II OZ 926/13

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 26 listopada 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Z.P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 5 lipca 2013 r., sygn. akt II SA/Kr 739/13 o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi Z.P. na decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 5 lipca 2013 r., sygn. akt II SA/Kr 739/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Wojewody Małopolskiego z dnia [...] kwietnia 2013 r. w przedmiocie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że wniosek skarżącego Z.P. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem skarżący nie wykazał przesłanek przemawiających za uwzględnieniem wniosku. Nie przedstawił bowiem żadnych okoliczności, które mogłyby wskazywać na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody czy spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w rozumieniu art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie "P.p.s.a.". Zdaniem Sądu powołane przez skarżącego okoliczności mają charakter ogólny, nie odnoszą się bowiem do konkretnych działań inwestycyjnych na danych nieruchomościach, a w szczególności tych należących do skarżącego. Sąd zwrócił także uwagę na szczególnych charakter ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (tj. Dz. U. z 2008 r. Nr 193, poz. 1194), na podstawie której została wydana zaskarżona decyzja i wskazał, że celem zawartych w niej regulacji jest stworzenie prawnych instrumentów zapewniających sprawny przebieg inwestycji drogowej. Wstrzymanie zaskarżonej decyzji byłoby zatem istotnym zaburzeniem tego procesu i jednocześnie naruszałoby w sposób rażący interes społeczny, który stał się podstawą wydania orzeczenia. Na powyższe postanowienie zażalenie wniósł skarżący zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 61 § 3 P.p.s.a. polegające na: - braku wszechstronnego zbadania wszystkich okoliczności sprawy i oceny zasadności wniosku w kontekście wszystkich zarzutów i twierdzeń skargi, co przełożyło się na przyjęcie, iż skarżący nie wykazał, że realizacja przedmiotowej decyzji spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków i nie wskazał żadnych okoliczności w tym przedmiocie, - błędnej jego wykładni polegającej na braku rozpatrzenia wniosku skarżącego przez pryzmat przesłanek nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności; Wskazując na powyższe skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i zwrot kosztów postępowania zażaleniowego wg norm przepisanych. W uzasadnieniu wskazano, że wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji zawarty był w treści skargi, zatem zasadność wniosku należało oceniać przez pryzmat wszelkich twierdzeń i zarzutów zawartych w skardze. Skarżący podniósł bowiem, że wydanie zaskarżonej decyzji ukonstytuowało stan prawny, w którym pozostaje on bez prawa własności i bez odszkodowania, a zatem ponosi daleko idący uszczerbek majątkowy. Do tej pory bowiem nie rozpoczęto żadnych działań w celu ustalenia tego odszkodowania. Niezależnie od powyższego, w ocenie skarżącego, wniosek należało ocenić w kontekście nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. Zdaniem skarżącego w żadnych okolicznościach nie było możliwe lub zasadne nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności ani decyzji organu pierwszej instancji ani organu odwoławczego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. Zgodnie z treścią art. 61 § 3 P.p.s.a. sąd może wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżanego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Ciężar dowodu w zakresie wykazania powyższych okoliczności, stanowiących podstawę do wstrzymania wykonania zaskarżanego aktu, spoczywa na wnioskodawcy i sprowadza się do przedstawienia konkretnych zdarzeń, które mogłyby uprawdopodobnić, że wykonanie zaskarżonego aktu faktycznie spowoduje powstanie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub powstanie trudnych do odwrócenia skutków. W niniejszej sprawie zażalenie skarżącego skupia się na wykazaniu, że Sąd I instancji nie ocenił przedmiotowego wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji przez pryzmat zarzutów i twierdzeń skargi oraz nierozpatrzenie wniosku skarżącego w kontekście przesłanek nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. Bowiem, zdaniem skarżącego, gdyby Sąd wziął pod uwagę argumenty dotyczące braku podjęcia działań przez organ co do ustalenia odszkodowania oraz kwestię braku podstaw co do nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, to nie przyjąłby, że przesłanki z art. 61 § 3 P.p.s.a. nie zostały spełnione. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego powyższe argumenty nie podważają zgodności z prawem zakwestionowanego postanowienia. Wbrew bowiem stanowisku skarżącego nie można uznać, że przytoczone przez niego argumenty uzasadniają zastosowanie ochrony tymczasowej w tej konkretnej sprawie. Przede wszystkim zauważyć należy, że – co zaakcentował Sąd I instancji – zaskarżona decyzja organu odwoławczego, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały wydane w trybie przepisów ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych. O ile przyznać należy, że wydanie decyzji w tym trybie nie wyłącza co do zasady możliwości wstrzymania ich wykonania, bowiem brak jest przepisów szczególnych w tym zakresie, to jednakże mechanizmy przewidziane w tej ustawie mające zapewnić szybkość i skuteczność realizacji inwestycji, w sposób istotny ograniczają możliwość udzielenia ochrony tymczasowej poprzez bardziej restrykcyjną ocenę sytuacji strony skarżącej w świetle regulacji zawartych w tej ustawie (porównaj: postanowienie NSA z dn. 31.01.2013 r., sygn. akt II OZ 42/13, npubl.). W tej sytuacji argumenty zażalenia, że w związku z tym, iż do tej pory nie podjęto żadnych działań mających na celu ustalenie odszkodowania, a skarżący pozostaje bez własności i bez słusznego odszkodowania, nie mogą skutkować uchyleniem zakwestionowanego postanowienia. Jak bowiem wskazał sam skarżący, na gruncie ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych postępowanie wywłaszczeniowe i postępowanie związane z ustaleniem odszkodowania to dwie odrębne sprawy i w tej sytuacji kwestia odszkodowania nie ma znaczenia dla oceny skutków zaskarżonej decyzji przez pryzmat przesłanek z art. 61 § 3 P.p.s.a. Również ewentualny brak podstaw do nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności nie może być oceniany w kontekście zagrożeń wskazanych w powyższym przepisie, albowiem kwestia ta wykracza poza ramy niniejszego postępowania, gdyż dotyczy merytorycznej oceny legalności decyzji. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.