I SA/Rz 198/13

PostanowienieWSA w Rzeszowie2013-04-26

Skład orzekający: Referendarz sądowy Jacek Boratyn

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał spełnienie przesłanek do przyznania mu prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, biorąc pod uwagę sprzeczności i niewiarygodność złożonych przez niego oświadczeń o stanie rodzinnym i majątkowym?
Ratio decidendi
Skarżący nie wykazał spełnienia przesłanek do przyznania mu prawa pomocy w zakresie częściowym, ponieważ złożone przez niego oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym były niewiarygodne. Zawierały one sprzeczne informacje, a deklarowane wydatki przekraczały zadeklarowane dochody, bez wyjaśnienia źródła pokrycia deficytu.
Stan faktyczny
Skarżący Ł.K. złożył wniosek o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, w sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług. W oświadczeniach podał, że jest bezrobotny, nie posiada dochodów ani majątku, a jego utrzymanie zapewnia matka. W kolejnych oświadczeniach przedstawił szczegółowe wydatki matki, które znacząco przekraczały zadeklarowane dochody z rolnictwa, nie wyjaśniając źródła pokrycia deficytu. Wpis od skargi wynosił 572 zł.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy Ł.K. w zakresie częściowym.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Jacek Boratyn po rozpoznaniu w dniu 26 kwietnia 2013 r., na posiedzeniu niejawnym, wniosku Ł.K. o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] stycznia 2013 r., nr [...], w przedmiocie podatku od towarów i usług za marzec 2005 r. - postanawia – odmówić przyznania prawa pomocy. Skarżący Ł.K. wystąpił o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W oświadczeniu o stanie rodzinnym i majątkowym, złożonym na urzędowym formularzu podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z dwiema małoletnimi córkami, nie ma żadnych dochodów (jest osobą bezrobotną) ani też majątku. W uzasadnieniu wniosku podkreślono ponadto, że suma wpisów we wszystkich sprawach, których skarżący jest stroną, wynosi około 24 000 zł, której to kwoty nie jest on w stanie uiścić, gdyż pozostaje na utrzymaniu rodziców. Skarżący wezwany do złożenia dodatkowego oświadczenia, w odpowiedziach na wezwania referendarza sądowego wyjaśnił, że jest kawalerem, zamieszkuje wspólnie z matką, która zapewnia mu pomoc w postaci dachu nad głową. Dodał jednocześnie, że jego rodzice są po rozwodzie, z ojcem nie ma kontaktu, matka zaś czerpie dochody z rolnictwa, których wysokość skarżący określił na kwotę około 15 000 zł. W kolejnym oświadczeniu skarżący przedstawił wydatki ponoszone przez jego matkę na utrzymanie domu, wśród których wymienił takie pozycje jak: woda i kanalizacja – 518 zł za 6 miesięcy, wywóz śmieci – 24 zł co kwartał, podatek rolny 60 zł na kwartał, podatek od nieruchomości 20 zł za kwartał, gaz – 1491 zł miesięcznie w sezonie zimowym i ok. 200 zł w sezonie letnim, energia elektryczna – 400 zł za 2 miesiące, telefon oraz internet – 123 zł miesięcznie, ubezpieczenie nieruchomości - 537 zł na rok. Oprócz tego skarżący zadeklarował, że na zakup żywności i zaspokojenie innych potrzeb rodziny jego matka wydaje ok 500 zł. Z przedłożonego oświadczenia skarżącego z dnia 23 kwietnia 2013 r. wynika ponadto, że matka skarżącego posiada samochód Kia Schuma, rocznik 2004, a skarżący Renault Kangoo – rok prod. 2001, o wartości około 4 000 zł, który, zgodnie z jego oświadczeniem, jest rzadko używany, ze względu na swój stan techniczny. Wpis od skargi w przedmiotowej sprawie, zgodnie z zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału I z dnia 18 marca 2013 r., wynosi 572 zł. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., zwanej dalej: P.p.s.a.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie o którym mowa w przytoczonym wyżej przepisie powinno nastąpić poprzez złożenie pełnego, jednoznacznego i wiarygodnego oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym, na urzędowym formularzu, a także, na wezwanie Sądu lub rozpoznającego wniosek referendarza, dodatkowego oświadczenia i wskazanych dokumentów źródłowych. Mając na uwadze powyższe, a także treść oświadczeń skarżącego należy skonstatować, że na ich podstawie nie sposób stwierdzić, że spełnia on przesłanki przyznania mu prawa pomocy, ponieważ oświadczenia te są niewiarygodne. Wiąże się to przede wszystkim z tym, że zawierają one sprzeczne informacje, a ponadto wynikająca z nich wysokość wydatków, pokrywanych przez matkę skarżącego, przewyższa wysokość jej dochodów, natomiast skarżący nie wyjaśnił w jaki sposób pokrywany jest ten deficyt. Sprzeczność złożonych przez skarżącego oświadczeń wynika przede wszystkim z tego, że w oświadczeniu złożonym na urzędowym formularzu stwierdził on, że jego matka nie pozostaje z nim we wspólnym gospodarstwie domowym, przy czym zaznaczył, że zarówno on sam, jak i jego dzieci są na utrzymaniu rodziców. W kolejnych zaś oświadczenia podkreślił, że jego rodzice są po rozwodzie, a z ojcem nie ma kontaktu. Mając więc na uwadze przytoczone okoliczności należy stwierdzić, że skarżący, wbrew swym twierdzeniom, pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym ze swoją matką, dlatego też do oceny zasadności jego wniosku niezbędnym jest także uwzględnienie możliwości finansowych jego matki, a także porównanie jej dochodów z wysokością wydatków, co jest niezbędne do zweryfikowania jej możliwości oświadczeń skarżącego iż pokrywa ona wszystkie jego wydatki. W dodatkowym oświadczeniu o stanie majątkowym z dnia 9 kwietnia 2013 r. skarżący podał, że roczny dochód jego matki z produkcji rolnej, wynosi ok 15 000 zł, z której to kwoty pokrywane są wszelkie wydatki jej samej, a także skarżącego i jego rodziny. Analizując jednak wysokość podanych przez niego wysokości przedmiotowych wydatków nie sposób nie zauważyć, że ich roczna suma, bez wydatków na utrzymanie samochodu – tj. kosztów paliwa, ubezpieczenia, przeglądów i bieżących napraw, wynosi ponad 19 000 zł (przy uwzględnieniu, że wyższe wydatki za gaz dotyczą jedynie 4 miesięcy w roku). Przekracza więc w sposób znaczący wysokość dochodów matki. W tej sytuacji rodzi się więc uzasadnione pytanie o źródło pokrycia tego deficytu, których to informacji nie sposób doszukać się w wyjaśnieniach skarżącego. W tym miejscu należy ponadto zauważyć, że wśród wydatków skarżący nie wymienił między innymi kwoty opłat skarbowych od pełnomocnictw, udzielonych w jego sprawach, a wynoszących łącznie 408 zł, nie wspominając już o kosztach zastępstwa procesowego. Mając na uwadze powyższe należy stwierdzić, że w związku z faktem, iż zadeklarowane w oświadczeniach wydatki w gospodarstwie domowym skarżącego przekraczają wysokość deklarowanych dochodów, wobec niewyjaśnienia źródła ich finansowania, nie sposób jest przyjąć, że skarżący wykazał spełnienie przez siebie ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Otwartym więc pozostaje ciągle pytania o rzeczywistą wysokość dochodów jego i jego matki. W związku z powyższym, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., odmówiono przyznania prawa pomocy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło