II SO/Wa 9/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Dąbrowska po rozpoznaniu w dniu 26 kwietnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku T. Z. o wymierzenie grzywny Radzie Izby Notarialnej w [...] za nieprzekazanie w terminie skargi z dnia 2 stycznia 2013 r. wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej p o s t a n a w i a: 1. wymierzyć Radzie Izby Notarialnej w [...] grzywnę w wysokości 3500 (słownie: trzy tysiące pięćset złotych) z tytułu nieprzekazania do sądu skargi w terminie, 2. zasądzić od Rady Izby Notarialnej w [...] na rzecz T. Z. kwotę 357 zł (słownie: trzysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. T. Z. pismem z dnia 30 stycznia 2013 r. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosek o wymierzenie, na podstawie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - dalej jako "P.p.s.a."), grzywny Radzie Izby Notarialnej w [...] za niedopełnienie obowiązku wynikającego z treści art. 54 § 2 P.p.s.a., tj. za nieprzekazanie Sądowi skargi z dnia 2 stycznia 2013 r. na bezczynność Rady Izby Notarialnej w [...] w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej, wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę. W odpowiedzi na wniosek Rada Izby Notarialnej w [...] wniosła o jego oddalenie i podała, że pismem z dnia 30 września 2012 r. T. Z. wystąpił do Krajowej Rady Notarialnej o udostępnienie informacji publicznej. Krajowa Rada Notarialna pismem z dnia 19 października 2012 r. przekazała, w trybie art. 65 K.p.a., wniosek z dnia 30 września 2012 r. o udostępnienie informacji publicznej Izbie Notarialnej w [...], która pismem z dnia 25 listopada 2012 wezwała T. Z. do wykazania szczególnie ważnego interesu publicznego do uzyskania informacji publicznej. Pismem z dnia 2 stycznia 2013 r. T. Z. złożył skargę na bezczynność Rady Izby Notarialnej w [...] w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z dnia 30 września 2012 r. Dalej organ wskazał, że mimo, że T. Z. nie wykazał szczególnie istotnego interesu publicznego, to w dniu 23 stycznia 2013 r. podjął uchwałę, w której uznał skargę na bezczynność i jednocześnie podjął uchwałę o odmowie udzielenia żądanej informacji publicznej. Uchwała o odmowie udostępnienia informacji stała się przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, która wpłynęła do Sądu w dniu 4 marca 2013 r. W nadesłanych do tej skargi aktach administracyjnych, organ nadesłał również skargę z dnia 2 stycznia 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Postępowanie sądowe o wymierzenie organowi grzywny jest odrębnym postępowaniem sądowym zmierzającym do ustalenia faktu przekazania bądź nieprzekazania sądowi przez organ administracji publicznej wniesionej za jego pośrednictwem skargi w sprawie sądowoadministracyjnej wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę. W postępowaniu tym Sąd nie dokonuje kontroli działalności administracji publicznej oraz nie rozstrzyga o zasadności skargi strony. Wymierzenie grzywny za nieprzekazanie przez organ skargi wraz z odpowiedzią na skargę i aktami administracyjnymi jest jedynie środkiem dyscyplinującym i kompensującym, mającym na celu doprowadzenie do wykonania przez organ ciążącego na nim obowiązku procesowego. W doktrynie podkreśla się, że wskazany środek stanowi gwarancję procesową nadania biegu sprawie. Ma on skutecznie przeciwdziałać "przetrzymywaniu" skarg (J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wyd. LexisNexis, Warszawa 2004, str. 108). Stosownie do treści art. 54 § 1 P.p.s.a., skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Organ przekazuje skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia (art. 54 § 2 P.p.s.a.). W przypadku jednak skarg z zakresu udostępniania informacji publicznej, jak wynika z art. 21 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. nr 112, poz. 1198 ze zm.), przekazanie akt i odpowiedzi na skargę nastąpić powinno w terminie 15 dni od otrzymania skargi. Z treści powyższych przepisów wynika, że za datę wszczęcia postępowania sądowoadministracyjnego uważa się dzień doręczenia skargi organowi, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem zaskarżenia i organ ten zobowiązany jest do rozpoznania jej charakteru procesowego i nadania jej dalszego biegu poprzez sporządzenie odpowiedzi na skargę, skompletowanie akt sprawy i przekazanie do właściwego sądu administracyjnego. W celu zdyscyplinowania organów w zakresie przesyłania skarg wraz z aktami do sądu, została wprowadzona instytucja wymierzenia grzywny za nieprzekazanie skargi. I tak, stosownie do art. 55 § 1 P.p.s.a. w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 (przy czym pod uwagę należy wziąć termin, o którym mowa w art. 21 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej), sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a. Grzywna ta ma charakter dyscyplinujaco – represyjny. Wymierzenie jej uzależnione jest od łącznego zaistnienia dwóch warunków, tj. złożenia wniosku oraz niewykonania w ogóle lub wykonania po upływie ustawowego terminu obowiązku przewidzianego w art. 54 § 2 P.p.s.a. Zawarte w art. 55 § 1 P.p.s.a. stwierdzenie "w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd (...) może orzec o wymierzeniu organowi grzywny (...)" oznacza, że wyłączną, materialnoprawną przesłanką takiego orzeczenia jest niewypełnienie powinności określonych w art. 54 § 2 P.p.s.a. Oznacza to, że Sąd, podejmując rozstrzygnięcie w tym przedmiocie, powinien wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, a więc między innymi przyczyny niewypełnienia przez organ obowiązków, czas jaki upłynął od wniesienia skargi, okoliczność czy organ przed rozpatrzeniem wniosku obowiązek wypełnił i wyjaśnił powody niedotrzymania terminu oraz, czy przekazanie kompletnych akt administracyjnych opóźniło rozpoznanie sprawy, a także czas, jaki upłynął od wniesienia skargi, oraz czy przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie organowi grzywny organ ten obowiązek wypełnił i wyjaśnił powody niedotrzymania terminu (T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2005, s. 259). Natomiast to, jakie przyczyny spowodowały nieprzekazanie skargi sądowi pozostaje bez znaczenia w sprawie samego wymierzenia grzywny, może mieć jedynie wpływ na jej wysokość. Wyjaśnić należy, że obowiązek przekazania sądowi akt sprawy i odpowiedzi na skargę ma charakter bezwzględny. Zatem organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania są przedmiotem skargi, musi w taki sposób wykonać nałożony na niego obowiązek przekazania dokumentów sądowi, aby w sytuacji, gdy skarżący skorzysta z uprawnienia przyznanego mu na mocy art. 55 § 1 P.p.s.a., móc skutecznie udowodnić dochowanie ustawowego terminu przekazania akt sprawy, skargi i odpowiedzi na skargę. Reasumując, wymierzenie organowi grzywny uzależnione jest od łącznego zaistnienia dwóch warunków, tj. złożenia wniosku o wymierzenie grzywny oraz niewykonania w ogóle lub wykonania po upływie ustawowego terminu obowiązku przewidzianego w art. 54 § 2 P.p.s.a. Przesłanki te w niniejszej sprawie zostały spełnione. T. Z. złożył wniosek o wymierzenie grzywny Radzie Izby Notarialnej w [...] za nieprzekazanie sądowi skargi z dnia 2 stycznia 2013 r. wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, a organ uchybił terminowi w przekazaniu Sądowi tej skargi. Wniosek o wymierzenie grzywny rozpatrywany w niniejszej sprawie dotyczy nieterminowego wykonania obowiązku przekazania do Sądu skargi wraz z odpowiedzią na skargę i aktami, w sprawie dostępu do informacji publicznej. Ustalenia terminowości wykonania tego obowiązku należy zatem dokonać mając na względzie termin piętnastodniowy. I tak, skarga została nadana w dniu 2 stycznia 2013 r. (wpływ do organu 4 stycznia 2013 r.), natomiast organ skargę tę przekazał Sądowi dopiero 4 marca 2013 r. Ostatnim dniem terminu do spełnienia obowiązku wynikającego z art. 54 § 2 P.p.s.a. w związku z art. 21 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, był dzień 17 stycznia 2013 r., a zatem uchybienie terminu przekazania skargi do Sądu wyniosło 46 dni. w odpowiedzi na wniosek organ wnosząc o jego oddalenie nie wyjaśnił przyczyn opóźnienia w przekazaniu skargi. Wskazać należy, że Sąd, wymierzając grzywnę, winien wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności danej sprawy, w tym przyczyny niewypełnienia przez organ ciążącego na nim obowiązku. Okoliczności te mogą mieć wpływ na wysokość grzywny, gdyż sądowi orzekającemu w przedmiocie wymierzenia grzywny ustawodawca pozostawił swobodny zakres ustalenia jej wysokości w ramach granic wynikających z art. 55 § 1 w związku z art. 154 § 6 P.p.s.a. Pozwala to zatem na wymierzenie grzywny w wysokości adekwatnej do stopnia uchybienia przez organ obowiązkowi przesłania skargi wraz z aktami i odpowiedzią na skargę w wyznaczonym w ustawie terminie, w tym uwzględnienia okresu, w jakim organ pozostawał w zwłoce oraz okoliczności faktycznych, które legły u podstaw uchybienia przez organ temu obowiązkowi. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, Sąd uznał wniosek T. Z. za uzasadniony i nałożył na Radę Izby Notarialnej w [...] grzywnę w wysokości 3500 zł. Kwota ta zwiera się w wysokości określonej w art. 156 § 6 P.p.s.a., gdyż wysokość przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim wynosi 3521,67 zł (Komunikat Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 11 lutego 2013 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w 2012 r., M.P z 2013 r., poz. 89). Sąd, wymierzając grzywnę wziął pod uwagę charakter sprawy, okres zwłoki organu w przekazaniu skargi, a także fakt, że organ udzielając odpowiedzi na wniosek, nie wyjaśnił przyczyn swojego opóźnienia. Zdaniem Sądu, wysokość grzywny jest adekwatna do stopnia uchybienia przez organ obowiązkowi określonemu w art. 54 § 2 P.p.s.a. Z tych względów, na podstawie art. 55 § 1 P.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, orzekł jak w pkt 1 sentencji. O zwrocie kosztów postępowania w pkt 2 sentencji orzeczono na podstawie art. 200, art. 205 § 2 w zw. z art. 64 § 3 P.p.s.a., zasądzając od Rady Izby Notarialnej w [...] na rzecz skarżącego kwotę 357 zł, obejmującą wpis stały w kwocie 100 złotych oraz niezbędne koszty postępowania, na które zalicza się wynagrodzenie w kwocie 240 zł oraz zwrot opłaty kancelaryjnej w kwocie 17 zł.