II SA/Sz 1351/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Jankowski (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Maria Mysiak,, Sędzia WSA Arkadiusz Windak, Protokolant Katarzyna Skrzetuska-Gajos, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 10 kwietnia 2013 r. sprawy ze skargi M. S. j i E. S. na decyzję Wojewody z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zezwolenia na zajęcie części nieruchomości oddala skargę Decyzją z dnia [..] r. nr [..] Wojewoda Zachodniopomorski, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) w zw. z art. 124 ust. 1a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651 z późn. zm.) po rozpatrzeniu odwołania A. S. i M. S. z dnia [...] r., utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] r., nr [..] udzielającą Spółka A.. z siedzibą w [...] zezwolenia na niezwłoczne zajęcie części nieruchomości gruntowej, położonej w [...] na Osiedlu [...] oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...] o pow. [...] ha, obręb [...] , KW nr [...] , stanowiącej własność małż. M. i E. S., dotyczącej ograniczenia sposobu korzystania z części ww. nieruchomości w celu realizacji inwestycji celu publicznego polegającej na przebudowie linii elektroenergetycznej 110 kV relacji [...] w zakresie demontażu słupa wraz z fundamentem, przewodami roboczymi, odgromowymi i urządzeniami służącymi do przesyłania energii elektrycznej oraz montażu jednego słupa z fundamentami wraz z przewodami roboczymi, odgromowymi i urządzeniami służącymi do przesyłania energii elektrycznej, i zajęcie na czas robót pasa gruntu o długości 213 m i szerokości 19 m, tj. po 9,5 m od linii - powierzchni zajęcia (ograniczenia) nieruchomości [...] m2. U podstaw tego rozstrzygnięcia legły następujące ustalenia: Prezydent Miasta - działając na podstawie art. 124 ust. 1a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651 z późn. zm.) - decyzją z dnia [...] r., nr [..] udzielił Spółka A.. z siedzibą w [..] zezwolenia na niezwłoczne zajęcie części nieruchomości gruntowej, położonej w [...] na Osiedlu [...] oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [..] o pow. [...] ha, obręb [..] , KW nr[...] , stanowiącej własność małż. M. i E.. S., dotyczącej ograniczenia sposobu korzystania z części ww. nieruchomości w celu realizacji inwestycji celu publicznego polegającej na przebudowie linii elektroenergetycznej 110 kV relacji [...] w zakresie demontażu słupa wraz z fundamentem, przewodami roboczymi, odgromowymi i urządzeniami służącymi do przesyłania energii elektrycznej oraz montażu jednego słupa z fundamentami wraz z przewodami roboczymi, odgromowymi i urządzeniami służącymi do przesyłania energii elektrycznej, i zajęcie na czas robót pasa gruntu o długości 213 m i szerokości 19 m, tj. po 9,5 m od linii - powierzchni zajęcia (ograniczenia) nieruchomości [...] m . W uzasadnieniu decyzji Prezydent Miasta stwierdził, że decyzją z dnia [...] nr [...] ograniczył sposób korzystania z części nieruchomości, położonejw [...] na Osiedlu [...] oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...] , obręb [...] o pow. [...] ha, KW nr[..] , stanowiącej własność małż. M. i A. S., poprzez zezwolenie Spółce A.. z siedzibą w [...] na realizację inwestycji celu publicznego polegającej na przebudowie linii elektroenergetycznej 110 kV relacji [...] w zakresie demontażu słupa wraz z fundamentem, przewodami roboczymi, odgromowymi i urządzeniami służącymi do przesyłania energii elektrycznej oraz montażu jednego słupa z fundamentami wraz z przewodami roboczymi, odgromowymi i urządzeniami służącymi do przesyłania energii elektrycznej, i zajęcie na czas robót pasa gruntu o długości 213 m i szerokości 19 m, tj. po 9,5 m od linii - powierzchni zajęcia (ograniczenia) nieruchomości [...] m2. Przywołując treść wniosku inwestora, organ I instancji wyjaśnił, że priorytetem inwestycji jest sprostanie wzrastającemu zapotrzebowaniu na energię elektryczną, zarówno w celu zapewnienia energii podmiotom indywidualnym - mieszkańcom województwa zachodniopomorskiego, jak i podmiotom gospodarczym obecnie funkcjonującym w tym regionie oraz pragnącym dopiero zlokalizować tam swoje inwestycje. Planowana inwestycja ma zagwarantować dostawy energii elektrycznej i zapobiec awariom wyeksploatowanej już linii energetycznej. Ponadto Prezydent Miasta stwierdził, że planowana inwestycja jest inwestycją celu publicznego w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami oraz ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Przebudowa i eksploatacja linii przyczyni się do rozwoju ekonomicznego i bezpieczeństwa energetycznego regionu. Przy tym zaznaczył, że planowana inwestycja współfinansowana jest ze środków Unii Europejskiej, które w przypadku niewywiązania się inwestora z harmonogramu inwestycji, zostałyby odebrane. Powołując się na ww. argumenty oraz wyjaśniając treść art. 124 ust. 1a ustawy o gospodarce nieruchomościami Prezydent Miasta uznał zasadnym udzielić zezwolenia na czasowe zajęcie części przedmiotowej nieruchomości i nadał jej rygor natychmiastowej wykonalności. Od ww. decyzji odwołanie wnieśli M. i E. S.. W ocenie odwołujących się okoliczności sprawy nie wypełniają przesłanek związanych z interesem społecznym, czy ciężkimi stratami dla gospodarstwa narodowego, jak to uzasadnił w decyzji Prezydent Miasta. Decyzją z dnia [...] r. Wojewoda utrzymał w mocy ww. decyzję Prezydenta Miasta. W uzasadnieniu decyzji organ drugiej instancji wskazał, że podstawę materialnoprawną w zakresie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości stanowi rozdział IV działu III ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (DZ. U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651 z późn. zm.). Zgodnie z art. 124 ust. 1 niniejszej ustawy starosta wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, może ograniczyć, w drodze decyzji, sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, jeżeli właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości nie wyraża na to zgody. Ograniczenie to następuje zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku braku planu, zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Na podstawie art. 124 ust. 1a cyt. ustawy w przypadkach określonych w art. 108 Kodeksu postępowania administracyjnego lub uzasadnionych ważnym interesem gospodarczym starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, na wniosek podmiotu, który będzie realizował cel publiczny, udziela, w drodze decyzji, zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości po wydaniu decyzji, o której mowa w ust. 1. Decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności. Przedmiotowa inwestycja polega na ograniczeniu sposobu korzystania z części ww. nieruchomości w celu realizacji inwestycji polegającej na przebudowie linii elektroenergetycznej 110 kV relacji[...] . W ocenie organu odwoławczego dzięki zrealizowaniu tej strategicznej inwestycji zostanie zlikwidowanych większość problemów związanych z zasilaniem w energię elektryczną dużej części Gminy Miasta . Budowa linii energetycznej poprawi niewątpliwie stabilność zasilania w energię elektryczną, pozwoli na zwiększenie możliwości przyłączenia nowych odbiorców, w tym zakładów pracy, co przyczyni się do wzrostu zatrudnienia. Znaczenie ma również terminowe realizowanie przedmiotowej inwestycji, finansowanej ze środków unijnych. Oceniając generalnie można, w ocenie organu, mówić zarówno o spełnieniu przesłanki "ważnego interesu gospodarczego", jak i "wyjątkowo ważnego interesu strony". Przesłanki uzasadniające budowę tej linii znalazły potwierdzenie między innymi w Raporcie Zespołu ds. Zbadania Przyczyn i Skutków Katastrofy Energetycznej powołanego zarządzeniem Wojewody Zachodniopomorskiego nr 154/2008 z dnia 30 czerwca 2008 r. Poddając natomiast analizie prawidłowość przeprowadzenia postępowania administracyjnego przez organ I instancji stwierdzono, że Prezydent Miasta w prawidłowy sposób wyjaśnił powody dla udzielenia zezwolenia na niezwłoczne zajęcie ww. części nieruchomości, a także przed wydaniem decyzji zawiadomił strony o możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym w sprawie. Pismem z dnia [...] r. M. i E.. S., reprezentowani przez profesjonalnego pełnomocnika, złożyli skargę na ww. decyzję Wojewody do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego . Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucili naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 KPA, art. 7 KPA, art. 77 KPA, art. 108 KPA w zw. z art. 124 ust. 1a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.), poprzez uznanie, że w niniejszej sprawie istniały przesłanki do wydania zezwolenia na niezwłoczne zajęcie części nieruchomości skarżących i nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, w sytuacji gdy zastosowanie powyższych rygorów nie było niezbędne, a zagrożenie dobrom chronionym nie było realne, albowiem: - w sprawie istniała możliwości zmiany (przedłużania) terminów realizacji spornej inwestycji, bez utraty dofinansowania ze środków unijnych i bez konieczności uciekania się do instytucji zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości skarżących, - w zaskarżonych rozstrzygnięciach wskazano wyłącznie na fakt zawarcia umowy o dofinansowanie (aneks z dnia [...] roku) oraz jego wysokość (pismo z dnia 22 marca 2012 roku), natomiast w ogóle nie zbadano możliwości zmiany przez strony harmonogramu realizacji inwestycji i przedłużenia terminu wykonania poszczególnych jej etapów, a także tego, czy niewywiązanie się z harmonogramu spowoduje utratę środków z Unii Europejskiej, - utożsamianie z "ważnym interesem gospodarczym", względem na "zabezpieczenie gospodarstwa narodowego przed ciężkimi stratami", czy "ważnym interesem strony" celowości szybkiego wykonania zaskarżonej decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości skarżących, warunkowanej realizacją wcześniej zaplanowanych działań, nie było zasadne, albowiem planowanie tych działań nie było w pełni racjonalne. W odpowiedzi na skargę, Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 - dalej: p.p.s.a.), kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów, wymienionych w art. 3 § 2 ustawy, sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. Przy czym, w myśl art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Dokonana według wskazanego wyżej kryterium sądowa kontrola zaskarżonej decyzji nie dała podstaw do uznania, że wydana ona została z naruszeniem prawa. W ocenie Sądu, organy orzekające w rozpatrywanej sprawie prawidłowo zastosowały przepisy prawa materialnego oraz nie naruszyły przepisów procedury administracyjnej. W myśl art. 124 ust.1a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651 ze zm.) zwanej dalej u.g.n., starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, w przypadkach określonych w art. 108 Kodeksu postępowania administracyjnego lub uzasadnionych ważnym interesem gospodarczym na wniosek podmiotu, który będzie realizował cel publiczny, udziela, w drodze decyzji, zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości po wydaniu decyzji na podstawie art. 124 ust. 1 u.g.n. Decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności. Art. 108 § 1 k.p.a. stanowi, że decyzji, od której służy odwołanie, może być nadany rygor natychmiastowej wykonalności, gdy jest to niezbędne ze względu na ochronę zdrowia lub życia ludzkiego albo dla zabezpieczenia gospodarstwa narodowego przed ciężkimi stratami bądź też ze względu na inny interes społeczny lub wyjątkowo ważny interes strony. W tym ostatnim przypadku organ administracji publicznej może w drodze postanowienia zażądać od strony stosownego zabezpieczenia. W sprawie mamy do czynienia zarówno z ważnym interesem gospodarczym, jak i ważnym interesem społecznym, gdyż przebudowa linii energetycznej ma zapewnić stały dopływ energii do licznych gospodarstw domowych oraz przedsiębiorstw na znacznym obszarze, jak również zapobiec awariom wyeksploatowanej już "starej" linii energetycznej. W uzasadnieniu decyzji organu drugiej instancji trafnie zatem wskazano, iż wydanie zaskarżonej decyzji w oparciu o przepis art. 124 ust. 1a u.g.n. było uzasadnione ważnym interesem gospodarczym i ta argumentacja nie budzi zastrzeżeń. Należy podkreślić, że powołanie się w zaskarżonej decyzji na potrzebę terminowego zrealizowania przedmiotowej inwestycji z uwagi na jej finansowanie ze środków unijnych, stanowi nie główną, lecz dodatkową przesłankę wydania zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości na podstawie art. 124 ust. 1a u.g.n. Decyzja wydana w oparciu o art. 124 ust. 1a u.g.n jest decyzją ściśle związaną z decyzją, o której mowa w art. 124 ust. 1 ustawy, tj. decyzją ograniczającą sposób korzystania z nieruchomości. W ocenie Sądu, przepis art. 124 ust. 1 ww. ustawy implikuje wydanie decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości oraz o nadaniu tej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. Obie decyzje stanowią podstawę nadania inwestorowi prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, co jest niezbędnym elementem procesu budowlanego, dotyczącego przedmiotowej inwestycji. Racje i przesłanki postępowania w tej kwestii zostały szerzej omówione w wyroku w sprawie II SA/Sz 1350/12, dotyczącym rozstrzygnięcia skargi na decyzję dotyczącą ograniczenia skarżącym sposobu korzystania z nieruchomości. Argumentację tę, uzasadniającą oddalenie skargi w powyższej sprawie, Sąd w całości podtrzymuje w niniejszej sprawie. Sąd nie znalazł zatem podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji i stąd, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.