II SAB/Wa 140/13

WyrokWSA w Warszawie2013-05-16

Skład orzekający: Sędzia WSA Sławomir Antoniuk, Sędzia WSA Janusz Walawski, Sędzia WSA Andrzej Kołodziej

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spółka prawa handlowego, która nie wytworzyła dokumentów dotyczących urządzeń przesyłowych na nieruchomości, ale je eksploatuje i posiada w swoim archiwum, jest zobowiązana do udostępnienia tych dokumentów jako informacji publicznej na podstawie ustawy o dostępie do informacji publicznej?
Ratio decidendi
Spółka prawa handlowego, która eksploatuje urządzenia przesyłowe i posiada w swoim archiwum dokumenty dotyczące tych urządzeń, jest zobowiązana do udostępnienia tych dokumentów jako informacji publicznej, nawet jeśli ich nie wytworzyła. Obowiązek ten wynika z faktu, że dokumenty te służą realizacji zadań publicznych i są wykorzystywane przez podmiot wykonujący zadania publiczne. Bezczynność w tym zakresie może być podstawą do zobowiązania spółki do rozpatrzenia wniosku.
Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o udostępnienie dokumentów dotyczących urządzeń przesyłowych gazu na jej nieruchomości. Spółka odmówiła udostępnienia dokumentów, twierdząc, że nie wytworzyła ich, a ich odpisy powinny być dostępne w archiwach organów administracji publicznej. Spółka powołała się na posiadane zaświadczenie, decyzję i uchwałę z lat 60. XX wieku jako podstawę prawną budowy gazociągu. Po ponownej odmowie, skarżąca wniosła skargę na bezczynność spółki. Spółka wniosła o odrzucenie lub oddalenie skargi, argumentując, że została wniesiona po terminie lub że nie ciążył na niej obowiązek udostępnienia informacji.
Rozstrzygnięcie
1. Zobowiązano O. S.A. do rozpatrzenia wniosku skarżącej w terminie 14 dni od doręczenia prawomocnego wyroku. 2. Stwierdzono, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. 3. Zasądzono od O. S.A. na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania w kwocie 357 zł.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Antoniuk, Sędziowie WSA Janusz Walawski (spr.), Andrzej Kołodziej, Protokolant Referent stażysta Małgorzata Ciach, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 maja 2013 r. sprawy ze skargi W. D. na bezczynność O. S.A. z siedzibą w W. w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z dnia [...] sierpnia 2012 r. 1. zobowiązuje O. S.A. z siedzibą w W. do rozpatrzenia wniosku skarżącej W. D. z dnia [...] sierpnia 2012 r., w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od O. S.A. z siedzibą w W. na rzecz skarżącej W. D. kwotę 357 zł (trzysta pięćdziesiąt siedem złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania. W. D. złożyła w dniu [...] sierpnia 2012 r. do O. Sp. z o.o. w W. oddział w T. wniosek "o udostępnienie wszelkich, ewentualnych decyzji administracyjnych i innych stosownych dokumentów dotyczących budowy, posadowienia, przebudowy (...) " urządzeń do przesyłu gazu na nieruchomości stanowiącej własność ww., położonej w miejscowości N., nr ew. działki [...], obręb [...], gmina N., powiat n., województwo [...], nr księgi wieczystej [...]. W odpowiedzi na wniosek, zastępca Dyrektora Oddziału Spółki, w dniu [...] września 2012 r. udzielił wnioskodawcy odpowiedzi, że na powyżej określonej działce eksploatowany jest przez spółkę gazociąg [...] relacji [...], który został wybudowany na podstawie; - zaświadczenia lokalizacji ogólnej nr [...] wydanego dnia [...] czerwca 1964 r. przez Komisję Planowania przy Radzie Ministrów; Zespół Gospodarki Terenowej; - decyzji zezwalającej na budowę gazociągu wydanej dnia [...] sierpnia 1964 r. przez Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w N.; Wydział Spraw Wewnętrznych; - uchwały nr [...] wydanej dnia [...] listopada 1965 r. przez Komitet Ekonomiczny Rady Ministrów. Gazociąg od października 2006 r. stanowi własność Spółki, która nie udostępnia materiałów zgromadzonych w jej archiwach, bowiem stanowią jej własność, a ich odpisy powinny być dostępne w archiwach organów administracji publicznej. Z tych względów nie jest możliwe zrealizowanie żądania zawartego we wniosku z dnia [...] sierpnia 2012 r. Żądanie udzielenia informacji określonych w powyższym wniosku zostało powtórzone we wniosku z dnia [...] stycznia 2013 r. Spółka odpowiadając na ten wniosek ponownie odmówiła udzielenia żądanych informacji. W. D. w dniu 4 marca 2013 r. wniosła o Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność O. S.A. w W. Oddział w T. Skarżąca we wniesionej skardze wniosła o zobowiązanie Spółki do udzielenia żądanych informacji oraz zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę, Spółka wniosła o jej odrzucenie lub oddalenie. Uzasadniając wniosek o odrzucenie, podniosła, że skarga "została wniesiona po upływie terminu do jej wniesienia", natomiast uzasadniając wniosek o oddalenie skargi, stwierdziła, że nie ciążył na niej obowiązek przekazania skarżącej żądanych informacji, gdyż art. 4 ust. 3 ustawy o dostępie do informacji publicznej "nakłada obowiązek udostępnienia danego rodzaju informacji publicznej jedynie na podmioty, które takie informacje "wytwarzają", gdyż dotyczą działalności konkretnego organu administracyjnego (...)". Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje : Zgodnie z art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.) organ, którego działanie lub bezczynność zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy. Uwzględniając skargę, organ stwierdza jednocześnie, czy działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce bez podstawy prawnej albo z rażącym naruszeniem prawa. Na wstępie podać należy, że skarga na bezczynność organu w przedmiocie informacji publicznej nie musi być poprzedzona żadnym środkiem zaskarżenia na drodze administracyjnej. Informacją publiczną są nie tylko dokumenty bezpośrednio redagowane i wytworzone przez organ administracji publicznej, ale charakter mają również takie dokumenty, które organ lub inny podmiot wykorzystuje do zrealizowania powierzonych prawem zadań, nawet wtedy gdy prawa autorskie należą do innego podmiotu. Podstawowe znaczenie ma fakt, iż dokumenty te służą realizacji zadań publicznych przez określone organy lub podmioty. W sprawie skargi na bezczynność, jej uwzględnienie, co do zasady zawsze będzie polegało na wydaniu aktu lub podjęciu czynności przez organ wynikającego z powszechnie obowiązujących przepisów prawa. Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 z późn. zm.), nakłada na podmioty obowiązane do udostępnienia informacji publicznej obowiązek rozpoznania wniosku o jej udzielenie. Rozpatrzenie wniosku może nastąpić poprzez: 1) udzielenie żądanej informacji, 2) odmowę jej udzielenia (decyzja administracyjna), 3) poinformowanie wnioskodawcy o nieposiadaniu żądanej informacji, 4) poinformowaniu, że żądana informacja nie jest informacją publiczną, 5) wydanie decyzji o umorzeniu postępowania (art. 14 ust. 2 ustawy). Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie. Definicja zawarta w tym przepisie jest bardzo ogólna i nieprecyzyjna, co powoduje znaczne utrudnienie w jednoznacznym kwalifikowaniu informacji, jako informacji publicznej. Ustawodawca w art. 6 przedmiotowej ustawy określił przykładowo, jaka informacja jest informacją publiczną. Ustęp 1 pkt 4 lit. a) ustawy stanowi, że udostępnieniu podlega informacja publiczna, w szczególności o danych publicznych, w tym: treść i postać dokumentów urzędowych, w szczególności: (...). Informacją publiczną jest zatem treść dokumentów wytworzonych przez organy władzy publicznej i podmioty niebędące organami administracji publicznej, treść wystąpień, opinii, ocen przez nie dokonywanych, niezależnie do jakiego podmiotu są one kierowane i jakich spraw dotyczą. Ponadto walor informacji publicznej posiadają wszelkie dokumenty dotyczące organów władzy publicznej lub innych podmiotów realizujących zadania publiczne. Informacją publiczną są nie tylko dokumenty bezpośrednio redagowane i wytworzone przez organ administracji publicznej, ale charakter mają również takie dokumenty, które organ lub inny podmiot wykorzystuje do zrealizowania powierzonych prawem zadań. Podstawowe znaczenie ma fakt, iż dokumenty te służą realizacji zadań publicznych przez określone organy lub podmioty realizujące zadania publiczne. W rozpoznawanej sprawie nie jest sporne, że żądane przez skarżącą informacje stanowią informację publiczną, kwestią sporną jest, czy Spółka jest obowiązana do ich udostępnienia. Zgodnie z art. 4 ustawy o dostępie do informacji publicznej, obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: 1) organy władzy publicznej, 2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych, 3) podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa, 4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego, 5) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są organizacje związkowe i pracodawców reprezentatywne, w rozumieniu ustawy z dnia 6 lipca 2001 r. o Trójstronnej Komisji do Spraw Społeczno-Gospodarczych i wojewódzkich komisjach dialogu społecznego (Dz. U. Nr 100, poz. 1080 z późn. zm.), oraz partie polityczne. Obowiązane do udostępniania informacji publicznej są podmioty, o których mowa w ust. 1 i 2, będące w posiadaniu takich informacji. W świetle powyżej przytoczonego przepisu nie ulega wątpliwości, że Spółka jest podmiotem obowiązanym, o czym przesądza treść ust. 1 pkt 5 powyżej przytoczonego przepisu. Spółka powinna żądanie skarżącej spełnić, chyba, że istnieją przesłanki do wydania decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej. Jeżeli tak, to powinno to nastąpić na podstawie odpowiednich przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej. W rozpoznawanej sprawie, w ocenie Sądu, bezczynność Spółki wynikała z błędnego założenia, że nie jest ona podmiotem obowiązanym w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej. Wniosek skarżącej powinien być załatwiony, przy uwzględnieniu powyżej przedstawionych wywodów, w terminie wynikającym z art. 13 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, w związku z art. 286 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że zarzucana Spółce bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Podkreślić należy, że przepisy dotyczące udostępnienia informacji publicznej budzą wielokrotnie wątpliwości interpretacyjne, a zachowanie adresata wniosku w kontrolowanej sprawie świadczyło o błędnym interpretowaniu prawa i nie miało cech lekceważącego traktowania obowiązków nakładanych na niego przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 149 i art. 200 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd orzekł, jak w sentencji orzeczenia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło