III SA/Po 473/13

Dnia 3 września 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Górecka Sędziowie WSA Barbara Koś ( spr.) WSA Szymon Widłak Protokolant: st. sekr. sąd. Anna Piotrowska – Żyła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 września 2013 roku przy udziale sprawy ze skargi P. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia 21 stycznia 2013r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku od środków transportowych za 2011 rok oddala skargę Prezydent Miasta P. decyzją z dnia [...], nr [...] odmówił na podstawie art. 75 § 1 i § 2 Ordynacji podatkowej P. S. stwierdzenia nadpłaty w podatku od środków transportowych za rok 2011. W uzasadnieniu organ wskazał, że strona wniosła w dniu 10.07.2012r. o stwierdzenie nadpłaty w podatku od środków transportowych za rok 2011 wraz z korektą deklaracji podatkowej. Wykazała w niej podatek zerowy za rok 2011 dla pojazdu o numerze rejestracyjnym [...] i dla pojazdów o numerach rejestracyjnych [...] i [...] podatek za jeden miesiąc, uznając je za pojazdy specjalne, które korzystają ze zwolnienia podatkowego. Organ I instancji po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego wydał w dniu [...] decyzję określającą wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od środków transportowych za 2011r., wobec czego nie było podstaw do stwierdzenia nadpłaty. W odwołaniu od decyzji strona zarzuciła rażące naruszenie : - art. 7 Konstytucji, art. 6 kpa, art. 104 par. 2 kpa i art. 120 Ordynacji podatkowej poprzez wydanie decyzji bez podstawy prawnej i z przekroczeniem granic prawa, ponieważ postępowanie w sprawie zakończyło się już wydaniem decyzji w I instancji w dniu [...]. oraz rażący błąd w ustaleniach faktycznych poprzez wadliwe przyjęcie, że 6 postępowań administracyjnych w sprawie stwierdzenia nadpłaty nie zostało już zakończonych w I instancji decyzjami z dnia [...], od których strona wniosła odwołanie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. decyzją z dnia [...], nr [...] utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że warunkiem orzeczenia w przedmiocie nadpłaty jest uprzednie wydanie decyzji w zakresie określenia wysokości zobowiązania podatkowego – na podstawie art. 21 § 3 Ordynacji podatkowej. Decyzja taka została wydana w dniu [...] i na jej podstawie organ I instancji orzekł w niniejszym postępowaniu o braku podstaw do zwrotu nadpłaty. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skarżący wniósł o uchylenie decyzji organu II instancji, zarzucając jej rażące naruszenie : - art. 7 Konstytucji, art. 6 kpa, art. 104 par. 2 kpa i art. 120 Ordynacji podatkowej poprzez wydanie decyzji bez podstawy prawnej i z przekroczeniem granic prawa, ponieważ postępowanie w sprawie zakończyło się już wydaniem decyzji w I instancji w dniu [...] oraz rażący błąd w ustaleniach faktycznych poprzez wadliwe przyjęcie, jakoby sześć postępowań administracyjnych w sprawie stwierdzenia nadpłaty nie zostało już zakończonych w I instancji decyzjami z dnia [...], od których strona wniosła odwołanie. W ocenie strony skarżącej brak jest podstaw prawnych do przyjęcia, że można wydać decyzję o odmowie stwierdzenia nadpłaty przed prawomocnym rozstrzygnięciem w sprawie wysokości zobowiązania podatkowego – czyli dopiero po rozstrzygnięciu przez WSA w Poznaniu skargi na decyzję organu II instancji wydaną w kwestii określenia wysokości zobowiązania podatkowego. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko i argumentację zawartą w uzasadnieniu skarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje, Skarga okazała się niezasadna. Zgodnie z art. 21 § 3 Ordynacji podatkowej jeżeli w postępowaniu podatkowym organ stwierdzi, że podatnik – mimo ciążącego na nim obowiązku – nie zapłacił w całości lub w części należnego podatku, nie złożył deklaracji lub, że wysokość zobowiązania podatkowego jest inna niż wykazana w deklaracji, organ podatkowy wydaje decyzję, w której określa wysokość zobowiązania podatkowego. Podatek od środków transportowych jest co do zasady podatkiem powstającym z dniem zaistnienia zdarzenia, z którym ustawa podatkowa wiąże powstanie takiego zobowiązania ( powstającym z mocy prawa ) – art. 21 § 1 pkt. 1 O. p. Wystąpienie określonych faktów automatycznie powoduje powstanie zobowiązania w podatku od środków transportowych, wobec czego decyzja wydana w trybie art. 21 § 3 O. p. konkretyzuje wysokość zobowiązania, ale go nie tworzy. Jest to decyzja o charakterze deklaratoryjnym, której wydanie winno poprzedzać złożenie odpowiedniej deklaracji przez podatnika. Podatek wykazany w deklaracji jest podatkiem do zapłaty, chyba że organ podatkowy w trybie art. 21 § 3 O. p. zakwestionuje dane zawarte w deklaracji i wymierzy podatek w innej wysokości ( zob. m. in. S. Babiarz i in., Ordynacja podatkowa. Komentarz, Warszawa 2007. s. 179-180 ). Działanie w trybie art. 21 § 3 O. p. jest również podstawą do określenia wysokości nadpłaty podatku. Za nadpłatę uważa się m. in. kwotę nadpłaconego lub nienależnie zapłaconego podatku – zgodnie z art. 72 § 1 pkt. 1 O. p. Określenie wysokości należnego zobowiązania podatkowego i rozstrzygniecie o istnieniu ewentualnej nadpłaty może ( lecz nie musi ) być dokonane w ramach jednej decyzji administracyjnej. Można zatem prowadzić postępowanie w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego oraz odrębne postępowanie w zakresie stwierdzenia nadpłaty. Zgodnie z poglądem reprezentowanym w części doktryny i orzecznictwa organ mający wątpliwości co do wysokości zobowiązania podatkowego w skorygowanej deklaracji winien wszcząć z urzędu odrębne postępowanie w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego, określić wysokość tego zobowiązania w decyzji (zgodnie z art. 21 § 3 O. p.) i następnie przystąpić do rozpatrzenia w formie odrębnej decyzji kwestii stwierdzenia i zwrotu nadpłaty. W każdym przypadku rozstrzygania o nadpłacie musi być wcześniej wyjaśniona sprawa wysokości zobowiązania podatkowego (niebudząca wątpliwości deklaracja lub specjalna decyzja określająca wysokość zobowiązania) – zob. m. in. C. Kosikowski i in., Ordynacja podatkowa. Komentarz, LEX 2009, wyd. III – komentarz do art. 75 Ordynacji podatkowej; wyrok WSA w Warszawie z 21 listopada 2007r., sygn. akt III S.A./Wa 1703/07, lex nr 361219; wyrok WSA w Poznaniu z 7 kwietnia 2010r., baza orzeczeń NSA; wyrok WSA w Warszawie z 18 lipca 2008r., sygn. akt VIII SA/Wa 107/08, baza orzeczeń NSA ). W niniejszej sprawie organ I instancji po przeprowadzeniu postępowania podatkowego w sprawie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od środków transportu za 2011r. decyzją z dnia [...] określił P.S. wysokość zobowiązania podatkowego za 2011 r. za pojazdy o nr rej: [...], [...] i [...] na kwotę [...] zł. SKO Poznaniu decyzją z dnia [...] utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Postępowanie organów w zakresie wydania decyzji o odmowie stwierdzenia nadpłaty nie naruszało przepisów procesowych, ponieważ dokonanie tej czynności zostało poprzedzone wydaniem przez organ I instancji decyzji w kwestii określenia wysokości zobowiązania podatkowego, z której wynikał brak podstaw do określenia nadpłaty. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, należało stwierdzić, że zaskarżona decyzja oraz decyzja organu I instancji zostały wydane zgodnie z przepisami prawa i dlatego Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( j. t. – Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ), orzekł o oddaleniu skargi.