mowa w art. 107 § 3 k.p.a. Decyzja pierwszoinstancyjna nie wskazuje, które osiągnięcia wpłynęły na ilości przyznanych przez organ punktów uzyskanych przez skarżącą. W jej uzasadnieniu organ nie podjął nawet próby wyjaśnienia motywów swojego rozstrzygnięcia i pominął uzasadnienie faktyczne. Podobny zarzut należy postawić zaskarżonej decyzji, w której organ pomimo argumentacji skarżącej przedstawionej we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, nie wskazał wystarczającego uzasadnienia faktycznego i prawnego. Wskazane wadliwości stanowią podstawę do przyjęcia, że organ w sposób istotny naruszył art. 107 § 3 oraz art. 11 k.p.a. Podjęta przez organ w uzasadnieniu odpowiedzi na skargę próba uzasadnienia rozstrzygnięcia zaskarżonej treści pozostaje w sprawie bez znaczenia, tym bardziej że ogranicza się tylko do stwierdzenia kto dokonywał oceny i weryfikacji osiągnięć artystycznych skarżącej. Przytoczona w odpowiedzi na skargę argumentacja mająca uzasadniać trafność podjętego rozstrzygnięcia w sprawie nie może zastąpić uzasadnienia rozstrzygnięcia podjętego w sprawie, które winno spełniać wymogi określone w art. 107 § 3 k.p.a. Pismo procesowe jakim jest odpowiedź na skargę, nie może "uzupełniać" zaskarżonej decyzji przez zamieszczenie w nim ustaleń faktycznych, rozważań i ocen, które winny znaleźć w uzasadnieniu faktycznym i prawnym decyzji (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z 22 października 2009 r. sygn. IV SA/Po 313/09, lex nr 574089). Naruszenie w/w przepisów postępowania administracyjnego, które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy, skutkowało konieczność uchylenia zarówno zaskarżonej decyzji, jak i decyzji ją poprzedzającej. Rozpoznając ponownie sprawę organ winien ocenić zasadność zgłoszonego wniosku skarżącej o przyznanie stypendium na podstawie wyżej omówionych przepisów ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym oraz wydanego z jej upoważnienia Regulaminu przyznawania pomocy materialnej studentom. Postępowanie to winno być prowadzone z zachowaniem reguł postępowania administracyjnego wyrażonych w art. 7, art. 11, art. 77 § 1 i art. 107 § 1 i 3 k.p.a. Organ winien także dokonać oceny zasadności zarzutów zawartych zarówno w odwołaniu, jak i w skardze, i odnieść się do nich zgodnie z wymogami art. 8 i art. 11 k.p.a. w uzasadnieniu wydanej decyzji, które winien uzasadnić w sposób odpowiadający wymogom art. 107 § 3 k.p.a. Powyższe uchybienia procesowe, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy skutkowało konieczność uchylenia zarówno zaskarżonej decyzji, jak i decyzji ją poprzedzającej, co orzeczono w wyroku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012, poz. 270). O kosztach postępowania orzeczono jak w punkcie III orzeczenia, na podstawie art. 200 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło