III SA/Kr 433/13
PostanowienieWSA w Krakowie2013-06-28
Skład orzekający: Grzegorz Karcz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która jest właścicielem nieruchomości, ale z powodu zadłużenia alimentacyjnego i zajęcia czynszu przez komornika, utrzymuje się z niewielkiego zasiłku stałego i ponosi znaczne wydatki związane z leczeniem i utrzymaniem, może zostać uznana za osobę niezdolną do poniesienia pełnych kosztów postępowania sądowego i tym samym uzyskać prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata?Ratio decidendi
Osoba fizyczna może uzyskać prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata, jeżeli nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego koniecznego utrzymania. W sytuacji, gdy strona utrzymuje się z niewielkiego zasiłku, ponosi znaczne wydatki na leczenie i utrzymanie, a posiadana przez nią nieruchomość nie generuje dochodów z powodu zajęcia przez komornika, należy uznać, że nie jest ona w stanie ponieść kosztów sądowych i pełnomocnika z wyboru bez uszczerbku dla swojego utrzymania. Kryterium przyznania prawa pomocy jest wyłącznie ekonomiczne, a nie charakter sprawy.Stan faktyczny
Skarżący G. P. złożył wniosek o ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą zasiłku celowego. Skarżący wskazał, że jest właścicielem mieszkania o powierzchni 100 m2, jednak z powodu długu alimentacyjnego komornik zajął czynsz. Jego dochody to zasiłek stały w wysokości 529 zł, a miesięczne wydatki (hotel robotniczy, leki) wynoszą około 720 zł. Jest osobą niepełnosprawną i przewlekle chorą.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 28 czerwca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku G. P. o ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi G. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 4 marca 2013 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego postanawia: przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie na jego rzecz adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.
Skarżący w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagał się ustanowienia adwokata.
Objaśniając swoją sytuację rodzinną podał, brak osób z którymi pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym.
Określając swój majątek wskazał, że należy do niego piętro w starej kamienicy o powierzchni 100 m2, czynsz zajął jednak komornik na poczet długu alimentacyjnego.
Swoje stałe miesięczne dochody oszacował na kwotę 529 zł zasiłku stałego z MOPS.
Uzasadniając swoje starania zaakcentował, że ma 60 lat, przyznano mu umiarkowany stopień niepełnosprawności na stałe i z tego tytułu otrzymał zasiłek stały w wysokości 529 zł. Podał, że mieszka w hotelu robotniczym i z tego tytułu ponosi miesięczne wydatki w wysokości 620 zł. Prócz tego około 100 zł na lekarstwa. Z uwagi na choroby przewlekłe leczy się u kilku specjalistów. Wyjaśnił, że mimo iż jest właścicielem piętra w starej kamienicy w L. to jednak z uwagi na posiadane zadłużenie alimentacyjne w wysokości ok. 120 tyś. zł komornik zajął czynsz.
Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje:
Stosownie do art. 252 ppsa w związku z art. 246 §1 pkt. 2 osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym m.in. poprzez ustanowienie adwokata (art. 245 §3 ppsa) o ile nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swego koniecznego utrzymania.
W realiach niniejszej sprawy skarżący złożył oświadczenie o jakim mowa w art. 252 ppsa. Oświadczenie to jest wystarczające do oceny sytuacji bytowej skarżącego i aktualnych możliwości płatniczych strony. Generalnie koresponduje ze składanymi wcześniej a pewne nieścisłości wynikają ze specyficznego sposobu wyrażania przez skarżącego myśli i swoistej nieporadności życiowej. To oczywiście nie oznacza, żeby je pomijać. Jak we wszystkim należy jednak zachować odpowiednią relację proporcjonalności, bo wyciąganie z nich najdalej idących konsekwencji mogłoby być krzywdzące dla osoby samotnie gospodarującej, z problemami zdrowotnymi, utrzymującej się z niewielkiego zasiłku stałego i zasiłków celowych. Z zasad doświadczenia życiowego wynika bowiem, że środki jakie skarżący ma do dyspozycji wystarczają ledwo co na opędzenie podstawowych potrzeb życiowych. Okoliczność, że do skarżącego należy piętro w starej kamienicy o powierzchni 100 m2 nie zmienia tej optyki. Chociaż bowiem posiada ona pewną wartość sprzedażną lub podkładową to jednak nie można tracić z pola widzenia, że osoba zadłużona, samotnie gospodarująca, borykająca się problemami zdrowotnymi powinna dysponować pewnym zabezpieczeniem nawet gdy Państwo deklaruje powszechny oraz bezpłatny dostęp do świadczeń zdrowotnych. Pozostaje bowiem cały szereg kosztów dodatkowych choćby na część leków nierefundowanych czy zaordynowanej diety. W takiej zaś sytuacji konieczność wygospodarowania środków na koszty sądowe i opłacenie pełnomocnika z wyboru jest problematyczne i uzasadnia twierdzenie, że skarżący nie jest w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku dla swego koniecznego utrzymania. Biorąc to pod uwagę udzielono więc skarżącemu zgodnie z wnioskiem pomocy o którym to prawie traktują przepisy oddziału 2 rozdziału III działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, kierując się przesłankami ekonomicznymi a nie charakterem sprawy. Jedynym kryterium, od którego przepis art. 246 ppsa uzależnia przyznanie prawa pomocy jest bowiem brak możliwości poniesienia przez stronę jakichkolwiek lub pełnych kosztów postępowania.
Z tych względów orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 246 §1 pkt. 2 ppsa w związku z art. 245 §3 ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło