II OSK 1862/13
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2015-03-03
Skład orzekający: Anna Łuczaj, Małgorzata Dałkowska – Szary, Mariola Kowalska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo orzekł o wymeldowaniu osoby z miejsca pobytu stałego, jeśli osoba ta opuściła lokal dobrowolnie i trwale, mimo istnienia wyroku rozwodowego ustalającego sposób korzystania z lokalu?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej prawidłowo orzekł o wymeldowaniu, jeśli osoba opuściła lokal dobrowolnie i trwale, co potwierdzają zebrane dowody. Wyrok rozwodowy ustalający sposób korzystania z lokalu nie stanowi przeszkody do wymeldowania, a ewentualne naruszenie praw wynikających z tego wyroku należy dochodzić przed sądem powszechnym. Decyzja o wymeldowaniu ma charakter wyłącznie ewidencyjny.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wymeldowania S. G. z miejsca pobytu stałego na wniosek właścicielki mieszkania. Organy administracji uznały, że S. G. dobrowolnie i trwale opuścił lokal, zabierając swoje rzeczy i podejmując działania wskazujące na zerwanie więzi z miejscem zameldowania. S. G. zarzucił naruszenie przepisów o wymeldowaniu, wskazując m.in. na istnienie wyroku rozwodowego ustalającego sposób korzystania z lokalu. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, a następnie Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Łuczaj Sędziowie Sędzia NSA Małgorzata Dałkowska – Szary Sędzia del. WSA Mariola Kowalska (spr.) Protokolant starszy asystent sędziego Iwona Ścieszka po rozpoznaniu w dniu 3 marca 2015 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej S.G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 9 kwietnia 2013 r. sygn. akt II SA/Op 57/13 w sprawie ze skargi S. G. na decyzję Wojewody Opolskiego z dnia [...] grudnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania oddala skargę kasacyjną.
II OSK 1862/13
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zaskarżonym do Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrokiem z dnia 9 kwietnia 2013 r. sygn. akt II SA/Op 57/13 oddalił skargę S. G. na decyzję Wojewody Opolskiego z dnia [...] grudnia 2012 r., nr [...] w przedmiocie wymeldowania.
Wyrok został wydany w oparciu o następujące okoliczności faktyczne i prawne:
Postępowanie o wymeldowanie S. G. z miejsca pobytu stałego w S. przy ul. [...] zostało wszczęte na wniosek właścicielki mieszkania W. G. z dnia [...] maja 2012 r.
Burmistrz Miasta S. decyzją z dnia [...] października 2012 r., działając na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy, orzekł o wymeldowaniu S. G. z miejsca pobytu stałego w S. przy ul. [...]. Organ I instancji w oparciu o ustalony w sprawie stan faktyczny, na podstawie zebranego materiału dowodowego uznał że S. G. dobrowolnie opuścił miejsce stałego zameldowania.
Wojewoda Opolski, po rozpatrzeniu odwołania S.G., decyzją z dnia [...] grudnia 2012 r., wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm. - zwanej dalej K.p.a.) w związku z art. 15 ust. 2 ustawy z 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2006 r. nr 139, poz. 993 ze zm. – zwanej dalej ustawą), , utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
Organ odwoławczy powołał się na przeprowadzony w dniu [...] lipca 2012 r. dowód z oględzin ww. lokalu, który wykazał, że mieszkanie jest niezamieszkałe i nie ma w nim rzeczy osobistych będących własnością skarżącego, oraz na sporządzoną przez organ w dniu [...] września 2012 r. notatkę służbową uzyskaną od osób zamieszkałych w sąsiedztwie lokalu nr [...] przy ul. [...], z której wynikało, że skarżący od kilku miesięcy w lokalu nie zamieszkuje. Powyższe w ocenie organu świadczyło, że mieszkanie przy ul. [...] w S. nie jest miejscem stałego pobytu S. G. Skarżący zabrał bowiem swoje rzeczy osobiste, wyłączył w mieszkaniu prąd, zakręcił główny zawór wody, zdemontował dekoder do anteny i telefon, a także tablicę informującą o prowadzonej przez niego działalności gospodarczej. Nie posiada on także kluczy do przedmiotowego lokalu, a w aktach sprawy brak jest dokumentów świadczących o tym by odwołujący podjął jakiekolwiek skuteczne środki prawne, które umożliwiłyby mu zamieszkanie w miejscu pobytu stałego.
S. G. wniósł skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie art. 15 ust 2 ustawy przez przyjęcie, że skoro skarżący nie przebywa przez ponad trzy miesiące w lokalu, to zachodzą przesłanki do jego wymeldowania.
Wojewoda Opolski w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.
W piśmie procesowym z dnia 11 marca 2012 r., W. G. oświadczyła, iż skarżący od co najmniej 10 miesięcy zamieszkuje w mieszkaniu swoich rodziców przy ul. [...] w S., w którym znajduje się jego centrum życiowe. Potwierdziła, że skarżący dobrowolnie opuścił mieszkanie i zabrał z niego wszystkie rzeczy.
W piśmie procesowym z dnia 25 marca 2013 r., uczestniczka postępowania jako dowód słusznego wymeldowania z miejsca stałego pobytu przedłożyła postanowienie Sądu Okręgowego w Opolu z dnia [...] marca 2013 r., o sygn. akt [...], zmieniające postanowienie Sądu Rejonowego w S. z dnia [...] stycznia 2013 r., sygn. akt [...], w ten sposób, że wniosek S. G. o udzielenie zabezpieczenie powództwa o ochronę naruszonego posiadania został oddalony.
Na rozprawie z dnia 9 kwietnia 2013 r., pełnomocnik skarżącego podtrzymał skargę i wnioski w niej zawarte. Wskazał, że wydany wyrok rozwodowy stworzył określone prawo po stronie skarżącego i z tego tytułu powinno być ono respektowane. Dodał, że sprawa o ochronę posiadania toczy się przed Sądem Rejonowym w S., sygn. akt [...].
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu oddalając skargę powołał się na zapisy ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 993 ze zm. – dalej zwanej także ustawą). Zgodnie z treścią art. 15 ust. 2 ustawy organ gminy wydaje, na wniosek strony lub z urzędu, decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad trzy miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się.
W ocenie Sądu I instancji, ustalenia w zakresie spełnienia przesłanek z art. 15 ust. 2 ustawy do wymeldowania S. G. z miejsca pobytu stałego w lokalu położonym w S. przy ul. [...] zostały prawidłowo poczynione na podstawie wystarczającego materiału dowodowego i właściwie ocenione, a wydane w sprawie decyzje w niczym nie uchybiają zarówno przepisom prawa materialnego, stanowiącym podstawę rozstrzygnięcia sprawy, jak i przepisom postępowania administracyjnego. W związku z powyższym, nie można organowi odwoławczemu skutecznie zarzucić naruszenia art. 7 i 8 K.p.a. oraz art. 15 ust. 2 ustawy.
Z przepisu art. 15 ust. 2 ustawy jednoznacznie wynika, że organ jest zobligowany do wymeldowania osoby z pobytu stałego jeśli stwierdzi, że osoba ta opuściła to miejsce bez wymeldowania. Pobytem stałym, w myśl art. 6 ust. 1 ustawy, jest zamieszkanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania. Zatem chodzi tutaj o lokal, w którym dana osoba zamieszkuje i w którym skoncentrowane są jej sprawy rodzinne, osobowe i majątkowe, a więc lokal, w którym znajduje się jej centrum życiowe. Jedyną przesłanką wymeldowania jest zatem opuszczenie przez osobę miejsca pobytu stałego, przy czym opuszczenie to musi mieć charakter trwały, dobrowolny i wynikać z własnej woli.
Sąd pierwszej instancji podkreślił, iż w orzecznictwie przyjmuje się, że przesłanka opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu stałego, w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy, jest spełniona wówczas, gdy osoba fizyczna nie przebywa w lokalu mieszkalnym, w którym miała zorganizowane centrum życiowe, a nieprzebywanie to jest wynikiem woli tej osoby. Zamiar ten ma istotne znaczenie przy ocenie, czy do opuszczenia lokalu rzeczywiście doszło. Przy ustaleniu zamiaru nie można jednak poprzestać tylko na oświadczeniach zainteresowanej osoby. Dla jego oceny istotne znaczenie mieć będzie to, czy okoliczności istniejące w sprawie potwierdzają wolę osoby zainteresowanej, czy też pozostają z nią w sprzeczności. Do okoliczności takich należeć będą między innymi: sposób opuszczenia lokalu, koncentracja interesów życiowych w danym miejscu, a także obiektywna możliwość realizacji woli przebywania w nim.
Sąd pierwszej instancji wskazał, że skarżący nie zamieszkuje pod stałym adresem zameldowania, przy ul. [...] w S., co najmniej od maja 2012 r. Fakt niezamieszkiwania w przedmiotowym lokalu w toku postępowania przed organami administracji potwierdzony został w protokole oględzin z dnia [...] lipca 2012 r., jak również przez osoby zamieszkałe w sąsiedztwie tego lokalu - w sporządzonej przez organ notatce służbowej z dnia [...] września 2012 r.
Kwestią sporną w ocenie Sądu pozostawała kwestia, czy opuszczenie lokalu przez skarżącego miało charakter dobrowolny i trwały.
Z akt sprawy bezspornie wynika, że skarżący zabrał swoje rzeczy z przedmiotowego lokalu wskutek zawezwania go przez stronę, pismem z dnia [...] kwietnia 2012 r., do opuszczenia jej mieszkania. Skarżący, wyprowadzając się z lokalu nr [...] przy ul. [...] w S., zabrał z niego większość swoich rzeczy osobistych, wyłączył w nim prąd, zakręcił główny zawór wody, zdemontował dekoder do anteny i telefon, a także tablicę informującą o prowadzonej przez niego działalności gospodarczej. Natomiast w zaadresowanym do byłej małżonki piśmie z dnia [...] czerwca 2012 r. oświadczył, iż zrzeka się na jej rzecz wszystkich pozostawionych rzeczy. Takie oświadczenie skarżącego w korelacji z faktycznym opuszczeniem tego lokalu świadczy, w ocenie Sądu, że w dacie opuszczania lokalu skarżący dokonał tego dobrowolnie, a jego zamiarem było trwałe zerwanie więzi z miejscem stałego zamieszkania. Na ocenę dobrowolności czy trwałości opuszczenia przez skarżącego przedmiotowego lokalu nie miała natomiast wpływu wymiana zamków przez W. G., gdyż nastąpiła już po wyprowadzeniu się skarżącego. Skarżący nie podjął zaś żadnych kroków prawnych, które wskazywałyby, iż nie zgadza się z taką sytuacją. Sam fakt istnienia konfliktu między skarżącym i uczestnikiem postępowania nie powoduje zaś podważenia oceny, że opuszczenie lokalu miało charakter trwały i dobrowolny.
W okolicznościach rozpoznawanej sprawy zasadnie w ocenie Sądu I instancji Wojewoda Opolski uznał, że zgromadzony w toku prowadzonego postępowania materiał dowodowy pozwalał na przyjęcie zaistnienia wobec skarżącego przesłanki uzasadniającej jego wymeldowanie z przedmiotowego lokalu na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy.
Sąd podkreślił, iż należy mieć na uwadze, że decyzja o wymeldowaniu ma charakter wyłącznie ewidencyjny i potwierdza jedynie stan faktyczny, że określona osoba nie przebywa w danym lokalu. Jej wykonanie polega na technicznym wykreśleniu wpisu w ewidencji ludności. Zameldowanie lub wymeldowanie nie rodzi żadnych praw właścicielskich do lokalu, którego meldunek dotyczy - praw tych należy dochodzić w innym trybie.
Odnosząc się do zarzutów skargi Sąd wyjaśnia, że przepis art. 15 ust. 2 ustawy obliguje organ do wydania decyzji w sprawie wymeldowania osoby już po upływie trzech miesięcy od daty opuszczenia miejsce pobytu stałego i niedopełnieniem obowiązku wymeldowania się. W świetle tego przepisu bezpodstawny jest zarzut skargi, iż w okresie kiedy osoba jest uprawniona do wytoczenia powództwa o przywrócenie posiadania, decyzja o wymeldowaniu nie powinna być wobec niej wydawana. Nadto wydanie decyzji o wymeldowaniu nie uniemożliwia wytoczenia takiego powództwa, co zresztą skarżący uczynił. Wskazać jednie należy, że w przypadku uwzględnienia przez sąd powszechny powództwa i przywrócenia posiadania danego lokalu osobie, która została wcześniej z niego wymeldowana decyzją organu administracji, nie ma przeszkód do ponownego zameldowania tej osoby w danym lokalu, o ile zamierza ona tam nadal na stałe zamieszkiwać.
Sąd doszedł również do przekonania, iż podniesiony przez skarżącego zarzut w zakresie nierespektowania przez organy meldunkowe prawomocnego wyroku rozwodowego Sądu Okręgowego w Opolu z dnia [...] września 2011 r., sygn. akt [...], w którym ustalony został sposób korzystania z przedmiotowego lokalu w ten sposób, że S. G. uprawniony został do korzystania z największego pokoju kuchni, łazienki i przedpokoju, jest także zarzutem bezzasadnym. Ustalony w ww. wyroku sposób korzystania ze spornego mieszkania nie podlega bowiem ocenie organu w postępowaniu o wymeldowanie, a skarżący ochrony tego prawa może dochodzić jedynie przed sądem powszechnym.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł S. G.
Wyrokowi zarzucono:
naruszenie prawa materialnego (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.), tj. art. 15 ust 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych przez przyjęcie, że skoro skarżący nie przebywa przez ponad trzy miesiące w lokalu zachodzą przesłanki do jego wymeldowania bez rzetelnego zbadania przyczyn powodujących niemożność przebywania w lokalu, tj. przyczyny stanowiącej naruszenie przyznanego przez sąd rozwodowy prawa do zamieszkiwania w lokalu wbrew dyspozycji art. 7 i 8 k.p.a. w oderwaniu od treści oświadczenia skarżącego przedstawionego organowi I instancji ustnie i uczynieniu organowi II instancji zarzutu, iż takie oświadczenie winno być złożone na piśmie.
naruszenie przepisów postępowania, co miało istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 ppsa), polegające na naruszeniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. przez oddalenie skargi, mimo że organy administracyjne obu instancji naruszyły:
art. 7, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. ze względu na niewyjaśnienie dokładnie okoliczności faktycznych sprawy
art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymując w mocy wadliwą decyzję organu drugiej instancji, który podtrzymał decyzję organu pierwszej instancji.
W związku z powyższym wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku, a także o zasądzenie na rzecz strony kosztów postępowania, zgodnie z obowiązującymi przepisami
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zawiera zarzutów usprawiedliwiających uchylenie zaskarżonego wyroku
Stosownie do treści art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:
1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie;
2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, bowiem według art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania, której, w rozpatrywanej sprawie, się nie dopatrzono. Związanie podstawami skargi kasacyjnej wymaga prawidłowego ich określenia w samej skardze. Oznacza to konieczność powołania w petitum skargi przepisów prawa ze wskazaniem konkretnej jednostki redakcyjnej naruszonego przepisu, którym, zdaniem skarżącego, uchybił sąd, dalej określenia, jaką postać miało to naruszenie (w przypadku naruszenia prawa materialnego, czy popełniono błąd interpretacyjny, czy też błąd subsumcji), uzasadnienia zarzutu odnoszącego się ściśle do wskazanych naruszeń, a w razie zgłoszenia zarzutu naruszenia prawa procesowego wykazania dodatkowo, że wytknięte uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Zarzuty sformułowane w skardze kasacyjnej nie w pełni odpowiadają powyższym wymogom.
Odnosząc się w pierwszej kolejności do zarzutu naruszenia przepisów postępowania zauważyć należy, że zarzuty te zostały w skardze kasacyjnej przedstawione w sposób nieodpowiadający treści art. 174 pkt 2 p.p.s.a., tj. bez wykazania, że wytknięte uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Istotny wpływ na wynik sprawy oznacza prawdopodobieństwo takiego oddziaływania naruszeń prawa procesowego na treść aktu administracyjnego, które prowadziłyby do innego, niż w rozstrzyganej sprawie, ukształtowania stosunku administracyjnoprawnego. Stawiając zarzut tego rodzaju należy zatem wykazać, że gdyby nie doszło do naruszenia przepisów postępowania, to rozstrzygnięcie sprawy najprawdopodobniej mogłoby być inne. Naruszenie przepisów postępowania nie zawsze musi prowadzić do wadliwego rozstrzygnięcia sprawy. Uwzględniając powyższe kryterium oceny istotnego wpływu uchybień procesowych na wynik sprawy, zarzutów naruszenia prawa procesowego postawionych w skardze, nie można uznać za usprawiedliwione, ponieważ nie jest wystarczające samo wymienienie w skardze kasacyjnej naruszonych przepisów prawa bez wykazania istotności tego wpływu.
Przechodząc do oceny zasadności zarzutu naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 7 i 77 par. 1 i art. 80 kpa, stwierdzić należy, iż sprowadza się on do podważenia dokonanej przez Sąd I instancji oceny poprawności przeprowadzonego w niniejszej sprawie przez organy administracji publicznej postępowania dowodowego w zakresie dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. W ocenie skarżącego, organy administracji pominęły bowiem istotną dla sprawy okoliczność, iż organ I instancji odmówił przyjęcia ustnego wyrażenia stanowiska w sprawie przez skarżącego, a organ II instancji uznał takie stanowisko za zasadne. Skarżący kasacyjnie nie wypowiedział się zatem co do zebranego w sprawie materiału dowodowego czym naruszono powyższe przepisy k.p.a.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, przytoczony wyżej zarzut naruszenia przepisów postępowania nie jest zasadny. Na wstępie, zauważyć należy, iż rzeczywiście w postępowaniu administracyjnym, to na organach administracji publicznej spoczywa obowiązek przeprowadzenia całego postępowania co do wszystkich istotnych okoliczności rozpoznawanej sprawy. W świetle art. 7 i 77 § 1 k.p.a., to organy bowiem zobowiązane są do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Ustalenie stanu faktycznego w drodze całościowego zebrania i oceny materiału dowodowego jest zatem funkcją postępowania administracyjnego. Sąd administracyjny kontroluje natomiast, czy postępowanie to odbyło się zgodnie z prawem.
W niniejszej sprawie, Sąd I instancji dokonał właściwej oceny tego procesu.
Zauważyć należy, iż skarżący wbrew twierdzeniom zawartym w skardze kasacyjnej miał możliwość wypowiedzenia się w sprawie zgromadzonego materiału dowodowego. Pismo organu z dnia [...] września 2012 r. informujące o takiej możliwości skarżący odebrał w dniu 26 września 2012 r., co potwierdza zwrotne poświadczenie odbioru podpisane osobiście przez skarżącego kasacyjnie. Ponadto skarżący kasacyjnie dwukrotnie złożył do organu oświadczenie , iż odmawia zeznań w związku z postępowaniem o wymeldowanie. Pisma datowane są na dzień 16 lipca 2012 r. i 13 sierpnia 2012 r. Wskazywana zatem przez skarżącego okoliczność, iż odmówiono mu prawa do wypowiedzi nie znalazła odzwierciedlenia w aktach sprawy.
Podkreślić jednocześnie należy, iż ciążący na organach administracji publicznej obowiązek wyczerpującego zebrania materiału dowodowego co do wszystkich faktów mających znaczenie prawne dla sprawy nie pozbawia stron postępowania możliwości składania wniosków o przeprowadzenie określonych dowodów, czy też samodzielnego przedkładania dowodów na poparcie własnych twierdzeń, szczególnie jeśli leży to w ich interesie. W niniejszej sprawie, skarżący nie przedstawił żadnych dowodów na potwierdzenie okoliczności, która świadczyć miała o nieopuszczeniu przez niego tego lokalu. Działania skarżącego wskazujące na zamiar przeniesienia do niego ośrodka jego osobistych interesów życiowych miały miejsce już po złożeniu wniosku przez W. G. o wymeldowanie skarżącego. Mając na uwadze zgromadzony w niniejszej sprawie materiał dowodowy, stwierdzić zatem należy, iż wobec biernej postawy skarżącego, organy administracji publicznej nie prowadziły dodatkowych ustaleń w tym zakresie, skoro w świetle zebranych w toku postępowania administracyjnego dowodów, okoliczność trwałego braku przebywania przez skarżącego w miejscu zameldowania w lokalu przy ul. [...], została udowodniona.
Nie został również naruszony w niniejszej sprawie art. 80 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem, organ administracji publicznej ocenia, czy dana okoliczność została udowodniona, na podstawie całokształtu materiału dowodowego. W konsekwencji, dysponując dowodami z zeznań świadków – byłych sąsiadów skarżącego oraz dowodem w postaci protokołu oględzin lokalu z dnia [...] lipca 2012 r., o których skarżący został prawidłowo powiadomiony, a z których wynika, że skarżący nie przebywa i nie przebywał we wskazanym lokalu, miał wszelkie podstawy do tego, aby zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów uznać, iż skarżący nie zamieszkuje w lokalu ponad 3 miesiące. Dowody te nie zostały przez skarżącego w toku postępowania administracyjnego podważone, skarżący nie składał też wniosków dowodowych.
Odnosząc się natomiast do zarzutu naruszenia art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności, wskazać należy, iż orzecznictwie sądowo administracyjnym przyjmuje się, iż wymeldowanie uzasadnia opuszczenie dotychczasowego miejsca pobytu, gdy jest ono dobrowolne i trwałe. Brak cechy dobrowolności nie zawsze jednak stanowi przeszkodę do wymeldowania. Ocena dobrowolności opuszczenia lokalu ma znaczenie kiedy osoba jest zmuszona opuścić lokal na skutek działań bezprawnych innych osób. Nie było zaś w sprawie kwestionowane, że skarżący kasacyjnie zabrał z mieszkania swoje rzeczy osobiste, wyłączył prąd, zakręcił główny zawór wody, zdemontował dekoder do anteny i telefon, a także tablicę informującą o prowadzonej przez niego działalności gospodarczej. Powyższe, łącznie z zeznaniami świadków jednoznacznie świadczy, iż skarżący opuścił lokal dobrowolnie. Prawidłowe jest zatem stanowisko Sądu I instancji przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. Stanowisko powyższe ma swoje jednoznaczne odzwierciedlenie w materiale dowodowym zgromadzonym przez organy administracji. Organy wykazały, że uwzględniły zeznania świadków zamieszkałych w budynku, w którym mieści się przedmiotowy lokal, ponieważ uznały, że wiedza tych osób wynika z faktu zamieszkiwania w tym samym budynku, mają więc możliwość bezpośredniej obserwacji faktów, które ustalał organ. Organy wskazały, że wyjaśnienia zgromadzone w sprawie w sposób spójny i logiczny się uzupełniają, Sąd Wojewódzki miał zatem podstawy oby ocenić je jako wiarygodne. Skarżący na każdym etapie sprawy mógł składać oświadczenia i zajmować stanowisko wobec gromadzonych dowodów, również w toku prowadzonych rozpraw. Nie można więc czynić zarzutu, iż był pozbawiony możliwości obrony swojego stanowiska.
Zasadnie Sąd I instancji wnioskował, iż z powyższych dowodów wynikało, iż zamiarem skarżącego było trwale zerwanie więzi z miejscem zamieszkania. Prawidłowo również Sąd I instancji uznał, iż na ocenę dobrowolności i trwałości opuszczenia lokalu przez skarżącego nie miała wpływu wymiana zamków przez wnioskodawczynię, ponieważ nastąpiła ona już po wyprowadzeniu się skarżącego, zaś brak podjętych przez skarżącego kroków prawnych wskazywał na godzenie się z tą sytuacją.
Oceny tej nie zmienia również, jak trafnie zauważył Sad pierwszej instancji, fakt wniesienia pozwu o przywrócenie posiadania lokalu, ponieważ nastąpiło to już po wydaniu decyzji ostatecznej w tym przedmiocie przez Wojewodę Opolskiego.
Bezsporne jest również w sprawie, iż skarżący w dacie wydania decyzji przez Wojewodę Opolskiego w dniu [...] grudnia 2012 r. nie mieszkał w lokalu ponad 3 miesiące.
W takim stanie rzeczy podstawy zarzutów naruszenia art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności nie mogły być ocenione przez Naczelny Sąd Administracyjny jako usprawiedliwione.
W świetle powyższego stwierdzić należy, iż w niniejszej sprawie, dokonanej przez Sąd I instancji oceny poprawności przeprowadzonego przez organy administracji publicznej postępowania dowodowego nie można uznać za wadliwą, a w konsekwencji także podjętego przez ten Sąd rozstrzygnięcia za naruszające prawo.
W tym stanie rzeczy, skoro skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach, na mocy art. 184 ustawy – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło