II SAB/Lu 297/13
WyrokWSA w Lublinie2013-06-20
Skład orzekający: Witold Falczyński, Grażyna Pawlos-Janusz, Maria Wieczorek-Zalewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka energetyczna, w której Skarb Państwa posiada pozycję dominującą, jest zobowiązana do udostępnienia informacji publicznej na podstawie ustawy o dostępie do informacji publicznej?Ratio decidendi
Spółka energetyczna, w której Skarb Państwa posiada pozycję dominującą, jest podmiotem zobowiązanym do udostępniania informacji publicznej na zasadach określonych w ustawie o dostępie do informacji publicznej. Bezczynność takiego podmiotu w odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej uzasadnia zobowiązanie go do załatwienia wniosku w określonym terminie.Stan faktyczny
Skarżący R. K. złożył skargę na bezczynność Spółki P. (A. S.A. w L.) w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej dotyczącej dokumentacji techniczno-prawnej związanej z lokalizacją i budową infrastruktury elektroenergetycznej na jego działkach. Spółka wniosła o odrzucenie skargi, argumentując, że żądane informacje nie stanowią informacji publicznej, a spółka nie jest podmiotem zobowiązanym do jej udostępniania, powołując się na prywatny charakter interesu skarżącego oraz tajemnicę przedsiębiorstwa. Sąd uznał skargę za dopuszczalną i stwierdził bezczynność spółki.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zobowiązał Spółkę P. do załatwienia wniosku R. K. z dnia 26 lutego 2013 r. w terminie 14 dni od daty zwrotu akt administracyjnych sprawy po uprawomocnieniu się wyroku, stwierdził, że bezczynność Spółki P. nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, oraz zasądził od Spółki P. na rzecz R. K. kwotę 357 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Witold Falczyński, Sędziowie Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz, Sędzia NSA Maria Wieczorek-Zalewska (sprawozdawca), Protokolant Starszy sekretarz sądowy Beata Basak, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 20 czerwca 2013 r. sprawy ze skargi R. K. na bezczynność Spółki P. w przedmiocie udostępnienie informacji publicznej I. zobowiązuje Spółki P. do załatwienia wniosku R. K. z dnia 26 lutego 2013 r. w terminie 14 dni od daty zwrotu akt administracyjnych sprawy po uprawomocnieniu się wyroku; II. stwierdza, że bezczynność Spółki P. nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. zasądza od Spółki P. na rzecz R. K. kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
W dniu [...] maja 2013 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie wpłynęła skarga R. K. na bezczynność A. S.A. w L. polegającą na nieudostępnieniu skarżącemu informacji publicznej żądanej we wniosku z dnia [...] lutego 2013 r.
Skarżący wskazał, że przedmiotowym wnioskiem wystąpił do A. S.A. w L. o udostępnienie kserokopii dokumentacji techniczno – prawnej, w tym dokumentacji prawnej stanowiącej podstawę lokalizacji i budowy infrastruktury elektroenergetycznej na należących do niego działkach nr [...], w szczególności wszelkich ewentualnych decyzji stanowiących podstawę lokalizacji i budowy linii energetycznej na tych działkach. Skarżący podniósł, że do dnia sporządzenia skargi nie otrzymał wnioskowanych przez niego dokumentów w żądanej formie ani rozstrzygnięcia o odmowie udostępnienia informacji publicznej czy też o umorzeniu postępowania w tym przedmiocie. W związku z powyższym skarżący wniósł o zobowiązanie spółki do udzielenia informacji zgodnie z wnioskiem.
W odpowiedzi na skargę A. S.A. w L. wniosła o odrzucenie skargi, ewentualnie o jej oddalenie. Wskazała, że w świetle art. 1 i art. 6 ustawy o dostępie do informacji publicznej, żądane przez skarżącego informacje nie stanowią informacji publicznej. Ponadto spółka nie jest podmiotem obowiązanym do udzielania informacji publicznej, gdyż prowadzona przez nią działalność ma charakter cywilnoprawny. Wykonywane przez spółkę zadania operatora systemu dystrybucyjnego, pomimo, iż podlegają nadzorowi Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki, nie stanowią zadań publicznych.
Nadto dokumenty, których wydania domagała się skarżący, wiążą się z dochodzeniem przez niego od spółki roszczeń cywilnoprawnych, a takie działanie świadczy o prywatnym interesie skarżącego, nie mającym nic wspólnego z informacją publiczną. Skarżący faktycznie chce bowiem – w trybie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej – uzyskać dowody potwierdzające zasadność tych roszczeń. W tym zakresie nie mają więc zastosowania przepisy wspomnianej ustawy, lecz Kodeksu postępowania cywilnego.
W ocenie spółki, nawet, gdyby uznać, że żądane informacje mają charakter informacji publicznej, a sama spółka jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji, to brak byłoby podstaw do uwzględnienia skargi. Po pierwsze, wymiana pism pomiędzy spółką a skarżącą nie została zakończona, a zatem skarga jest przedwczesna w rozumieniu art. 52 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.). Po drugie, ujawnienie żądanych informacji prowadziłoby do naruszenia chronionej ustawowo "tajemnicy przedsiębiorstwa".
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga na bezczynność A. S.A. z siedzibą w L. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej jest dopuszczalna, stąd zawarty w odpowiedzi na skargę wniosek o jej odrzucenie jest bezzasadny.
W myśl art. 149 § 1 p.p.s.a., sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Bezczynność organu administracji publicznej zachodzi wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale – mimo istnienia ustawowego obowiązku – nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności określonej w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a. (T. Woś [w:] T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2011, s. 109).
Organ administracji pozostaje w bezczynności w szczególności w przypadku, gdy nie udzielił zainteresowanej jednostce żądanej przez nią informacji publicznej stosownie do przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. nr 112, poz. 1198 ze zm., dalej ustawa).
W przypadku złożenia skargi na bezczynność w zakresie udostępnienia informacji publicznej obowiązkiem sądu jest w pierwszej kolejności zbadanie, czy sprawa mieści się w zakresie podmiotowym ustawy. Dopiero bowiem stwierdzenie, że podmiot, do którego zwrócił się skarżący, jest zobowiązany do udzielenia informacji publicznej, pozwala na dokonanie oceny, czy w konkretnej sprawie można skutecznie zarzucić wskazanemu podmiotowi bezczynność.
W myśl art. 4 ust. 1 pkt 1 – 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej, obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: organy władzy publicznej, organy samorządów gospodarczych i zawodowych, podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa, podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego, podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.
Zgodnie z art. 4 pkt 3 i 4 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. nr 50, poz. 331 ze zm.), pozycję dominującą ma podmiot, który posiada kontrolę nad przedsiębiorcą, wyrażającą się m.in. w dysponowaniu bezpośrednio lub pośrednio większością głosów na walnym zgromadzeniu.
Skarb Państwa jest akcjonariuszem posiadającym większość głosów na Walnym Zgromadzeniu A. S.A. w Warszawie (61,89% – s. 36 sprawozdania Zarządu za okres zakończony 30 września 2012 r., opubl.: ...). Spółka ta jest zaś jednym akcjonariuszem A. S.A. w L. Nie ulega zatem wątpliwości, że Skarb Państwa dysponuje większością głosów na walnym zgromadzeniu A. S.A. w L.
Ponadto przedmiotowa spółka, będąc przedsiębiorstwem energetycznym, stanowi przedsiębiorstwo użyteczności publicznej, wykonujące zadania publiczne, które jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej (tak m. in. wyrok NSA z dnia 18 sierpnia 2010 r., I OSK 851/10, niepubl.).
A. S.A. w L. należy zatem do grona podmiotów obowiązanych do udzielania informacji publicznych na zasadach określonych w ustawie o dostępie do informacji publicznej.
Bezczynność podmiotu obowiązanego do udostępniania informacji publicznej ma miejsce wówczas, gdy nie podejmuje on w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku o udzielenie tej informacji jednego z następujących działań:
1) nie udostępnia informacji publicznej w formie czynności materialno – technicznej w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem (art. 13 ust. 1 ustawy), albo
2) nie wydaje decyzji o odmowie udostępnienia żądanej informacji publicznej (art. 16 ust. 1 w związku z art. 5 ust. 1 i 2 ustawy), albo
3) nie powiadamia pisemnie wnioskodawcy o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem i nie wskazuje, w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie, jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w sposób lub w formie określonych we wniosku (art. 14 ust. 2 ustawy).
W niniejszej sprawie A. S.A. nie odniosła się do żądania udostępnienia informacji publicznej w żaden ze wskazanych sposobów. Za taki nie można bowiem uznać treści pisma datowanego na [...] marca 2013 r., w którym spółka wskazała, że pełnomocnik reprezentujący skarżącego, który podpisał wniosek o udzielenie informacji publicznej, nie był do tego umocowany, że we wniosku nie wskazano jednoznacznie, jakich dokumentów żąda wnioskodawca, a ponadto, że wnioskodawcy chodziło o informacje przydatne wyłącznie w sprawie cywilnej.
Uznając, że powyższe pismo nie stanowi przewidzianego przez ustawę o dostępie do informacji publicznej sposobu załatwienia wniosku o udzielenie informacji publicznej, należy uznać, że spółka w przedmiotowej sprawie dopuściła się bezczynności.
Na marginesie wskazać należy, że wbrew stanowisku spółki wyrażonemu w odpowiedzi na skargę, treść wniosku skarżącego była na tyle precyzyjna, że umożliwiała ustalenie istoty żądanej informacji. Skarżący wskazał bowiem, że przedmiotem wniosku są decyzje dotyczące lokalizacji i budowy linii elektroenergetycznej na konkretnie wskazanych nieruchomościach, tj. należących do skarżącego działkach nr 6788, 3334, 470 i 289.
W związku z powyższym, na podstawie art. 149 § 1 zd. 1 p.p.s.a., sąd zobowiązał A. S.A. w L. do załatwienia wniosku skarżącego z dnia [...] lutego 2013 r. w terminie 14 dni od daty zwrotu akt administracyjnych sprawy po uprawomocnieniu się wyroku.
Jednocześnie, w oparciu o treść art. 149 § 1 zdanie 2 p.p.s.a., sąd stwierdził, że bezczynność spółki w rozpoznawanej sprawie nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Oceniając tę okoliczność, sąd wziął pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, w tym fakt, iż zachowanie spółki nie miało cech lekceważącego traktowania obowiązków nałożonych na nią z mocy ustawy.
Orzeczenie o kosztach zostało wydane na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a.
Mając na uwadze powyższe, sąd orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło