II GSK 2126/13

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Zofia Przegalińska Sędzia NSA Janusz Zajda (spr.) Sędzia del. WSA Piotr Pietrasz Protokolant Sylwia Nerkowska po rozpoznaniu w dniu 14 października 2014 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 12 lipca 2013 r. sygn. akt VI SA/Wa 2448/12 w sprawie ze skargi O. K i A L. Spółka jawna w Ł. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] września 2012 r. nr [...] w przedmiocie rozstrzygnięcia konkursu ofert na zawieranie umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia na rzecz O. K i A L. Spółka jawna w Ł. 120 (sto dwadzieścia) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego. Wyrokiem z 12 lipca 2013 r., sygn. akt VI SA/Wa 2448/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. po rozpoznaniu skargi O. K i A L. Spółka Jawna w Ł. uchylił decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z [...] września 2012 r., nr [...] w przedmiocie rozstrzygnięcia konkursu ofert w sprawie zawierania umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej oraz stwierdził, że nie podlega ona wykonaniu. Sąd orzekał w następującym stanie faktycznym sprawy: Łódzki Oddział Wojewódzki NFZ działając na podstawie art. 139 ust. 2 ustawy z 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2008 r. Nr 164, poz. 1027 ze zm., dalej: ustawa o świadczeniach) ogłosił konkurs ofert o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej na okres od 1 stycznia 2012 r. do 31 grudnia 2014 r., w rodzaju ambulatoryjna opieka specjalistyczna w zakresie : świadczenia w zakresie neurologii. W przedmiotowym postępowaniu zostało złożonych 13 ofert. Z rankingu otwarcia wynika, iż oferta Spółki O. zajęła 5 pozycję z łączną liczbą punktów 68,000 w tym za: ofertę cenową – 20,000 pkt; jakość – 35,000 pkt.; dostępność - 13,000 pkt. Następnie na podstawie art. 142 ust. 6 ustawy o świadczeniach, w celu ustalenia liczby i ceny planowanych do udzielenia świadczeń opieki zdrowotnej, komisja konkursowa przeprowadziła negocjacje ze wszystkimi oferentami zakwalifikowanymi do części niejawnej postępowania, z uwzględnieniem których dokonano oceny ofert i sporządzono końcowy ranking ofert. W wyniku uszeregowania ofert w kolejności wynikającej z łącznej liczby punktów, przy uwzględnieniu wyników negocjacji, Komisja konkursowa dokonała wyboru oferentów aż do wyczerpania wartości zamówienia określonej w ogłoszeniu. Oferta skarżącej zajęła 5 pozycję w rankingu końcowym otrzymując łącznie 68,000 punktów, bez zmian w stosunku do punktacji z rankingu otwarcia. Do zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej wybrano 3 oferty, plasujące się na pozycji 1-3, wyczerpując tym samym środki finansowe przeznaczone na ten cel. Decyzją z [...] stycznia 2012 r. Dyrektor Łódzkiego Oddziału Wojewódzkiego NFZ, jako organ I instancji, działając na podstawie art. 104 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (j. t. Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071; dalej: kpa) w zw. z art. 142 ust. 5 pkt 1, art. 154 ust. 2 i 3 ustawy o świadczeniach, oddalił odwołanie skarżącej od rozstrzygnięcia postępowania konkursowego. W motywach podjętej decyzji wskazał, że oferta skarżącej nie została wybrana z uwagi na uzyskaną pozycję w rankingu końcowym oraz w związku wyczerpaniem środków finansowych przeznaczonych na przedmiotowe postępowanie. Przedstawiając punktację strony skarżącej organ podniósł, że o jej miejscu w rankingu końcowym przesądziła zbyt niska punktacja otrzymana za kryterium jakości i kompleksowości, o czym zdecydowały odpowiedzi udzielane na pytania ankietowe. Podkreślił, że kryteria obowiązujące w toku procedury konkursowej oraz zasady oceny mają charakter obiektywny, są znane wszystkim oferentom w chwili wszczęcia postępowania, nie ulegają zmianie aż do jego zakończenia. Komisja konkursowa w ramach postępowania konkursowego stosowała te same zasady i przepisy prawa wobec wszystkich oferentów biorących udział w postępowaniu. Odnosząc się do wniosku skarżącej dotyczącego udostępnienia dokumentacji innych oferentów z postępowania uznano, że nie może on zostać uwzględniony, ponieważ zawarte w ofertach dane, jako dotyczące tajemnicy przedsiębiorstwa oraz danych osobowych podlegających ochronie, nie mogą podlegać ujawnieniu. Decyzją z [...] września 2012 r. Prezes NFZ utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W motywach podjętego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że oferta Odwołującego została oceniona według jednolitych dla wszystkich świadczeniobiorców zasad poprzez sprawdzenie warunków niezbędnych do realizacji świadczeń oraz pod kontem kryteriów oceny ofert, obowiązujących w przedmiotowym postępowaniu. Kryteria oceny ofert oraz warunków wymaganych od świadczeniodawców były jawne i nie podlegały zmianie w toku postępowania. W oświadczeniu załączanym do oferty skarżąca Spółka oświadczyła, iż zapoznała się z warunkami postępowania oraz warunkami zawierania umów, nie zgłasza do nich zastrzeżeń oraz że przyjmuje je do wykonania. Fundusz zapewnił równe traktowanie wszystkich świadczeniodawców ubiegających się o zawarcie umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, w sposób gwarantujący zachowanie uczciwej konkurencji. Wszelkie wymagania, wyjaśnienia i informacje, a także dokumenty związane z postępowaniem zostały udostępnione oferentom na takich samych zasadach. W toku rozpatrywania odwołania kierowano się zasadą prawdy obiektywnej z uwzględnieniem z urzędu interesu społecznego i słusznego interesu strony. Odnośnie zarzutu dotyczącego odmowy udostępnienia Odwołującemu akt postępowania zawierających oferty innych uczestników konkursu, powołując się na wyrok NSA z 16 marca 2011 r. sygn. akt II GSK 264/10 organ II instancji wskazał, że oferentowi nie przysługuje prawo zapoznania się z ofertami innych uczestników biorących udział w postępowaniu o zawarcie umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej. Oferta konkurencyjnego świadczeniodawcy nie podlega nieograniczonemu ujawnianiu innym świadczeniodawcom, bowiem takiemu ujawnieniu nie podlegają dane zawarte w ofercie objęte tajemnicą przedsiębiorstwa oraz ustawowo chronione dane osobowe. Tym samym taka odmowa nie narusza art. 7, 8, 10 i 77 kpa. Mając powyższe na względzie organ I instancji nie był także zobowiązany do wydania postanowienia w trybie art. 74 § 2 kpa, odmawiającego NZOZ prawa przeglądania akt sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. stwierdził, że skarga spółki O. zasługuje na uwzględnienie, tym samym konieczne było uchylenie decyzji Prezesa NFZ z [...] września 2012 r. Wskazał, że organy administracyjne badając prawidłowość postępowania konkursowego bezpodstawnie ograniczyły się wyłącznie do czynności dotyczących bezpośrednio strony odwołującej. Zdaniem Sądu, organy winny wszechstronnie zbadać sprawę mając na uwadze całokształt zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, nie pomijając przy tym ofert wszystkich podmiotów biorących udział w konkursie. Organ nie powinien ograniczać zakresu kontroli jedynie do punktacji i porównania liczby punktów uzyskanych przez oferentów, ale winien wyjaśnić, z jakich przyczyn każdy z oferentów został oceniony przyznaniem tej a nie innej liczby punktów. Równe traktowanie w zakresie ocen ofert jest kwestią relacji między tymi ocenami, nie jest więc możliwe skontrolowanie respektowania zasady równego traktowania przy ustalaniu rankingu świadczeniodawców wyłącznie na podstawie weryfikacji oceny oferty odwołującego się, dokonanej pod względem zgodności z wymaganiami stawianymi świadczeniodawcom. Dla oceny prawidłowości postępowania dotyczącego zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej niezbędne jest szczegółowe wykazanie, z uwzględnieniem przepisów prawa materialnego, że uzyskanie ilości punktów przypadających na daną kategorię dokonane zostało na podstawie przyjętych i jednolitych dla wszystkich oferentów kryteriów. Brak odniesienia się organu w takim zakresie czyni uzasadnionym zarzut niewyjaśnienia wszystkich istotnych dla prawidłowego i pełnego rozstrzygnięcia sprawy okoliczności i uniemożliwia sądowi pełną kontrolę zaskarżonej decyzji. Przy tak ograniczonym zakresie rozpoznania odwołania nie jest możliwe wypowiedzenie się przez Sąd co do zasadności podjętego rozstrzygnięcia pod względem materialnoprawnym. Wydanie decyzji powinno zatem poprzedzać stosownie do art. 7 i 77 kpa dokładne wskazanie stanu faktycznego w zakresie istotnym dla rozstrzygnięcia i dokonanie jego wszechstronnej oceny. Odnosząc się do kwestii odmowy udostępnienia stronie skarżącej pełnych akt, w tym ofert innych uczestników konkursu, Sąd I instancji wskazał, że akta postępowania konkursowego w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej powinny być włączone do postępowania odwoławczego stosownie do jego potrzeb. Sąd I instancji uznał, że skarżąca zasadnie zarzuca, że organy Funduszu, odmawiając wglądu do akt innych podmiotów biorących udział w konkursie naruszyły wynikającą z art. 10 § 1 kpa zasadę czynnego udziału strony w postępowaniu i możliwość skutecznej obrony jej praw. Poza tym organy odmawiając skarżącej przejrzenia akt sprawy, a takie jej uprawnienie wynikało z art. 73 § 1 kpa, powinny wydać postanowienie w trybie art. 74 § 2 kpa, bowiem tylko wtedy strona ma realną możliwość poddania wydanego rozstrzygnięcia kontroli organu wyższego rzędu poprzez złożenie zażalenia a następnie ewentualnej skargi do sądu administracyjnego. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył organ, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy WSA w W. do ponownego rozpoznania, ewentualnie o jego uchylenie w całości i oddalenie skargi, a także zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie: I. Przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy, o którym mowa w art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej: ppsa) polegające na naruszeniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ ppsa oraz art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.; dalej: pusa) i uchyleniu zaskarżonej decyzji Prezesa NFZ w oparciu o niezgodne ze stanem faktycznym i prawnym ustalenia wyroku w zakresie: 1. naruszenia przez organ art. 73 i 74 kpa i błędne przyjęcie, że Prezes NFZ: • przeprowadził postępowanie administracyjne nie zapewniając stronie odniesienia się do pełnych ofert konkurentów, • nie udostępnił skarżącemu pełnych akt sprawy, tj. zupełnych ofert konkurentów, • nie zastosował art. 74 § 2 kpa w przedmiocie odmowy udostępnienia akt sprawy, w szczególności dokumentów zawierających dane wrażliwe oferentów (dane osobowe i tajemnice przedsiębiorstwa), które co prawda były dokumentami analizowanymi w postępowaniu konkursowym, natomiast w żaden sposób nie dotyczyły granic postępowania odwoławczego, zdeterminowanych ustawowymi granicami zarzucalności (gravamen) w odniesieniu do skarżonego rozstrzygnięcia konkursu ofert (art. 152 ustawy o świadczeniach), prowadzonego na innych zasadach niż postępowanie konkursowe, albowiem nie dotyczyły kwestii administracyjnej kontroli czy w przeprowadzonym postępowaniu konkursowym naruszenie zasad tego postępowania spowodowało jakikolwiek uszczerbek interesu prawnego oferenta odwołującego się od rozstrzygnięcia postępowania konkursowego - wobec czego żądane przez skarżącego dokumenty nie mogły być aktami postępowania administracyjnego, natomiast brak jest przepisów szczególnych pozwalających w postępowaniu konkursowym nadawanie przez NFZ dokumentom klauzuli poufności; - podczas gdy na podstawie zebranego w sprawie materiału dowodowego - co wynika z treści dokumentów - Prezes NFZ prawidłowo ustalił, że organy Funduszu, w szczególności wyjaśniły, iż: a) w toku przeprowadzonego postępowania konkursowego nie naruszono jego zasad, w szczególności zasady równego traktowania świadczeniodawców, uczciwej konkurencji oraz niezmienności w trakcie postępowania jego warunków i wobec tego w postępowaniu tym interes prawny skarżącego nie doznał uszczerbku i nie naruszono w szczególności norm art. 73 i 74 kpa, b) w toku postępowania konkursowego wszyscy świadczeniodawcy byli jednakowo informowani o jego zasadach na zasadzie równego traktowania, a interes prawny skarżącego nie został w tym zakresie w żaden sposób naruszony, c) w postępowaniu odwoławczym prowadzonym w oparciu o przepis art. 154 w zw. z art. 152 ust. 1 ustawy o świadczeniach, organy Funduszu nie przeprowadzają rewizji postępowania konkursowego i nie powtarzają czynności z tego postępowania, a jedynie poddają kontroli czy w postępowaniu konkursowym nie naruszono prawa w taki sposób, że spowodowało to uszczerbek w interesie prawnym oferenta - świadczeniodawcy, a zatem aktami postępowania administracyjnego odwoławczego nie są zupełne akta postępowania konkursowego, włącznie z informacjami, których ocena nie wpływa w żaden sposób na rozstrzygnięcie konkursu ofert (dane osobowe, tajemnice handlowe), w szczególności oferty konkurentów odwołującego się, zawierające dane wrażliwe, lecz akta dotyczące odwołującego się oraz dokumentacja dotycząca oceny ofert, ich wyceny punktowej oraz ujawnieniu zasad, w oparciu o które dokonano wyboru oferty najkorzystniejszej w sposób obiektywny i przejrzysty, z zachowaniem zasady równości stron - wobec czego zarzut naruszenia przez organy NFZ zasad postępowania jest nietrafny. d) Dyrektor Oddziału – na podstawie art. 64 ustawy o świadczeniach może, po podpisaniu kontraktu, w każdym czasie przeprowadzić u świadczeniodawcy kontrolę, także w zakresie prawdziwości informacji zawartych w ofercie. 2) Naruszenia art. 107 § 3 kpa, co było rezultatem błędnego przyjęcia, że w wydanej decyzji Prezes NFZ nie uzasadnił dokładnie wszystkich okoliczności sprawy, pomimo tego, że Prezes ustalił niebudzący wątpliwości stan faktyczny, z którego wynika, że w postępowaniu konkursowym nie naruszono żadnych zasad ukształtowanych przez przepisy prawa, które mogły spowodować uszczerbek interesu prawnego odwołującego się, w szczególności nie naruszono zasady równego traktowania stron i wyjaśniono szczegółowo zasady, w oparciu o które dokonano oceny złożonych ofert. II. Naruszenie prawa materialnego, o którym mowa w art. 174 pkt 1 ppsa poprzez błędną wykładnię art. 152 ustawy o świadczeniach i przyjęcie, że aktami postępowania administracyjnego zainicjowanego odwołaniem od rozstrzygnięcia konkursu ofert są wszystkie dokumenty oraz informacje składane przez oferentów w postępowaniu konkursowym, pomimo tego, iż art. art. 152 ust. 1 i 154 ustawy o świadczeniach jednoznacznie definiują zakres interesu prawnego odwołującego się oraz ograniczają granice zaskarżalności czynności i decyzji organów Funduszu oraz zakres postępowania odwoławczego (gravamen) - do zbadania przez organ czy w toku postępowania konkursowego interes prawny świadczeniodawcy, którego oferta nie została wybrana, nie doznał uszczerbku na skutek niezgodnego z prawem działania komisji konkursowej lub dyrektora oddziału wojewódzkiego Funduszu. Postępowanie odwoławcze nie ma charakteru rewizyjnego w zakresie analizy porównawczej zawartości ofert wszystkich świadczeniodawców i powtórzenia w tym zakresie czynności postępowania konkursowego, a jest jedynie postępowaniem weryfikującym czy w postępowaniu konkursowym przestrzegane były zasady wynikające z przepisów prawa, w szczególności zasada równego traktowania stron. Na tej zasadzie organy Funduszu dokonują kontroli, czy ocena i wycena punktowa złożonych ofert została dokonana prawidłowo, w oparciu o obiektywne i przejrzyste kryteria. Argumenty na poparcie powyższych zarzutów zostały przedstawione w uzasadnieniu skargi kasacyjnej, w której kasator podtrzymuje swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. W odpowiedzi na skargę kasacyjną O. Sp. j. w Ł. wniosła o jej oddalenie oraz zasądzenie kosztów postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. Środek prawny oparty został na obydwu podstawach wymienionych w art. 174 pkt 1 i 2 ppsa. Specyfika sprawy oraz sposób sformułowania zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej uzasadniają ich łączną ocenę. Należy się zgodzić ze stanowiskiem Sądu I instancji, że zadaniem organu NFZ, któremu powierzono przeprowadzenie postępowania administracyjnego, jest ustalenie, czy postępowanie konkursowe przeprowadzone zostało zgodnie z przepisami prawa, z zachowaniem zasad uczciwej konkurencji oraz zasad równego traktowania świadczeniodawców. Oznacza to, że nie chodzi jedynie o zbadanie, czy nie zostały naruszone wymagania formalnoprawne, ale również o ustalenie, czy nie naruszono wymienionych zasad w znaczeniu materialnym przez nierównoprawne stosowanie kryteriów przyjętych, jako podstawa dokonanych ocen. W postępowaniu administracyjnym zadaniem organu jest dokonanie kontroli postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej pod kątem ewentualnego naruszenia przepisów prawa, ale także zbadanie stanu faktycznego sprawy w takim zakresie, który mógł mieć wpływ na uszczerbek interesu prawnego uczestnika postępowania. Odmowa udostępnienia akt stronie skarżącej stanowiła niewątpliwie naruszenie przepisów postępowania, gdyż strona została pozbawiona możliwości sprawdzenia, czy dokonana przez komisję konkursową ocena tej oferty nie naruszyła zasad równego traktowania wszystkich świadczeniodawców ubiegających się o zawarcie przedmiotowej umowy. Akta postępowania administracyjnego z zasady są jawne, strony mają do nich dostęp ograniczony jedynie przepisami ustawowymi, w tym przepisem art. 74 § 1 kpa. W sprawie stronie nie udostępniono akt administracyjnych, które nie były objęte klauzulą poufności (art. 55 ustawy z 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej – (Dz. U. z 2007 r. Nr 155, poz. 1095 ze zm.). Naczelny Sąd Administracyjny w składzie orzekającym w tej sprawie nie podziela poglądu NSA wyrażonego w wyroku z 25 stycznia 2012 r., sygn. akt II GSK 1458/10, że w granicach postępowania obejmującego badanie, czy w postępowaniu konkursowym ofert na udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej nie mieści się badanie prawidłowości oceny oferty złożonej przez podmiot konkurujący z podmiotem wnoszącym odwołanie i w konsekwencji nie ma możliwości badania danych wynikających również z ofert konkurencyjnego świadczeniodawcy. Zdaniem NSA, rozpoznanie odwołania wniesionego na podstawie art. 154 w zw. z art. 152 ustawy o świadczeniach może obejmować również badanie prawidłowości oceny oferty złożonej przez podmiot konkurujący z podmiotem wnoszącym odwołanie, co wiąże się z prawem dostępu odwołującego do akt postępowania konkursowego, dotyczącym również podmiotów konkurujących, jedynie z ograniczeniami wynikającymi z przepisów ustawy art. 74 § 1 i 2 kpa i art. 55 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. W tych warunkach Sąd I instancji nie naruszył przepisów art. 73, 74 kpa, zarzucając organowi administracji publicznej naruszenie standardów postępowania administracyjnego, polegające na uniemożliwieniu stronie dostępu do akt administracyjnych w zakresie, w jakim pozwoliłoby to stronie na porównanie ofert i sprawdzenie prawidłowości oceny tych ofert w postępowaniu konkursowym. Należy zauważyć, że bez dostępu do pełnych akt postępowania administracyjnego zawierających również oferty podmiotów konkurencyjnych strona jest pozbawiona możliwości sformułowania wszystkich zarzutów w odwołaniu od wyniku postępowania konkursowego, a przede wszystkim stwierdzenia, czy nie naruszono zasad postępowania konkursowego, a w szczególności zasady równego traktowania świadczeniodawców, uczciwej konkurencji, niezmienności warunków w trakcie postępowania, a w konsekwencji, czy interes prawny odwołującego doznał uszczerbku. Weryfikacja postępowania konkursowego w trybie art. 154 w zw. z art. 152 ustawy o świadczeniach nie oznacza oczywiście powtórzenia czynności z tego postępowania, ale oznacza kontrolę prawidłowości poszczególnych ocen ofert w oparciu o jednolite kryteria wynikające z przepisów prawa materialnego, a tego nie można przeprowadzić bez dostępu do akt postępowania konkursowego. Bezzasadny jest zarzut skargi kasacyjnej naruszenia przez Sąd I instancji przepisu art. 107 § 3 kpa odnoszącego się do prawidłowości sporządzenia uzasadnienia zaskarżonej decyzji, gdyż wskazanie na naruszenie przez organ tego przepisu wraz z wymienionym art. 77 kpa, z uwagi na niewyjaśnienie w pełnym zakresie stanu faktycznego było uzasadnione. Organ dopuścił się naruszenia wskazanych przepisów postępowania administracyjnego w stopniu, w jakim mogło to mieć istotny wpływ na wynik sprawy i dlatego Sądowi I instancji nie można postawić zarzutu naruszenia przepisów postępowania poprzez uchylenie zaskarżonej decyzji. Nietrafny jest zarzut wnoszącego skargę kasacyjną dotyczący naruszenia przepisów prawa materialnego, a konkretnie art. 152 ust. 1 i art. 154 ustawy o świadczeniach poprzez ich błędną wykładnię, bowiem Sąd I instancji przyjmując, że strona powinna mieć dostęp również do akt postępowania konkursowego, właściwie rozumiał zakres kontroli zaskarżonej decyzji administracyjnej w ramach art. 152 ust. 1 i art. 154 ust. 1 ustawy o świadczeniach. Przepis art. 152 ust. 1 stanowiący o tym, że świadczeniodawcom, których interes prawny doznał uszczerbku w wyniku naruszenia przez Fundusz zasad przeprowadzania postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, przysługują środki odwoławcze i skarga na zasadach określonych w art. 153 i 154, nie reguluje w sposób odmienny przeprowadzenia postępowania odwoławczego niż to regulują zasady postępowania administracyjnego wyrażone w kodeksie postępowania administracyjnego, a w szczególności w art. 73 i 74 kpa. Również przepis art. 154 ust. 1 ustawy o świadczeniach nie ogranicza odwołującego się w jego uprawnieniach procesowych - jako strony postępowania - i nie wyłącza akt postępowania konkursowego z toku postępowania odwoławczego prowadzonego w trybie art. 154 ustawy o świadczeniach. Z tych wszystkich względów skarga kasacyjna, jako pozbawiona usprawiedliwionych podstaw podlegała oddaleniu na mocy art. 184 ppsa. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 204 pkt 2 ppsa.