I SA/Wa 569/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Emilia Lewandowska (spr.) Sędziowie: WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz WSA Elżbieta Sobielarska Protokolant Zbigniew Dzierzęcki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 września 2011 r. sprawy ze skargi T. Sp. z o.o. w W. na postanowienie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia oddala skargę. Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego, postanowieniem z [...] stycznia 2011 r., nr [...], utrzymał w mocy postanowienie [...] Konserwatora Zabytków z [...] czerwca 2010 r., odmawiającym wydania zaświadczenia potwierdzającego, iż budynki [...] są właściwie użytkowane oraz zabezpieczane i konserwowane zgodnie z obowiązującymi przepisami o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Z ustaleń organu odwoławczego wynika, że T. Sp. z o.o. w W. zwróciła się do [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z wnioskiem o wydanie zaświadczenia potwierdzającego, iż budynki "[...]", położonego w W. przy ul. [...], są właściwie użytkowane oraz zabezpieczane i konserwowane zgodnie z obowiązującymi przepisami o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Postanowieniem z [...] czerwca 2010 r. [...] Konserwator Zabytków odmówił wydania zaświadczenia o żądanej treści. Organ konserwatorski oparł swoje stanowisko na opracowaniu "Projekt budowlany z elementami projektu wykonawczego i program prac konserwatorskich. [...], ul. [...], W." wykonanym przez P.M., [...]A., ul. [...], W. w lutym 2010 r., złożonym w Biurze [...] Konserwatora Zabytków w związku z postępowaniem o wydanie pozwolenia na prace budowlane i konserwatorskie przy [...]. Ustalono, iż w wyniku badań architektonicznych i konserwatorskich poprzedzających sporządzenie tej dokumentacji stwierdzono zły stan techniczny i postępującą degradację obiektu, wynikającą między innymi z nieprawidłowego użytkowania zabytku, zaś główną przyczyną zniszczeń jest brak odpowiedniego zabezpieczenia przed działaniem wody opadowej. Rozpoznając zażalenie T. Sp. z o.o. na powyższe postanowienie, organ odwoławczy stwierdził, że zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2006 r., Nr 121, poz. 844 ze zm.), zwalnia się od podatku od nieruchomości grunty i budynki wpisane indywidualnie do rejestru zabytków, pod warunkiem ich utrzymania i konserwacji, zgodnie z przepisami o ochronie zabytków, z wyjątkiem części zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej. Przesłanką zwolnienia nieruchomości wpisanej do rejestru zabytków od podatku od nieruchomości jest określony stan jej zachowania. Przepis ten należy rozpatrywać w świetle odpowiednich uregulowań ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, która nakłada na właścicieli i posiadaczy zabytków szereg obowiązków, związanych z utrzymaniem we właściwym stanie. Zgodnie z art. 5 pkt 2 tej ustawy, na właścicielu lub posiadaczu obiektu spoczywa obowiązek zapewnienia warunków prowadzenia prac konserwatorskich, restauratorskich i robót budowlanych przy zabytku. Przepis art. 3 definiuje prace konserwatorskie jako działania mające na celu zabezpieczenie i utrwalenie substancji zabytku, zahamowanie procesów jego destrukcji oraz udokumentowanie tych działań (pkt 6), prace restauratorskie – jako działania mające na celu wyeksponowanie wartości artystycznych i estetycznych zabytku, w tym jeżeli istnieje taka potrzeba, uzupełnienie lub odtworzenie jego części, oraz dokumentowanie tych działań (pkt 7), natomiast robotami budowlanymi, w rozumieniu art. 3 pkt 8, są roboty budowlane w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, podejmowane przy zabytku lub w otoczeniu zabytku. Zapewnienie warunków prowadzenia tych działań ma na celu realizację innego obowiązku, określonego w art. 5 pkt 3 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, tj. zabezpieczenia i utrzymania zabytku oraz jego otoczenia w jak najlepszym stanie. Organ odwoławczy przytoczył treść przepisów art. 217 i 218 kpa i uznał, że w świetle akt postępowania nie budzi wątpliwości fakt, że z danych posiadanych przez [...] Konserwatora Zabytków wynika, iż pomimo podjęcia już przez zażalającą się Spółkę szeregu działań mających na celu zachowanie i utrzymanie zabytku w sposób odpowiadający jego wartości, stanu obiektu nie można jeszcze określić mianem "jak najlepszego". Okoliczność, iż organ pierwszej instancji uchybił terminowi załatwienia sprawy pozwolenia konserwatorskiego, nie oznacza możliwości zanegowania powyższego faktu. Nie ulega przy tym wątpliwości, że właściwy organ ochrony konserwatorskiej jest uprawniony i zobowiązany do oceny zamierzeń inwestycyjnych właścicieli i posiadaczy zabytków, może zatem wyrazić swoją dezaprobatę dla tych zamierzeń i odmówić wydania na nie pozwolenia. Działanie takie nie uzasadnia wydania żądanego przez stronę postanowienia o stanie zachowania zabytku, jeżeli stan ten, według wiedzy organu, nie jest taki, jakiego potwierdzenia żąda właściciel obiektu. W związku z powyższym, [...] Konserwator Zabytków nie miał podstaw, aby wydać zaświadczenie stwierdzające, iż budynki [...] są właściwie użytkowane oraz zabezpieczane i konserwowane zgodnie z obowiązującymi przepisami o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. W skardze na decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego T. Sp. z o.o. zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego, w szczególności art. 7 ust. 1 pkt 6 ustawy z 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych w zw. z art. 5 pkt 2 ustawy z 23 lipca 2002 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami – poprzez uznanie, że brak jest przesłanek do wydania zaświadczenia stwierdzającego, że obiekt jest właściwie użytkowany, zabezpieczony i konserwowany, podczas gdy skarżący od daty objęcia [...] w posiadanie w sierpniu 2007 r. podejmuje szeroko zakrojone działania zmierzające do rewaloryzacji obiektu. Skarżąca zarzuciła ponadto naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, w szczególności art. 7 i art. 8 kpa – poprzez odmowę wydania skarżącemu zaświadczenia z powodu niepodjęcia przez skarżącego działań, których skarżący nie mógł podjąć na skutek wcześniejszych działań organu administracji. Wskazując na powyższe podstawy skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego je postanowienia [...] Konserwatora Zabytków z [...] czerwca 2010 r. i zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła, że od czasu objęcia w posiadanie [...] w sierpniu 2007 r. podejmuje szeroko zakrojone działania zmierzające do rewaloryzacji obiektu. Na działania te wydała już ponad [...] złotych. Działania te były wykonywane na polecenie [...] Konserwatora Zabytków i zgodnie z jego wytycznymi. Zdaniem skarżącej fakt, że dotychczas nie przeprowadziła prac remontowo-budowlanych na terenie [...] jest skutkiem okoliczności, za które wyłączną odpowiedzialność ponosi [...] Konserwator Zabytków. Skarżąca usiłuje cały czas uzyskać od tego organu akceptację programu remontu i użytkowania obiektu. Jak dotychczas żadna z propozycji właściciela nie zdobyła uznania konserwatora. Organ ten jedynie systematycznie odmawia skarżącej zezwoleń na wprowadzenie kolejnych, proponowanych rozwiązań, uzasadniając swe odmowy, w ocenie skarżącej w nielogiczny i niemerytoryczny sposób oraz nie wskazując przy tym żadnych alternatywnych rozwiązań. W odpowiedzi na skargę Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest nieuzasadniona. Stosownie do treści art. 217 § 2 kpa zaświadczenia organ administracji publicznej wydaje, jeżeli spełnione są cele określone w tym przepisie dla jakich ubiegający się o zaświadczenie żąda jego wydania. W rozpoznawanej sprawie skarżąca spółka z o.o. T. w W., zwróciła się do [...] Konserwatora Zabytków z wnioskiem o wydanie zaświadczenia potwierdzającego, iż budynki "[...]" położonego w W. przy ul. [...] są właściwie użytkowane oraz zabezpieczane i konserwowane zgodnie z obowiązującymi przepisami o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Zaświadczenie tej treści stanowi podstawę do ubiegania się przez skarżącą o zwolnienie od podatku od nieruchomości zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2006 r. Nr 121, poz. 844, ze zm.). Organy nie kwestionują uprawnień skarżącej spółki do ubiegania się o wydanie takiego zaświadczenia. Przyczyną odmowy wydania zaświadczenia jest uznanie przez organy orzekające w niniejszej sprawie, że nie może być wydane zaświadczenie o żądanej przez spółkę treści, gdyż z posiadanych przez organ danych nie jest możliwe potwierdzenie, że budynki "[...]", których właścicielem jest skarżąca spółka, są właściwie użytkowane oraz zabezpieczane i konserwowane zgodnie z obowiązującymi przepisami o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Przepis art. 218 § 1 kpa stanowi, że organ administracji publicznej obowiązany jest wydać zaświadczenie, gdy chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. Organ pierwszej instancji oparł swoje stanowisko, na opracowaniu "Projekt budowlany z elementami projektu wykonawczego i program prac konserwatorskich. [...], ul. [...], W.", które zostało wykonane przez P.M. [...]A., ul. [...], W. w lutym 2010 r., a które zostało złożone przez spółkę u [...] Konserwatora Zabytków w związku z postępowaniem o wydanie pozwolenia na prace budowlane i konserwatorskie przy "[...]". W opracowaniu tym stwierdzono zły stan techniczny i postępującą degradację obiektu, zaś główną przyczyną zniszczeń jest brak odpowiedniego zabezpieczenia przed działaniem wody opadowej. W oparciu o treść tego opracowania organ uznał, że nie może stwierdzić, iż obiekt "[...]" jest użytkowany, zabezpieczony i konserwowany zgodnie z obowiązującymi przepisami o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Przepisami obowiązującymi w tym zakresie są przepisy ustawy z 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz. U. Nr 162, poz. 1568 ze zm.). Organ powołał przepis art. 5 pkt 3 ustawy o ochronie zabytków (...), zgodnie z którym opieka nad zabytkiem sprawowana przez jego właściciela polega, w szczególności, na zapewnieniu warunków zabezpieczenia i utrzymaniu zabytku oraz jego otoczenia w jak najlepszym stanie. Należy stwierdzić, że posiadana przez organ konserwatorski dokumentacja powołana w uzasadnieniu decyzji, dotycząca zabytku "[...]" w W. uzasadniała odmowę wydania zaświadczenia o żądanej przez skarżącą treści. Skarżąca w uzasadnieniu skargi podnosi, że organ nie uwzględnił podejmowanych przez nią działań zmierzających do rewaloryzacji obiektu zabytkowego od sierpnia 2007 r. tj. od kiedy spółka objęła w posiadanie ten obiekt, a wydatki na te działania skarżąca ocenia na ponad [...] tysięcy złotych. Z zestawienia tych wydatków, zamieszczonego na str. 2 uzasadnienia skargi wynika, że były one poniesione na opracowanie licznej dokumentacji, związanej z ubieganiem się przez spółkę o pozwolenie na wykonanie robót polegających na przebudowie i rozbudowie "[...]". Na proponowany przez właściciela projekt przebudowy i rozbudowy zabytku organ konserwatorski nie wyraził zgody. Nie wynika natomiast, by spółka zabiegając o akceptację zamierzeń inwestycyjnych względem przedmiotowego zabytku jednocześnie podejmowała na bieżąco czynności polegające na zabezpieczeniu i utrzymaniu zabytku oraz jego otoczenia w jak najlepszym stanie, który to obowiązek nakłada na właściciela zabytku art. 5 pkt 3 ustawy o ochronie zabytków (..), a potwierdzenia czego, w konsekwencji domagała się skarżąca. Zaświadczenie jest dokumentem urzędowym, który w myśl art. 76 kpa stanowi dowód tego, co zostało w nim stwierdzone. W świetle posiadanych przez organ konserwatorski dokumentów brak było podstaw do wydania przez ten organ zaświadczenia o żądanej przez skarżącą treści. Zaskarżone postanowienie o odmowie wydania zaświadczenia jest więc zgodne z prawem, a zarzuty skargi naruszenia powołanych w niej przepisów tak prawa materialnego jak i procesowego nie znajdują uzasadnienia. Sąd administracyjny, w zakresie swojej właściwości, sprawuje kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonych aktów lub czynności organów administracji publicznej. Ta kontrola sprowadza się do zbadania, czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Czyni to wedle stanu prawnego i na podstawie stanu faktycznego sprawy z dnia wydania zaskarżonego aktu czy czynności. Poza więc kontrolą sądu administracyjnego w niniejszej sprawie pozostaje zgodność z prawem postępowania organu konserwatorskiego w sprawie wydania pozwolenia na prowadzenie prac konserwatorskich i robót budowlanych przy "[...]" jak i wydanych w wyniku tego postępowania orzeczeń. Również nie podlega ustalaniu w sprawie o wydanie zaświadczenia jakie są przyczyny faktu, że skarżąca do chwili wydania zaskarżonego postanowienia nie wykonała żadnych robót budowlanych i prac konserwatorskich przy zabytku, którego miało dotyczyć żądane przez nią zaświadczenie. Z powyższych względów Sąd na zasadzie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.