II OSK 1659/14
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2016-03-08
Skład orzekający: Robert Sawuła, Jerzy Stelmasiak, Katarzyna Golat
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy prawomocne skazanie za umyślne przestępstwo, nawet jeśli nie jest bezpośrednio związane z zagrożeniem dla bezpieczeństwa publicznego, stanowi obligatoryjną przesłankę do cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni palnej myśliwskiej?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że prawomocne skazanie za umyślne przestępstwo, zgodnie z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a) ustawy o broni i amunicji, stanowi samo w sobie przesłankę do cofnięcia pozwolenia na broń, bez konieczności wykazywania przez organ realnego związku między popełnionym czynem a zagrożeniem dla porządku i bezpieczeństwa publicznego. Związek ten wynika bezpośrednio z przepisu prawa. W związku z tym, skarga kasacyjna została oddalona.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni palnej myśliwskiej do celów łowieckich I.K. Cofnięcie nastąpiło na podstawie prawomocnych wyroków skazujących I.K. za przestępstwa z ustawy Prawo budowlane. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę I.K. na decyzję Komendanta Głównego Policji utrzymującą w mocy decyzję o cofnięciu pozwolenia. I.K. wniósł skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie prawa materialnego i procesowego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną i zasądzono od I.K. na rzecz Komendanta Głównego Policji kwotę 180 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Robert Sawuła Sędziowie sędzia NSA Jerzy Stelmasiak /spr./ sędzia del. WSA Katarzyna Golat Protokolant asystent sędziego Rafał Jankowski po rozpoznaniu w dniu 8 marca 2016 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej I.K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 lutego 2014 r. sygn. akt II SA/Wa 108/13 w sprawie ze skargi I.K. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni palnej myśliwskiej do celów łowieckich 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od I.K. na rzecz Komendanta Głównego Policji kwotę 180 (sto osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Wyrokiem z 13 lutego 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę I.K. (dalej jako "skarżący") na decyzję Komendanta Głównego Policji z [...] listopada 2012 r. w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni palnej myśliwskiej do celów łowieckich.
W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że decyzją z [...] czerwca 2012 r., Komendant Wojewódzki Policji w Olsztynie cofnął skarżącemu pozwolenie na posiadanie broni palnej myśliwskiej do celów łowieckich. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ I instancji wskazał art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a) i art. 20 ustawy z 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (tekst jedn. Dz.U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525). Organ I instancji wyjaśnił, że wyrokiem Sądu Rejonowego w Malborku z 6 grudnia 2011 r. sygn. akt II K 994/11, skarżący został uznany winnym tego, że w 2010 r. w miejscowości [...] na działce nr [...] w [...] przy ul. [...] wykonał roboty budowlane przez postawienie altany ogrodowej bez wymaganego przepisami pozwolenia, co stanowi naruszenie art. 49b ustawy z 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (tekst jedn. Dz.U. z 2010 r., Nr 243, poz. 1623 ze zm., obecnie tekst jedn. Dz.U. z 2013 r., poz. 1409 - dalej jako "ustawa Prawo budowlane"), tj. o przestępstwo z art. 90 ustawy Prawo budowlane i za powyższe wymierzono mu karę grzywny w wysokości 50 stawek dziennych przy określeniu jednej stawki na kwotę 20 zł. Ponadto wyrokiem Sądu Rejonowego w Malborku z 5 marca 2012 r. sygn. akt [...] skarżący został uznany winnym tego, że w okresie od sierpnia 2010 r. do 3 listopada 2011 r. umyślnie udaremnił pracownikom Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego określone ustawą czynności wynikające z prawa budowlanego w postaci zbadania legalności wykonania robót budowlanych na terenie działki [...] poprzez niestawianie się na wyznaczone terminy, tj. popełnienie przestępstwa z art. 91 ust. 1 pkt. 1 ustawy Prawo budowlane i za powyższe wymierzono mu karę grzywny w wysokości 30 stawek dziennych ustalając wysokość jednej stawki na kwotę 30 złotych.
Organ I instancji wskazał, że zgodnie z art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a ustawy o broni i amunicji, właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń osobom skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo umyślne lub umyślne przestępstwo skarbowe. Zdaniem organu I instancji, z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a cytowanej ustawy w sposób niebudzący wątpliwości wynika, że obawę użycia broni w sposób określony w tym przepisie uzasadnia sam fakt skazania za przestępstwo umyślne. Przestępstwa, za które został skazany skarżący mają charakter umyślny.
Skarżący wniósł odwołanie od powyższej decyzji.
Zaskarżoną decyzją z [...] listopada 2012 r. Komendant Główny Policji utrzymał w mocy decyzję z [...] czerwca 2013 r. podzielając stanowisko wyrażone przez organ I instancji.
Skarżący wniósł skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Oddalając skargę Sąd I instancji podkreślił w pierwszej kolejności, że z treści obowiązujących przepisów, nie da się wywieść ogólnego i powszechnego prawa obywateli do posiadania broni, ponieważ prawo to nie zostało zaliczone do wolności i praw osobistych obywatela w świetle Konstytucji RP. Posiadanie broni podlega ścisłej reglamentacji.
W ocenie Sądu I instancji, z akt administracyjnych jak i z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że organy wyczerpująco zbadały wszystkie okoliczności faktyczne oraz dokonały obiektywnej i wnikliwej ich oceny.
Sąd I instancji podkreślił, że z wyroków sądu karnego wynika, że skarżący popełnił przestępstwa umyślne i w tej sytuacji cofnięcie pozwolenia na broń było obligatoryjne. Oznacza to, że art. 15 ust. 1 pkt 6) ppkt a ustawy o broni i amunicji miał zastosowanie w sprawie. Przesłanki "zagrożenie dla siebie, porządku i bezpieczeństwa publicznego" nie muszą występować łącznie, lecz każda z nich może stanowić oddzielną przesłankę cofnięcia pozwolenia na broń. Zagrożenie dla siebie, zagrożenie dla porządku i bezpieczeństwa publicznego, skazanie prawomocnym orzeczeniem sądu za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe oraz skazanie prawomocnym orzeczeniem sądu za nieumyślne przestępstwo przeciwko życiu i zdrowiu, jak również skazanie prawomocnym orzeczeniem sądu za nieumyślne przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji popełnione w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego albo gdy sprawca zbiegł z miejsca zdarzenia, stanowią odrębne przesłanki cofnięcia pozwolenia na broń. Organy administracji nie mogą dowolnie interpretować przepisów reglamentujących dostęp do broni palnej, kształtować sytuacji normatywnych wynikających z norm prawa materialnego. Na gruncie językowych dyrektyw wykładni art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, rolą właściwych organów jest ocena, czy osoba ubiegająca się o pozwolenie na posiadanie broni palnej, nie stanowi zagrożenia dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego oraz czy nie jest skazana prawomocnym orzeczeniem sądu za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe, bądź za nieumyślne przestępstwo przeciwko życiu i zdrowiu, przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji popełnione w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego albo, gdy sprawca zbiegł z miejsca zdarzenia. W ocenie Sądu I instancji, bez znaczenia są zatem zarzuty dotyczące nieprzeprowadzenia dowodów z akt spraw karnych, dowodu z opinii biegłych i zeznań świadków, jak i brak oceny pozytywnych opinii środowiskowych.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł skarżący.
W pierwszej kolejności zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego przez błędną interpretację i w konsekwencji zastosowanie art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. W ocenie skarżącego, naruszenie tych przepisów polegało na przyjęciu, że spełnione zostały przesłanki do cofnięcia przez organ pozwolenia na posiadanie broni palnej myśliwskiej do celów łowieckich.
Ponadto skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania.
Po pierwsze, art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a) ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - dalej jako "p.p.s.a.") przez brak uchylenia zaskarżonej decyzji wydanej z naruszeniem przepisów prawa materialnego.
Po drugie, art. 7 w związku z art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 k.p.a. oraz w związku z art. 140 k.p.a. przez niepodjęcie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy.
Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, a także zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie od skarżącego kosztów zastępstwa procesowego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
W świetle art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:
1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie,
2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Podkreślić przy tym trzeba, że Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, ponieważ w świetle art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Jeżeli zatem nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. (a w rozpoznawanej sprawie przesłanek tych brak), to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej. Oznacza to, że Sąd nie jest uprawniony do samodzielnego dokonywania konkretyzacji zarzutów skargi kasacyjnej, a upoważniony jest do oceny zaskarżonego orzeczenia wyłącznie w granicach przedstawionych we wniesionej skardze kasacyjnej.
Skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach. Zarzut naruszenia przepisu prawa materialnego, a w następstwie naruszenia przepisów postępowania nie jest zasadny. Przepis art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji, reguluje jedną z przesłanek cofnięcia pozwolenia na broń, stanowiąc, że "właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano: należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2–6". Treść tej przesłanki unormowano przez odesłanie do regulacji prawnej przesłanek wydania pozwolenia na broń. Zgodnie z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a) ustawy o broni i amunicji, pozwolenia na broń nie wydaje się osobom stanowiącym zagrożenie dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe. Regulując przesłanki nabycia pozwolenia na broń, jak i cofnięcia pozwolenia na broń, ustawodawca nie odwołał się do uznania organu, natomiast przyjęto konstrukcje prawną nakazującą podęcie przez organ określonej treści decyzji (decyzja o odmowie udzielenia pozwolenia na broń i decyzja o cofnięciu pozwolenia na broń). Wydanie decyzji odmawiającej przyznania tego prawa oraz cofnięcia tego prawa jest obwarowane ustaleniem przesłanki: osoba, która ubiega się o pozwolenie na broń albo, która ma pozwolenie na broń, stanowi zagrożenie dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego. Dla oceny konstrukcji tej przesłanki z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a) ustawy o broni i amunicji znaczenie prawne ma wprowadzenie związania prawomocnym skazującym orzeczeniem sądu za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe. Wbrew twierdzeniom skargi kasacyjnej cytowany przepis nie wymaga wykazania przez organ realnego związku między popełnionym czynem, a zagrożeniem dla porządku i bezpieczeństwa publicznego. Przeciwnie, art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a) ustawy o broni i amunicji w sposób jednoznaczny wskazuje, że zagrożenie dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego stwarza osoba skazana prawomocnym orzeczeniem sądu za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe. Związek ten wynika zatem bezpośrednio z przepisu prawa. W sprawie nie podważono, że skarżący został skazany prawomocnymi wyrokami za przestępstwa umyślne, na podstawie art. 90 i art. 91 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, za czyny o charakterze kwalifikowanym. Taka kwalifikacja w prawomocnych orzeczeniach sądu skazujących za przestępstwa umyślne wypełniła przesłankę z art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a) ustawy o broni i amunicji. Stąd też brak było podstaw do zastosowania w sprawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. stanowiącego podstawę uchylenia przez Sąd I instancji zaskarżonej decyzji w przypadku naruszenia przez organ przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. Sąd I instancji prawidłowo zastosował art. 151 p.p.s.a. i oddalił skargę.
Prawidłowa wykładnia art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a) ustawy o broni i amunicji przez prawidłowe odkodowanie hipotetycznego stanu faktycznego zapisanego w normach prawnych tych przepisów czyni nieuzasadnionymi zarzuty naruszenia przepisów prawa procesowego. O stanie faktycznym w sprawie przesądziły prawomocne wyroki sądu rejonowego. Zasada ogólna postępowania administracyjnego, jaką jest zasada uwzględnienia interesu społecznego i słusznego interesu obywatela (art. 7 k.p.a.) nie daje podstaw do wykładni pozostającej w sprzeczności z treścią normy prawnej, w tym wyprowadzenia konsekwencji prawnej nakazanej w normie materialnego prawa administracyjnego (art. 18 ust. 1 pkt 2 lit. a) ustawy o broni i amunicji). Brak było również podstaw do przyjęcia, że w sprawie doszło do naruszenia art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. Przede wszystkim, wbrew zarzutom skargi kasacyjnej, Sąd I instancji nie ustalał stanu faktycznego sprawy, a w szczególności nie ustalał stanu faktycznego na podstawie powołanych norm postępowania administracyjnego. Wojewódzki sądu administracyjny dokonał natomiast kontroli ustalenia stanu faktycznego sprawy przez właściwe organy administracji publicznej i kontrola ta była prawidłowa.
Z tych względów i na podstawie art. 184 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło