II GZ 509/13

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący : sędzia NSA Marzenna Zielińska po rozpoznaniu w dniu 20 września 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia Dyrektora Izby Celnej w K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. z dnia 10 lipca 2013 r., sygn. akt III SA/Gl 1263/13 w zakresie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi M. G. Spółki z o.o. w K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] kwietnia 2013 r., nr [...] w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych postanawia: oddalić zażalenie. M. G. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w K. w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosła o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] kwietnia 2013 r. Następnie spółka rozszerzyła argumentację na poparcie wniosku o przyznanie ochrony tymczasowej. Postanowieniem z dnia 10 lipca 2013 r., sygn. akt III SA/Gl 1263/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. wstrzymał wykonanie decyzji Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] kwietnia 2013 r. w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych. Uzasadniając postanowienie, Sąd I instancji wskazał, że stosownie do art. 61 § 1 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej p.p.s.a.) wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże sąd może na wniosek strony wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zaistnieją szczególne ku temu okoliczności uzasadniające takie orzeczenie, tj. gdy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W ocenie WSA skarżąca w sposób wystarczająco przekonujący uprawdopodobniła, iż wykonanie zaskarżonej decyzji rzeczywiście może spowodować trudne do odwrócenia skutki lub zrodzić niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody spółce, dlatego też jej wniosek zasługiwał na uwzględnienie. Cofnięcie przez organ zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych na terenie województwa ś., faktycznie powoduje, iż wnioskodawca znajduje się obecnie w trudnej sytuacji zarówno w sferze finansowej jak i spowoduje utratę pracy przez spore grono zatrudnionych w skarżącej spółce pracowników. Zażalenie na wskazane postanowienie złożył organ, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do rozpoznania WSA w G.. W uzasadnieniu zażalenia wskazano, że decyzja została już przez skarżącą wykonana, a przepis art. 61 § 3 p.p.s.a. nie daje podstaw do wstrzymania wykonanej już decyzji, ponieważ "fakt wykonania niweczy cel zastosowania instytucji z art. 61 § 3 p.p.s.a.". Ponadto, organ uznał, że decyzja o cofnięciu zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier jest niewykonalna w trybie ustawy z dnia o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2012 r. poz. 1015; dalej u.p.e.a.), więc nie może podlegać wstrzymaniu. Organ podkreślił, że zezwolenie obejmowało jedynie obszar województwa ś., na jego podstawie strona prowadziła działalność w [...] punktach, więc jego cofnięcie nie może prowadzić do konieczności wstrzymania działalności w kilkuset punktach i milionowych strat miesięcznie. Dodatkowo nadmieniono, że spółka prowadzi działalność w zakresie prowadzenia gier na automatach o niskich wygranych w innych województwach ([...] czynnych punktów), wobec czego przedmiotowe zezwolenie nie stanowiło jedynego źródła przychodu spółki, a jego cofnięcie nie skutkuje całkowitym zakończeniem przez spółkę działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych. Organ podkreślił, że szkoda w rozumieniu art. 61 § 3 p.p.s.a. powinna grozić skarżącej, a nie jej kontrahentom. W odpowiedzi na zażalenie skarżąca wniosła o jego oddalenie oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie jako nieposiadające usprawiedliwionych podstaw podlega oddaleniu. Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd, przed którym toczy się postępowanie kontrolujące akt lub czynność organu administracji publicznej jest uprawniony do uwzględnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu w całości lub w części, jeżeli w stosunku do strony (wnioskodawcy) zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Obowiązek przedstawienia okoliczności, które pozwolą sądowi na dokonanie oceny, czy spełnione są przesłanki uzasadniające udzielenie stronie ochrony tymczasowej, spoczywa na wnioskodawcy. Podkreślić należy, iż do wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, nie jest wystarczające samo twierdzenie strony. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do strony, a zatem powinno wskazywać na konkretne okoliczności powodujące, że wykonanie aktu lub czynności będącej przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej spowoduje w stosunku do wnioskodawcy wystąpienie znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków (art. 61 § 3 p.p.s.a.). Zauważyć ponadto należy, że postępowanie w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji stanowi wyjątek od zasady wykonalności decyzji, zatem strona nie może ograniczyć się w uzasadnieniu wniosku do ogólnikowego stwierdzenia, lecz precyzyjnie musi wskazać na zagrożenia płynące z wykonania decyzji (por. postanowienie NSA z dnia 11 kwietnia 2012 r., sygn. akt II OSK 768/12). W rozpoznawanej sprawie wskazać należy, że Sąd I instancji uznał, iż zachodzą przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, przedstawione w skardze oraz w uzupełnieniu wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji. Naczelny Sąd Administracyjny podziela stanowisko zaprezentowane przez WSA, że zasadne jest udzielenie skarżącej ochrony tymczasowej. W ocenie Sądu orzekającego w niniejszym składzie orzeczenia Sądu I instancji w pełni odpowiadają prawu – spółka w wystarczający sposób uprawdopodobniła, że wykonanie decyzji może spowodować trudne do odwrócenia skutki oraz znaczną szkodę, ponieważ właśnie za takie okoliczności należy uznać w świetle rozpoznawanej sprawy utratę pracy przez zatrudnionych pracowników, znaczne straty przedsiębiorstwa oraz w konsekwencji konieczność "fizycznej likwidacji wszystkich punktów gier", co świadczy o trudnych (kosztownych i długotrwałych) do odwrócenia skutkach. Już same te okoliczności przemawiają za zastosowaniem instytucji ochrony tymczasowej dla skarżącej. Odnosząc się do argumentacji organu o niemożliwości wstrzymania wykonania decyzji, należy uznać je za nieuzasadnioną. Zaskarżona decyzja jest bowiem decyzją ostateczną, więc argumentacja dotycząca wstrzymania decyzji wydawanych przez organ I instancji nie ma zastosowania w rozpoznawanej sprawie. Skoro więc przedmiotem skargi w rozpoznawanej sprawie jest decyzja ostateczna, wykonalna, to możliwe jest orzekane o wstrzymaniu jej wykonania na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji. Odnosząc się do wniosku o zasądzenie kosztów postępowania, należy wskazać, że brak jest podstawy prawnej do ich przyznania stronie w postępowaniu zażaleniowym.