II OSK 264/14

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2015-10-06

Skład orzekający: Maria Czapska-Górnikiewicz, Jerzy Stelmasiak, Tamara Dziełakowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wskazanie przez organ nadzoru budowlanego niewłaściwej podstawy prawnej (art. 66 ust. 1 pkt 1 i 2 Prawa budowlanego zamiast art. 66 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego) w decyzji nakładającej obowiązek orynnowania budynku, stanowi rażące naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.?
Ratio decidendi
Wskazanie przez organ nadzoru budowlanego niewłaściwej podstawy prawnej w decyzji, nawet jeśli istnieje właściwa podstawa prawna, nie stanowi rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., jeśli treść decyzji jest zgodna z prawem i uzasadnienie nawiązuje do właściwych przepisów techniczno-budowlanych. Błędy w wykładni prawa, które nie są oczywiste i jednoznaczne, nie prowadzą do stwierdzenia nieważności decyzji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakazującej właścicielkom budynku gospodarczego zamontowanie rynien i rur spustowych w celu odprowadzania wód opadowych na własny teren działki. Właścicielki wniosły o stwierdzenie nieważności tej decyzji, podnosząc m.in. jej niewykonalność prawną i faktyczną ze względu na małe rozmiary działki i brak zgody sąsiada. Organy nadzoru budowlanego odmówiły stwierdzenia nieważności, uznając, że mimo wskazania niewłaściwej podstawy prawnej (art. 66 ust. 1 pkt 1 i 2 P.b. zamiast art. 66 ust. 1 pkt 3 P.b.), decyzja nie zawierała kwalifikowanej wady prawnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, podzielając stanowisko organów.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 6 października 2015 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Maria Czapska-Górnikiewicz sędzia NSA Jerzy Stelmasiak sędzia del. WSA Tamara Dziełakowska /spr./ Protokolant sekretarz sądowy Tomasz Bogdan Godlewski po rozpoznaniu w dniu 6 października 2015 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej Z. L. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 października 2013 r. sygn. akt VII SA/Wa 1061/13 w sprawie ze skargi Z. L. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę kasacyjną UZASADNENIE Zaskarżonym wyrokiem z dnia 18 października 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę Z. L. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2013 r. utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Busku Zdroju z dnia [...] listopada 2011 r. Wyrok został wydany w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych: Decyzją z dnia [...] listopada 2011 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Busku Zdroju nakazał Z. L. i M. B.– właścicielkom budynku gospodarczego położonego na działce nr [...] w S. doprowadzenie go w terminie do 20 marca 2012 r. do stanu zgodnego z przepisami prawa budowlanego przez zamontowanie przy połaci wschodniej dachu rynien i rur spustowych w celu odprowadzania wód opadowych na własny nieutwardzony teren działki. Jak wynika z treści tej decyzji podstawą jej wydania było ustalenie, że budynek nie posiada orynnowania, położony jest w niewielkiej odległości od budynku sąsiada usytuowanego na granicy nieruchomości tj. 0,65 m od granicy działki, a okap jego dachu wystaje na odległość 0,2 m poza lico ściany. W uzasadnieniu decyzji odwołano się do przepisów § 128 i § 28 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.). Zgodnie z treścią pierwszego z tych przepisów dachy i tarasy, a także zagłębienia przy ścianach zewnętrznych budynku powinny mieć odprowadzenie wody opadowej do wyodrębnionej kanalizacji deszczowej lub kanalizacji ogólnospławnej, a w przypadku braku takiej możliwości – zgodnie z § 28. W myśl tego ostatniego uregulowania w razie braku możliwości przyłączenia do sieci kanalizacji deszczowej lub ogólnospławnej, dopuszcza się odprowadzenie wód opadowych na własny teren nieutwardzony, do dołów chłonnych lub do zbiorników retencyjnych. W uzasadnieniu decyzji wskazano ponadto, że zgodnie z oświadczeniem skarżącej budynek został wybudowany w 1953 r. na podstawie pozwolenia na budowę. W podstawie prawnej decyzji powołano art. 66 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r., Nr 243, poz. 1623 ze zm.). We wniosku o stwierdzenie nieważności wyżej opisanej decyzji skarżąca wskazała na kwalifikowaną wadę prawną określoną w art. 156 § 1 pkt 5 kpa. Podniosła, że ze względu na niewielkie rozmiary działki i brak zgody sąsiada na odprowadzanie wód na teren jego nieruchomości nie ma technicznych możliwości wykonania decyzji. Wyjaśniła, że wieś S. ma zabudowę zwartą, a wody opadowe od lat spływają w stronę drogi "luką" między budynkami, gdyż teren działki jest lekko spadzisty. Decyzją z dnia [...] marca 2013 r. Świętokrzyski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 158 § 1 kpa odmówił stwierdzenia nieważności kwestionowanej decyzji, a organ odwoławczy po rozpoznaniu sprawy na skutek wniesionego przez skarżącą odwołania na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał to rozstrzygnięcie w mocy. Z uzasadnień decyzji wydanych w postępowaniu nadzwyczajnym wynika, że organy obu instancji w odniesieniu do decyzji z dnia [...] listopada 2011 r. nie stwierdziły istnienia kwalifikowanych wad określonych w art. 156 § 1 pkt 1 - 7 kpa, w tym wadliwości wskazywanej przez skarżącą polegającej na niewykonalności decyzji. Dostrzegły wprawdzie, że w podstawie prawnej decyzji niewłaściwie powołano art. 66 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 Prawa budowlanego uprawniający organ nadzoru budowlanego do nałożenia obowiązku usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości w sytuacji, gdy obiekt budowlany zagraża życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska albo jest użytkowany w sposób zagrażający tym dobrom. Uznały jednak, że wadliwości tej nie można kwalifikować w kategorii rażącego naruszenia prawa, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Właściwą podstawę kwestionowanej decyzji stanowił bowiem art. 66 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego zgodnie z którym organ nakłada obowiązek usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości, gdy obiekt znajduje się w nieodpowiednim stanie technicznym. O nieodpowiednim stanie technicznym budynku świadczył w ocenie organów brak orynnowania powodujący zalewanie budynku usytuowanego na granicy nieruchomości. We wniesionej skardze skarżąca powtórzyła twierdzenia wniosku, co do braku możliwości, a także potrzeby wykonania decyzji. W dodatkowym piśmie zarzuciła, że powołanie wadliwej podstawy prawnej nałożonego obowiązku powinno skutkować stwierdzeniem nieważności decyzji, tym bardziej że przepisy techniczno – budowlane wskazane w uzasadnieniu kwestionowanego rozstrzygnięcia również nie powinny być stosowane z uwagi na treść § 330 powołanego rozporządzenia z 2002 r. wyłączającego ich stosowanie do obiektów wzniesionych przed ich wejściem w życie. Oddalając skargę, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 2012 r., poz. 270 ze zm.), określanej dalej jako P.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie podzielił stanowisko organów, co do braku podstaw do stwierdzenia nieważności kwestionowanej decyzji. Uznał, że sam fakt wskazania niewłaściwej podstawy prawnej nałożonego obowiązku, w tym przypadku art. 66 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 Prawa budowlanego zamiast art. 66 ust. 1 pkt 3 tej ustawy, nie świadczy o wadzie prawnej określonej w art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Odwołując się do poglądów orzecznictwa wyjaśnił, że rażące naruszenie prawa, o którym mowa w tym przepisie zachodzi wtedy, gdy treść decyzji pozostaje w wyraźnej i oczywistej sprzeczności z treścią prawa, a charakter naruszenia powoduje, że decyzja nie może być zaakceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa, przy czym nie chodzi o błędy w wykładni prawa, ale o przekroczenie prawa w sposób jasny i niedwuznaczny (wyrok NSA z dnia 31 stycznia 2006 r., sygn.. akt I OSK 883/05). Takiego charakteru, w ocenie Sądu, nie można przypisać uchybieniu polegającemu na wskazaniu wadliwej podstawy prawnej nałożonego obowiązku. W przepisach prawa istniała bowiem właściwa podstawa w postaci art. 66 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego obligująca organ nadzoru budowlanego do wydania nakazu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości w przypadku ustalenia nieodpowiedniego stanu technicznego budynku. Odnosząc się do zarzutu niewłaściwego zastosowania przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie Sąd I instancji wskazał, że stosownie do art. 5 ust. 2 Prawa budowlanego, obiekt budowlany należy także użytkować (nie tylko projektować i budować) w sposób zgodny z jego przeznaczeniem i wymaganiami ochrony środowiska oraz utrzymywać w należytym stanie technicznym i estetycznym, nie dopuszczając do nadmiernego pogorszenia jego właściwości użytkowych i sprawności technicznej, w szczególności w zakresie związanym z wymaganiami, o których mowa w ust. 1 pkt 1-7 (m. in. usuwania wody opadowej). Analizując z kolei kwestionowaną decyzję pod kątem wady wskazanej przez skarżącą Sąd I instancji wyjaśnił, że niewykonalność decyzji w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 5 kpa może oznaczać i niewykonalność prawną, i niewykonalność faktyczną. Ta pierwsza zaistnieje, gdy wystąpią prawne zakazy lub nakazy stanowiące nieusuwalną przeszkodę w wykonaniu praw lub obowiązków ustanowionych w decyzji. O niewykonalności w tym znaczeniu można mówić także wówczas, gdy wykonanie decyzji wiązałoby się z dokonaniem np. czynu niedozwolonego w rozumieniu przepisów prawa cywilnego. Z kolei niewykonalność faktyczna wiąże się z istnieniem przeszkody o charakterze faktycznym, obiektywnie wykluczającym określone działanie (m.in. ze względu na poziom wiedzy technicznej, rozwój technologii itp). Podnoszone przez skarżącą okoliczności związane z rozmiarami działki, czy brakiem zgody sąsiada nie wskazują na istnienie wady niewykonalności decyzji w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 5 kpa. W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku, skarżąca Z. L., zaskarżając w całości wyrok Sądu I instancji i wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania, zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania. Pierwszy z zarzutów zgłoszony w oparciu o podstawę z art. 174 pkt 2 P.p.s.a. został sformułowany następująco: 1 ) naruszenie przepisów postępowania, które to uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie i w konsekwencji przyjęcie, że zaskarżona decyzja nie naruszyła przepisów postępowania, w sytuacji w której organy nadzoru budowlanego w ramach wszczętego postępowania o stwierdzenie nieważności aktu nie ustaliły w sposób wnikliwy, czy kwestionowana decyzja PINB w Busku Zdroju z dnia [...] listopada 2011 r. jest niewykonalna w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 5 kpa. Kolejne zarzuty zgłoszono w oparciu o podstawę zawartą w art. 174 pkt 1 P.p.s.a.: 2) naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez jego błędną wykładnię, a w konsekwencji niezastosowanie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a. i nieuchylenie zaskarżonej decyzji, podczas gdy kwestionowane decyzje organów nadzoru budowlanego niezasadnie odmówiły skarżącej stwierdzenia nieważności decyzji PINB w Busku Zdroju z dnia [...] listopada 2011 r. w sytuacji w której decyzja ta w sposób rażący naruszyła prawo materialne tj. art. 66 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 Prawa budowlanego, 3) naruszenie prawa materialnego poprzez jego błędną wykładnię, a w konsekwencji niezastosowanie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a. i nieuchylenie zaskarżonej decyzji, podczas gdy kwestionowane decyzje organów nadzoru budowlanego niezasadnie odmówiły skarżącej stwierdzenia nieważności decyzji PINB w Busku Zdroju z dnia [...] listopada 2011 r. w sytuacji w której decyzja ta w sposób rażący naruszyła prawo materialne tj. § 330 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. W uzasadnieniu tak określonych podstaw skargi kasacyjnej podniesiono, że organy nadzoru, rozpatrując wniosek, nie ustaliły wnikliwie faktycznych przeszkód uniemożliwiających wykonanie decyzji. Wadliwie też uznały, że okoliczności podane we wniosku nie świadczą o niewykonalności decyzji w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 5 kpa. Zarzucono, że wbrew stanowisku Sądu I instancji, wskazanie wadliwej podstawy prawnej decyzji świadczy o wadzie prawnej określonej w art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Argumentowano, że "jeżeli postępowanie w sprawie skarżącej zakończone nałożeniem na nią obowiązku wiązało się z oceną wystąpienia przesłanek z art. 66 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 Prawa budowlanego, a nie z art. 66 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, to decyzje organów nadzoru budowlanego naruszyły prawo". Akcentując natomiast fakt wybudowania budynku na podstawie pozwolenia na budowę udzielonego przed wejściem w życie rozporządzenia z 12 kwietnia 2002 r. wywodzono o braku podstaw do jego zastosowania w sprawie zakończonej decyzją z dnia [...] listopada 2011 r. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Chybiony jest zwłaszcza pierwszy z zarzutów skargi zgłoszony w ramach podstawy wymienionej w art. 174 pkt 2 P.p.s.a. Powołuje on bowiem wyłącznie przepisy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c. P.p.s.a. i art. 156 § 1 pkt 5 kpa, a opiera się na twierdzeniu, że organy administracji nie dość wnikliwie wyjaśniły kwestię możliwości wykonania decyzji wydanej w postępowaniu zwykłym nakładającej na skarżącą obowiązek orynnowania budynku stanowiącego jej własność. Skoro w zarzucie tym nawiązano do sądowej podstawy uchylenia decyzji polegającej na naruszeniu przepisów postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a.) i podniesiono kwestię nienależytego wyjaśnienia sprawy pod kątem przesłanki z art. 156 § 1 pkt 5 kpa to należało uznać, że zarzucana wadliwość polega na nieuchyleniu decyzji pomimo nienależytego wyjaśnienia przez organy okoliczności wskazujących na niewykonalność decyzji w znaczeniu, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 5 kpa. Powyższy zarzut wymagał zatem dla swej poprawności powołania również przepisów postępowania obligujących organ do należytego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Przepis art. 156 § 1 pkt 5 kpa nie jest przepisem postępowania. Określa kwalifikowaną materialnoprawną wadę niewykonalności decyzji. Z tego względu jego powołanie w powiązaniu z wyżej wskazanym przepisem procedury sądowoadministracyjnej czyniło zarzut niezrozumiałym. Odnosząc się natomiast do twierdzeń zawartych w uzasadnieniu tego zarzutu, że organy i Sąd I instancji wadliwie oceniły przesłankę z art. 156 § 1 pkt 5 kpa należy wskazać, że o niewykonalności decyzji nakładającej obowiązek orynnowania budynku nie mogły świadczyć twierdzenia skarżącej dotyczące niewielkiej powierzchni działki czy braku zgody sąsiada na odprowadzanie wód na jego teren. Zgodnie z treścią kwestionowanej decyzji zamontowanie rynien i rur spustowych ma doprowadzić do odprowadzania wód opadowych z budynku na teren nieruchomości skarżącej, a nie na teren działki sąsiada, stąd jego zgoda nie jest wymagana. Trudno też zrozumieć na czym polega związek wykonania orynnowania budynku z rozmiarami działki skarżącej. Pozbawione zasadności są również pozostałe zarzuty skargi kasacyjnej związane z naruszeniem art. 66 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 Prawa budowlanego oraz § 330 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Przypomnieć należy, że organy obu instancji i Sąd I instancji dostrzegły wadliwość kwestionowanej decyzji z dnia [...] listopada 2011 r. w postaci powołania niewłaściwej podstawy prawnej. Nie zakwalifikowały jej jednak w kategoriach rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa z tego względu, że w przepisach prawa istniała właściwa podstawa nałożonego obowiązku w postaci przepisu art. 66 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego. Stanowisko to jest w pełni prawidłowe. Błąd organu polegający na wskazaniu wadliwej podstawy prawnej nałożonego obowiązku lub przyznanego uprawnienia zawsze jest naruszeniem prawa (por. art. 107 § 1 kpa). Nie można jednak przyjmować, że w każdym przypadku kiedy w decyzji popełniono błąd i powołano niewłaściwy przepis prawa ma miejsce kwalifikowana wadliwość przewidziana w art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Ocena stopnia tego naruszenia zależy bowiem od okoliczności konkretnej sprawy. W sytuacji, gdy tak jak w niniejszej sprawie w systemie prawa istniała właściwa podstawa prawna nałożonego obowiązku, a treść uzasadnienia decyzji poprzez odwołanie się do przepisów techniczno – budowlanych do tej podstawy jednoznacznie nawiązywała, to nie można było uznać, że sam ten błąd organu miał charakter rażący. Artykuł 66 ust. 1 Prawa budowlanego w kolejnych punktach wymienia cztery przypadki w których możliwe jest nałożenie na właściciela lub zarządcę obiektu budowlanego obowiązku usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości, przy czym czwarty z tych przypadków związany z wyglądem obiektu nie ma w sprawie znaczenia. W pierwszym chodzi o sytuacje gdy sam obiekt budowlany może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska. W drugim, gdy obiekt jest użytkowany w sposób zagrażający wymienionym dobrom. Trzeci przypadek odnosi się natomiast do nieodpowiedniego stanu technicznego budynku. Ten "nieodpowiedni stan techniczny", o którym mowa w tym przepisie, jak wyjaśnia doktryna i orzecznictwo, występuje wówczas, gdy stan obiektu nie odpowiada warunkom techniczno – budowlanym określonym, co wymaga podkreślenia, w obowiązujących przepisach prawa. Użyte w pkt 3 ust. 1 sformułowanie "nieodpowiedni" odniesione do stanu technicznego obiektu budowlanego jest nieostre, w ustawie pojęcie to nie zostało zdefiniowane. Skoro jednak przepis art. 66 ust. 1 precyzuje obowiązki spoczywające na właścicielu lub zarządcy obiektu budowlanego z mocy prawa, to ocena, czy stan techniczny danego obiektu jest nieodpowiedni, musi odnosić się do obowiązujących przepisów. Organ nadzoru budowlanego nie może bowiem nałożyć obowiązków, które nie mają podstawy w obowiązujących przepisach. Wobec tego można stwierdzić, że obiekt budowlany znajduje się w nieodpowiednim stanie technicznym wówczas, kiedy zachodzi niezgodność tego stanu z przepisami techniczno – budowlanymi. Przepisy techniczno – budowlane to, jak wynika z art. 7 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 1, m. in. warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane i ich usytuowanie, określane w drodze rozporządzenia przez ministra właściwego do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej (por. wyrok NSA z 28 stycznia 2009 r., II OSK 1663/2007, Lexis.pl nr 2448737 oraz A. Despot – Mładanowicz w: Prawo budowlane, Komentarz pod red. A. Glinieckiego, Wydanie II, LexisNexis 2014, s. 594). Odwołanie się zatem w uzasadnieniu kwestionowanej decyzji do obowiązujących przepisów techniczno – budowlanych, a nie do okoliczności wymienionych w art. 66 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 Prawa budowlanego jednoznacznie świadczyło, że postępowanie prowadzone w trybie zwykłym toczyło się w oparciu o podstawę wymienioną w art. 66 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego. Dodatkowo tylko można nadmienić, że w poprzednim stanie prawnym, poprzedzającym aktualne brzmienie przepisu art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego, przesłanka "nieodpowiedniego stanu technicznego" wymieniona była właśnie w art. 66 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, co wprawdzie nie powinno ale mogło skutkować błędem organu (por. tekst jednolity Prawa budowlanego Dz. U. z 2006 r., Nr 156, poz. 1118). Analizując z kolei zarzut naruszenia § 330 rozporządzenia należy mieć na względzie, że "nieodpowiedni stan techniczny", o którym mowa w art. 66 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego to stan, który jest wynikiem niewłaściwego użytkowania obiektu, powstały wskutek zużycia pewnych jego elementów, pogorszenia substancji, braku remontów, właściwej dbałości o stan techniczny. Stąd, jak już wskazano wyżej, podstawą prawną nałożonego obowiązku przywracającego odpowiedni stan techniczny muszą stanowić – co do zasady - obowiązujące przepisy techniczno – budowlane. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym zwrócono jednak uwagę, że zastosowanie art. 66 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego wymaga także badania, jaki stan techniczny został zaakceptowany w zatwierdzonym projekcie budowlanym i udzielonym pozwoleniu na budowę (por. wyrok NSA z 17 września 2009 r., II OSK 1394/2008, Lexis. pl nr 2475004). Chodzi jednak o pewną sytuację wyjątkową, a mianowicie gdy pozwolenie na budowę akceptuje stan techniczny obiektu, który jest niezgodny z przepisami techniczno – budowlanymi. Zaniechanie tego badania w konkretnej sprawie nie oznacza natomiast, że decyzja wydana na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego rażąco narusza § 330 rozporządzenia. Przepis ten nie odnosi się bowiem do obowiązków właściciela utrzymania należytego stanu technicznego obiektu, lecz do opracowanych na podstawie wcześniejszych przepisów projektów budowlanych i złożonych wniosków o pozwolenie na budowę. Zatem wynikający z orzecznictwa wymóg badania stanu technicznego obiektu określonego w decyzji o pozwoleniu na budowę nie warunkuje bezwzględnie możliwości zastosowania art. 66 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego. Wiąże się z wykładnią tego przepisu i oznacza, że "odpowiedni stan techniczny" w rozumieniu tego przepisu to również stan zaakceptowany w decyzji o pozwoleniu na budowę chociażby nie odpowiadał on przepisom techniczno – budowlanym obowiązującym w dacie jego udzielania. Podkreślenia wymaga, na co zwrócił uwagę także Sąd I instancji, że rażące naruszenie prawa to przekroczenie prawa w sposób jasny i niedwuznaczny. Błędy w wykładni prawa wymagające odwołania się do orzecznictwa, choćby nawet uzasadniały uchylenie decyzji w trybie zwykłym odwoławczym, nie są z reguły kwalifikowane w kategoriach wadliwości z art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Jak wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w jednym ze swoich orzeczeń, rozgraniczenie sankcji nieważności od sankcji wzruszalności wyprowadza się z teorii wadliwości decyzji administracyjnej opartej o gradację wad. Stosowanie sankcji nieważności ogranicza się do wad kardynalnych, wad o takim stopniu gatunkowym naruszenia przepisów prawa, które podważają prawidłowość stosunku prawnego pod względem podmiotowym lub przedmiotowym ( wyrok NSA z dnia 3 września 2014 r., II OSK 510/13, Lex nr 1572748). Podzielając w pełni powyższe stanowisko należało uznać, że ocena zaskarżonej decyzji przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie została przeprowadzona z naruszeniem przepisów powołanych w podstawach skargi kasacyjnej. Nie znajdując zatem podstaw do uwzględnienia skargi kasacyjnej, również tych, branych pod uwagę przez Naczelny Sąd Administracyjny z urzędu (por. art. 183 § 2 P.p.s.a. i art. 189 P.p.s.a.) orzeczono o jej oddaleniu stosownie do art. 184 P.p.s.a. Odnośnie wniosku zgłoszonego przez pełnomocnika skarżącej w skardze kasacyjnej o przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu należy wyjaśnić, że wynagrodzenie dla pełnomocnika z urzędu za wykonaną pomoc prawną, należne od Skarbu Państwa, przyznawane jest przez wojewódzki sąd administracyjny w postępowaniu określonym w przepisach art. 258-261 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Pełnomocnik skarżącej powinien zatem z wnioskiem o przyznanie wynagrodzenia wystąpić do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło