I GSK 1357/11
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2013-04-11
Skład orzekający: Stanisław Gronowski, Cezary Pryca, Janusz Zajda
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy brak przedstawienia przez eksportera prawidłowo wypełnionej karty kontrolnej T5, potwierdzającej wywóz towaru poza obszar celny Wspólnoty, stanowi wystarczającą podstawę do odmowy wypłaty refundacji wywozowej, nawet jeśli eksporter twierdzi, że dokument zaginął z przyczyn niezależnych od niego?Ratio decidendi
Brak przedstawienia przez eksportera prawidłowo wypełnionej karty kontrolnej T5, która jest kluczowym dowodem potwierdzającym wywóz towaru poza obszar celny Wspólnoty, stanowi wystarczającą podstawę do odmowy wypłaty refundacji wywozowej. Eksporter jest zobowiązany wykazać spełnienie wymogów prawnych, a okoliczności niezależne od niego, które doprowadziły do braku dokumentu, powinny być zgłaszane do właściwych organów celnych, a nie organów przyznających refundację. Organ przyznający refundację nie ma kompetencji do kontrolowania działalności organów celnych ani do rozstrzygania sporów między eksporterem a urzędem celnym.Stan faktyczny
Skarżący R. R. ubiegał się o refundację wywozową do wywozu mrożonych i chłodzonych półtusz wieprzowych. Kluczowym dokumentem potwierdzającym wywóz towaru poza obszar celny Wspólnoty była karta kontrolna T5, której skarżący nie przedstawił, twierdząc, że kierowcy oddali ją funkcjonariuszom celnym, ale nie została ona odpowiednio odnotowana, a następnie zaginęła. Organy administracji, a następnie Wojewódzki Sąd Administracyjny, odmówiły przyznania refundacji, uznając brak karty T5 za wystarczającą podstawę do odmowy. Skarżący wniósł skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego przez organy celne i administracyjne.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Stanisław Gronowski (spr.) Sędzia NSA Cezary Pryca Sędzia NSA Janusz Zajda Protokolant Anna Wojtowicz - Hess po rozpoznaniu w dniu 11 kwietnia 2013 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej R. R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 27 maja 2011 r. sygn. akt V SA/Wa 2858/10 w sprawie ze skargi R. R. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] października 2010 r. nr [...] w przedmiocie refundacji wywozowej oddala skargę kasacyjną
Wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 27 maja 2011 r., sygn. akt V SA/Wa 2858/10, wydanym w sprawie ze skargi R. R. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] października 2010 r. Nr [...] w przedmiocie wypłaty refundacji wywozowej, oddalono skargę.
Wyrok zapadł na tle następującego stanu faktycznego:
Decyzją z dnia [...] lutego 2008 r. Prezes Agencji Rynku Rolnego udzielił R. R., zwanemu dalej "skarżącym", prowadzącemu działalność gospodarczą pod nazwą P. P.-H. A., pozwolenia nr [...] na wywóz z kraju 20.100 kg towaru o kodach CN 0203 1110 9000 i CN 0203 2110 9000 (półtusze wieprzowe mrożone, półtusze wieprzowe chłodzone).
Skarżący złożył w Agencji Rynku Rolnego wniosek WPR1 nr [...] z dnia 12 lutego 2008 r. [...] o wypłatę refundacji do wywozu towaru o kodzie ERN 0203 21 10 9000 w ilości 20009 kg.
Jak ustalił organ, przy przekraczaniu granicy Polski w dniu 11 lutego 2008 r., w celu dostarczenia towaru do Rosji, kierowca pojazdu samochodowego nie oddał funkcjonariuszowi celnemu istotnej dla sprawy karty kontrolnej T5, poświadczającej wywóz z kraju omawianego towaru. W takcie postępowania wyjaśniającego, podjętego na wniosek skarżącego, Naczelnik Urzędu Celnego w Z. pismem z dnia 30 lipca 2008 r. odmówił skarżącemu potwierdzenia karty kontrolnej T5. Kolejne pismo skarżącego w tej kwestii Naczelnik Urzędu Celnego w Z. potraktował jako wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, zgodnie z art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", o czym poinformował skarżącego w piśmie z dnia 2 października 2008 r.
Ostateczną decyzją Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] października 2010 r. Nr [...] utrzymano w mocy decyzję Prezesa Agencji Rynku Rolnego z dnia [...] lipca 2010 r. Nr [...], którą odmówiono skarżącemu wypłaty wnioskowanej refundacji wywozowej.
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi omówił okoliczności związane z brakiem omawianej karty kontrolnej oraz podjęte przez skarżącego działania dla udokumentowania faktu wywozu wspomnianej partii mięsa.
W świetle ustaleń organu odwoławczego, pismem z dnia 25 czerwca 2008 r. skarżący zwrócił się do Agencji Rynku Rolnego z prośbą o alternatywny do T5 sposób potwierdzenia wywozu. Według skarżącego, kierowcy, którzy realizowali transport, oddali celnikom kartę kontrolną T5, jednak nie została ona odpowiednio odnotowana przez graniczny urząd celny. Ponadto, jak wskazał skarżący, w okresie kiedy był realizowany wywóz, na terenie oddziału celnego wyprowadzenia towaru prowadzona była akcja protestacyjna. Funkcjonariusze celni, którzy w tym czasie zajmowali się obsługą celną nie mieli wystarczającego doświadczenia w obsłudze eksportu z refundacją. Dlatego skarżący wnioskował o zastosowanie w sprawie art. 49 ust. 3 rozporządzenia Komisji WE nr 800/1999 z dnia 15 kwietnia 1999 r. ustanawiające wspólne szczegółowe zasady stosowania systemu refundacji wywozowych do produktów rolnych (Dz.U.UE.L.1999.102.11 ze zm.). W myśl tego przepisu, w przypadku gdy egzemplarz kontrolny T5 lub, gdzie to stosowne, dokument krajowy potwierdzający wyprowadzenie poza obszar celny Wspólnoty nie został zwrócony do urzędu celnego wyprowadzenia lub do organu centralnego w terminie trzech miesięcy od dnia jego wystawienia wskutek okoliczności niezależnych od eksportera, ten ostatni może złożyć do właściwego organu uzasadniony wniosek o uznanie innych dokumentów za równoważne. Obecnie kwestię tę reguluje art. 46 ust. 3 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 612/2009 z dnia 7 lipca 2009 r. ustanawiające wspólne szczegółowe zasady stosowania systemu refundacji wywozowych do produktów rolnych (Dz. U.UE.L.2009.186.1 ze zm.).
Jak wyjaśniło Ministerstwo Finansów w piśmie z dnia 31 lipca 2008 r., do którego Agencja Rynku Rolnego zwróciła się z zapytaniem o możliwość potwierdzenia kart kontrolnych T5 oraz wydawania kart TC 11 przez wewnętrzny urząd celny, zasady wystawiania, potwierdzania i obiegu kart kontrolnych T5 regulują przepisy rozporządzenia Komisji (EWG) Nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. ustanawiające przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3913/92 ustanawiające Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. U. L 253 z 11 października 1993 r., str. 1-766 ze zm.). Według Ministerstwa Finansów do obowiązków zgłaszającego należy przedłożenie kart T5 w urzędzie celnym wyprowadzenia, a system informacyjny i system organizacyjny obowiązujący w polskiej administracji zapewnia, iż wszystkie przedstawione w polskich urzędach wyprowadzenia karty T5 są odnotowywane w rejestrach prowadzonych przez dany urząd. Ponadto, istnieje możliwość potwierdzenia przez urząd celny faktu dostarczenia karty kontrolnej T5 za pomocą formularza TC 11, który stanowi załącznik nr 47 do wspomnianego rozporządzenia Komisji (EWG) Nr 2454/93. Formularz TC 11 musi być wypełniony przez zgłaszającego lub przewoźnika i dostarczony wraz z kartą T5 do urzędu wyprowadzenia. Urząd wyprowadzenia potwierdza na tym formularzu fakt dostarczenia karty T5 i zwraca zgłaszającemu lub przewoźnikowi. Ministerstwo Finansów odniosło się również do argumentu skarżącego dotyczącego akcji protestacyjnych celników, które były prowadzone w styczniu 2008 r.
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wskazał na pisma Urzędu Celnego w Z. z dnia 30 lipca 2008 r. oraz z dnia 2 października 2008 r., w których poinformowano skarżącego o odmowie potwierdzenia duplikatu karty kontrolnej T5. Przedmiotowe pisma Urząd Celny przekazał również Agencji Rynku Rolnego.
W dniu 25 listopada 2008 r. do Agencji Rynku Rolnego wpłynęło pismo skarżącego przekazujące zaświadczenie Urzędu Celnego w Z. z dnia 18 listopada 2008 r. o wyprowadzeniu towaru poza obszar celny Wspólnoty oraz kopię deklaracji importowej.
W celu zakończenia procedury naliczenia refundacji do wywozu towarów objętych zgłoszeniem celnym [...] Agencja Rynku Rolnego wystąpiła do skarżącego pismami z dnia 24 października 2008 r. oraz z dnia 27 listopada 2008 r. o przekazanie informacji, czy skarżący złożył skargę do sądu administracyjnego na odmowę Urzędu Celnego w Z. potwierdzenia duplikatu karty kontrolnej T5. W odpowiedzi pełnomocnik skarżącego złożył wniosek o nie zamykanie procedury rozliczenia refundacji. Jak wskazał, zostanie wysłany wniosek do Naczelnika Urzędu Celnego w Z. o wszczęcie postępowania dotyczącego kart kontrolnych T5 w zakresie wszystkich wydanych przez Naczelnika Urzędu odmów potwierdzenia karty kontrolnej T5.
Pismami z dnia 25 maja 2009 r. i 22 lipca 2009 r. skarżący zwrócił się do Agencji Rynku Rolnego z wnioskiem o zapłatę refundacji w ramach wywozu z refundacją na podstawie pozwolenia nr [...]. Według twierdzenia skarżącego karty kontrolne T5 zostały przekazane przez kierowców urzędnikom celnym i zaginęły na etapie procedury urzędu celnego.
Decyzją z dnia [...] lipca 2010 r., o czym była już mowa, Prezes Agencji Rynku Rolnego odmówił wypłaty wnioskowanej refundacji wywozowej.
W odwołaniu od tej decyzji skarżący podtrzymał stanowisko prezentowane w sprawie, zarzucając błędność ustaleń poczynionych w sprawie przez organ pierwszej instancji, a w szczególności, iż omawiana karta kontrolna nie została przedłożona w Urzędzie Celnym wyprowadzenia towaru za granicę.
Rozpoznając odwołanie Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi nie podzielił zasadności zarzutów skarżącego.
Jak ustalił organ odwoławczy, skarżący na podstawie art. 46 ust. 1 powołanego rozporządzenia Komisji (WE) Nr 618/1999, złożył w Agencji Rynku Rolnego wspomniany wniosek o wypłatę refundacji do wywozu towaru.
Organ powołał przepis art. 7 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 612/2009 z dnia 7 lipca 2009 r. ustanawiające wspólne szczegółowe zasady stosowania systemu refundacji wywozowych do produktów rolnych (wersja przekształcona; Dz. U. L 186 z 17 lipca 2009, str. 1), stosownie do którego, bez uszczerbku dla przepisów art. 15 i 27 wypłata refundacji jest uzależniona od przedstawienia dowodu, że produkty, które obejmuje przyjęte zgłoszenie wywozowe, opuściły obszar celny Wspólnoty w niezmienionym stanie w ciągu sześćdziesięciu dni od przyjęcia zgłoszenia. W myśl art. 46 ust. 2 tego rozporządzenia, z wyjątkiem przypadku siły wyższej, dokumenty dotyczące wypłaty refundacji lub zwolnienia zabezpieczenia muszą być złożone w terminie dwunastu miesięcy od dnia przyjęcia zgłoszenia wywozowego. Jak wskazał organ, dowód ten przedstawia się poprzez okazanie należycie potwierdzonego oryginału karty kontrolnej T5. Wspomniany termin upłynął w dniu 11 lutego 2009 r. Dodatkowo, w myśl art. 47 ust. 2 powołanego wyżej rozporządzenia, przedsiębiorca może ubiegać się o zredukowaną kwotę refundacji w wysokości 85%, jeżeli dowód, że wszystkie wymagania ustanowione w rozporządzeniach Wspólnoty zostały spełnione, dostarczy w ciągu kolejnych 6 miesięcy. Dla zgłoszenia celnego o nr [...] z dnia 12 lutego 2008 r. ostateczny termin na dostarczenie wymaganych dokumentów upłynął w dniu 12 sierpnia 2009. Do tego czasu, jak ustalił organ odwoławczy, do Agencji Rynku Rolnego nie został dostarczony dokument kontrolny T5 wraz z wymaganymi pieczęciami urzędu celnego wyprowadzenia.
Wzór karty kontrolnej T5, jak również wymogi dotyczące stosowania i wypełniania karty kontrolnej T5, jak przypomniał organ odwoławczy, wynikają z przepisów powołanego rozporządzenia Komisji (EWG) Nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny. Obowiązek stosowania karty kontrolnej T5 wynika również bezpośrednio z krajowych przepisów celnych, w szczególności z przepisów rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2004 r. w sprawie szczegółowych wymogów, jakie powinno spełniać zgłoszenie celne (Dz. U. Nr 94, poz. 902, ze zm.). Zgodnie z § 43 wymienionego rozporządzenia Ministra Finansów do zgłoszenia celnego o objęcie procedurą wywozu towarów rolnych, które mają zostać wyprowadzone z obszaru celnego Wspólnoty przez urząd celny wyprowadzenia znajdujący się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, należy dołączyć oryginał karty kontrolnej T5 i trzy kopie tej karty lub zestaw składający się z oryginału karty kontrolnej T5 oraz kart T5 bis albo list towarowych T5 i trzy kopie tego zestawu. Po przyjęciu zgłoszenia celnego o objęcie procedurą wywozu towarów rolnych funkcjonariusz urzędu celnego wywozu dokonuje odpowiednich wpisów na karcie oraz kopiach karty T5 i wydaje te karty zgłaszającemu, zaś jedna kopia karty T5 pozostaje w urzędzie celnym wywozu jako załącznik do zgłoszenia celnego o objęcie procedurą wywozu towarów rolnych. Oryginał karty T5 i jego pozostałe kopie są dostarczane wraz z towarem do urzędu celnego wyprowadzenia. Przed opuszczeniem obszaru celnego wspólnoty funkcjonariusz celny urzędu celnego wyprowadzenia dokonuje formalności przewidzianych przepisami wspólnotowymi, a następnie potwierdza wyprowadzenie towaru. Następnie właściwie potwierdzony oryginał T5 odsyłany jest do Agencji Rynku Rolnego, drugą kopię karty T5 otrzymuje zgłaszający, zaś trzecia kopia karty T5 pozostaje w urzędzie celnym wyprowadzenia.
Jak wskazał organ odwoławczy, karta kontrolna T5 nie służy tylko i wyłącznie potwierdzeniu terminu wyprowadzenia towaru poza obszar celny Wspólnoty, ale także umożliwia przeprowadzenie Służbie Celnej niezbędnych kontroli, których wyniki mogą wykazać, czy obszar Wspólnoty rzeczywiście opuścił produkt tożsamy pod względem rodzaju i ilości z zadeklarowanym przez przedsiębiorcę w dokumentach celnych. Karta kontrolna T5 potwierdzana jest przez funkcjonariuszy Służby Celnej przy wyprowadzaniu towaru poza obszar celny UE, po zastosowaniu przepisów o kontroli podmiany lub sprawdzeniu plomb, zgodnie z art. 10 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 2090/2002 ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (EWG) Nr 386/90 w sprawie kontroli bezpośrednich przy wywozie produktów rolnych kwalifikujących się do refundacji (Dz. Urz. WE L 322 z 27 listopada 2002, str. 4 ze zm.). Brak przedłożenia przez kierowców karty kontrolnej T5 organowi celnemu uniemożliwia dokonanie niezbędnych działań kontrolnych wywożonego towaru przez funkcjonariuszy celnych, zgodnie z wymogami powyższego rozporządzenia.
Za niezasadny uznano zarzut skarżącego dotyczący akcji protestacyjnej funkcjonariuszy celnych, jako przyczyny zaginięcia karty kontrolnej T5 w urzędzie celnym, gdyż miało to miejsce w styczniu 2008 r., podczas gdy zgłoszenia celnego o nr [...] dokonano w lutym 2008 r. Dodatkowo, jak podniósł organ, zgodnie z art. 912 c powołanego rozporządzenia Komisji (EWG) Nr 2454/93 towary wraz z oryginałami kart kontrolnych T5 należy przedstawić w urzędzie celnym przeznaczenia. Zatem, to do obowiązków kierowcy (zgłaszającego) wywożącego towar poza obszar celny Wspólnoty należy przedłożenie kart kontrolnych T5 w miejscu przekraczania granicy UE.
Organ odwoławczy powołał przepis art. 46 ust 3 wspomnianego rozporządzenia Komisji (WE) Nr 612/2009. W myśl tego przepisu, w przypadku gdy egzemplarz kontrolny T5 lub, gdzie to stosowne, dokument krajowy potwierdzający wyprowadzenie poza obszar celny Wspólnoty nie został zwrócony do urzędu celnego wyprowadzenia lub do organu centralnego w terminie trzech miesięcy od dnia jego wystawienia wskutek okoliczności niezależnych od eksportera, ten ostatni może złożyć do właściwego organu uzasadniony wniosek o uznanie innych dokumentów za równoważne. Jak zauważył organ odwoławczy, istnieje możliwość potwierdzenia przez urząd celny wyprowadzenia faktu dostarczenia karty kontrolnej T5. Do tego celu służy formularz TC 11, którego wzór stanowi załącznik nr 47 powołanego rozporządzenia Komisji (EWG) Nr 2454/93. Wypełnienie tego formularza zależy jedynie od woli zgłaszającego, który takiego dokumentu nie sporządził. Jednakże, według organu, brak przedłożenia przez kierowcę organowi celnemu karty kontrolnej T5, jest okolicznością obciążającą skarżącego, stosownie do przepisu art. 49 ust. 4 wspomnianego rozporządzenia Komisji (WE) Nr 612/2009. Zgodnie z tym przepisem, działania jakiejkolwiek strony trzeciej mającej bezpośredni lub pośredni związek z formalnościami koniecznymi do wypłaty refundacji, łącznie z działaniami spółek nadzoru, przypisywane są beneficjantowi.
Jak podniósł organ odwoławczy, kwestie dotyczące wymogów, jakie powinno spełniać zgłoszenie celne o objęcie procedurą wywozu towarów rolnych, co do których złożony został wniosek o refundację, a także potwierdzenia, że towary objęte tą procedurą zostały wyprowadzone poza obszar Wspólnoty, leżą w kompetencji urzędów celnych i są rozstrzygane odrębnie w postępowaniach toczących się przed organami celnymi. Toteż, czyniąc zarzut organom celnym, że to oni ponoszą odpowiedzialność za naruszenie obowiązujących przepisów, uniemożliwiając uzyskanie wypłaty refundacji, skarżący mógł wnieść skargę do sądu administracyjnego na odpowiedź Naczelnika Urzędu Celnego w Z. o odmowie potwierdzenia karty kontrolnej T5, czego skarżący nie uczynił.
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi nie podzielił zasadności zarzutów skarżącego o naruszeniu przez Prezesa Agencji Rynku Rolnego przepisów art. 8 i art. 11 k.p.a. Postępowanie tego organu, jak wskazał organ odwoławczy, zmierzało do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego w celu rozstrzygnięcia sprawy zgodnie z przepisami obowiązującego prawa materialnego.
Brak jest również podstaw, aby w sprawie doszło do naruszenia art. 107 k.p.a. Zaskarżona decyzja, wbrew twierdzeniom skarżącego, jest poprawna pod względem formalno-prawnym i zawiera wszystkie wymagane prawem elementy, w tym także uzasadnienie faktyczne i prawne.
Dlatego, zdaniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, organ pierwszej instancji trafnie odmówił skarżącemu wypłaty refundacji wywozowej na wniosek WPR1 nr [...], z powołaniem się na przepisy prawa, w tym niedochowanie przez skarżącego terminu na dostarczenie wszystkich dokumentów uprawniających do wnioskowania o wypłatę refundacji wywozowej.
W następstwie skargi na powyższą decyzję wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. skarga ta, o czym była mowa na wstępie, została oddalona.
Sąd pierwszej instancji podzielił w całej rozciągłości stanowisko Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi zajęte w zaskarżonej decyzji.
Przedmiot rozpoznawanej sprawy, jak podkreślił Sąd pierwszej instancji, dotyczy wypłaty refundacji wywozowej, co nakładało na skarżącego powinność przedstawienia Prezesowi Agencji Rynku Rolnego wymaganego dokumentu T5 na okoliczność wyprowadzenia towaru objętego refundacją wywozową poza obszar celny Wspólnoty w stanie niezmienionym, z czego skarżący się nie wywiązał. Natomiast w niniejszej sprawie nie podlegają uwzględnieniu zarzuty jakie stawia skarżący organom celnym, winiąc ich za brak spornego dokumentu. Prezes Agencji Rynku Rolnego nie ma bowiem kompetencji do kontrolowania organów celnych. Poza tym skarżący nie poddał sądowoadministracyjnej kontroli stanowiska organu celnego, odmawiającego potwierdzenia karty kontrolnej T5, o której to możliwości został poinformowany przez organ celny w piśmie z dnia 2 października 2008 r.
Jak przypomniał Sąd pierwszej instancji, system refundacji wywozowych został unormowany w prawie wspólnotowym wspomnianym rozporządzeniem Komisji (WE) Nr 612/2009, które obowiązuje od dnia 6 sierpnia 2009 r. rozporządzenie to uchyliło obowiązujące uprzednio rozporządzenie Komisji (WE) Nr 800/1999. W preambułach omawianych rozporządzeń postanowiono, iż ogólne zasady ustanowione przez Radę przewidują wypłatę refundacji po przedstawieniu dowodu, że produkty zostały wywiezione ze Wspólnoty; uprawnienie do refundacji nabywa się z chwilą, gdy produkty opuszczają rynek Wspólnoty, podczas gdy stosuje się jednolitą stawkę refundacji dla wszystkich państw trzecich (punkt 2). Z kolei w punkcie 4 preambuł podkreślono, iż za dzień wywozu uważa się dzień, w którym organy celne przyjmują dokument, w którym zgłaszający oświadcza wolę dokonania wywozu produktów, w odniesieniu do których wnosi o skorzystanie z refundacji wywozowej; [...] od momentu tego przyjęcia produkty pozostają pod dozorem celnym do czasu ich faktycznego wywozu; data ta służy za podstawę ustalenia ilości, rodzaju i cech wywożonego produktu.
Szczególnego podkreślenia, zdaniem Sądu pierwszej instancji, wymaga punkt 10 preambuły do rozporządzenia Komisji (WE) Nr 800/1999, którego odpowiednikiem jest punkt 12 preambuły do rozporządzenia Komisji (WE) Nr 612/2009. Zgodnie z tymi zapisami, właściwe władze powinny zapewnić, aby produkty opuszczające Wspólnotę lub przewożone w tranzycie do określonego miejsca przeznaczenia były tymi, które faktycznie podlegały celnym formalnościom wywozowym; w tym celu, gdy produkt przed opuszczeniem obszaru celnego Wspólnoty lub przed dotarciem do określonego miejsca przeznaczenia przekracza terytorium innych Państw Członkowskich, należy używać egzemplarza kontrolnego T5, określonego w art. 471- 495 rozporządzenia Komisji (EWG) Nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r., ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny. Jednocześnie, zgodnie z postanowieniem punktu 44 preambuły do rozporządzenia Komisji (WE) Nr 800/1999 (punkt 38 preambuły do rozporządzenia Komisji (WE) Nr 612/2009), refundacji nie przyznaje się, jeżeli termin wywozu lub termin dostarczenia dowodów wymaganych w celu otrzymania płatności refundacji nie jest dotrzymany.
Stosownie do treści art. 7 ust. 1 rozporządzeń, jak podniósł Sąd pierwszej instancji, wypłata refundacji jest uzależniona od przedstawienia dowodu, że produkty, które obejmuje przyjęte zgłoszenie wywozowe, opuściły obszar celny Wspólnoty w niezmienionym stanie w ciągu sześćdziesięciu dni od przyjęcia zgłoszenia. Ponadto, w myśl art. 5 ust. 7 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 800/1999, każda osoba dokonująca wywozu produktów w odniesieniu, do których ubiega się o przyznanie refundacji, jest zobowiązana złożyć zgłoszenie wywozowe w urzędzie celnym właściwym ze względu na miejsce, w którym produkty mają być załadowane do środków transportu oraz powiadomić urząd celny na przynajmniej 24 godziny przez rozpoczęciem czynności załadunkowych i określić przewidywany czas trwania załadunku. Produkty są identyfikowane za pomocą odpowiednich środków przed wskazaną godziną rozpoczęcia załadunku. Właściwy urząd celny musi być w stanie przeprowadzać kontrole bezpośrednie i dokonywać identyfikacji towarów przeznaczonych do transportu do urzędu celnego wyprowadzenia poza obszar celny Wspólnoty.
Sąd pierwszej instancji przywołał również przepis § 43 wspomnianego rozporządzenia w sprawie szczegółowych wymogów, jakie powinno spełniać zgłoszenie celne. Stosownie do tego przepisu, jak to już wskazano, do zgłoszenia celnego o objęcie procedurą wywozu towarów rolnych, które mają zostać wyprowadzone z obszaru celnego Wspólnoty przez urząd celny wyprowadzenia znajdujący się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, należy dołączyć oryginał karty kontrolnej T5 i trzy kopie tej karty lub "zestaw T5", składający się z oryginału karty kontrolnej T5 oraz kart T5 bis albo list towarowych T5 i trzy kopie tego zestawu (ust. 1). Wymóg ten stosuje się do towarów, co do których składany jest wniosek o refundację wywozową (ust. 2 pkt 2). Ponadto, w polu 100 karty kontrolnej lub zestawu T5 umieszcza się zapis "REFUNDACJA" oraz numer wniosku o refundację (ust. 6). Zgodnie zaś z § 43 ust. 3 tego rozporządzenia, kartę kontrolną T5, karty T5 bis oraz listy towarowe T5 należy sporządzić na formularzu zgodnym z wzorami określonymi w załącznikach nr 63-65 do Rozporządzenia Komisji (EWG) 2454/93. W Załączniku nr 66 zatytułowanym "Uwagi dotyczące użycia formularzy służących do sporządzania egzemplarza kontrolnego T5" wskazano, iż egzemplarz kontrolny T5 ma służyć za dowód, że towary na które został wystawiony były używane lub osiągnęły przeznaczenie przewidziane szczególnymi przepisami wspólnotowymi regulującymi ich użycie, a właściwy urząd przeznaczenia jest odpowiedzialny za zapewnienie, bezpośrednio lub poprzez osoby działające w jego imieniu, użycia i/lub przeznaczenia danych towarów. Ponadto, w niektórych przypadkach, egzemplarz kontrolny T5 jest również wykorzystywany do informowania właściwych organów przeznaczenia, że towary, które są na niej wymienione podlegają specjalnym środkom. Również w myśl § 44 ust. 1 omawianego rozporządzenia, funkcjonariusz celny urzędu celnego wywozu po przyjęciu zgłoszenia celnego o objęcie procedurą wywozu towarów rolnych dokonuje wpisów przewidzianych przepisami wspólnotowymi na karcie kontrolnej T5 i kopiach tej karty lub na zestawie T5 i jego kopiach. Zgodnie z ustępem 2 omawianego przepisu, jedna kopia karty T5 lub zestawu T5 pozostaje w urzędzie celnym wywozu jako załącznik do zgłoszenia celnego o objęcie procedurą wywozu towarów rolnych. Oryginał karty T5 i pozostałe kopie lub oryginał zestawu T5 i jego pozostałe kopie są wydawane zgłaszającemu, który potwierdza ich odbiór w polu 110 kopii karty T5 lub zestawu T5 pozostających w urzędzie celnym wywozu. Oryginał karty T5 i pozostałe kopie lub oryginał zestawu T5 i jego pozostałe kopie są dostarczane wraz z towarem do urzędu celnego wyprowadzenia.
Ponadto, jak podkreślił Sąd pierwszej instancji, zgodnie z § 44 ust. 3 rozporządzenia w sprawie zgłoszeń celnych, funkcjonariusz celny urzędu celnego wyprowadzenia po dokonaniu formalności przewidzianych przepisami wspólnotowymi potwierdza wyprowadzenie towarów rolnych poza obszar celny Wspólnoty na karcie T5 i jej kopiach lub na zestawie T5 i jego kopiach. Oryginał T5 lub oryginał zestawu T5 funkcjonariusz celny tego urzędu przesyła w terminie 5 dni od dnia wyprowadzenia towarów poza obszar celny Wspólnoty na adres podany w polu B "Odesłać do". Druga kopia karty T5 lub zestawu T5 wydawana jest zgłaszającemu. Trzecia kopia karty T5 lub zestawu T5 pozostaje w urzędzie celnym wyprowadzenia i stanowi załącznik do rejestru przedstawionych kart T5.
Jak wskazał Sąd pierwszej instancji, procedura wypłaty refundacji została uregulowana w przepisach wspólnotowych: Tytuł IV rozporządzenia Komisji (WE) Nr 800/1999 – art. 49 – 52, których odpowiednikiem są przepisy art. 46 – 49 obecnie obowiązującego rozporządzenia Komisji (WE) Nr 612/2009.
Stosownie do treści art. 49 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 800/1999, refundacje wypłacane są tylko na specjalny wniosek eksportera przez Państwo Członkowskie, na którego terytorium zostało przyjęte zgłoszenie wywozowe. Zgodnie z ustępem 2 omawianego przepisu, z wyjątkiem przypadku siły wyższej, dokumenty dotyczące wypłaty refundacji lub zwolnienia zabezpieczenia muszą być złożone w terminie dwunastu miesięcy od dnia przyjęcia zgłoszenia wywozowego (odpowiednio zapisy art. 46 ust. 1 i 2 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 612/2009). Przenosząc to na grunt rozpoznawanej sprawy, towary w odniesieniu, do których skarżący ubiega się o przyznanie refundacji, zostały zgłoszone w dniu 11 lutego 2008 r. do procedury wywozu i objęte zgłoszeniem WPR 1 nr [...]. W polu nr D zgłoszenia funkcjonariusz celny wskazał, iż przeprowadzono częściową kontrolę zgłoszenia celnego i załączników, nie przeprowadzono rewizji towarów, założono zamknięcie celne w postaci jednej plomby. Brak jest natomiast potwierdzenia, że produkty objęte powyższym zgłoszeniem zostały przedstawione w urzędzie celnym wyprowadzenia (granicznym) w stanie niezmienionym, tj. z nienaruszonym zamknięciem celnym. Potwierdzeniem na to jest bowiem dokument T5, który nie został wypełniony i zwrócony zgodnie z omówionymi wyżej regulacjami, ani przedstawiony następnie Prezesowi ARR wraz z wnioskiem o wypłatę refundacji.
Z powyższych względów, w ocenie Sądu pierwszej instancji, organy prawidłowo uznały, że nieprzedstawienie wymaganego dokumentu przez skarżącego, jakim jest dokument kontrolny T5, stanowi podstawę do odmowy wypłaty refundacji wywozowej, bowiem stosowne regulacje unijne obowiązujące, zarówno w dacie wyprowadzenia produktów, jak również w dacie podjęcia decyzji, wprowadziły taki wymóg. Sąd pierwszej instancji wskazał także na przepisy art. 7 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 612/2009 oraz art. 49 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 800/1999. W myśl tych przepisów, wypłata refundacji jest uzależniona od przedstawienia dowodu na okoliczność opuszczenia przez towary obszaru celnego Wspólnoty w niezmienionym stanie, przy czym dokumenty dotyczące wypłaty refundacji powinny być złożone w terminie dwunastu miesięcy od dnia przyjęcia zgłoszenia wywozowego. Tego zaś wymogu nie spełnił skarżący.
Sąd pierwszej instancji nie dopatrzył się istnienia w sprawie przesłanki, usprawiedliwiającej brak posiadania przez skarżącego karty kontrolnej T5 okolicznościami od niego niezależnymi, a w szczególności działaniem siły wyższej, co mogło by uzasadniać zastosowanie w sprawie przepisu art. 49 ust. 3 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 800/1999 (odpowiednio art. 46 ust. 3 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 612/2009). Zgodnie z art. 49 ust. 3 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 800/1999, w przypadku gdy egzemplarz kontrolny T5 lub, gdzie to stosowne, dokument krajowy potwierdzający wyprowadzenie poza obszar celny Wspólnoty nie został zwrócony do urzędu celnego wyprowadzenia lub do organu centralnego w terminie trzech miesięcy od dnia jego wystawienia wskutek okoliczności niezależnych od eksportera, ten ostatni może złożyć do właściwego organu uzasadniony wniosek o uznanie innych dokumentów za równoważne. W ocenie Sądu pierwszej instancji wyprowadzenie towaru poza obszar celny Wspólnoty nastąpiło w dniu 14 lutego 2008 r., a zatem już po zakończeniu wspomnianej akcji protestacyjnej celników, która miała miejsce w styczniu 2008 r. Ponadto, według Sądu pierwszej instancji, podzielającego stanowisko organów, to kierowcy pojazdów nie dopilnowali, aby zostały dopełnione wymogi związane z potwierdzeniem kart kontrolnych T5 przez funkcjonariuszy celnych, czego nie można traktować jako okoliczność niezależną od eksportera. W tym zakresie prawidłowo organ odwoławczy powołuje się na zapis art. 49 ust. 4 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 612/2009, zgodnie z którym działania jakiejkolwiek strony trzeciej mającej bezpośredni lub pośredni związek z formalnościami koniecznymi do wypłaty refundacji, łącznie z działaniami spółek nadzoru, przypisywane są beneficjentowi (analogiczny zapis zawierał art. 52 ust. 4 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 800/1999). Nie bez znaczenia pozostaje również podniesiona przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi możliwość potwierdzenia przez urząd celny wyprowadzenia faktu dostarczenia karty kontrolnej T5. Jak wskazuje organ, powtarzając za stanowiskiem zajętym przez Ministerstwo Finansów w piśmie z 31 lipca 2008 r., do tego celu służy formularz TC 11, którego wzór stanowi załącznik nr 47 do rozporządzenia Komisji (EWG) Nr 2454/93. Wypełnienie tego formularza zależy jedynie od woli zgłaszającego. Urząd wyprowadzenia potwierdza na prawidłowo wypełnionym formularzu TC 11 (dostarczonym wraz z kartą T5) fakt dostarczenia karty kontrolnej T5 i zwraca formularz zgłaszającemu. W przypadku ewentualnego sporu, formularz TC 11 stanowi dowód przedłożenia kart T5 w urzędzie wyprowadzenia. Jednakże skarżący nie okazał formularza TC 11 na potwierdzenie okoliczności, że karta kontrolna T5 została przekazana służbom celnym w urzędzie wyprowadzenia.
Za niezasadne Sąd pierwszej instancji uznał zarzuty dotyczące naruszenia przepisu art. 107 k.p.a. W zaskarżonej decyzji przywołana została szeroka argumentacja na poparcie zajętego stanowiska, którą Sąd podzielił. Sprawa została rozpatrzona z dużą wnikliwością. Starannie zebrano i przeanalizowano zebrany w sprawie materiał dowodowy. Skarżącemu zapewniono też czynny udział w każdym stadium postępowania, o czym świadczy bogata korespondencja prowadzona w sprawie.
Skarżący złożył obszerną skargę kasacyjną od powyższego wyroku, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w W. oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
Skarga kasacyjna została oparta na zarzucie naruszenia przepisów postępowania mającym istotny wpływ na wynik sprawy, w rozumieniu art. 174 pkt 2 p.p.s.a., tj. naruszenie:
1. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi przy pominięciu naruszenia przepisów postępowania przez prowadzące postępowanie administracyjne organy, w tym przede wszystkim naruszenie dyspozycji art. 46 ust. 3 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 612/2009 (dawniej jako art. 49 ust. 3 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 800/1999) oraz art. 107 § 1 k.p.a.,
2. art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez przyjęcie stanu faktycznego sprawy ustalonego przez organy administracji z naruszeniem przepisów postępowania, w tym przede wszystkim art. 107 § 1 k.p.a. oraz niepełne ustosunkowanie się do zarzutów podniesionych w skardze oraz w dalszych pismach procesowych złożonych w postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym,
3. art. 151 p.p.s.a. poprzez jego zastosowanie i oddalenie skargi w sytuacji, gdy w związku z naruszeniem przez organy administracyjne przepisów powołanych w pkt 1 skarga winna zostać uwzględniona na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a i c p.p.s.a.,
4. art. 3 § 1 w zw. z art. 1 p.p.s.a. poprzez dokonanie jedynie częściowej kontroli zgodności z prawem zaskarżonych decyzji,
5. art. 134 § 1 p.p.s.a., polegające na niezbadaniu w granicach skargi wszelkich naruszeń przepisów prawa, w tym przede wszystkim uchybień wskazanych w pkt 1.
Skarżący podtrzymał dotychczasowe stanowisko prezentowane w postępowaniu administracyjnym i przed Sądem pierwszej instancji, koncentrując się na zarzutach stawianych organom celnym w niedopełnieniu obowiązków wydania kierowcy karty kontrolnej T5. Powołał się na pkt G.2.5 Instrukcji WPR wersja 3.02, w myśl którego, gdy w urzędzie celnym wyprowadzenia przedstawiono towar rolny i zgłoszenie wywozowe (lub notę tranzytową), lecz nie załączono oryginału karty T5, a ze zgłoszenia lub załączników do niego wynika, że eksporter ubiega się o refundacje wywozowa lub istnieją inne przesłanki świadczące o takim zamiarze, należy zażądać wyjaśnień w tej sprawie od osoby przedstawiającej przesyłkę. Toteż, jak wywodzi skarżący, jeśli zgłaszający (przewoźnik) po wezwaniu do okazania oryginału karty T5 nie dostarczył kserokopii (faksu) tego dokumentu i zdecydował się wywieźć towar bez potwierdzania karty T5, funkcjonariusz celny winien był, czego nie dopełnił, poprosić osobę przedstawiającą przesyłkę (kierowcę, spedytora) o podpisanie stosownego oświadczenia w języku zrozumiałym dla tej osoby.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie jest oparta jest na usprawiedliwionych podstawach.
Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, bowiem stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a, rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania, która zachodzi w przypadkach przewidzianych w § 2 tego artykułu. W niniejszej sprawie nie występują jednak żadne z wad wymienionych we wspomnianym przepisie, które powodowałyby nieważność postępowania prowadzonego przez Sąd pierwszej instancji.
Jak już wspomniano, skarga kasacyjna koncentruje się na próbie wykazania odpowiedzialności organu celnego za niedostarczenie przez skarżącego karty kontrolnej T5 dla potrzeb dochodzenia wypłaty refundacyjnej wywozowej w postępowaniu administracyjnym przed Prezesem Agencji Rynku Rolnego. W szczególności skarżący obciąża organ celny, a w konsekwencji również Prezesa Agencji Rynku Rolnego, powinnością wykazania, że zaistniały stan rzeczy powstał z przyczyn, za które skarżący nie ponosi odpowiedzialności. Jednakże stanowisko to nie znajduje uzasadnienia w świetle przepisów prawa.
W pierwszej kolejności należy podkreślić, na co zresztą trafnie wskazał zarówno Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi, jak i Sąd pierwszej instancji, że w trakcie toczącego się postępowania administracyjnego o wypłatę omawianej refundacji wywozowej zakres kognicji Prezesa Agencji Rynku Rolnego, a także rozpoznającego odwołanie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, ograniczony jest do oceny, czy skarżący, jako ubiegający się o wspomnianą płatność, przedstawił dowód na okoliczność opuszczenia przez towar obszaru celnego Wspólnoty w niezmienionym stanie. Takim dowodem jest należycie wypełniona karta kontrolna T5, na co, na gruncie rozporządzenia Komisji (WE) Nr 800/1999 wskazują m.in.: ust. 10 i ust. 43 preambuły, art. 7 ust. 1 i 3, art. 8, art. 30 ust. 2 i art. 39 ust. 3. Odpowiednie w tej mierze regulacje obowiązują także na gruncie rozporządzenia Komisji (WE) Nr 612/2009, na co wskazują m.in.: ust. 12 preambuły, art. 5 ust. 8, art. 7 ust. 3, art. 8, art. 9, art. 10 ust. 1 i art. 46 ust. 1.
Natomiast zakresem kognicji Prezesa Agencji Rynku Rolnego, a także odpowiednio Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, nie jest kontrola prawidłowości działalności służb celnych przy odprawianiu towaru poza obszar Wspólnoty. Kontrola ta, w tym również dokonywana w trybie dwuinstancyjnego postępowania administracyjnego, realizowana jest z uwzględnieniem przepisów ustawy o służbie celnej przez wskazane tam organy, a także przez sąd administracyjny, w tym także w trybie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Dlatego za bezprzedmiotowe w niniejszej sprawie należy uznać obciążające organ celny zarzuty skarżącego, tym bardziej, gdy skarżący nie skorzystał z możliwości skontrolowania działalności organu celnego przez sąd administracyjny, na co wskazał skarżącemu Naczelnik Urzędu Celnego w Z. w piśmie z dnia 2 października 2008 r.
W następstwie nie przedłożenia przez skarżącego karty kontrolnej T5 dla potrzeb ubiegania się o wypłatę refundacji wywozowej nietrafne jest stanowisko skarżącego, zmierzające w swej istocie do nałożenia na organ powinności wykazania skarżącemu odpowiedzialności za brak tego dokumentu. Trudno byłoby zaakceptować taki rozkład postępowania dowodowego jaki proponuje skarżący. Co prawda, w świetle utrwalonego orzecznictwa w postępowaniu administracyjnym, w tym podatkowym, nie stosuje się art. 6 k.c., w myśl którego ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne (por. wyrok NSA z dnia 16 listopada 2006 r., I FSK 197/06; LEX nr 262147), tym niemniej, kwestia ta, jako będąca zagadnieniem prawa materialnego, wynika z przepisów tego prawa. To bowiem przepis prawa materialnego wskazuje jaką okoliczność ma wykazać strona postępowania, a niejednokrotnie określa również za pośrednictwem jakich środków dowodowych strona ma to uczynić. Przenosząc to na realia niniejszej sprawy, o czym była już mowa, domagając się wypłaty refundacji wywozowej to beneficjent obowiązany jest wykazać, że dany towar objęty zgłoszeniem wywozowym, opuścił obszar celny Wspólnoty w niezmienionym stanie. Pomijając wyjątki, dokumentem, na podstawie którego beneficjent ma obowiązek udowodnić powyższą okoliczność, jest karta kontrolna T5. Tego zaś, istotnego dla sprawy dokumentu, skarżący nie przedstawił Prezesowi Agencji Rynku Rolnego. Rozpoznając sprawę o wypłatę wnioskowanej refundacji wywozowej organ, przynajmniej zasadniczo, nie ma obowiązku prowadzenia postępowania dowodowego z jakiego powodu beneficjent nie przedstawił tego dokumentu, a już w każdym razie nie ma obowiązku, a tym bardziej kompetencji, rozstrzygania spornych kwestii pomiędzy beneficjentem a organem celnym, będących przyczyną braku wspomnianego dokumentu.
Z powyższych względów Prezes Agencji Rynku Rolnego nie naruszył, bo nie mógł naruszyć, zarzuconego w skardze kasacyjnej przepisu art. 49 ust. 3 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 800/1999 (obecnie art. 46 ust. 3 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 612/2009), w myśl którego, w przypadku gdy egzemplarz kontrolny T5 lub, gdzie to stosowne, dokument krajowy potwierdzający wyprowadzenie poza obszar celny Wspólnoty nie został zwrócony do urzędu celnego wyprowadzenia lub do organu centralnego w terminie trzech miesięcy od dnia jego wystawienia wskutek okoliczności niezależnych od eksportera, ten ostatni może złożyć do właściwego organu uzasadniony wniosek o uznanie innych dokumentów za równoważne. W szczególności, co wymaga podkreślenia, właściwym organem jest tutaj organ celny, nie zaś Prezes Agencji Rynku Rolnego, który również nie ma kompetencji do skontrolowania prawidłowości postępowania organu celnego, odmawiającego uwzględnienia wniosku beneficjenta.
Nie są także oparte na usprawiedliwionej podstawie zarzuty naruszenia przez Sąd pierwszej instancji wskazanych w skardze kasacyjnej przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W szczególności skarżący nie wykazał, aby mogło to mieć istotny wpływ na wynik sprawy, jak tego wymaga przepis art. 174 pkt 2 p.p.s.a.
Przechodząc do rozpatrzenia zasadności zarzutu naruszenia przez Sąd pierwszej instancji przepisu art. 141 § 4 p.p.s.a. wskazać należy, iż w świetle stanowiska wyrażonego w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 lutego 2010 r. II FPS 8/09 (ONSAiWSA 2010/3/39, ZNSA 2010/2/122), które podziela skład orzekający w niniejszej sprawie, powołany wyżej przepis może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.), jeżeli uzasadnienie orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego nie zawiera stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia. Taka sytuacja nie ma jednakże miejsca w okolicznościach sprawy. Uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera wszystkie elementy wymagane od wyroku. Przedstawia bowiem stan sprawy, zarzuty podniesione w skardze, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Natomiast, czego nie bierze pod uwagę skarga kasacyjna, ta część uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego nie powinna łączyć się z oceną pod względem zgodności z prawem rozstrzygnięcia (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 maja 2010 r., sygn. akt II FSK 119/09; LEX nr 590810). Toteż, zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. nie jest usprawiedliwioną podstawą dla czynienia zaskarżonemu wyrokowi zarzutu dokonanie błędnych ustaleń faktycznych, czy też błędnego rozstrzygnięcia sprawy.
Brak jest podstaw dla czynienia Sądowi pierwszej instancji zarzutu naruszenia przepisu art. 3 § 1 p.p.s.a., w myśl którego, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, w związku z art. 1 tej ustawy, zgodnie z którym, wspomniana ustawa normuje postępowanie sądowe w sprawach z zakresu kontroli działalności administracji publicznej oraz w innych sprawach, do których jego przepisy stosuje się z mocy ustaw szczególnych (sprawy sądowoadministracyjne). Skarżący nie wykazał bowiem, jakie środki nie przewidziane w tej ustawie zastosował Sąd pierwszej instancji, czym miałby naruszyć przepis art. 3 § 1 p.p.s.a., jak również skarżący nawet nie twierdzi, aby rozpoznawana sprawa nie miała przymiotu sprawy sądowoadministracyjnej, co mogło by naruszyć art. 1 p.p.s.a.
Nie jest również zasadny podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a., w świetle którego, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W zakresie istotnym dla wyniku sprawy Sąd pierwszej instancji skontrolował zaskarżoną decyzję, nie stwierdzając naruszenia prawa przez zaskarżoną decyzję. W szczególności, co wymaga podkreślenia, wobec nie przedłożenia przez skarżącego istotnego dla sprawy dowodu, jakim jest karta kontrolna T5, tym samym, co trafnie uznał Sąd pierwszej instancji, skarżący nie wykazał wymaganym przez prawo dowodem faktu wyeksportowania w niezmienionym stanie poza obszar celny Wspólnoty towaru objętego zgłoszeniem wywozowym. Nie zachodziła zatem istotna dla wyniku sprawy potrzeba przeprowadzenia przez Sąd pierwszej instancji postępowania w granicach wykraczających poza zakres skargi.
Naczelny Sąd Administracyjny nie znalazł także podstaw dla uwzględnienia podniesionego w skardze kasacyjnej zarzutu naruszenia art. 107 § 1 k.p.a. Zaskarżona decyzja zawiera wszystkie składniki wymagane powołanym wyżej przepisem. Podzielić również należy trafne stanowisko Sądu pierwszej instancji, co do poprawności zaskarżonej decyzji pod względem formalno-prawnym i jej należytym uzasadnieniem faktycznym i prawnym.
W rezultacie nie jest więc uzasadniony zarzut naruszenia art. 151 p.p.s.a., gdyż wbrew stanowisku skargi kasacyjnej, oddalając skargę Sąd pierwszej instancji nie naruszył prawa, w tym również przepisu art. 151 p.p.s.a.
W tym stanie sprawy skarga kasacyjna, jako nie oparta na usprawiedliwionych podstawach, podlega oddaleniu (art. 184 p.p.s.a.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło