II GZ 504/13

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Joanna Sieńczyło – Chlabicz po rozpoznaniu w dniu 17 września 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia [...] na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K. z dnia 27 maja 2013 r., sygn. akt II SA/Ke 751/12 w zakresie oddalenia wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, radcy prawnego w sprawie ze skargi [...] na postanowienie Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w K. z dnia [...] września 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wniosku o udzielenie jednorazowej pomocy finansowej postanawia: oddalić zażalenie. Zaskarżonym postanowieniem z 27 maja 2013 r., sygn. akt II SA/Ke 751/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. oddalił wnioski [...] o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, radcy prawnego w sprawie ze skargi [...] i [...] na postanowienie Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w K. z dnia [...] września 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wniosku o udzielenie jednorazowej pomocy finansowej. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że [...] złożył formularz PPF wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, radcy prawnego. W treści formularza wnioskodawca podał wyłącznie dane dotyczące [...] – nie zaś jego własne. Zarządzeniem z dnia 21 marca 2013 r. (doręczonym [...] w dniu 26 marca 2013 r.) Referendarz Sądowy wezwał skarżącego – w trybie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270), zwanej dalej: p.p.s.a – do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez złożenie dodatkowych oświadczeń, dotyczących sytuacji majątkowej i osobistej jego samego i osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym. W zarządzeniu wskazano, że dokumenty i wyjaśnienia należy złożyć w terminie 7 dni licząc od daty doręczenia wezwania, a treść odpowiedzi lub jej brak będzie mieć wpływ na rozstrzygnięcie w sprawie przyznania prawa pomocy. W wyznaczonym terminie [...] nie złożył żadnych wyjaśnień ani dokumentów celem uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy. Sąd I instancji wskazał, że strona wnosząca o przyznanie prawa pomocy składa stosowny wniosek na urzędowym formularzu (art. 252 § 2 p.p.s.a.). Sporządzony w ten sposób wniosek ma na celu ogólne zobrazowanie sytuacji materialnej wnioskodawcy. W razie pojawienia się wątpliwości w tym zakresie przepis art. 255 p.p.s.a. dopuszcza możliwość wezwania strony do złożenia dodatkowych oświadczeń lub przedłożenia dokumentów źródłowych dotyczących jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego – jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku, o którym mowa w art. 252 § 2 p.p.s.a., okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych lub budzi wątpliwości. W ocenie WSA brak współpracy ze strony podmiotu ubiegającego się o przyznanie prawa pomocy skutkuje uznaniem, że nie wykazał on zaistnienia przesłanek, o których mowa w art. 246 § 1 p.p.s.a., koniecznych dla przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W zażaleniu na powyższe postanowienie [...] wniósł o jego uchylenie w całości jako niezgodnego z prawem. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zażalenie nie znajduje usprawiedliwionych podstaw. Jak prawidłowo wskazał Sąd I instancji przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, w oparciu o art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. uzależnione jest od wykazania przez wnioskującego o przyznanie mu tego prawa, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Zatem to wnioskodawca ma wykazać, iż jego stan majątkowy, osiągane dochody oraz sytuacja rodzinna nie pozwalają mu na poniesienie żadnych kosztów związanych ze sprawą sądowoadministracyjną. W przypadku gdy oświadczenie w tym zakresie będzie zdaniem sądu rozpoznającego wniosek niewystarczające do oceny rzeczywistej sytuacji materialnej wnioskodawcy, może on w oparciu o art. 255 powołanej ustawy wezwać stronę do złożenia dodatkowych oświadczeń lub przedłożenia dokumentów źródłowych obrazujących stan majątkowy, dochody i stan rodzinny wnioskodawcy. W niniejszej sprawie skarżący wnosząc o przyznanie mu prawa pomocy złożył formularz PPF. W treści formularza wnioskodawca podał wyłącznie dane dotyczące [...] – nie zaś jego własne. Wobec tego zasadnie wezwano skarżącego do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez złożenie dodatkowych oświadczeń, dotyczących sytuacji majątkowej i osobistej jego samego i osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym - w terminie 7 dni licząc od daty doręczenia wezwania. Jak wskazał Sąd I instancji, a co wynika również z analizy akt sprawy, skarżący pomimo pouczenia o negatywnych konsekwencjach niewykonania tego wezwania nie złożył wskazanych w nim oświadczeń. Wobec tego Sąd I instancji prawidłowo ocenił, że skarżący wnioskując o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym nie wykazał istnienia przesłanki warunkującej ustanowienie dla niego tego uprawnienia. Skarżący uchylając się bowiem od udzielenia odpowiedzi na postawione pytania wymienione w wezwaniu uchybił ciążącemu na nim obowiązkowi wykazania, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Skarżący wnosząc zażalenie również nie złożył dodatkowych oświadczeń nie dając Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu możliwości uwzględnienia wniesionego zażalenia. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, w oparciu o art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.