IV SA/Wa 1025/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Łukasz Krzycki (spr.), Sędziowie sędzia WSA Aneta Dąbrowska, sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj, Protokolant sekr. sąd. Julia Durka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 września 2013 r. sprawy ze skargi Z. P. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] marca 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania oddala skargę Zaskarżonym postanowieniem, Wojewoda [...], na zasadzie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 267), zwanej dalej "K.p.a.", utrzymał w mocy postanowienie Prezydenta W. z [...] stycznia 2013 r., odmawiające wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją tego organu z [...] czerwca 2012 r., którą orzeczono o wymeldowaniu p. Z. P. z pobytu stałego w lokalu nr [...] przy ul. [...] w W. Uzasadniając postanowienie, Wojewoda [...] przywołał następujące uwarunkowania faktyczne i prawne sprawy: - Prezydent W. wszczął postępowanie w sprawie wymeldowania p. Z. P. z pobytu stałego na wniosek p. K. M., - wobec niemożności ustalenia miejsca pobytu wymienionego, organ I. instancji wystąpił do sądu, o ustanowienie przedstawiciela dla osoby nieobecnej, - ustanowiony przez Sąd Rejonowy przedstawiciel dla nieobecnego, po zapoznaniu się z aktami sprawy, nie wniósł zastrzeżeń do zebranego materiału dowodowego, - 19 czerwca 2012 r. przedstawiciel nieobecnego odebrał decyzję o wymeldowaniu i w ustawowym terminie 14 dni od daty doręczenia decyzji nie złożył odwołania, w związku z czym decyzja stała się ostateczna, - kopię decyzji [...] września 2012 r. odebrał p. Z. P. i 24 września 2012 r. wniósł od niej odwołanie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia; wymieniony podniósł, że jego siostra p. K. M. znała jego miejsce pobytu, - w związku z powyższym wezwano p. Z. P. do złożenia wyjaśnień, czy pismo to stanowi: odwołanie od decyzji z [...] czerwca 2012 r., wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia (w przypadku którego właściwym do rozpatrzenia będzie Wojewoda [...]), czy też wniosek o wznowienie postępowania zakończonego wydaniem decyzji z [...] czerwca 2012 r., (wówczas właściwym byłby organ I. instacji), - p. Z. P. odebrał wezwanie 19 października 2012 r. i we wskazanym terminie nie ustosunkował się do wezwania, - w związku z powyższym uznano, że jego pismo stanowi odwołanie od decyzji wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia; postanowieniami z [...] listopada 2012 r., Wojewoda [...] odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania i stwierdził uchybienie terminu przewidzianego do jego wniesienia, - pismem z 7 grudnia 2012 r. Z. P., zwrócił się do Prezydenta W. z wnioskiem o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego decyzją ostateczną z [...] czerwca 2012 r.; w uzasadnieniu wniosku wskazał dwie przesłanki z art. 145 § 1 K.p.a., tj. pkt 1 i 5, - organ I. instancji wezwał wymienionego do wyjaśnienia, kiedy dowiedział się o przyczynach uzasadniających wznowienie; w piśmie z 19 grudnia 2012 r. p. Z. P. podniósł, że o przyczynach wznowienia dowiedział się z postanowienia Wojewody [...] z [...] listopada 2012 r., o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, - zgodnie z art. 148 § 1 K.p.a., podanie o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną strona winna złożyć w terminie 1 miesiąca od dnia, w którym dowiedziała się o przyczynie uzasadniającej wznowienie, - w świetle przytoczonego przepisu właściwy organ administracji uprawniony jest do przeprowadzenia czynności wstępnych, w wyniku których ustali, czy wniesione podanie o wznowienie postępowania jest dopuszczalne; bada więc, czy wniosek spełnia wymagania formalne pod względem przedmiotowym i podmiotowym, tj.: - czy wniosek dotyczy sprawy zakończonej decyzją ostateczną, nakładającą na stronę obowiązki lub przyznającą jej uprawnienia; - czy jest oparty o enumeratywnie wymienione w K.p.a. przesłanki wznowienia; - czy pochodzi od podmiotu będącego stroną i posiadającego legitymację do jego wniesienia; organ sprawdza również, czy wnoszący podanie o wznowienie postępowania dochował jednomiesięcznego terminu, o którym mowa w art. 148 K.p.a.; negatywny wynik badania któregokolwiek z wymogów zobowiązuje organ administracji publicznej do wydania, na podstawie art. 149 § 3 K.p.a., postanowienia o odmowie wznowienia postępowania, - w przedmiotowej sprawie wniosek dotyczył wznowienia postępowania zakończonego decyzją z [...] czerwca 2012 r.; 17 września 2012 r. p. Z. P. odebrał kopię decyzji; jak wynika z treści odwołania z 23 września 2012 r.. jak i pisma wnioskodawcy z 8 listopada 2012 r. zapoznał się on z aktami przedmiotowej sprawy, - organ odwoławczy nie dał wiary wyjaśnieniom p. Z. P., że o przesłankach wznowienia postępowania dowiedział się z postanowienia Wojewody [...] z [...] listopada 2012 r., o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania; w jego uzasadnieniu nie ma bowiem odniesienia się do dowodów, na których oparł się Prezydent W. wydając decyzję; nie można więc uznać, że z treści wskazanego postanowienia Z. P. dowiedział się, że dowody na których oparł się Prezydent W. są fałszywe; w związku z tym, że postanowienie Wojewody [...] nie zawierało merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy nie można też dać wiary, że z jego treści p. Z. P. dowiedział się o nowych okoliczności oraz dowodach nieznanych Prezydentowi W. w dniu wydania decyzji, - mając na uwadze powyższe uznano, że p. Z. P. o okolicznościach z art. 145 § 1 pkt. 1 i 5 K.p.a. mógł się dowiedzieć jedynie z treści decyzji Prezydenta W., a nie postanowień organu odwoławczego nierozstrzygających sprawy, co do istoty. W skardze p. Z. P. przywołał następującą argumentację: - wnioskodawca dowiedział się o okolicznościach sprawy, o których nie mógł wiedzieć wcześniej, z postanowienia Wojewody [...] z [...] listopada 2012 r. w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania; odmówiono mu wglądu do akt sprawy, uznając, że nie jest już strona w sprawie, wbrew temu co wywodzi się w uzasadnieniu postanowienia – stwierdzenie organu jest bezpodstawne i niezgodnym z prawdą, - podstawa do wznowienia postępowania, zgodnie z przytoczonymi przepisami, które stanowiły podstawę wniosku, jest fakt, iż dowody, na których ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne okazały się fałszywe oraz wyszły na jaw nowe okoliczności faktyczne, nieznane organowi orzekającemu; o okolicznościach tych, stanowiących podstawę do wznowienia postępowania z urzędu, Wnioskodawca dowiedział się autorytatywnie z postanowienia Wojewody [...] z [...] listopada 2012 r roku, - nie rozpoznano istoty sprawy, a mianowicie zarzutów podnoszonych w zażaleniu na postanowienie Prezydenta W. z [...] stycznia 2013 r., odmawiającego wznowienia postępowania, poprzez nie odniesienie się w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia do przedstawionych w zażaleniu zarzutów, naruszenia art. 147 w związku z art. 145 § 1 pkt. 1 oraz 5 (w skardze mylnie jednostkę redakcyjną - pkt. określono jako ust.) w związku z art. 7 K.p.a., pomimo istnienia okoliczności faktycznych i podstaw prawnych do wznowienia z urzędu postępowania, a na które to wskazywał Skarżący tak w toku postępowania zainicjowanego wnioskiem o przywrócenie uchybionego bez winy Skarżącego terminu do wniesienia odwołania w sprawie wymeldowania, jak i we wniosku o wznowienie postępowania; zgodnie z utrwaloną opinią doktryny oraz linią orzecznictwa w postępowania administracyjnym ciężar wykrycia prawdy obiektywnej jest bezwzględnym obowiązkiem organu orzekającego (art. 7 K.p.a.); naruszenie w procesie wydania decyzji norm prawa procesowego, które zostały wyliczone w art. 145 § 1 K.p.a., powinno skutkować bezwzględnym obowiązkiem wszczęcia z urzędu przez organ postępowania w sprawie wznowienia (tak też B. Adamiak w Kodeks postępowania administracyjnego - Komentarz B. Adamiak, J. Borkowski, str. 645, Wydawnictwo CH Beck, Warszawa 1996); organ obowiązany jest więc, bez wyczekiwania na impuls z zewnątrz, wszcząć postępowanie w sprawie wznowienia postępowania w przypadku stwierdzenia wystąpienia jednej z podstaw wznowienia wyliczonych w art. 145 § 1 K.p.a.. (B. Adamiak, jw.); zgodnie z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego (sygn. akt II SA 2791/00 opubl. LEX nr 83816) wznowienie postępowania z urzędu przez organ jest jego prawem; oznacza to, że organ nie ma obowiązku wszczynać postępowania w każdej prawomocnie zakończonej sprawie celem sprawdzenia, czy nie zachodzą postawy do wznowienia; obowiązek wznowienia ma natomiast miejsce w razie znalezienia przyczyny wznowienia, W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Na rozprawie ustanowiony Pełnomocnik skarżącego wywodził, że nową informacją, wynikającą z postanowienia o odmowie przywrócenia terminu, jest podanie nieprawdziwej informacji przez siostrę wnioskodawcy, że nie zna jego adresu. Z aktu tego dowiedział się też, że był reprezentowany przez kuratora. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sąd oddalił skargę, gdyż nie zasługuje ona na uwzględnienie, albowiem zaskarżone rozstrzygnięcie nie narusza prawa. Stanowisko organu zajęte w zaskarżonym postanowieniu jest trafne. Z uwagi na jego uprzednie szczegółowe przytoczenie, powtarzanie argumentacji nie byłoby zasadne. Sąd przyjmuje je za własne, z zastrzeżeniem kwestii zapoznania się przez Stronę z aktami sprawy administracyjnej (o czym w dalszej części uzasadnienia). W kontekście zarzutów Strony skarżącej wskazać trzeba jedynie dodatkowo, co następuje. Nie trafne są wywody (patrz rozprawa), jakoby o fakcie "zatajenia adresu" czy też ustanowienia kuratora bądź też o innych przesłankach przytaczanych, jako uzasadniających - w ocenie Skarżącego - wznowienie (mylne ustalenia, co do opuszczenia lokalu) Strona dowiedziała się z treści postanowienia z [...] listopada 2012 r.. Kwestie te wskazywane były bowiem w decyzji z [...] czerwca 2012 r., której kopię - co nie było kwestionowane w sprawie - Wnioskodawca otrzymał 17 września 2012 r. W tej sytuacji trafnie organ skonstatował, ze przekroczono termin wskazany w art. 148 § 1 K.p.a., co stanowiło bezwzględną przesłankę odmowy wznowienia postępowania na podstawie art. 149 § 3 K.p.a. Wniosek o wznowienie wniesiono bowiem dopiero 7 grudnia 2012 r. Przedmiotem orzekania w niniejszej sprawie była wyłącznie kwestia. czy postępowanie może być wznowione na wniosek konkretnej strony. W tej sytuacji podnoszona problematyka, czy postępowanie nie powinno było zostać wznowione z urzędu wykracza poza granice niniejszej sprawy a więc nie może być przedmiotem oceny przez Sąd. Trafnie natomiast zauważa Skarżący, że treści przytaczanych przez organ pism nie wynika jednoznacznie, jakoby Stronie znane były same akta sprawy. Stąd nie można wykluczyć, że Skarżącemu istotnie uniemożliwiono do nich dostęp. Jednocześnie wypada jednak podkreślić, że kwestia ta nie ma istotnego znaczenia w przedmiotowej sprawie, Strona bowiem, żądając wznowienia postępowania, nie powoływała się nigdy na okoliczność jakoby dowiedziała się o nowych istotnych okolicznościach (czy popełnieniu przestępstwa) w wyniku udostępnienia jej akt sprawy, i miałoby to miejsce po dacie udostępnienia kopii decyzji z [...] czerwca 2012 r. Z zawartości samych akt administracyjnych Strona nie wywodziła też konkretnych istotnych okoliczności w stosunku do tych, wynikających z samej treści uzasadnienia decyzji o wymeldowaniu W takiej stacji trafnie termin do wniesienia wniosku należało obliczać od dnia przekazania Stronie kopii decyzji o wymeldowaniu nie zaś ustalać termin ewentualnego udostępnienia akt (zasada ekonomii postępowania – art. 12 K.p.a.). Z przytoczonych wyżej przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.