I OZ 761/13
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2013-09-17
Skład orzekający: Joanna Banasiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny prawidłowo odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym skarżącemu, który nie przedłożył wymaganych dokumentów potwierdzających jego sytuację materialną?Ratio decidendi
Sąd administracyjny prawidłowo odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, ponieważ skarżący nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania. Mimo wezwania sądu, nie przedłożył on wymaganych dokumentów potwierdzających jego sytuację materialną i sytuację majątkową jego żony, co uniemożliwiło ocenę jego możliwości płatniczych. Niedopełnienie obowiązku złożenia dodatkowych oświadczeń lub przedłożenia dokumentów źródłowych uzasadnia oddalenie wniosku o przyznanie prawa pomocy.Stan faktyczny
Skarżący P. K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie dotyczącej odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił przyznania prawa pomocy, wskazując na brak wykazania przez skarżącego jego trudnej sytuacji materialnej i nieprzedłożenie wymaganych dokumentów. Skarżący złożył zażalenie, podnosząc argumenty dotyczące swojej sytuacji finansowej oraz merytoryczne zarzuty dotyczące postanowienia Ministra Administracji i Cyfryzacji.Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Banasiewicz po rozpoznaniu w dniu 17 września 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia P. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1 lipca 2013 r., sygn. akt I SA/Wa 1835/12 odmawiające przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi P. K. na postanowienie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: oddalić zażalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 1 lipca 2013 r., sygn. akt I SA/Wa 1835/12 odmówił przyznania P. K. prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi tego skarżącego na postanowienie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji.
W uzasadnieniu podkreślono, że to na wnioskodawcy spoczywa ciężar wykazania, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W ocenie Sądu I instancji wnioskodawca powyższych okoliczności nie wykazał, bowiem - mimo wezwania z dnia 20 maja 2013 r. - nie przedłożył koniecznych do oceny jego sytuacji materialnej dokumentów wskazujących z jakich źródeł żona skarżącego czerpie dochody, aktualnego dokumentu ujawniającego dochody uzyskiwane przez skarżącego i jego żonę; wyciągów ze wszystkich posiadanych przez skarżącego i jego żonę rachunków bankowych i lokat, na których gromadzone są środki pieniężne - z ostatnich trzech miesięcy wraz z historią dokonanych na rachunkach operacji oraz odpisów wszystkich zeznań podatkowych skarżącego i jego żony z ostatnich dwóch lat.
Tym samym nie było możliwe przyznanie skarżącemu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.).
Zażalenie na powyższe postanowienie złożył P. K. podnosząc, że z wynajmowanych lokali nie osiąga nawet dochodu pozwalającego na bieżące regulowanie opłat czynszowych i z tego tytułu posiada zaległości na kwotę ok. 3000 zł. Dochody osiągane przez jego małżonkę, która prowadzi jednoosobową działalność gospodarczą, uzależnione są od ilości przepracowanych godzin, a od uzyskanej kwoty odliczyć należy ubezpieczenie społeczne i podatki. W zażaleniu podniesiono także argumenty merytoryczne odnoszące się do zaskarżonego postanowienia, dołączając kserokopie: wypisu z rejestru gruntów z dnia 30 listopada 2011 r. działki nr [...] położonej w Tomaszowie Mazowieckim w obrębie [...] oraz postanowienia Sądu Rejonowego w Tomaszowie Mazowieckim z dnia 19 lutego 2001 r. stwierdzającego nabycie własności tej nieruchomości przez zasiedzenie przez Skarb Państwa.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zasadą ogólną postępowania przez sądami administracyjnymi jest ponoszenie przez stronę kosztów tego postępowania związanych z jej udziałem w sprawie (art. 199 p.p.s.a.). Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Sąd wydaje orzeczenie w tej sprawie mając na uwadze okoliczności podane w oświadczeniu strony zawartym we wniosku, o którym mowa w art. 252 p.p.s.a. W razie zaś, gdy oświadczenie to jest zdaniem Sądu niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych strony, wnioskodawca jest zobowiązany złożyć na wezwanie Sądu w zakreślonym terminie dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe.
Z powyższego wynika, że to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, iż znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej do przyznania prawa pomocy w zakresie przez niego wnioskowanym. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony jest pogląd, że niedopełnienie w całości lub w części obowiązku złożenia przez stronę dodatkowego oświadczenia uzasadnia oddalenie wniosku o przyznanie prawa pomocy (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 28 marca 2012 r., sygn. I OZ 189/12 i z dnia 9 grudnia 2011 r., sygn. I OZ 987/11).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznając wniosek P. K. o przyznanie prawa pomocy powziął wątpliwość, o której mowa w art. 255 p.p.s.a. i wezwał skarżącego do przedłożenia określonych dokumentów, które miały być uzupełnieniem oświadczenia odnośnie stanu majątkowego. Skarżący uczynił zadość wezwaniu Sądu jedynie w części, zasadnie zatem Sąd I instancji w sytuacji, gdy skarżący, pomimo wezwania Sądu, nie przedstawił wyjaśnień i dokumentów, które pozwoliłyby na dokładną analizę jego sytuacji materialnej uznał, że wniosek nie może być uwzględniony.
Zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem, wniesiony przez skarżącego środek odwoławczy nie zawiera argumentów, które mogłyby podważyć jego prawidłowość, natomiast przedstawione przy zażaleniu kserokopie dokumentów nie mają związku z przedmiotem postępowania zakończonego zaskarżonym postanowieniem.
Mając na uwadze powyższe orzeczono jak w sentencji na mocy art. 184 w związku z art.197 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło