II OSK 459/12

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2013-06-20

Skład orzekający: Leszek Kamiński, Jerzy Bujko, Wanda Zielińska - Baran

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy prawomocne skazanie za przestępstwo udostępnienia broni osobie nieuprawnionej (art. 263 § 3 k.k.) stanowi uzasadnioną obawę użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, uzasadniającą cofnięcie pozwolenia na broń gazową?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że prawomocne skazanie za przestępstwo udostępnienia broni osobie nieuprawnionej (art. 263 § 3 k.k.) stanowi uzasadnioną obawę, że posiadacz broni może jej użyć w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Fakt popełnienia takiego przestępstwa, godzącego w zasady porządku publicznego i bezpieczeństwa, jest podstawą do cofnięcia pozwolenia na broń. Ponadto, późniejsze zatarcie skazania nie wpływa na legalność decyzji wydanej przed jego nastąpieniem.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła cofnięcia J.Ł. pozwolenia na posiadanie broni gazowej w celu ochrony osobistej. Podstawą decyzji było prawomocne skazanie J.Ł. za udostępnienie broni myśliwskiej osobie nieuprawnionej, co organ uznał za uzasadnioną obawę użycia broni w sposób sprzeczny z porządkiem publicznym. Dodatkowo wskazano na niezapewnienie odpowiednich warunków przechowywania broni i niepoinformowanie o zmianie miejsca pobytu. J.Ł. kwestionował zasadność cofnięcia pozwolenia, argumentując incydentalny charakter zdarzenia i brak realnej obawy. Zarówno organ odwoławczy, jak i WSA utrzymały w mocy decyzję o cofnięciu pozwolenia. J.Ł. wniósł skargę kasacyjną, która została oddalona przez NSA.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną J.Ł. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 20 czerwca 2013 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Leszek Kamiński Sędziowie: sędzia NSA Jerzy Bujko (spr.) sędzia del. WSA Wanda Zielińska - Baran Protokolant starszy asystent sędziego Anna Pośpiech - Kłak po rozpoznaniu w dniu 20 czerwca 2013 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej J.Ł. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 listopada 2011 r. sygn. akt II SA/Wa 1923/11 w sprawie ze skargi J.Ł. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni gazowej 1) oddala skargę kasacyjną; 2) zasądza od J.Ł. na rzecz Komendanta Głównego Policji kwotę 120 (sto dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Wyrokiem z dnia 17 listopada 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę J.Ł. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] czerwca 2011 r., nr [...], w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni gazowej w celu ochrony osobistej. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że decyzją z dnia [...] kwietnia 2011 r. Komendant Wojewódzki Policji w Gdańsku, na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 i art. 18 ust. 5 pkt 3 w związku z art. 26, art. 18 ust. 5 pkt 4 i art. 32 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.) oraz art. 268a k.p.a., cofnął J.Ł. pozwolenie na posiadanie broni gazowej w celu ochrony osobistej. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w Lęborku z dnia 14 listopada 2007 r. sygn. akt II K 248/07 J.Ł. uznany został winnym popełnienia przestępstwa z art. 263 § 3 kk, tj. za to, że w dniu 12 czerwca 2007 r. mając pozwolenie na posiadanie broni myśliwskiej udostępnił ją osobie do tego nieuprawnionej. Powyższe zachowanie strony budzi w ocenie organu uzasadnione obawy, co do użycia broni niezgodnego z prawem. Zdaniem organu posiadanie przez stronę pozwolenia na broń zagraża porządkowi publicznemu, skoro popełniony przez skarżącego wymieniony wyżej czyn mieści się w katalogu przestępstw przeciwko porządkowi publicznemu i ma bezpośredni związek z bronią. Organ podkreślił, że skarżący dowiódł lekceważącego podejścia do obowiązujących przepisów prawa w zakresie posiadania pozwolenia na broń. Wskazał również na niezapewnienie przez stronę warunków odpowiednich do przechowywania broni palnej oraz niepoinformowanie w ustawowym terminie właściwego organu o zmianie miejsca stałego pobytu, mimo że takie obowiązki spoczywają na posiadaczu broni. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł J.Ł. zarzucając organowi I instancji naruszenie art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji poprzez uznanie, że popełnienie czynu z art. 263 § 3 kk bez jednoczesnego wystąpienia uzasadnionej obawy, o której mowa w art. 18 ust. 1 pkt 2 tej ustawy stanowi podstawę do cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni. Zarzucił także dokonanie błędnej wykładni terminu "uzasadniona obawa" poprzez uznanie, że sam fakt skazania prawomocnym wyrokiem sądu budzi uzasadnioną obawę użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, a także naruszenie przepisów postępowania, poprzez oparcie rozstrzygnięcia na niepełnym materiale dowodowym oraz opieszałość postępowania. Zaskarżoną decyzją Komendant Główny Policji utrzymał w mocy decyzje organu I instancji. Zdaniem organu odwoławczego strona należy do osób, co do których zachodzi uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Strona bezspornie popełniła przestępstwo z art. 263 § 3 kk, polegające na udostępnieniu broni osobie nieuprawnionej. Popełnienie przestępstwa przeciwko porządkowi publicznemu stanowi okoliczność uzasadniającą zastosowanie art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Organ wyjaśnił, że poprzez udostępnienie broni osobie nieuprawnionej strona pośrednio stworzyła zagrożenie dla bezpieczeństwa i porządku publicznego. W ocenie organu, skarżący nie daje rękojmi właściwego, bezpiecznego posługiwania się bronią. Nie można wykluczyć bowiem, że w przyszłości sam użyje broni w sposób zagrażający bezpieczeństwu i porządkowi publicznemu, skoro nie widzi błędów w swoim postępowaniu. Ponadto strona nie wypełniła w terminie ciążącego na niej, zgodnie z art. 26 ustawy o broni i amunicji, obowiązku zawiadomienia Komendanta Wojewódzkiego Policji w Gdańsku o zmianie miejsca pobytu stałego. Organ odwoławczy wyjaśnił również, że w toku postępowania organ podejmował szereg czynności celem uzyskania informacji istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, co wydłużyło czas postępowania. Podniósł, że pełnomocnik strony był informowany o przyczynach zwłoki, zgodnie z art. 36 k.p.a. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł J.Ł. zarzucając organowi naruszenie prawa materialnego, tj. art. 15 ust. 1 pkt 5 ustawy o broni i amunicji oraz naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, tj. art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. W uzasadnieniu skargi podał między innymi, iż z zebranego w sprawie materiału wynika, że zachowanie, jakiego się dopuścił miało charakter incydentalny i wywołane zostało złym samopoczuciem. Podkreślił, że z materiału dowodowego wynika, iż strona prowadzi ustabilizowany tryb życia i przestrzega porządku prawnego, a w miejscu zamieszkania cieszy się bardzo dobrą opinią. Zdaniem skarżącego w postępowaniu administracyjnym nie wykazano żadnego faktu uzasadniającego obawę, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Oddalając skargę wymienionym na wstępie wyrokiem Sąd I instancji wskazał, że podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowi przepis art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji, zgodnie z którym właściwy organ cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6. Stosownie zaś do art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Sąd podkreślił, że użyty przez ustawodawcę w cytowanym przepisie zwrot "w szczególności" oznacza, że możliwe jest cofnięcie pozwolenia na posiadanie broni osobie podejrzanej lub skazanej również za przestępstwo innego rodzaju niż przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu i mieniu. Przykładem takiego przestępstwa jest w ocenie Sądu czyn z art. 263 § 3 kk, który ustawodawca zaliczył do przestępstw przeciwko porządkowi publicznemu. Zatem skazanie za przestępstwo z art. 263 § 3 kk, zdaniem Sądu, wskazuje na uzasadnioną obawę, że skarżący może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Bowiem udostępnienie broni osobie nieuprawnionej, która użyła jej następnie w celu niezgodnym z prawem, tworzy także realne zagrożenie. Podnoszony przez skarżącego, incydentalny charakter zdarzenia, nie podważa ustaleń organu, co do zaistnienia obawy, o której mowa wyżej. Nawet jednorazowe, nieodpowiedzialne zachowanie osoby posiadającej pozwolenie na broń rodzić może uzasadnioną obawę użycia broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego. Sąd za prawidłowe uznał także ustalenie organu, co do niewykonania przez skarżącego obowiązku wynikającego z art. 26 ustawy o broni i amunicji, co również stanowiło uzasadnioną podstawę do cofnięcia pozwolenia na broń na podstawie art. 18 ust. 5 pkt 3 ustawy o broni i amunicji. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł J.Ł. domagając się jego uchylenia oraz zasądzenia kosztów postępowania według norm przepisanych. W skardze kasacyjnej zarzucono naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. poprzez niewskazanie faktów i dowodów wskazujących na zaistnienie realnej obawy użycia przez skarżącego broni w celach sprzecznych z interesami bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Zarzucono także naruszenie prawa materialnego, tj. art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 2-6 ustawy o broni i amunicji poprzez jego błędną wykładnię polegającą na uznaniu, iż prawomocne zatarcie skazania za popełnione przestępstwo z art. 263 kk nie wyłącza skarżącego z kręgu osób, którym cofnięcie pozwolenia na broń jest obligatoryjne. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zarzuty skargi kasacyjnej są nieuzasadnione. Rozpoznawana przez Naczelny Sąd Administracyjny skarga kasacyjna jest skierowana przeciwko wyrokowi Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie działającemu jako sąd I instancji. Skoro więc podstawą tej skargi był zarzut naruszenia przepisów postępowania (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.), to skarżący winien był wskazać takie naruszone przepisy proceduralne, które stosował Sąd I instancji, a nadto wykazać, że zarzucone uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W zarzutach skargi kasacyjnej wskazano natomiast naruszenie przepisów art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. mających zastosowanie w postępowaniu administracyjnym, których jednak Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie stosował i – oczywiście – nie naruszył. Ten, nieprawidłowo postawiony zarzut, należy więc rozumieć jako obrazę art. 151 p.p.s.a. przez oddalenie skargi, mimo że zaskarżona nią decyzja administracyjna została wydana z naruszeniem art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. Również tak zweryfikowany zarzut skargi kasacyjny nie mógł być uznany za uzasadniony. Zarówno bowiem zaskarżona decyzja, jak i wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, przekonywująco wykazały, że w rozpoznawanej sprawie zaistniały przesłanki do pozbawienia skarżącego prawa do posiadania broni z art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji w jej brzmieniu obowiązującym przed dniem 10 marca 2011 r., to jest przed wejściem w życie ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o zmianie ustawy o broni i amunicji oraz ustawy o wykonywaniu działalności gospodarczej w zakresie wytwarzania i obrotu materiałami wybuchowymi, bronią, amunicją oraz wyrobami i technologią o przeznaczeniu wojskowym lub policyjnym (Dz.U. Nr 38, poz. 195 ze zm.). Zgodnie z normą intertemporalną zawartą w art. 3 tej ostatniej ustawy do spraw wszczętych i niezakończonych przed jej wejściem w życie maja zastosowanie przepisy dotychczasowe. Zgodnie z takim, dotychczasowym, brzmieniem art. 15 ust. 1 pkt 6 tej ustawy o broni i amunicji podstawą pozbawienia prawa do broni jest stwierdzenie, że posiadacz broni należy do osób, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Obawa taka powinna być logicznie wyprowadzona z dotychczas zaistniałych faktów lub okoliczności. W rozpoznawanej sprawie zostało stwierdzone prawomocnym wyrokiem sądowym, że skarżący Józef Łempio z oczywistym naruszeniem obowiązków posiadacza broni popełnił przestępstwo z art. 263 § 3 kk, to jest przestępstwo udostępnienia broni osobie nieuprawnionej. Fakt popełnienia takiego przestępstwa daje podstawę do logicznego wniosku, że zaistniała uzasadniona obawa, iż skarżący może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Popełniony przez skarżącego czyn godził bowiem w zasady porządku publicznego i był sprzeczny z interesem bezpieczeństwa publicznego, skoro polegał na udostępnieniu broni palnej osobie nie mającej do niej prawa, której sposobu używania broni organy państwa nie mogły kontrolować. Stanowił nadto naruszenie obowiązku posiadacza broni, które samoistnie mogło być podstawą do cofnięcia pozwolenia na broń (art. 18 ust. 5 pkt 7 ustawy), podobnie jak mający w sprawie zastosowanie art. 18 ust. 5 pkt 3 w związku z art. 26 ustawy. Należy więc uznać, iż zarzut naruszenie przepisów postępowania przez oddalenie skargi mimo niewyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i niewykazania przesłanki z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji jest bezzasadny. Podobnie należy ocenić zarzut naruszenia ostatnio wymienionego przepisu, przez przyjęcie, iż "prawomocne zatarcie skazania za przestępstwo z art. 263 kk nie wyłącza skarżącego z kręgu osób, którym cofnięcie pozwolenia na broń jest obligatoryjne". Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie dokonał oceny zaskarżonej w sprawie decyzji z dnia [...] czerwca 2011 r., która został wydana w oparciu o stan faktyczny i prawny istniejący w dacie jej wydania. W dniu wydania decyzji skarżący był prawomocnie skazany za popełnienie przestępstwa z art. 263 § 3 kk i nie doszło jeszcze do zatarcia tego skazania. Do zatarcia skazania doszło postanowieniem Sądu Rejonowego w Lęborku z dnia 28 sierpnia 2011 r., a więc już po wydaniu zaskarżonej decyzji. Fakt późniejszego zatarcia skazania nie miał więc żadnego wpływu na treść zaskarżonej decyzji. Skarga kasacyjna nie zawiera więc usprawiedliwionych podstaw. Dlatego podlega oddaleniu na mocy art. 184 p.p.s.a. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło