I OSK 139/14

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2014-09-18

Skład orzekający: Małgorzata Jaśkowska, Bożena Popowska, Zygmunt Zgierski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej dopuścił się przewlekłości w postępowaniu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, pomimo wcześniejszych postępowań w sprawie bezczynności i niewykonania wyroku?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że organ nie dopuścił się przewlekłości w postępowaniu. Sąd podkreślił, że skarga na przewlekłość jest odrębnym środkiem prawnym od skargi na bezczynność i skargi na niewykonanie wyroku, a jej zasadność należy oceniać niezależnie. W analizowanym przypadku organ podjął czynności niezwłocznie po otrzymaniu akt sprawy i prawomocnego wyroku, a udostępnione informacje były zgodne z dysponowaną dokumentacją, co wykluczało zarzut opieszałości.
Stan faktyczny
J. W. złożyła wniosek o udostępnienie decyzji o przyznaniu dotacji z funduszy unijnych. Po odmowie organu, wniosła skargę na bezczynność, którą WSA uwzględnił. Po kolejnych sporach dotyczących wykonania wyroku i udostępnionych dokumentów, J. W. złożyła skargę na przewlekłość postępowania. WSA oddalił tę skargę, a następnie NSA oddalił skargę kasacyjną od tego wyroku.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną i zasądzono od J. W. na rzecz Dyrektora Podlaskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Łomży kwotę 120 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Jaśkowska (spr.) Sędziowie NSA Bożena Popowska del. NSA Zygmunt Zgierski Protokolant asystent sędziego Agnieszka Chorab po rozpoznaniu w dniu 18 września 2014 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej J. W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 16 października 2013 r. sygn. akt II SAB/Bk 56/13 w sprawie ze skargi J. W. na przewlekłość postępowania prowadzonego przez Dyrektora Podlaskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Łomży w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od J. W. na rzecz Dyrektora Podlaskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Łomży kwotę 120 (sto dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Zaskarżonym wyrokiem z dnia 16 października 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku oddalił skargę J. W. na przewlekłość postępowania prowadzonego przez Dyrektora Podlaskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej (sygn. akt II SAB/Bk 56/13). Sąd I instancji orzekał w następującym stanie sprawy. J. W. wnioskiem z dnia 16 kwietnia 2011 r. zwróciła się do Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa o udostępnienie decyzji o przyznaniu A. H. dotacji z funduszy unijnych na dofinansowanie przedsięwzięcia inwestycyjnego - obory wraz z przyległą infrastrukturą - na działce nr [...] we wsi I. gmina N. W odpowiedzi na wniosek, Agencja poinformowała skarżącą w piśmie z dnia 28 kwietnia 2011 r., że żądanie zawarte we wniosku nie dotyczy udostępnienia informacji publicznej, o której mowa w art. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. nr 112, poz. 1198 ze zm., dalej również jako u.d.i.p.). Wobec powyższego J. W. złożyła skargę na bezczynność Dyrektora Podlaskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku wyrokiem z dnia 1 grudnia 2011 r. (sygn. akt II SAB/Bk 46/11) zobowiązał organ do załatwienia wniosku z dnia 16 kwietnia 2011 r., w trybie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej, w terminie 14 dni od daty zwrotu akt organowi. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 14 czerwca 2012 r. (sygn. akt I OSK 609/12) oddalił skargi kasacyjne skarżącej i organu od opisanego orzeczenia. W piśmie z dnia 4 sierpnia 2012 r. skarżąca wezwała organ do wykonania prawomocnego wyroku Sądu w sprawie sygn. II SAB/Bk 46/11. W odpowiedzi na to wezwanie organ w piśmie z dnia 9 sierpnia 2012 r. poinformował skarżącą, że sprawa zostanie załatwiona po zwrocie akt. Akta omawianej sprawy zostały zwrócone organowi w dniu 1 października 2012 r. Stąd też w dniu 10 października 2012 r. wykonując orzeczenie sądu Dyrektor Podlaskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. wysłał do skarżącej pismo wraz z dokumentami dotyczącymi dofinansowania z funduszy unijnych działki wskazanej we wniosku wraz z informacją, że ARiMR nie udzielała innego dofinansowania do jakiejkolwiek innej inwestycji związanej z tą działką. W piśmie z dnia 23 października 2012 r. skarżąca zarzuciła organowi, że przekazane dokumenty nie są żądanymi przez nią we wniosku z dnia 16 kwietnia 2011 r. i tym samym nie stanowią wykonania wyroku. Jednocześnie wezwała organ do wykonania przedmiotowego wyroku. Odnosząc się do powyższego organ w piśmie z dnia 29 października 2012 r. poinformował skarżącą, że przesłano umowę i aneks dokumentujące przyznanie pomocy na realizację inwestycji dotyczącej działki nr [...] obręb I. gmina N. oraz ostateczne rozstrzygnięcie o wysokości pomocy przyznanej beneficjentowi. Wskazał również, że nie udzielano żadnego dofinansowania do jakiejkolwiek innej inwestycji realizowanej na wskazanej we wniosku działce oraz nie wydawano w tym przedmiocie innych rozstrzygnięć i aktów administracyjnych. J. W. złożyła skargę na niewykonanie wyroku WSA w Białymstoku z dnia 1 grudnia 2011 r. (sygn. akt II SAB/Bk 46/11) i wniosła o wymierzenie organowi grzywny. WSA w Białymstoku prawomocnym wyrokiem z dnia 23 maja 2013 r. (sygn. akt II SA/Bk 138/13) oddalił skargę. W uzasadnieniu wskazał, że organ prawidłowo wykonał orzeczenie WSA w Białymstoku z dnia 1 grudnia 2011 r. Rozpoznając wniosek na podstawie ustawy o dostępie do informacji publicznej organ nie tworzy dokumentów, tylko przesyła dokumenty bądź informacje znajdujące się w jego dyspozycji. Obowiązek udostępnienia informacji publicznej istnieje wówczas, gdy organ, do którego się zwrócono, taką informacją dysponuje. WSA ustalił, że skarżącej została udostępniona cała dokumentacja znajdująca się w dyspozycji organu. Żądana decyzja nie została udostępniona, bo nie została wydana. W dniu 20 maja 2013 r. J. W. złożyła skargę na przewlekłość postępowania Dyrektora Podlaskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł., dotyczącego udostępnienia informacji publicznej zgodnie z wnioskiem z dnia 16 kwietnia 2011 r. W odpowiedzi na skargę oraz w piśmie procesowym z dnia 28 czerwca 2013 r. Dyrektor Podlaskiego Oddziału Regionalnego ARiMR wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie o umorzenie postępowania albo oddalenie skargi. Wskazał, że skarga na przewlekłość postępowania jest niedopuszczalna, w związku z tym, że WSA w Białymstoku uwzględnił skargę na bezczynność w przedmiotowej sprawie (wyrok z dnia 1 grudnia 2011 r.), a ponadto skarżąca skorzystała ze środka w postaci skargi o ukaranie grzywną w związku z niewykonaniem tego wyroku. Zdaniem organu, po wyroku uwzględniającym skargę na bezczynność stronie przysługuje jedynie środek w postaci skargi o wymierzenie grzywny na podstawie art. 154 § 1 i 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. dalej również jako: p.p.s.a.), a nie kolejna skarga na bezczynność lub przewlekłość. Niezależnie od powyższego organ stwierdził, że nie doszło do przewlekłego prowadzenia postępowania. Zachowano wszystkie terminy procesowe i załatwiono wniosek skarżącej w wyznaczonym terminie bez zwłoki. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku wspomnianym na wstępie wyrokiem oddalił skargę na przewlekłość postępowania. W uzasadnieniu orzeczenia Sąd I instancji wskazał na różnice między skargą na bezczynność, a skargą na przewlekłość postępowania administracyjnego. Skarga na przewlekłość postępowania odnosi się do sytuacji opieszałego, niesprawnego i nieskutecznego działania organu, jak również nieuzasadnionego przedłużania terminu załatwienia sprawy. Dotyczy ona przypadków innych niż formalna bezczynność organu (niewydanie w terminie rozstrzygnięcia). O ile podjęcie przez organ czynności procesowych powoduje, iż ustaje stan ewentualnej bezczynności organu, co uzasadnia umorzenie postępowania sądowego w zakresie skargi na bezczynność organu, o tyle nie stanowi podstawy do umorzenia postępowania sądowego ze skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ. Stąd też zdaniem Sądu I instancji, wydanie żądanej przez skarżącą informacji w trybie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej, jeszcze przed wniesieniem skargi na przewlekłość do sądu, nie skutkuje bezprzedmiotowością skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania. W związku z tym brak jest podstaw do umorzenia postępowania sądowego, zgodnie z wnioskiem organu, jak też do odrzucenia skargi z uwagi na wydanie przez WSA w Białymstoku wyroku z dnia 1 grudnia 2011 r. o sygn. akt II SAB/Bk 46/11 uwzględniającego skargę na bezczynność. Przechodząc do merytorycznej weryfikacji skargi na przewlekłość postępowania, Sąd I instancji wskazał, że aby stwierdzić, czy w dacie orzekania przez sąd, można było zakwalifikować postępowanie organu jako przewlekłe, należy dokonać oceny podejmowanych przez organ czynności procesowych z uwzględnieniem okoliczności niezależnych od działania organu. Zdaniem Sądu I instancji postępowanie prowadzone przez Dyrektora Podlaskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł., rozpatrującego wniosek skarżącej z dnia 16 kwietnia 2011 r. o udostępnienie informacji publicznej, nie było prowadzone w sposób przewlekły. Czynności w sprawie były podejmowane bez zbędnej zwłoki, nie były też czynnościami nieistotnymi z punktu widzenia rozpoznania sprawy. Przyczyną niewłaściwej formy załatwienia wniosku skarżącej (zawiadomieniem z dnia 28 kwietnia 2011 r.), była nieprawidłowa wykładnia przepisów art. 1 ust. 1 i art. 6 ustawy o dostępie do informacji publicznej, w których ustawodawca zawarł pojęcie "informacji publicznej". Akta sprawy wraz z odpisem wyroku, po prawomocnym zakończeniu postępowania w sprawie o sygnaturze akt II SAB/Bk 46/11 tj. po oddaleniu skargi kasacyjnej od wyroku WSA w Białymstoku przez Naczelny Sąd Administracyjny (wyrok z dnia 14 czerwca 2012 r.), zostały doręczone organowi w dniu 1 października 2012 r. W dniu 10 października 2012 r. wysłano do skarżącej zanonimizowane dokumenty dotyczące dofinansowania z funduszy unijnych działki wskazanej we wniosku z dnia 16 kwietnia 2011 r. wraz z informacją, że Agencja nie udzielała innego dofinansowania do jakiejkolwiek innej inwestycji związanej z tą działką. Stąd też w ocenie Sądu I instancji, w niniejszej sprawie po otrzymaniu prawomocnego wyroku (sygn. akt II SAB/Bk 46/11), organ w wyznaczonym terminie przesłał skarżącej dokumentację dotyczącą pomocy finansowej przyznanej do realizacji inwestycji zlokalizowanej na działce wskazywanej we wniosku z dnia 16 kwietnia 2011 r. Ponadto podkreślił, że o prawidłowości wykonania wyroku w sprawie o sygn. II SAB/Bk 46/11, wypowiedział się WSA w Białymstoku, oddalając skargę na jego niewykonanie prawomocnym wyrokiem z dnia 23 maja 2013 r. o sygn. akt II SA/Bk 138/13. WSA w Białymstoku podzielił pogląd pełnomocnika organu, że w kontekście oceny przewlekłości postępowania bez znaczenia są okresy, w których organ nie miał możliwości działania z uwagi na brak dostępu do akt sprawy. Reasumując Sąd I instancji stwierdził, że nie można postawić organowi zarzutu opieszałości w załatwieniu wniosku skarżącej z dnia 16 kwietnia 2011 r., gdyż po zwrocie akt wraz z prawomocnym orzeczeniem w sprawie o sygn. II SAB/Bk 46/11, niezwłocznie podjął czynności mające na celu załatwienie sprawy. Od powyższego wyroku J. W. złożyła skargę kasacyjną, wnosząc o uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku, a także o zasądzenie kosztów postępowania sądowoadministracyjnego wraz z kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Skarżąca kasacyjnie, działając na podstawie art. 174 pkt 1 i pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zarzuciła zaskarżonemu wyrokowi naruszenie art. 149 p.p.s.a. poprzez pominięcie istotnych dla sprawy okoliczności, wskazujących na faktyczne przewlekłe prowadzenie sprawy przez organ, o których mowa w uzasadnieniu, a których uwzględnienie powinno prowadzić do uwzględnienia skargi. Ponadto zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 13 ust. 1, art. 14 ust. 1 oraz art. 21 pkt 1 i 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej: - poprzez niezałatwienie wniosku skarżącej w sposób przewidziany w art.13 ust. 1 oraz art. 14 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej i zgodnie z wolą ustawodawcy i intencją skarżącej, - poprzez niedotrzymanie terminów wynikających z art. 21 ust. 1 i 2 ustawy, - poprzez bezpodstawne przyjęcie, iż Dyrektor Podlaskiego Oddziału Regionalnego Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. nie dopuścił się przewlekłości postępowania przy załatwianiu wniosku skarżącej o udostępnienie informacji publicznej, który faktycznie do dnia dzisiejszego nie został załatwiony. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej jej autor wskazał, że zgodnie z art. 21 ustawy o dostępie do informacji publicznej przekazanie akt i odpowiedzi na skargę następuje w terminie 15 dni od otrzymania skargi. Tymczasem, mimo iż skarżąca złożyła skargę za pośrednictwem organu do WSA w Białymstoku, organ przekazał skargę do WSA w Warszawie. Skarżąca złożyła skargę w dniu 5 maja 2011 r., a WSA w Warszawie dopiero postanowieniem z dnia 31 maja 2011 r. stwierdził swą niewłaściwość i przekazał sprawę do rozpoznania WSA w Białymstoku. Odpis tego orzeczenia został doręczony skarżącej w dniu 13 czerwca 2011 r. W związku z tym, z winy organu doszło do przekroczenia dwóch ustawowych terminów wynikających z ustawy o dostępie do informacji publicznej tj. 15- dniowego terminu na przekazanie akt do sądu, jak i 30-dniowego terminu na rozpoznanie skargi. Zdaniem strony wnoszącej skargę kasacyjną nie jest trafne stanowisko Sądu I instancji, który stwierdził, że do momentu otrzymania akt sprawy z Naczelnego Sądu Administracyjnego organ nie miał możliwości podjęcia stosownych działań zmierzających do załatwienia wniosku skarżącej. Akta te nie zawierały bowiem dokumentów, których brak uniemożliwiałby realizację wniosku z dnia 16 kwietnia 2011 r. Pełnomocnik skarżącej wskazał ponadto, że nawet gdyby przyjąć, że w aktach znajdowały się istotne dokumenty to organ powinien dysponować ich kopiami. Stąd też realizacja wspomnianego wniosku powinna nastąpić w ciągu 14 dni od daty wydania przez NSA wyroku z dnia 14 czerwca 2012 r. (sygn. akt I OSK 609/12). Ponadto autor skargi kasacyjnej wskazał, że wniosek skarżącej nie został prawidłowo załatwiony, gdyż skarżąca żądała wydania decyzji o przyznaniu A. H. dotacji z funduszy unijnych na dofinansowanie przedsięwzięcia inwestycyjnego na działce nr [...] we wsi I., gmina N. Realizacją wniosku było przekazanie skarżącej zanonimizowanej umowy między nieujawnionym beneficjentem na zakup niewiadomych maszyn rolniczych. Dokumenty te mogły dotyczyć jakiejkolwiek inwestycji realizowanej w województwie podlaskim. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor Podlaskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej. Uzasadniając swoje stanowisko organ zwrócił uwagę przede wszystkim na mankamenty formalne skargi kasacyjnej. Zauważył, że zarzut naruszenia art. 149 p.p.s.a. został zredagowany w nieprawidłowy sposób. Zarzut ten w istocie nie wskazuje uchybień jakich dopuścił się Sąd I instancji i ich wpływu na wynik sprawy, a przy tym pozbawiony jest praktycznie uzasadnienia. Odnosząc się do zarzutów naruszenia prawa materialnego organ wskazał, że nie powołują one postaci naruszenia (błędna wykładnia lub niewłaściwe zastosowanie) i nie zawierają uzasadnienia spełniającego ustawowe wymogi. W ocenie organu skarżąca w sposób nieuprawniony usiłuje podważyć ustalenia faktyczne, w ramach zarzutów naruszenia przepisów o charakterze materialnoprawnym. Abstrahując od uwag natury formalnej organ stwierdził, że okoliczności przedstawione w skardze kasacyjnej, jakoby doszło do przekroczenia terminu przekazania przez organ skargi na bezczynność w zakresie udostępnienia informacji publicznej, a następnie przekroczenia przez sąd terminu na jej rozpoznanie, nie są takimi okolicznościami, w świetle których można przypisać organowi przewlekłość. Dodał, że kontrola przewlekłości postępowania administracyjnego nie może obejmować etapów wyłączających dopuszczalność działania organu z racji pozostawania sprawy w toku kontroli sądowoadministracyjnej. Z kolei o tym, że organ załatwił wniosek skarżącej w terminie, do którego został zobowiązany wyrokiem WSA w Białymstoku z dnia 1 grudnia 2011 r. (sygn. akt II SAB/Bk 46/11), przesądził prawomocny wyrok WSA w Białymstoku z dnia 23 maja 2013 r., (sygn. akt II SA/Bk 138/13). Stanowisko wyrażone w ostatnio wymienionym orzeczeniu, zgodnie z art. 170 p.p.s.a., wiąże zarówno strony, jak też sąd i organy państwowe. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy wskazać, że postępowanie kasacyjne oparte jest na zasadzie związania Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej i podstawami zaskarżenia wskazanymi w tej skardze. Sąd ten, w odróżnieniu od Sądu I instancji, nie bada całokształtu sprawy z punktu widzenia stanu prawnego, który legł u podstaw zaskarżonego orzeczenia. Bada natomiast zasadność przedstawionych w skardze kasacyjnej zarzutów. Zakres kontroli jest zatem określony i ograniczony wskazanymi w skardze kasacyjnej przyczynami wadliwości prawnej zaskarżonego wyroku wojewódzkiego sądu administracyjnego. Jedynie w przypadku, gdyby zachodziły przesłanki, powodujące nieważność postępowania sądowoadministracyjnego określone w art. 183 § 2 p.p.s.a., NSA mógłby podjąć działania z urzędu, niezależnie od zarzutów wskazanych w skardze. Takie przesłanki w niniejszej sprawie nie występują. Zgodnie z art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na podstawach: 1) naruszenia przepisów prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W skardze kasacyjnej powinny zatem zostać powołane konkretne przepisy prawne, którym zdaniem skarżącego, uchybił sąd administracyjny. W uzasadnieniu skargi powinny zostać natomiast wskazane argumenty przemawiające za takim zarzutem uchybienia, a w przypadku gdy podnoszone jest uchybienie przepisom postępowania, wskazanie, iż mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Biorąc pod uwagę powyższe należy stwierdzić, że skarga kasacyjna wniesiona przez profesjonalnego pełnomocnika w niniejszej sprawie nie do końca spełnia określone w ustawie wymogi. Niemniej jednak zestawienie zarzutów przedstawionych w petitum skargi kasacyjnej oraz w jej uzasadnieniu pozwala Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu na kontrolę zaskarżonego orzeczenia. Zaprezentowane w skardze kasacyjnej argumenty świadczące, w ocenie skarżącej, za przewlekłością postępowania Dyrektora Podlaskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. można podzielić na dwie grupy. Po pierwsze zdaniem skarżącej organ rozpoznając jej wniosek naruszył terminy załatwienia sprawy określone w ustawie o dostępie do informacji publicznej. Po drugie skarżąca wskazała, że dokumenty wydane jej przez organ nie są tymi, których dotyczył wniosek. Brak realizacji wniosku świadczy zatem o przewlekłości postępowania w sprawie dostępu do informacji publicznej. Przed analizą zarzutów kasacyjnych należy zwrócić uwagę, że zanim została wniesiona skarga na przewlekłość postępowania administracyjnego, będąca przedmiotem niniejszej sprawy, prawomocnie zostały zakończone postępowania w sprawie bezczynności Dyrektora Podlaskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł., a także w sprawie niewykonania wyroku WSA w Białymstoku uwzględniającego skargę na bezczynność. W związku z tym, że przed wniesieniem skargi na przewlekłość skarżąca skorzystała z innych środków prawnych mających na celu weryfikację terminowości załatwienia sprawy przez organ wskazać trzeba, że zakres przedmiotowy postępowania w sprawie skargi na bezczynność i skargi na przewlekłość postępowania nie jest tożsamy. Są to autonomiczne środki prawne, które mimo podobnych celów, mają zastosowanie do różniących się od siebie sytuacji procesowych. Przewlekłe prowadzenie przez organ postępowania administracyjnego zaistnieje wówczas, gdy będzie mu można skutecznie przedstawić zarzut niedochowania należytej staranności w takim zorganizowaniu postępowania administracyjnego, by zakończyło się ono w rozsądnym terminie, względnie zarzut przeprowadzania czynności pozbawionych dla sprawy jakiegokolwiek znaczenia. Natomiast bezczynność organ to stan, w którym organ mimo upływu ustawowych terminów nie wydaje decyzji czy postanowienia lub innego aktu albo czynności z zakresu administracji publicznej. Instytucja procesowa "bezczynności organu" jest kwalifikowaną formą przewlekłego prowadzenia postępowania (J. P. Tarno, Bezczynność organu a przewlekłe prowadzenie postępowania, Casus 2013 Nr 69, s. 10 i nast.). Nie są wykluczone takie sytuacje, kiedy organowi, któremu nie można zarzucić bezczynności można będzie przypisać opieszałość postępowania charakteryzującą się m. in. podejmowaniem czynności procesowych pozornych i nieistotnych dla merytorycznego załatwienia sprawy. Stąd też okoliczność, że po wyroku stwierdzającym bezczynność organu, sąd administracyjny wyrokiem z dnia 23 maja 2013 r. oddalił skargę J. W. na niewykonanie wyroku uznając, że wyrok ten został prawidłowo wykonany, nie pozbawia strony postępowania możliwości wniesienia skargi na przewlekłość i nie czyni jej niedopuszczalną. W skardze na przewlekłość postępowania skarżąca podkreśliła, że opieszałość organu miała miejsce od początku postępowania tj. od momentu złożenia wniosku z dnia 16 kwietnia 2011 r., czyli jeszcze przed wydaniem przez WSA w Białymstoku opisanego wyżej wyroku z dnia 1 grudnia 2011 r. (sygn. akt II SAB/Bk 46/11) zobowiązującego organ do załatwienia wniosku, a także wyroku z dnia 23 maja 2013 r. (sygn. akt II SA/Bk 138/13) oddalającego skargę na niewykonanie wyroku i trwała do chwili złożenia skargi na przewlekłość. Skarżąca zarzuciła Sądowi I instancji naruszenie art. 21 pkt 1 i 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej, zgodnie z którym przekazanie akt i odpowiedzi na skargę następuje w terminie 15 dni od dnia otrzymania skargi, a skargę rozpatruje się w terminie 30 dni od dnia otrzymania akt wraz z odpowiedzią na skargę. Zdaniem skarżącej organ naruszył ten przepis, gdyż jej skarga została przez organ przekazana do niewłaściwego miejscowo WSA w Warszawie, który dopiero po miesiącu wydał postanowienie o przekazaniu skargi według właściwości do WSA w Białymstoku. Tym samym został naruszony zarówno termin do przekazania skargi, jak też jej rozpoznania przez sąd. Przedstawiony zarzut nie jest usprawiedliwiony. Należy podkreślić, że zarówno skarga na bezczynność, jak i skarga na przewlekłość, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a dotyczą postępowania administracyjnego. Postępowanie administracyjne w przedmiocie dostępu do informacji publicznej kończy się w momencie wydania żądanej informacji w formie czynności materialno - technicznej, bądź wydaniem decyzji o odmowie udostępnienia informacji lub o umorzeniu postępowania. Natomiast wskazywane przez skarżącą czynności związane z przekazaniem przez organ skargi sądowi administracyjnemu nie należą do postępowania administracyjnego, a są elementem procedury sądowej. Zatem zarzut naruszenia terminów określonych w cytowanym przepisie nie może stanowić skutecznego argumentu w skardze na przewlekłość postępowania administracyjnego. Uchybienie tym terminom nie świadczy o przewlekłości postępowania administracyjnego. Z tych też względów zarzut nie może być uznany za skuteczny. Za nieusprawiedliwione należy uznać także stanowisko skarżącej, że organ już po ogłoszeniu wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność mógł rozpoznać jej wniosek, natomiast czekając na zwrot akt przez sąd dopuścił się przewlekłości. Odnosząc się do tego zarzutu wskazać trzeba, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w wyroku z dnia 1 grudnia 2011 r. zobowiązał Dyrektora Podlaskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa do załatwienia wniosku skarżącej w terminie 14 dni od daty zwrotu akt organowi. Stąd też bezpodstawne jest żądanie przez skarżącą wykonania tego wyroku przed datą wskazaną przez Sąd. Ponadto wskazać należy na treść art. 286 § 2 p.p.s.a., zgodnie z którym termin do załatwienia sprawy przez organ administracji określony w przepisach prawa lub wyznaczony przez sąd liczy się od dnia doręczenia akt organowi. Poza sporem pozostaje okoliczność, że organ wydał skarżącej kopię umowy i aneksu dokumentujących przyznanie pomocy na realizację inwestycji dotyczącej wskazanej we wniosku nieruchomości w terminie wskazanym przez WSA. Przechodząc do analizy drugiej grupy zarzutów związanych z treścią informacji publicznej udostępnionej skarżącej przez organ należy zwrócić uwagę, że we wniosku z dnia 16 kwietnia 2011 r. skarżąca zażądała udostępnienia decyzji o przyznaniu A. H. dotacji z funduszy unijnych na dofinansowanie inwestycji rolnej – obory wraz z przyległą infrastrukturą, realizowanej na wskazanej przez nią nieruchomości. W odpowiedzi na wniosek (po uwzględnieniu skargi na bezczynność) organ przesłał skarżącej ostateczne rozstrzygnięcie (z dnia [...] grudnia 2009 r., nr [...]) o wysokości pomocy finansowej udzielonej przez Agencję na realizację przedsięwzięcia dotyczącego działki o numerze ewidencyjnym [...], obręb I., gmina N. oraz kopie umowy dotyczącej dofinansowania i aneksów. Poinformował skarżącą jednocześnie, że we wskazanej przez nią sprawie nie były wydawane żadne decyzje administracyjne, ani inne akty. Zatem niewątpliwie organ zrealizował wniosek skarżącej, udostępniając dane (kopie wspomnianego rozstrzygnięcia i umowy), o wydanie których skarżąca bezpośrednio nie wnosiła oraz podkreślając, że nie wydawał żadnych innych aktów w tej sprawie. We wspomnianym prawomocnym wyroku WSA w Białymstoku z dnia 23 maja 2013 r. została przesądzona kwestia związana z prawidłowym wykonaniem wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność organu. Należy jednak podkreślić, że zadaniem wojewódzkiego sądu administracyjnego rozpoznającego skargę na niewykonanie wyroku stwierdzającego bezczynność organu jest ustalenie, czy organ sprawę załatwił. Kwestie związane z tym, czy podjęte przez organ czynności są w rzeczywistości zgodne z oczekiwaniem wnioskodawcy, jak w niniejszej sprawie, mogą być ewentualnie przedmiotem skargi na bezczynność, co było już rozstrzygnięte. Nie mogą być natomiast przedmiotem rozważań na kanwie skargi na przewlekłość postępowania. Wobec powyższego nie mógł zostać uwzględniony zarzut naruszenia art. 14 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, zgodnie z którym udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku. Skarżąca nie kwestionowała w istocie formy udzielenia informacji, ale jej treść – stwierdzenie, że nie było innych aktów dotyczących przedmiotowej inwestycji, a konkretnie obory wraz z przyległą infrastrukturą. Niezrozumiały jest natomiast zarzut naruszenia w niniejszej sprawie art. 13 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, we wskazanym przez skarżącą kontekście załatwienia wniosku niezgodnie z jej oczekiwaniem. W myśl tego przepisu udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2. Przepis ten wskazuje zatem na termin załatwienia wniosku, a nie odnosi się do formy i treści udzielonej informacji. Reasumując należy podzielić stanowisko zaprezentowane przez Sąd I instancji w zaskarżonym wyroku, że w niniejszej sprawie nie doszło do przewlekłości postępowania. Organ po zwrocie akt wraz z prawomocnym wyrokiem WSA w Białymstoku (sygn. akt II SAB/Bk 46/11), niezwłocznie podjął czynności mające na celu załatwienie sprawy. Stąd też Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 2 pkt 2 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 490).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło