II FZ 285/16

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA: Zbigniew Kmieciak po rozpoznaniu w dniu 16 czerwca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia W.R. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 15 marca 2016r. sygn. akt I SA/Po 157/13 w przedmiocie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi W.R. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w P. z dnia 20 grudnia 2012r. nr [...] w przedmiocie umorzenia zaległości podatkowych postanawia oddalić zażalenie. Wnioskiem z dnia 12 października 2015 r. (czwartym w niniejszej sprawie) skarżący W.R. wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. W obecnie rozpatrywanym wniosku z dnia 12 października 2015 r. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, strona powołała się na chorobę psychiatryczną orzeczoną przez biegłego. Wnioskodawca oświadczył także, że otrzymuje rentę w wysokości 1.420,- zł netto oraz ma zobowiązania wobec S. w wysokości 15.600,- zł. Następnie w piśmie procesowym z dnia 15 grudnia 2015 r. podał, że uzyskuje jedynie świadczenie rentowe w wysokości 1.420,- zł. Po rozpatrzeniu sprzeciwu Skarżącego od postanowienia Referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 12 stycznia 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu postanowieniem z dnia 15 marca 2016 r. odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. W uzasadnieniu wskazano, że rozpatrywany wniosek "winien być rozpoznany na zasadzie porównania jego treści z wcześniej złożonymi przez skarżącego wnioskami w zakresie prawa pomocy". Jednak z treści złożonego wniosku nie wynika, aby w sprawie zaszły istotne zmiany okoliczności w porównaniu z pierwotnym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy, które obecnie umożliwiałyby udzielenie skarżącemu wnioskowanej przez niego pomocy z budżetu państwa. Pismem z dnia 13 kwietnia 2016r. skarżący wniósł zażalenie na powyższe postanowienie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie jest zasadne. Zgodnie z art.165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153 poz. 1270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Przepis ten przewiduje możliwość weryfikacji określonych rozstrzygnięć wojewódzkiego sądu administracyjnego pod warunkiem, że zmianie uległ stan faktyczny sprawy w sposób na tyle istotny, że zachodzą przesłanki do zmiany wydanego uprzednio orzeczenia. Do kategorii postanowień niekończących postępowania w sprawie, objętych zakresem przytoczonej regulacji, należą między innymi postanowienia wydane w przedmiocie prawa pomocy. Podkreślenia wymaga, że złożenie przez stronę kolejnego wniosku o przyznanie prawa pomocy nie obliguje sądu do dokonywania ponownej oceny sytuacji materialnej wnioskującego w kontekście przesłanek z art. 246 p.p.s.a. Rolą sądu jest bowiem w takim przypadku zbadanie, czy strona powołała nowe (zmienione) okoliczności, które mogłyby wpłynąć na zmianę dotychczasowego stanowiska sądu. W tego typu sytuacjach nie jest więc możliwe dokonywanie odmiennych ocen kondycji finansowej strony na podstawie tożsamych elementów stanu faktycznego, tj. w oparciu o analogiczną do zawartej we wcześniejszym wniosku argumentację. W związku z tym, jeżeli podmiot ubiegający się o przyznanie prawa pomocy nie wskaże jakichkolwiek nowych okoliczności, bądź też podane przez niego fakty nie będą na tyle znaczące, aby mogły doprowadzić do odmiennych od dotychczasowych ocen, skorzystanie z art. 165 p.p.s.a. nie będzie możliwe. Przenosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy, stwierdzić należało, że Skarżący w złożonym ponownie wniosku nie wskazał okoliczności, które uzasadniałyby odstąpienie od poglądu wyrażonego we wcześniejszym postanowieniu sądu. Z przedstawionego wniosku nie wynika bowiem, że w sprawie zaszły zmiany okoliczności w porównaniu z pierwotnym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy, które umożliwiałyby udzielenie pomocy z budżetu państwa. W nowym wniosku strona powołuje bowiem te same okoliczności, co w poprzednim tj. że jest osobą niepełnosprawną, leczącą się psychiatrycznie, nie posiada majątku o znacznej wartości, utrzymuje się z renty w wysokości ok. 1400 zł. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny orzekł o oddaleniu zażalenia na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a.