I SAB/Wa 66/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Przemysław Żmich (spr.) Sędziowie: WSA Emilia Lewandowska WSA Dariusz Pirogowicz Protokolant starszy sekretarz sądowy Aleksandra Borkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 maja 2013 r. sprawy ze skargi E. L. i A. L. na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpoznania wniosku o przyznanie odszkodowania za nieruchomość 1. zobowiązuje Prezydenta W. do rozpoznania wniosku z dnia 5 grudnia 2003 r. o odszkodowanie za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] (obecnie ul. [...]), ozn. nr hip. [...], w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta W. na rzecz skarżących E. L. i A. L. solidarnie kwotę 340 (trzysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. A. L. i E. L. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie załatwienia sprawy dotyczącej przyznania odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] (obecnie. ul. [...]), oznaczoną nr hip. [...]. W skardze wnieśli o: 1) zobowiązanie Prezydenta Miasta W. do rozpatrzenia sprawy dotyczącej przyznania odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] (b. ul. [...]), oznaczoną nr hip. [...]. W uzasadnieniu podnieśli, że wniosek o odszkodowanie za przedmiotową nieruchomość został skierowany do organu pismem z dnia 5 grudnia 2003 r. W toku sprawy organ pięciokrotnie wydłużał termin wydania decyzji. Ostatni podany przez Prezydenta W. termin załatwienia sprawy został wskazany na dzień 30 kwietnia 2012 r. Mimo jednak, że od przewidzianego terminu zakończenia postępowania upłynęły prawie 2 miesiące, a w sprawie nadal nie wydano żadnej decyzji, skarżąca pismem z dnia 22 czerwca 2012 r. wniosła zażalenie na bezczynność Prezydenta W. Postanowieniem nr [...] z dnia [...] lipca 2012 r. Wojewoda [...] uznał zażalenie za uzasadnione i wyznaczył Prezydentowi W. termin na podjęcie stosownego rozstrzygnięcia wynoszący 4 miesiące od daty doręczenia tegoż postanowienia. Fakt, że strona niniejszego postępowania otrzymała odpis postanowienia z dnia [...] sierpnia 2012 r. pozwala przypuszczać, że organ otrzymał stosowne dokumenty w podobnym terminie. W konsekwencji powyższego wyznaczony wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego termin czterech miesięcy na załatwienie niniejszej sprawy przez Prezydenta W. minął 6 grudnia 2012 r., a zatem przeszło miesiąc temu. Dotychczas Prezydent Miasta W. nie wydał żadnej decyzji w prawie. Tymczasem przepis art. 35 § 1 Kpa nakazuje organowi administracji rozpatrzyć sprawę bez zbędnej zwłoki. W przypadku, gdy sprawa wymaga postępowania wyjaśniającego (§ 3) - nie później, niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później, niż w ciągu 2 miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. Do chwili obecnej sprawa nie została rozpatrzona mimo, że od przekazania Prezydentowi Miasta W. akt przedmiotowej sprawy minęło już przeszło 5 miesięcy. Prezydent Miasta W. nie poinformował także o konieczności przedłużenia terminu załatwiania sprawy, z uwagi na utrudnienia w procedowaniu. Nie ulega zatem wątpliwości, że Prezydent Miasta W. uchybił terminowi określonemu w przepisie art. 35 i art. 36 Kpa, a tym samym pozostaje w bezczynności. Skarżąca podała, że występowała już do organu odwoławczego z zażaleniem na bezczynność Prezydenta W., a Wojewoda [...] sprawę bezczynności organu rozstrzygnął. Wobec tego skarżąca wyczerpała środki zaskarżenia na bezczynność Prezydenta W. W odpowiedzi na skargę Prezydent W. wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu podniósł, że przed Prezydentem W. prowadzone jest z wniosku dawnych właścicieli postępowanie administracyjne o przyznanie odszkodowania za grunt nieruchomości położonej przy ul. [...] (obecna ul. [...]) ozn. hip. nr [...], zgodnie art. 215 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651 ze zm.) – zwanej dalej "ugn". W toku postępowania zgromadzono szereg materiałów mających na celu określenie, czy nieruchomość spełnia przesłanki wynikające z art. 215. W związku z trudnościami w ustaleniu dokładnej daty pozbawienia poprzedniego właściciela lub jego następcy prawnego faktycznej możliwości władania omawianą nieruchomością pismem z dnia 18 lutego 2013 r. wystąpiono do Archiwum Urzędu W. Pismem z dnia 18 lutego 2013 r. pełnomocnik stron został poinformowany o aktualnym stanie sprawy i przewidywanym terminie zakończenia postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga jest uzasadniona. Rację mają skarżący twierdząc, że w sprawie o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] (obecnie ul. [...]), oznaczoną nr hip. [...] Prezydent W. pozostaje w bezczynności. Z akt sprawy wynika bowiem, że wniosek E. L. poprzednika prawnego skarżących A. L. i E. L. wpłynął do organu w dniu 10 października 2003 r. i mimo, że maksymalny termin na załatwienie sprawy administracyjnej wynosi 2 miesiące (art. 35 § 3 Kpa) przedmiotowa sprawa nadal pozostaje w toku. Szczególnie widoczna jest bezczynność Prezydenta W. w okresie lat 2004-2009. Jak wynika z akt sprawy Prezydent W. pismem z dnia 23 czerwca 2004 r. wystąpił do Biura Naczelnego Architekta Miasta w Dzielnicy [...] o udzielenie informacji w zakresie inwestycji prowadzonych na przedmiotowym gruncie. Następna czynność organu jaka została podjęta w sprawie wynika dopiero z pisma Prezydenta W. z dnia 17 czerwca 2009 r., który wystąpił do Biura Geodezji i Katastru w Dzielnicy [...] o wydruk z rejestru gruntów dla przedmiotowej nieruchomości. Zdaniem Sądu, w niniejszej sprawie nie można jednak postawić organowi zarzutu, że pozostaje w bezczynności z rażącym naruszeniem prawa. Odnosząc się do tego zagadnienia zacząć należy od tego, że na mocy art. 14 pkt 2 w zw. z art. 16 i 17 ustawy z dnia 20 stycznia 2011 r. o odpowiedzialności majątkowej funkcjonariuszy publicznych za rażące naruszenie prawa (Dz. U. Nr 34, poz.173) uległ zmianie art. 149 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) – zwanej dalej "Ppsa". Od dnia 17 maja 2011 r. wojewódzkie sądy administracyjne obowiązane są ocenić jaki charakter ma stwierdzona w sprawie bezczynność organu. Kwalifikacja prawna istniejącego w danej sprawie stanu bezczynności obejmuje tylko okres działalności organu od dnia 17 maja 2011 r. (od momentu wprowadzenia do przepisu art. 149 Ppsa obowiązku stwierdzania w wydanym wyroku, czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa) do dnia orzekania przez Sąd. Oceniając w powyższym okresie działalność Prezydenta W. trzeba wskazać, że organ podejmuje czynności procesowe, mające na celu wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy i nie jest zupełnie bezczynny. Prezydent W. pismem z dnia 27 maja 2011 r. wystąpił do Biura Gospodarki Nieruchomościami w Dzielnicy [...] o rozliczenie powierzchni dawnej działki hipotecznej. Pismem z dnia 20 września 2011 r. organ wystąpił do Biura Gospodarki Nieruchomościami w Dzielnicy [...] o przekazanie decyzji o ustanowieniu użytkowania wieczystego i aktów notarialnych dotyczących obrotu gruntem stanowiącym działkę nr [...], która częściowo wchodzi w granice przeddekretowej nieruchomości hipotecznej. W piśmie z dnia 6 grudnia 2011 r. Prezydent W. sporządził informację, że nie jest możliwe zakończenie postępowania w terminie z uwagi na bardzo dużą ilość spraw z zakresu odszkodowań i podał, że decyzja zostanie wydana do końca kwietnia 2012 r. Pismem z dnia 11 lipca 2012 r. Prezydent W. wystąpił do Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej o informacje na temat daty wytyczenia linii rozgraniczających ul. [...] na odcinku działek nr [...] i [...] i przesłanie mapy przedstawiającej granice ul. [...] w roku 1958 lub 1959. W piśmie z dnia 11 lipca 2012 r. organ sporządził informację, że wyjaśniana jest jedna z przesłanek dotycząca pozbawienia poprzedniego właściciela lub jego następcy prawnego możliwości faktycznego władania gruntem i że wystąpiono o przesłanie niezbędnych dokumentów do zarządcy drogi. Organ podał, że decyzja w sprawie została wydana do 31 października 2012 r. Pismem z dnia 18 lutego 2013 r. Prezydent W. wystąpił do Wydziału Archiwum Biura Administracyjno – Gospodarczego Urzędu W. o przesłanie dokumentów dotyczących powojennego zagospodarowania przedmiotowej nieruchomości. W piśmie z dnia 18 lutego 2013 r., z uwagi na konieczność zgromadzenia dokumentacji, o której mowa wyżej, nie było możliwe załatwienie sprawy. Jednocześnie organ sporządził informację, że decyzja w sprawie zostanie wydana do 30 czerwca 2013 r. Z powyższego wynika, że Prezydent W. podejmuje czynności mające na celu wyjaśnienie przesłanek przyznania odszkodowania z art. 215 ust. 2 ugn i choć jest bezczynny, bo jego działalność przekracza ustawowy terminy załatwienia sprawy wynikający z art. 35 § 3 Kpa, nowy termin wyznaczony przez organ w trybie art. 36 § 1 i dodatkowy termin na załatwienie sprawy z art. 37 § 1, wyznaczony przez Wojewodę [...], to jednak nie jest to bezczynność o charakterze rażącym. Sąd uznał, że w sprawie o przyznanie odszkodowania z art. 215 ugn celowe jest wyznaczenie organowi terminu 2 miesięcy na załatwienie sprawy, liczonego od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy, ponieważ tego rodzaju sprawy mają charakter szczególnie skomplikowany. Jeżeli okaże się, że wniosek o przyznanie odszkodowania jest zasadny, czego w tej sprawie Sąd nie może przesądzić, to zajdzie potrzeba zlecenia biegłemu rzeczoznawcy majątkowemu sporządzenia operatu szacunkowego, z którym strony mają prawo się zapoznać. Biorąc to wszystko pod uwagę Sąd, na podstawie art. 149 § 1 Ppsa orzekł, jak w sentencji wyroku. O zwrocie skarżącym kosztów postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 Ppsa w zw. z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.).