II GZ 742/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Maria Jagielska po rozpoznaniu w dniu 14 listopada 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia A. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 17 kwietnia 2014 r. sygn. akt VI SO/Wa 1/13 w zakresie odrzucenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia w sprawie wniosku A. S. o wymierzenie organowi grzywny za nieprzekazanie sądowi skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę postanawia: oddalić zażalenie Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. postanowieniem z dnia 17 kwietnia 2014 r. o sygn. akt VI SO/Wa 1/13 na podstawie art. 88 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej: p.p.s.a. odrzucił wniosek A. S. o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie z dnia 30 grudnia 2013 r., odrzucające wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie z dnia 13 września 2013 r., oddalające wniosek o wymierzenie organowi grzywny za nieprzekazanie sądowi skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę. Sąd wskazał, że wyznaczony z urzędu pełnomocnik A. S. pismem z dnia 25 stycznia 2014 r. przedłożył do akt sprawy opinię o bezzasadności wnoszenia środka odwoławczego od postanowienia Sądu z dnia 30 grudnia 2013 r., jak również poinformował, że o złożeniu opinii zawiadomił skarżącego telefonicznie i listownie. W piśmie z dnia 19 lutego 2014 r. skarżący wyjaśnił, że rezygnuje z usług pełnomocnika i zawarł wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie z dnia 30 grudnia 2013 r. Stwierdził, że skoro opinię pełnomocnika otrzymał 12 lutego 2014 r., to dochował terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu. W tych okolicznościach Sąd przyjął, że przyczyna uchybienia terminu ustała najpóźniej w dniu 25 stycznia 2014 r., kiedy to pełnomocnik powiadomił skarżącego o opinii w zakresie braku podstaw do wniesienia zażalenia na postanowienie z dnia 30 grudnia 2013 r., więc termin siedmiu dni do złożenia wniosku o przywrócenie terminu upłynął w dniu 3 lutego 2014 r. (ostatni dzień terminu, 1 lutego 2014 r., przypadał w sobotę). Skarżący nadał wniosek pocztą 19 lutego 2014 r., czym uchybił terminowi do dokonania tej czynności i dlatego Sąd odrzucił wniosek jako spóźniony. W zażaleniu do Naczelnego Sądu Administracyjnego (dalej: NSA) A. S. wniósł o uchylenie postanowienia Sądu z dnia 17 kwietnia 2014 r. Opisał historię postępowania w tej sprawie. Zarzucając licznie naruszenia przepisów prawa stwierdził, że Sąd błędnie ocenił stan faktyczny sprawy. Jego zdaniem, przyczyna uchybienia terminu ustała w dniu 12 lutego 2014 r., na potwierdzenie czego załączył wydruk komputerowy, zawierający wiadomość e-mail, datowaną na 1 lutego 2014 r. i skierowaną do pełnomocnika z urzędu, z prośbą o przesłanie opinii o braku podstaw do wniesienia środka zaskarżenia od postanowienia Sądu z dnia 30 grudnia 2013 r. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie znajduje usprawiedliwionych podstaw. Zgodnie z art. 87 § 1 p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Przepis art. 88 p.p.s.a. stanowi natomiast, że spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym. Na postanowienie przysługuje zażalenie. W ocenie NSA Sąd I instancji trafnie stwierdził, że przyczyna uchybienia terminu w niniejszej sprawie ustała w dniu 25 stycznia 2014 r., ponieważ wówczas pełnomocnik ustanowiony dla A. S. z urzędu powiadomił go o przesłaniu do Sądu opinii o braku podstaw do wniesienia zażalenia na postanowienie z dnia 30 grudnia 2013 r. Pełnomocnik przesłał opinię do Sądu w dniu 25 stycznia 2014 r. (vide: k. 119 akt sądowych), o czym powiadomił skarżącego telefonicznie i listownie. Wobec tego jest niewątpliwe, że od tego dnia skarżący wiedział, że jego pełnomocnik nie wniesie zażalenia na postanowienie z dnia 30 grudnia 2013 r. Poza gołosłownym twierdzeniem skarżącego, że otrzymał rzeczoną opinię 12 lutego 2014 r., w aktach sprawy nie znajduje się żaden dokument na potwierdzenie tej daty (np. zwrotne potwierdzenie odbioru list poleconego od pełnomocnika). Prawidłowo Sąd I instancji uznał zatem, że wiarygodną datą ustania przyczyny uchybienia terminu, która wynika z akt sprawy, jest dzień 25 stycznia 2014 r. Wskazać również należy, że Sąd I instancji nie był z urzędu zobowiązany do poszukiwania dowodów na poparcie twierdzeń skarżącego, gdyż z treści art. 134 § 1 p.p.s.a. jednoznacznie wynika, że sąd rozstrzyga sprawę wyłącznie na podstawie akt sprawy. Wprawdzie art. 106 § 3 p.p.s.a. dawał Sądowi możliwość przeprowadzenia z urzędu dowodu uzupełniającego z dokumentu, ale tylko wówczas, gdyby wystąpiły istotne wątpliwości i nie spowodowałoby to nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Niemniej jednak takie istotne wątpliwości w rozpoznawanej sprawie nie wystąpiły, więc Sąd nie miał podstaw do przeprowadzania uzupełniającego dowodu z dokumentu. W szczególności Sąd nie był prawnie zobowiązany z urzędu zwrócić się do poczty o udzielenie informacji, w jakim dniu skarżący odebrał list polecony od pełnomocnika z opinią o braku podstaw do wniesienia środka zaskarżenia. Zdaniem NSA, omówionego wyżej stanowiska Sądu I instancji nie podważa argumentacja zażalenia. Pomimo obszerności i licznych zarzutów naruszenia prawa, argumentacja ta nie zawiera uprawdopodobnienia, że przyczyna uchybienia terminu ustała w dniu 12 lutego 2014 r., a nie w dniu 25 stycznia 2014 r. Tego stanu rzeczy nie zmienia, załączona do zażalenia, wiadomość e-mail z dnia 1 lutego 2014 r., przesłana przez skarżącego pełnomocnikowi, z której nie daje się ustalić kiedy ustała przyczyna uchybienia terminu w tej sprawie. Z e-maila wynika tylko tyle, że skarżący kontaktował się telefonicznie z pełnomocnikiem już 24 stycznia 2014 r. Pośrednio potwierdza to także, że kontakty telefoniczne pomiędzy skarżącym a pełnomocnikiem faktycznie istniały przed upływem terminu do zaskarżenia postanowienia z dnia 30 grudnia 2013 r. W tym stanie sprawy, skoro przyczyna uchybienia terminu ustała 25 stycznia 2014 r., a skarżący wystąpił z wnioskiem o przywrócenie terminu 19 lutego 2014 r., to bezsprzecznie uchybił terminowi 7 dni do dokonania tej czynności, który upłynął 3 lutego 2014 r. Dlatego wniosek o przywrócenie terminu, jako spóźniony, został przez Sąd I instancji odrzucony na podstawie art. 88 p.p.s.a, czyli zgodnie z prawem, co oznacza, że Sąd nie mógł odnieść się do argumentacji w nim zawartej. Ponadto podkreślenia wymaga, że działając zgodnie z prawem, Sąd I instancji nie naruszył prawa A. S. do sądu, ustanowionego w art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, ani przepisów Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r., zmienionej następnie Protokołami nr 3, 5 i 8 oraz uzupełnionej Protokołem nr 2 (Dz. U. z 1993 r. Nr 61, poz. 284 ze zm.), wskazywanych w zażaleniu. Z wymienionych powodów oraz na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. NSA postanowił jak w sentencji. Informacyjnie NSA wyjaśnia skarżącemu, że postanowienie jest prawomocne i nie podlega zaskarżeniu.