II OSK 2060/13

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2015-03-26

Skład orzekający: Wojciech Mazur, Małgorzata Masternak – Kubiak, Dorota Jadwiszczok

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o sprostowaniu oczywistej omyłki pisarskiej w oznaczeniu strony postępowania administracyjnego, polegające na błędnym określeniu podmiotu będącego stroną (spółka cywilna zamiast jej wspólników), może zostać stwierdzone jako nieważne na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 lub 4 K.p.a., czy też podlega sprostowaniu w trybie art. 113 § 1 K.p.a.?
Ratio decidendi
Błędne oznaczenie strony w decyzji administracyjnej, polegające na wskazaniu jako adresata spółki cywilnej, która nie posiada podmiotowości prawnej w postępowaniu administracyjnym, nie jest oczywistą omyłką pisarską podlegającą sprostowaniu w trybie art. 113 § 1 K.p.a. Taka wadliwość może stanowić podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. jako rażące naruszenie prawa, ponieważ decyzja nie określa prawidłowo strony postępowania. Jednakże, jeśli w nazwie spółki cywilnej wskazani są wszyscy wspólnicy, decyzja skierowana do tak oznaczonej spółki, mimo naruszenia art. 107 § 1 K.p.a., nie jest dotknięta kwalifikowaną wadą prawną z art. 156 § 1 pkt 2 lub 4 K.p.a.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła postanowienia o sprostowaniu oczywistej omyłki pisarskiej w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, gdzie błędnie wskazano jako stronę postępowania spółkę cywilną zamiast jej wspólników. Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło nieważność postanowienia o sprostowaniu, uznając, że wadliwe oznaczenie strony nie podlega sprostowaniu w trybie art. 113 § 1 K.p.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę spółki, podzielając stanowisko kolegium. Skarga kasacyjna zarzucała naruszenie przepisów postępowania, w tym błędne uznanie, że sprostowanie merytorycznego błędu skutkowało nieważnością.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Wojciech Mazur sędzia NSA Małgorzata Masternak – Kubiak (spr.) sędzia del. WSA Dorota Jadwiszczok Protokolant asystent sędziego Michał Zawadzki po rozpoznaniu w dniu 26 marca 2015 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej "[...]" Sp. z o.o. w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 7 maja 2013 r. sygn. akt II SA/Ol 89/13 w sprawie ze skargi "[...]" Sp. z o.o. w W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Olsztynie z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności postanowienia o sprostowaniu omyłki pisarskiej oddala skargę kasacyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie wyrokiem z dnia 7 maja 2013 r., sygn. akt II SA/Ol 89/13, oddalił skargę [...] Sp. z o.o. w W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Olsztynie z dnia [...] listopada 2012 r., Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności postanowienia o sprostowaniu omyłki pisarskiej. W uzasadnieniu Sąd przytoczył następujące okoliczności faktyczne i prawne sprawy: Decyzją z dnia [...] maja 2009 r., znak: [...] Wójt Gminy E., po rozpatrzeniu wniosku "[...] s.c. A. W. i J. G.", ustalił środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie farmy wiatrowej planowanej na działkach o oznaczonych numerach ewidencyjnych, położonych w obrębach geodezyjnych B., Ś. oraz B.. Postanowieniem z dnia [...] lipca 2012 r., powołując się na art. 113 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, dalej jako: "K.p.a."), Sekretarz Gminy działając z upoważnienia Wójta Gminy E. sprostował oczywistą omyłkę w wymienionej decyzji w ten sposób, że zamiast nieprawidłowej nazwy strony "[...] s.c. A. W. & J. G., ul. [...],[...]" powinno być "A. W. i J. G., przedsiębiorcy prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą [...] s.c. A. W. & J. G.". W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że wymienieni przedsiębiorcy złożyli wniosek o sprostowanie oczywistej omyłki. Przytoczono treść art. 113 § 1 K.p.a. oraz stwierdzono, że z uwagi na zaistnienie oczywistej omyłki, postanowiono jak w sentencji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Olsztynie w dniu [...] lipca 2012 r. z urzędu wszczęło postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności wymienionego postanowienia. Postanowieniem z dnia [...] września 2012 r. organ ten, na podstawie art. 156 § 1 pkt 2, art. 157 § 1 i art. 158 § 1 w związku z art. 126 K.p.a., stwierdził nieważność postanowienia Wójta Gminy E. z dnia [...] lipca 2012 r. w przedmiocie sprostowania omyłki. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ stwierdził, że spółka prawa cywilnego, działająca na zasadach określonych w art. 860 – 875 K.c., nie mieści się w żadnej z kategorii podmiotów, wymienionych w art. 29 K.p.a. Wadliwe oznaczenie strony w decyzji, polegające na niewłaściwym określeniu kto jest faktycznie stroną i zarazem adresatem decyzji, nie podlega sprostowaniu w trybie art. 113 § 1 K.p.a., skoro tego rodzaju uchybienie zostało wyszczególnione w art. 156 § 1 pkt 4 K.p.a., jako przesłanka do stwierdzenia nieważności decyzji. Wydając postanowienie o sprostowaniu omyłki organ wyszedł poza granice określone przepisem art. 113 § 1 K.p.a. Na skutek wniosku strony o ponowne rozpatrzenie sprawy, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Olsztynie postanowieniem z dnia [...] listopada 2012 r. utrzymało w mocy swoje poprzednie postanowienie z dnia [...] września 2012 r. W uzasadnieniu organ, z powołaniem się na art. 29 i art. 30 K.p.a. stwierdził, że spółka cywilna nie może być uznana za stronę postępowania administracyjnego. Wskazanie takiej spółki, jako adresata decyzji stanowi kwalifikowaną wadę określoną w art. 156 § 1 pkt 4 K.p.a, która może stanowić podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji a nie sprostowania decyzji w trybie art. 113 § 1 K.p.a. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie na powyższe postanowienie złożyła [...] Sp. z o.o. z siedzibą w W., zarzucając rozstrzygnięciu naruszenie przepisów postępowania mających wpływ na wynik sprawy, tj. art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 113 § 1 oraz art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a., polegające na utrzymaniu w mocy postanowienia stwierdzającego nieważność postanowienia Wójta Gminy E. z dnia [...] lipca 2012 r. w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej z uwagi na stwierdzenie rażącego naruszenia prawa oparte na błędnym domniemaniu kwalifikowanej wadliwości decyzji będącej przedmiotem korekty dokonanej unieważnionym postanowieniem, w sytuacji gdy decyzji można zarzucić co najwyżej niekwalifikowaną wadę polegającą na nieprecyzyjnym oznaczeniu strony postępowania. Zarzucono także naruszenie art. 7, art. 8 w zw. z art. 113 § 2 K.p.a., polegające na pominięciu wyjaśnienia wątpliwości co do treści decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach będącej przedmiotem korekty. Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego je postanowienia z dnia [...] września 2012 r. W uzasadnieniu podniesiono, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Olsztynie dopuściło się, sprzecznej z zasadą trwałości decyzji administracyjnej, rozszerzającej wykładni art. 156 § 1 pkt 4 K.p.a., uznając, iż znajduje on zastosowanie w niniejszej sprawie. Skarżąca wywodziła, że nie było podstaw do uznania, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację inwestycji jest obarczona wadą z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. Należało przyjąć, że decyzję tę skierowano nie do Spółki, jako takiej, ale do wspólników tej spółki, wymienionych z imienia i nazwiska, tuż po oznaczeniu "[...] s.c.". Podkreślono także, iż postanowieniem wydanym na podstawie art. 113 § 2 K.p.a. wyjaśniono treść decyzji, wskazując, że niezależnie od mogących budzić wątpliwości zastosowanych oznaczeń stron, za wnioskodawców, strony postępowania, a w końcu adresatów decyzji uznać należy w/w wspólników. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Olsztynie w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. W motywach wyroku oddalającego skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie podniósł, że błąd w zakresie prawidłowego określenia strony postępowania może zostać naprawiony w trybie powołanego wyżej art. 113 § 1 K.p.a., jednak tylko wtedy, gdy polega on przykładowo na oczywistej omyłce pisarskiej, przeoczeniu jakiegoś słowa w oznaczeniu strony lub nieprecyzyjnym określeniu podmiotu, który rzeczywiście, jako strona, brał udział postępowaniu administracyjnym. Stan faktyczny niniejszej sprawy niewątpliwie wskazuje, że decyzja Wójta Gminy E. z dnia [...] maja 2009 r. została wydana po rozpatrzeniu wniosku spółki cywilnej. Jak wynika z akt sprawy, wniosek inicjujący postępowanie został złożony przez "[...] s.c. A. W. & J. G." i podpisany przez jednego ze wspólników oraz opatrzony pieczęcią spółki. Wszystkie pisma w sprawie kierowane były nie do poszczególnych wspólników, ale do Spółki, tak jakby to ona posiadała podmiotowość prawną i była stroną postępowania. Świadczą o tym jednoznacznie dokumenty znajdujące się na kartach 168, 186, 190-191, 197 204, 220-221, 233, 235 i 251 akt administracyjnych. Tym samym nie sposób przyjąć, że organ dopuścił się tylko omyłki w zakresie prawidłowego określenia strony postępowania, która to omyłka podlega sprostowaniu w trybie art. 113 § 1 K.p.a. Tym bardziej, że przepis ten zezwala na prostowanie tylko oczywistych omyłek. W sprawie natomiast sporne było, czy stroną postępowania była spółka, czy jej wspólnicy. Spółka cywilna, jest umownym stosunkiem cywilnoprawnym, na mocy którego wspólnicy zobowiązują się dążyć do osiągnięcia wspólnego celu gospodarczego przez działanie w sposób oznaczony, w szczególności przez wniesienie wkładów, o czym stanowi art. 860 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.). Stanowi ona zatem organizację wspólników, związanych wspólnością celu gospodarczego. Spółka cywilna nie jest zatem z pewnością ani osobą fizyczną, ani osobą prawną, jak też państwową czy samorządową jednostką organizacyjną, czy organizacją społeczną. Nie może zatem być stroną postępowania administracyjnego w rozumieniu art. 29 K.p.a. Co do zasady zatem spółka cywilna nie może być podmiotem praw i obowiązków, chyba że przepis szczególny tak stanowi. Podmiotami takimi w stosunkach, w których spółka ta występuje są natomiast jej wspólnicy i to im może przysługiwać status strony określonego postępowania. Błędne oznaczenie strony w decyzji z dnia [...] maja 2009 r. nie mogło zatem zostać usunięte w trybie sprostowania. Istotną cechą błędu lub innej omyłki, pozwalającą na zastosowanie trybu przewidzianego w art. 113 § 1 k.p.a., jest jego oczywistość. Przesłanka oczywistości w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi, skoro należało dokonywać oceny merytorycznej w zakresie, czy stroną postępowania powinna być spółka cywilna czy wspólnicy tej spółki. Merytoryczny błąd rozstrzygnięcia nie może być prostowany jako oczywista omyłka, a zmiana merytorycznej treści decyzji poprzez sprostowanie oczywistej omyłki stanowi rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Sąd zauważył nadto, że z akt administracyjnych wynika, iż postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego było drugim postanowieniem wydanym w tym samym przedmiocie w tej samej sprawie. Na karcie 699 akt administracyjnych znajduje się bowiem postanowienie Wójta Gminy E. z dnia [...] maja 2012 r. znak: [...] prostujące omyłkę w tej samej decyzji tego organu z dnia [...] maja 2009 r. w zakresie oznaczenia strony postępowania i w ten sam sposób, co w postanowieniu z dnia [...] lipca 20012 r. Wskazać należy, że zgodnie z art. 126 K.p.a. do postanowień, od których przysługuje zażalenie stosuje się odpowiednio art. 156-159 K.p.a. Skoro na postanowienie w przedmiocie sprostowania omyłki przysługuje zażalenie (art. 113 § 3 K.p.a.), to do instytucji sprostowania ma zastosowanie reguła wyrażona w art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a., co oznacza, że organ nie mógł po raz drugi wydać postanowienia o sprostowaniu omyłki w tym samym przedmiocie i w tym samym zakresie. W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku [...] Sp. z o.o. w W. zarzuciła w trybie art. 174 pkt 2 P.p.s.a. naruszenie przepisów o postępowaniu mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj: 1. art. 1 § 1 P.p.s.a., art. 2 P.p.s.a. oraz art. 151 P.p.s.a. w zw. z art. 152 § 1 pkt 2 K.p.a. poprzez uznanie, iż w wyniku wydania przez Wójta gminy E. postanowienia z dnia [...] lipca 2012 r. w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki w decyzji z dnia [...] maja 2009 r. (znak [...]), w trybie art. 113 § 1 k.p.a. doszło do rażącego naruszenia prawa skutkującego nieważnością przedmiotowego postanowienia, z uwagi na sprostowanie w istocie merytorycznego błędu rozstrzygnięcia, a nie oczywistej omyłki, w przypadku gdy zdaniem skarżącej doszło jedynie do dopuszczalnego w ramach art. 113 § 1 K.p.a. doprecyzowania w oznaczeniu strony postępowania, co w konsekwencji doprowadziło do oddalenia skargi, 2. art. 1 § 1 P.p.s.a., art. 2 P.p.s.a. oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit c P.p.s.a. w zw. z art. 113 § 1 K.p.a. poprzez uznanie, iż omyłka w zakresie prawidłowego oznaczenia strony, której dopuścił się organ I instancji, i która była przedmiotem sprostowania w postanowieniu Wójta Gminy E. z dnia [...] lipca 2012 r., nie podlegała sprostowaniu w trybie art. 113 § 1 k.p.a. jako oczywista omyłka, co w konsekwencji miało wpływ na brak uwzględnienia skargi, 3. art. 133 § 1 P.p.s.a. w zw. z art. 193 P.p.s.a. oraz art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a poprzez wskazanie, iż organ nie mógł po raz drugi wydać postanowienia o sprostowaniu omyłki w tym samym przedmiocie i w tym samym zakresie, w sytuacji gdy w aktach sprawy znajdowało się postanowienia organu z dnia [...] maja 2012 r. w przedmiocie uchylenia postanowienia z dnia [...] maja 2012 r. w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki w oznaczeniu strony postępowania. Pominięcia przez Sąd ważnych dokumentów znajdujących się w aktach sprawy, w konsekwencji doprowadziło do błędnego uznania, iż w stosunku do postanowienia z dnia [...] lipca 2012 r. zachodzą przesłanki nieważności z art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a., 4. art. 141 § 4 P.p.s.a. w zw. z art. 113 § 2 K.p.a poprzez brak ustosunkowania się w uzasadnieniu wyroku do kluczowego zarzutu skargi tj. pominięcia przez organ I instancji wyjaśnienia wątpliwości, co do treści decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach będącej przedmiotem korekty, dokonanej postanowieniem Wójta Gminy E. z dnia [...] sierpnia 2012 r. (znak sprawy Oś [...]), które pozwoliłoby dokonać oceny zasadności zapadłego wyroku w zakresie powołanych podstaw zaskarżenia. Kontrola działalności administracji okazała się być w tym zakresie niepełna, gdyż nie wykazano, dlaczego zarzut skarżącej okazał się być bezzasadny. Tego typu naruszenie przepisów postępowania ogranicza również kontrolę instancyjną Naczelnego Sądu Administracyjnego, nie dając poznać przesłanek, jakimi kierował się Sąd I instancji przy uznaniu niezasadności podstaw zaskarżenia. W oparciu o powyższe zarzuty wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia Sądowi I instancji w trybie art. 185 P.p.s.a. oraz zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej, powołując się przy tym na wybrane orzecznictwo sądów administracyjnych, podkreślono, że Sąd pierwszej instancji zastosował sprzeczną z zasadą trwałości decyzji administracyjnej, rozszerzającą wykładnię art. 156 § 1 pkt 4 K.p.a., uznając, iż znajduje on zastosowanie również w tych sytuacjach, w których decyzja została zaadresowana do nieposiadającej osobowości prawnej spółki cywilnej, a więc jednostki niewymienionej przez ustawodawcę w art. 29 K.p.a., jako jeden z podmiotów mających w przypadku spełnienia kryteriów art. 28 K.p.a. przymiot strony postępowania. Uzasadniając zarzut naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. w zw. z art. 113 § 2 K.p.a. kasator zwrócił uwagę, że biorąc pod uwagę zastosowane przez organ I instancji dla określenia stron postępowania sformułowanie tj. "spółka cywilna [...] A. W. & J. G.", zawarte w uzasadnieniu wyroku stwierdzenie składu orzekającego Sądu pierwszej instancji, jakoby adresatem rozpatrywanej decyzji o warunkach zabudowy była bez żadnej wątpliwości spółka cywilna [...], a nie jej wspólnicy A. W. i J. G., uznać należy za bezpodstawne. Skoro zastosowane oznaczenie adresatów decyzji organu I instancji może budzić uzasadnione wątpliwości, co do treści, wydaje się, iż organ prawidłowo w trybie art. 113 § 2 K.p.a. dokonał jego wykładni w drodze postanowienia z dnia [...] sierpnia 2012 r. Sąd pierwszej instancji winien był wziąć tę okoliczność pod uwagę. Wskazano nadto, że postanowieniem z dnia [...] maja 2012 r. Wójt Gminy E. uchylił poprzednie postanowienie tego organu z dnia [...] maja 2012 r. w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki w oznaczeniu strony postępowania. Pismem z dnia 13 marca 2015 r. Spółka wskazała, iż wyrokiem NSA z dnia 8 stycznia 2015 r., sygn. akt II OSK 1395/13 uwzględniono skargę kasacyjną skarżącej w sprawie o tożsamym stanie prawnym i faktycznym. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw. Stosownie do treści art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - zwanej dalej: "P.p.s.a."), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Podstawy te determinują kierunek postępowania Naczelnego Sądu Administracyjnego. Wobec niestwierdzenia z urzędu nieważności postępowania, Naczelny Sąd Administracyjny ogranicza swoje rozważania do oceny wskazanych w skardze podstaw kasacyjnych. Skarżąca kasacyjnie Spółka zarzuca zaskarżonemu wyrokowi naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z art. 174 pkt 2 P.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na naruszeniu przepisów postępowania, jeśli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zwrot normatywny: "mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy", należy wiązać z hipotetycznymi następstwami uchybień przepisom postępowania. W przytoczonym przepisie nałożono, na wnoszącego skargę kasacyjną, obowiązek wykazania nie tylko tego, że zaskarżony wyrok narusza przepisy postępowania, lecz również, że naruszenie to mogło mieć wpływ istotny na wynik sprawy. Skuteczne wniesienie takiego zarzutu wymaga zatem uprawdopodobnienia istnienia związku przyczynowego między wspomnianym naruszeniem a treścią rozstrzygnięcia, polegającego na tym, że gdyby do tego uchybienia nie doszło, to treść rozstrzygnięcia podjętego wyrokiem byłaby inna. Oznacza to obowiązek strony skarżącej wykazania, że następstwa stwierdzonych uchybień były na tyle istotne, że kształtowały lub współkształtowały treść kwestionowanego orzeczenia (por. wyrok NSA z dnia 10 kwietnia 2008 r., sygn. akt I FSK 232/07, LEX nr 480247). Analiza zarzutów skargi i ich uzasadnienia prowadzi do konstatacji, iż strona skarżąca kasacyjnie nie uprawdopodobniła skutecznie istnienia związku przyczynowego między istotnym naruszeniem przepisów postępowania a treścią zaskarżonego wyroku. W świetle art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. uchylenie rozstrzygnięcia z powodu naruszenia przepisów postępowania, może mieć miejsce jedynie w sytuacji, gdy naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Tego rodzaju naruszenia przepisów postępowania nie można w niniejszej sprawie stwierdzić. Sformułowany w tej podstawie kasacyjnej zarzut naruszenia art. 1 § 1 i art. 2 P.p.s.a. jest całkowicie chybiony. Przede wszystkim należy zwrócić uwagę, że w P.p.s.a. nie występuje taka jednostka redakcyjna jak art. 1 § 1. Natomiast przepis art. 2 P.p.s.a. stanowi, że do rozpoznawania spraw sądowoadministracyjnych powołane są sądy administracyjne. Przedmiotową sprawę rozpoznawał właściwy miejscowo sąd administracyjny. Dokonał on oceny zaskarżonego postanowienia w wymiarze odnoszącym się do oceny zgodności rozstrzygnięcia z prawem materialnym, dochowania wymaganej procedury oraz respektowania reguł kompetencji, przy uwzględnieniu kryterium zgodności z prawem. Dokonał zatem weryfikacji legalności zaskarżonego postanowienia zarówno w aspekcie procesowym, materialnym, jak i ustrojowym. Nie można się również zgodzić z Autorem skargi, że Sąd pierwszej instancji naruszył art. 151 P.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny słusznie nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi, w związku, z czym skargę oddalił - a więc prawidłowo zastosował art. 151 P.p.s.a. Nadto należy mieć na uwadze, że przepis art. 151 P.p.s.a. jest tzw. przepisem wynikowym; warunkiem jego zastosowania jest spełnienie hipotezy w postaci odpowiednio stwierdzenia czy niestwierdzenia przez sąd naruszeń prawa przez organ administracji publicznej. Jeżeli z wyroku wynika, że Sąd pierwszej instancji nie dopatrzył się naruszenia prawa, to Naczelny Sąd Administracyjny nie może zarzucić oddalającemu skargę Sądowi pierwszej instancji naruszenia art. 151 P.p.s.a., gdyż takie rozstrzygnięcie jest zgodne z dyspozycją stosowanych przez Sąd pierwszej instancji norm prawnych. W świetle powyższego całkowicie chybiony jest zarzut naruszenia art. 1 § 1 P.p.s.a., art. 2 P.p.s.a. oraz art. 151 P.p.s.a. w zw. z art. 152 § 1 pkt 2 K.p.a. poprzez uznanie, iż w wyniku wydania przez Wójta gminy E. postanowienia z dnia [...] lipca 2012 r. w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki w decyzji z dnia [...] maja 2009 r. (znak [...]), w trybie art. 113 § 1 K.p.a., doszło do rażącego naruszenia prawa skutkującego nieważnością przedmiotowego postanowienia. W petitum skargi strona skarżąca wadliwie wskazała przepis, któremu miał uchybić Sąd pierwszej instancji zaskarżonym wyrokiem. W Kodeksie postępowania administracyjnego nie występuje bowiem taka jednostka redakcyjna jak art. 152 § 1 pkt 2. Natomiast analiza uzasadnienia skargi wskazuje, że zdaniem skarżącej Sąd pierwszej instancji oparł uzasadnienie wyroku na domniemaniu wynikającym z art. 156 § 1 pkt 4 K.p.a., tj. kwalifikowanej wadliwości decyzji Wójta Gminy E. z dnia [...] maja 2009 r. o środowiskowych uwarunkowaniach będącej przedmiotem korekty oczywistej omyłki unieważnionej przez organ II instancji. Naczelny Sąd Administracyjny, wbrew zarzutom i twierdzeniem skargi, podziela stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, że spółka cywilna, co do zasady nie może skutecznie wszcząć postępowania administracyjnego, a w konsekwencji nie może też być adresatem decyzji administracyjnej. Podmiotami praw i obowiązków w stosunkach, w których występuje spółka są wspólnicy, którym przysługuje status strony w postępowaniu administracyjnym. To zaś oznacza, że decyzja administracyjna w sprawie dotyczącej wspólników spółki cywilnej nie może być skierowana do samej Spółki, która nie ma osobowości prawnej ani statusu przedsiębiorcy. Decyzja skierowana do spółki cywilnej nie jest decyzją skierowaną do osoby niebędącej stroną w sprawie, lecz decyzją, która nie określa osoby adresata. Skoro spółka cywilna nie ma w ogóle podmiotowości (zdolności prawnej ani zdolności do czynności prawnych) w postępowaniu administracyjnym (z wyjątkami, które w niniejszej sprawie nie występują), to nie sposób stwierdzić, że jest "osobą" w rozumieniu przepisów K.p.a. W takiej sytuacji decyzję skierowaną do spółki cywilnej należałoby raczej potraktować, jako decyzję, która w ogóle nie określa strony (adresata), a zatem wydaną z rażącym naruszeniem art. 107 § 1 K.p.a., co stanowiłoby kwalifikowaną wadę prawną, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. Skład orzekający zasadniczo też zgadza się z tezą zawartą w wyroku NSA z dnia 8 stycznia 2015 r., sygn. II OSK 1395/13, (opubl. [w:] CBOSA), że w sytuacji, kiedy w nazwie spółki cywilnej wskazani są wszyscy jej wspólnicy z imienia i nazwiska, decyzja skierowana do tak oznaczonej spółki, pomimo, że wydana została z naruszeniem art. 107 § 1 K.p.a., nie jest dotknięta kwalifikowaną wadą prawną z art. 156 § 1 pkt 2 lub 4 K.p.a. Jednakże w niniejszej sprawie postanowienie Wójta Gminy E. z dnia [...] lipca 2012 r. o sprostowaniu oczywistej omyłki w oznaczeniu stron postępowania w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach z dnia [...] maja 2009 r. obarczone jest istotną wadą stanowiącą podstawę do zastosowania sankcji nieważności z powodu rażącego naruszenia prawa. Sprostowania bowiem dokonano w ten sposób, że zamiast nieprawidłowej nazwy strony: "[...] s.c. A. W. & J. G., ul. [...],[...] E." powinno być "A. W. i J. G., przedsiębiorcy prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą [...] s.c. A. W. & J. G.". Tymczasem z umowy spółki cywilnej z dnia [...] maja 2007 r. wynika, że nazwa Spółki brzmi: "[...] Przedsiębiorstwo-Produkcyjno Handlowo-Usługowe S.C. A. W., J. G.". Dokonano zatem sprostowania niezgodnie z umową spółki. Ponadto organ stwierdził, że sprostowania dokonano na wniosek A. W. i J. G. złożony w dniu [...] lipca 2012 r., tymczasem w aktach sprawy takiego wniosku nie ma. Nie zasługiwał również na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. w zw. z art. 113 § 2 K.p.a poprzez brak ustosunkowania się w uzasadnieniu wyroku do zarzutu skargi pominięcia przez organ I instancji wyjaśnienia wątpliwości, co do treści decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach będącej przedmiotem korekty. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznając sprawę w granicach skargi, wbrew twierdzeniom autora skargi kasacyjnej, nie był związany treścią decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach będącej przedmiotem korekty. Kontroli Sądu poddane było bowiem wyłącznie ostateczne postanowienie z dnia [...] listopada 2012 r. w przedmiocie stwierdzenia nieważności o sprostowaniu omyłki pisarskiej, a nie decyzja dnia z [...] maja 2009 r. o ustaleniu środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia. Należy natomiast zgodzić się ze skarżącą kasacyjnie Spółką, że Sąd pierwszej instancji błędnie stwierdził, iż organ nie mógł po raz drugi wydać postanowienia o sprostowaniu omyłki w tym samym przedmiocie i w tym samym zakresie, w sytuacji gdy w aktach sprawy znajdowało się postanowienia organu z dnia [...] maja 2012 r. w przedmiocie uchylenia postanowienia z dnia [...] maja 2012 r. w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki w oznaczeniu strony postępowania. Nie miało to jednak istotnego wpływu na wynik sprawy będącej przedmiotem osądu. Mając na uwadze powyższe względy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło