II SAB/Lu 182/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz, Sędziowie Sędzia NSA Witold Falczyński (sprawozdawca),, Sędzia NSA Maria Wieczorek-Zalewska, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Beata Basak, po rozpoznaniu w dniu 23 maja 2013 r. na rozprawie sprawy ze skargi E.Ł. na bezczynność Wójta Gminy P. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej p o s t a n a w i a I. umorzyć postępowanie; II. zasądzić od Wójta Gminy P. na rzecz skarżącej E.Ł. kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. W dniu 7 marca 2013 r. E. Ł., za pośrednictwem poczty elektronicznej, zwróciła się na podstawie art. 2 i art. 10 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej do Wójta Gminy [...] z następującym wnioskiem: "Proszę uprzejmie o udzielenie pisemnej informacji, jakie konkretnie Wójt i Rada Gminy prowadzą (należące do zadań własnych gminy) polityki: 1. związane z profilaktyką i rozwiązywaniem problemów alkoholowych; 2. wzmocnienia bezpieczeństwa obywateli i porządku publicznego w zakresie zabezpieczenia mieszkańców gminy przed ułatwionym dostępem do nielegalnych wyrobów alkoholowych; 3. przeciwdziałania narkomanii. Proszę również o rzetelne udzielenie informacji publicznej, czy Wójt i Rada Gminy widzą potrzebę zintensyfikowania tych polityk i zamierzają to czynić, a jeśli nie, to dlaczego. Jeśli Wójt i Rada Gminy widzą potrzebę poprawy sytuacji poprzez zintensyfikowanie wyżej wymienionych polityk, wnoszę w tym zakresie o podanie mi konkretnych zamiarów zmierzających do tego celu, a także o podanie, czy mają miejsce w gminie prace legislacyjne mające na celu zmianę prawa miejscowego w kierunku zintensyfikowania wyżej wymienionych polityk, a jeśli tak, to wnoszę również o podanie, czego one konkretnie dotyczą, które osoby są odpowiedzialne za prace nad projektami, jaki jest zakres przedmiotowy tych projektów, jaki są założenia i ustalenia do tych projektów, jaki jest ich tekst, jaki jest ewentualny czas niezbędny do zakończenia prac nad nimi. Udostępniając mi informację publiczną zgodnie z powyższym wnioskiem, proszę o dokonanie niezbędnych wyłączeń wynikających z właściwych przepisów o ochronie informacji niejawnych oraz o ochronie tajemnic ustawowo chronionych." Wnioskodawczyni poprosiła o przesłanie pisemnej odpowiedzi na powyższe pytanie na jej adres zamieszkania. W dniu 9 kwietnia 2013 r. (data wpływu do organu) E. Ł. – reprezentowana przez pełnomocnika - radcę prawnego K. Ł. – wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, za pośrednictwem Wójta Gminy [...], skargę na bezczynność tego organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej objętej jej wnioskiem z dnia 7 marca 2013 r. Skarżąca podniosła, że termin do załatwienia przedmiotowego wniosku upłynął w dniu 22 marca 2013 r., jednakże do dnia sporządzenia skargi nie otrzymała żadnej odpowiedzi od organu. Strona domagała się zatem zobowiązania Wójta Gminy [...] do rozpoznania powyższego wniosku w terminie 14 dni od dnia doręczenia prawomocnego wyroku oraz zasądzenia na jej rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy [...] wniósł o jej oddalenie. Organ wskazał, że wniosek skarżącej z dnia 7 marca 2013 r. był jednym z wielu pism przesłanych do Urzędu Gminy drogą elektroniczną i jego przeoczenie nastąpiło w sposób niezamierzony. Zdaniem organu, termin, w jakim udzielono skarżącej odpowiedzi nie jest jednak znaczny. Nadto organ zwrócił uwagę, iż wniosek skarżącej dotyczył "spraw zamieszczonych na stronie internetowej gminy [...].bip.lublin.pl". Na rozprawie w dniu 23 maja 2013 r. Sąd postanowił zobowiązać Wójta Gminy [...] do wyjaśnienia w terminie 3 dni w jakim dniu została przez E. Ł. wniesiona skarga (jeżeli drogą pocztową to nadesłanie koperty) oraz udokumentowania nadania odpowiedzi na wniosek (pismo z 9 kwietnia 2013 r.). W odpowiedzi na przesłane Wójtowi wezwanie, organ ten w piśmie z dnia 25 maja 2013 r. wyjaśnił, że skarga E. Ł. wpłynęła do Urzędu Gminy w dniu 9 kwietnia 2013 r., jednak koperta, w której została ona nadana, nie zachowała się. Odpowiedź na wniosek skarżącej z dnia 7 marca 2013 r. została jej natomiast przesłana w dniu 12 kwietnia 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 1 i art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst. jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), dalej "p.p.s.a.", sąd sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej poprzez rozpoznawanie skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Stosownie do art. 149 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na bezczynność organów w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a., zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Należy podkreślić, że sąd, oceniając czy organ jest bezczynny, bierze pod uwagę sytuację istniejącą w dniu orzekania. W rozpoznawanej sprawie skarga E. Ł. dotyczyła zarzucanej przez nią bezczynności w zakresie rozpatrzenia przez Wójta Gminy [...] wniosku z dnia 7 marca 2013 r. o udostępnienie informacji publicznej na podstawie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.), dalej "u.d.i.p.". W pierwszej kolejności należy podkreślić, że wójt gminy – jako organ władzy publicznej – jest na mocy art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. podmiotem obowiązanym do udostępniania informacji publicznej. Wskazać również należy, że wniosek skarżącej z dnia 7 marca 2013 r. zawierał żądanie udostępnienia informacji mającej walor informacji publicznej w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. Skarżąca domagała się bowiem udostępnienia jej danych na temat wykonywanych przez gminę zadaniach publicznych z zakresu przeciwdziałania alkoholizmowi i narkomanii, jak również informacji na temat ewentualnych, prowadzonych w tym przedmiocie prac legislacyjnych. W świetle zaś art. 6 ust. 1. pkt 1 u.d.i.p., podlegającą udostępnieniu informacją publiczną jest m.in. informacja o polityce wewnętrznej i zagranicznej, w tym o: a) zamierzeniach działań władzy ustawodawczej oraz wykonawczej, b) projektowaniu aktów normatywnych, c) programach w zakresie realizacji zadań publicznych, sposobie ich realizacji, wykonywaniu i skutkach realizacji tych zadań. Odnosząc się do argumentu podniesionego w odpowiedzi na skargę, iż wniosek skarżącej "dotyczy spraw zamieszczonych na stronie internetowej gminy", a dokładnie uchwały Rady Gminy [...] z dnia 28 grudnia 2012 r., Nr XXIII/135/2012 w sprawie przyjęcia gminnego programu profilaktyki i rozwiązywania problemów alkoholowych Gminy [...] 2013 z uwzględnieniem profilaktyki uzależnień i narkomanii, należy wskazać, że okoliczność ta pozostaje bez znaczenia dla sprawy. Skarżąca w swym wniosku nie domagała się bowiem udostępnienia treści powyższej uchwały, lecz przedstawienia charakteru prowadzonej przez Wójta i Radę Gminy polityki z zakresu realizacji konkretnego zadania publicznego, w tym wypadku przeciwdziałania alkoholizmowi i narkomanii oraz - co wymaga podkreślenia – wskazania, czy w tym zakresie prowadzone są prace legislacyjne oraz kto jest za nie odpowiedzialny. Nie sposób zatem przyjąć, że żądane przez stronę informację, w formie i o treści w pełni odpowiadającym jej żądaniu, były dostępne w prowadzonym przez Gminę Biuletynie Informacji Publicznej. W związku z powyższym należy stwierdzić, że dla udostępnienia informacji objętej wnioskiem skarżącej z dnia 7 marca 2013 r. – stosownie do art. 10 ust. 1 u.d.i.p. - znajdował zastosowanie przewidziany w u.d.i.p. tryb dostępu do informacji na wniosek. Organ winien był zatem bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia otrzymania wniosku, udostępnić skarżącej żądaną informację (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.), ewentualnie udzielić wyjaśnień, o których mowa w art. 13 ust. 2 i art. 14 ust. 2 u.d.i.p. lub wydać decyzję o odmowie udostępnienia informacji publicznej (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.). W niniejszej sprawie pozostaje poza sporem, że w chwili wniesienia przez skarżącą jej skargi (datowanej na dzień 6 kwietnia 2013 r.), która wpłynęła do Urzędu Gminy w [...] w dniu 9 kwietnia 2013 r., Wójt Gminy [...] pozostawał w bezczynności w sprawie przedmiotowego wniosku z dnia 7 marca 2013 r., który winien był załatwić do dnia 22 marca 2013 r. (jako datę otrzymania wniosku przez organ należy przyjąć 8 marca 2013 r., albowiem wniosek ten wpłynął do skrzynki mailowej Urzędu Gminy w dniu poprzednim dopiero o godz. 18:49, a zatem już po godzinach urzędowania organu). Z akt sprawy wynika jednak, że organ przestał tkwić w tej bezczynności już po otrzymaniu skargi, tj. w dniu 12 kwietnia 2013 r., przekazując skarżącej pismo datowane na dzień 9 kwietnia 2013 r. Informacje zawarte w tym piśmie przedstawiają prowadzoną przez gminę politykę w zakresie przeciwdziałania alkoholizmowi i narkomanii oraz zabezpieczenia mieszkańców gminy przed ułatwionym dostępem do nielegalnych wyrobów alkoholowych, jak również odnoszą się do ewentualnych zamierzeń legislacyjnych w tym zakresie, a tym samym – w ocenie Sądu – w pełni odpowiadają żądaniu strony zawartemu w jej wniosku z dnia 7 marca 2013 r. Rozpatrzenie przez Wójta Gminy [...] wniosku skarżącej poprzez udzielenie jej żądanej informacji, wyłącza możliwość uwzględnienia rozpoznawanej skargi na bezczynność, pomimo, że czynność ta została podjęta z naruszeniem przewidzianego terminu. Sąd nie może bowiem zobowiązać organu do określonego działania, które przed dniem orzekania zostało już podjęte (por. postanowienie NSA z dnia 1 grudnia 2011 r., sygn. akt I OSK 1628/11, LEX nr 1149205). Mając jednak na uwadze, iż rozpoznawana skarga była zasadna w chwili jej wniesienia, brak było podstaw do jej oddalenia na podstawie art. 151 p.p.s.a. W tej sytuacji postępowanie w niniejszej sprawie należało umorzyć jako bezprzedmiotowe. Zgodnie bowiem ze stanowiskiem wyrażonym w uchwale składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 listopada 2008 r., sygn. akt I OPS 6/2008, jeśli organ wyda akt lub dokona czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, co do których pozostawał w bezczynności, już po wniesieniu skargi na bezczynność, zastosowanie znajduje przepis art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Wobec faktu, iż udostępnienie informacji publicznej nastąpiło w niniejszej sprawie dopiero po wniesieniu skargi na bezczynność organu w tym przedmiocie, uznać należy, że Wójt Gminy [...] udzielając informacji, w istocie uwzględnił przedmiotową skargę w całości w trybie przepisu art. 54 § 3 p.p.s.a., zgodnie z którym organ, którego bezczynność zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy. To z kolei – mając na uwadze treść art. 201 p.p.s.a. - uzasadnia zasądzenie od organu na rzecz skarżącej zwrotu niezbędnych kosztów sądowych poniesionych przez nią dla celowego dochodzenia swoich praw w niniejszej sprawie (por. powołana wyżej uchwała składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 listopada 2008 r., sygn. akt I OPS 6/2008, LEX nr 463487). Z tych wszystkich względów orzeczono, jak w sentencji postanowienia.