II SA/Wa 204/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Marcinkowska Sędzia WSA Anna Mierzejewska (spraw.) Sędzia WSA Adam Lipiński Protokolant specjalista Elwira Sipak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 maja 2013 r. sprawy ze skargi T. D. na uchwałę Zarządu Dzielnicy [...] W. z dnia [...] października 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zakwalifikowania do wynajęcia lokalu mieszkalnego i umieszczenia na liście osób oczekujących na najem 1) oddala skargę; 2) przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata R. M. kwotę 240 zł (słownie: dwieście czterdzieści złotych) oraz kwotę 55,20 zł (słownie: pięćdziesiąt pięć złotych 20/100) stanowiącą 23% podatku VAT, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Zarząd Dzielnicy [...] uchwałą nr [...] z dnia [...] października 2012 r., w sprawie zakwalifikowania Pani T. D. do wynajęcia lokalu mieszkalnego znajdującego się w zasobach [...] W. Dzielnicy [...] na podstawie § 6 pkt 8 uchwały Nr [...] Rady [...] W. z dnia [...] grudnia 2008 r. w sprawie przekazania dzielnicom [...] W. do wykonania niektórych zadań i kompetencji [...] W. [...] w związku z § 4 pkt 1, § 22 ust. 2 pkt 3, oraz § 24 ust. 1 Uchwały Nr [...] Rady [...] W. z dnia [...] lipca 2009 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu [...] W. [...] uchwalił: 1. odmówił zakwalifikowania Pani T. D. do wynajęcia lokalu mieszkalnego i umieszczenia na liście osób oczekujących na najem, 2. wykonanie uchwały powierzył Panu M. J. – zastępcy Burmistrza Dzielnicy [...]. W uzasadnieniu do uchwały, organ podał, że zgodnie z § 24 ust. 1 uchwały Nr [...] Rady [...] W. z dnia [...] lipca 2009 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu [...] W., wnioski zaopiniowane przez Komisję Mieszkaniową rozpatruje Zarząd Dzielnicy, który rozstrzyga o zakwalifikowaniu i umieszczeniu wnioskodawcy na liście osób oczekujących na najem lokalu. Komisja mieszkaniowa na posiedzeniu w dniu [...] października 2012 r. jednogłośnie negatywnie zaopiniowała sprawę przyznania lokalu mieszkalnego na rzecz Pani T. D. Odmowa ta wynikała z § 4 pkt 1 uchwały tj. zagęszczenie w zajmowanym lokalu bez zgody wynajmującego wynosi 17,50 m/os – przy kryterium 6,00 m/os oraz § 22 ust. 2 pkt 3 ww. uchwały tj. wzięto pod uwagę dotychczasowy sposób korzystania przez wnioskodawcę z lokalu, a w szczególności wywiązywanie się z warunków określonych w umowie najmu. Umowa najmu została wypowiedziana pismem z dnia [...] lipca 2012 r. z powodu zadłużenia czynszowego. Pismem z dnia [...] listopada 2012 r. T. D. wezwała do usunięcia naruszenia prawa. W uzasadnieniu podała, że organ bezprawnie i bezpodstawnie posługuje się kryterium zagęszczenia. Kwestionuje wysokość zaległości czynszowych, co było podstawą wypowiedzenia umowy najmu lokalu. Następnie Zarząd Dzielnicy [...] W. uchwałą Nr [...]z dnia [...] grudnia 2012 r. w sprawie rozpatrzenia wezwania Pani T. D. naruszenia prawa przez Zarząd Dzielnicy [...] W. na podstawie § 6 pkt 8 Uchwały Rady [...] W. z dnia [...] grudnia 2008 r. w sprawie przekazania dzielnicom [...]W. do wykonania niektórych zadań i kompetencji [...] W. [...] w związku z § 4 pkt 1, § 22 ust. 2 pkt 3, oraz § 24 ust. 1 Uchwały Nr [...] Rady [...] W. z dnia [...] lipca 2009 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu [...] W. [...] uchwalił: 1. iż podtrzymuje negatywną kwalifikację Pani T. D. do przyznania lokalu mieszkalnego z zasobu [...] W. Dzielnicy [...] wyrażoną w uchwale Nr [...]z dnia [...] października 2012 r.; 2. wykonanie uchwały powierzono Panu M. J. – zastępcy Burmistrza Dzielnicy [...]. Powyższa uchwała stała się przedmiotem skargi T. D. wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W uzasadnieniu skargi skarżąca podała między innymi, że w dniu [...] sierpnia 2012 r. złożyła w Urzędzie Dzielnicy [...] W. wniosek o zawarcie umowy najmu lokalu mieszkalnego, przyznanie lokalu komunalnego na czas nieoznaczony. Zawartą w uchwale odmowę Zarządu Dzielnicy przyznania lokalu komunalnego, uważa za bezpodstawną i bezprawną. Podkreśliła, że do lokalu, w którym mieszka TBS nie posiada prawa, zajmuje go bezprawnie i powinna go jak najszybciej opuścić. Uważa zastosowanie § 22 ust. 2 pkt 3 powołanej ustawy za bezpodstawne i bezprawne. Uważa, że ocena realizacji umowy z TBS jest nieuprawniona. Organ nie zna treści umowy, ani warunków jej realizacji, a więc nie ma prawa do oceny zadłużenia z opłat czynszu. Podała, że przeciw TBS wniosła pozew do Sądu. Dla realizacji swoich uprawnień powołała się na § 5 ust. 2 pkt 3 lit. a i lit. b, ustanawiający wyjątki od postanowień § 4 pkt 1 oraz na § 7 ust. 1 pkt 8 lit. a i b. Wskazała również, że z dołączonych zaświadczeń wynika, że ona i jej brat spełniają kryterium dochodowe według § 1 pkt 26 i § 4 pkt 2. Podała, że oboje prowadzą odrębne gospodarstwa. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości stanowisko zawarte w uchwale Zarządu Dzielnicy [...] W. Opierając się na dokumentacji zawartej w aktach lokalowych organ wyjaśnił, że rodzina państwa D. wraz z niepełnosprawną matką (zmarłą w 2002 r.) przez ok. 15 lat ubiegała się o pomoc mieszkaniową w Urzędzie Dzielnicy [...] zamiany lokalu dwupokojowego przy ul. [...] piętro bez windy, na lokal równorzędny położony na niższej kondygnacji lub w budynku z windą. W roku 2002 Zarząd Dzielnicy [...] zaproponował państwu D. zamianę na lokal trzypokojowy położony w zasobie TBS przy ul. [...], w zamian za lokal przy ul. [...] na co ww. wyrazili zgodę. Następnie w wyniku uwzględnienia reklamacji usterkowych ww. lokal w listopadzie 2005 r. TBS [...] dokonała zamiany na lokal nr [...]. Państwo D. ubiegali się w roku 2011 o zamianę lokalu nr [...] na lokal z zasobu [...] W. dzielnicy [...]. Komisja Mieszkaniowa na posiedzeniu w dniu [...] maja 2011 r. jednogłośnie negatywnie zaopiniowała powyższą sprawę. Uchwałą Nr [...] z dnia [...] lipca 2011 r. Zarząd Dzielnicy [...] negatywnie zakwalifikował sprawę zamiany lokalu na rzecz ww. Powodem odmowy był art. 2 ust. 1 pkt 10 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego, który uniemożliwia włączenie lokalu należącego do TBS do mieszkaniowego zasobu gminy, a więc realizację sprawy w trybie "zamiany z urzędu". T. i B. D. zostali wówczas poinformowani o możliwości realizacji ich sprawy mieszkaniowej poprzez znalezienie kontrahenta do zamiany lokalu pomiędzy stronami. Odnosząc się do zarzutów skargi organ podkreślił, że T. D. ma w pełni zabezpieczone warunki mieszkaniowe w lokalu nr [...] o powierzchni użytkowej [...] m² i powierzchni mieszkalnej [...] m², przy dwóch osobach w nim zamieszkujących (zagęszczenie wynosi [...], lokal składa się z dwóch pokoi o powierzchni [...] m²). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności. W myśl zaś art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej jako P.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zaskarżona w niniejszej sprawie uchwała Zarządu Dzielnicy [...] W. mieści się w katalogu aktów i czynności poddanych kognicji sądu administracyjnego zgodnie z przepisem art. 3 § 2 pkt 6 P.p.s.a., w myśl którego kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej. Skarga na powyższą uchwałę została zgodnie z art. 52 § 4 P.p.s.a. poprzedzona wezwaniem organu do usunięcia naruszenia prawa, na które odpowiedź została doręczona skarżącej w dniu [...] czerwca 2012 r. Skarga została natomiast wniesiona w dniu [...] czerwca 2012 r., a więc w terminie trzydziestodniowym, określonym w art. 53 § 2 P.p.s.a. W tej sytuacji należało ją uznać za dopuszczalną. Przechodząc do merytorycznej oceny skargi Sąd uznał, że nie zasługuje ona na uwzględnienie. W przepisie art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz. U. z 2005 r. nr 31, poz. 266 z późn. zm.) ustawodawca określił kategorie osób, które posiadają prawo do najmu lokalu mieszkalnego z gminnego zasobu, a osobami takimi są jak wskazuje powyższy przepis, osoby niemające zaspokojonych potrzeb mieszkaniowych, mieszkające na terenie gminy, posiadające niskie dochody. Jeśli chodzi o zasady oraz tryb wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu gminy, w tym sposób postępowania przy rozpatrywaniu i załatwianiu wniosków o najem lokali, ustawodawca w art. 21 ww. ustawy powierzył te kwestie radzie gminy. W rozpoznawanej sprawie upoważnienie zawarte w art. 21 ustawy o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego realizuje uchwała nr [...] Rady [...] W. z dnia [...] lipca 2009 r., która w § 4 określa warunki, jakie muszą spełniać osoby ubiegające się o zawarcie umowy najmu lokalu mieszkalnego z zasobu mieszkaniowego [...] W. Uchwała w § 4 postanawia, że lokale z mieszkaniowego zasobu mogą być wynajmowane osobom, które są bezdomne albo pozostają w trudnych warunkach mieszkaniowych, przy czym za trudne warunki mieszkaniowe uznaje się zamieszkiwanie w lokalu, w którym na osobę przypada nie więcej niż 6m² powierzchni mieszkalnej, a także zamieszkiwanie w pomieszczeniach nienadających się na stały pobyt ludzi w rozumieniu przepisów prawa budowlanego (pkt 1), a nadto, w których gospodarstwie domowym średni dochód na jednego członka gospodarstwa domowego nie przekracza minimum dochodowego (pkt 2). Przedmiotowa uchwała odmawiająca zakwalifikowania T. D. do wynajęcia lokalu mieszkalnego i umieszczenia na liście osób oczekujących na najem, wydana została w oparciu o § 4 pkt 1 ww. uchwały. W uzasadnieniu tej uchwały wskazano, że wnioskodawca zamieszkuje w lokalu mieszkalnym, w którym na osobę przypada więcej niż 6m² powierzchni mieszkalnej. W świetle ustaleń poczynionych przez organ, T. D. zamieszkuje obecnie razem ze swoim bratem w lokalu nr [...], który znajduje się w zasobach TBS. Jest to lokal dwupokojowy o powierzchni użytkowej [...] m² i powierzchni mieszkalnej [...] m². Przy dwóch osobach zamieszkujących w tym lokalu na jedną osobę przypada zatem [...] m² powierzchni mieszkalnej. W ocenie Sądu, w świetle powyższych ustaleń organ miał uzasadnione podstawy do tego, aby stwierdzić, iż skarżąca nie spełnia przesłanki zamieszkiwania w trudnych warunkach mieszkaniowych, o której mowa w § 4 pkt 1 uchwały nr [...] [...], gdyż zamieszkuje w lokalu mieszkalnym, w którym na osobę przypada więcej niż [...] m² powierzchni mieszkalnej. Wprawdzie w § 5 ust. 2 uchwały nr [...] wymienione zostały kategorie osób do których nie stosuje się postanowień § 4 pkt 1, jednak w ocenie Sądu należy podzielić stanowisko organu, iż skarżąca nie kwalifikuje się do żadnej z kategorii osób wymienionych w ust. 2 § 5. Wbrew twierdzeniom skarżącej nie można uznać, że należy ona do osób wymienionych w § 5 ust. 2 pkt 3 ww. uchwały, tj. osób pozostających w związku z warunkami mieszkaniowymi w wyjątkowo trudnej sytuacji zdrowotnej, rodzinnej lub społecznej. Brak jest bowiem podstaw do rozumienia "warunków zamieszkiwania", inaczej niż jako warunków faktycznych zamieszkiwania (powierzchnia, wyposażenie, stan techniczny, ilość osób korzystających z lokalu itp.). Okoliczności prawne związane z lokalem, w tym między innymi wysokość opłat czynszowych związanych z najmem lokalu do "warunków zamieszkiwania" natomiast nie należą. Dlatego też podnoszone przez skarżącą okoliczności dotyczące problemów z ponoszeniem przez nią wysokich opłat za zajmowany aktualnie lokal mieszkalny znajdujący się w zasobach TBS, nie mogły być rozpatrywane przez organ w kontekście "warunków zamieszkiwania" mających wpływ na jego wyjątkowo trudną sytuację zdrowotną, rodzinną lub społeczną. Reasumując, aby skarżąca mogła zostać zakwalifikowana do wynajęcia lokalu mieszkalnego z zasobu [...] W. musi spełniać łącznie przesłanki określone w § 4 pkt 1 i pkt 2 uchwały nr [...] Rady [...] W. Skarżącą przesłanek określonych w § 4 pkt 1 ww. uchwały nie spełnia, gdyż zamieszkuje w lokalu mieszkalnym, w którym na osobę przypada więcej niż 6m² powierzchni mieszkalnej, a zatem nie może być uznana za osobę pozostającą w trudnych warunkach mieszkaniowych. Powyższe rozważania prowadzą do wniosku, że zaskarżona uchwała odpowiada prawu. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.