V SA/Wa 975/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Piotr Kraczowski, Sędzia WSA - Beata Blankiewicz-Wóltańska, Sędzia WSA - Dorota Mydłowska (spr.), Protokolant st. specjalista - Sylwia Wojtkowska-Just, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 sierpnia 2013 r. sprawy ze skargi J. B. C. na postanowienie Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2012; 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Kierownika Biura Powiatowego w [...] z siedzibą w W. nr . z dnia [...] grudnia 2012 r.; 2. zasądza od Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. na rzecz J. B. C. kwotę 357 zł (słownie: trzysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wnioskiem złożonym w dniu [...] maja 2012r. J. B. C. wystąpił do Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2012. Ze względu na niezaznaczenie przez Wnioskodawcę w materiałach graficznych dla działek nr 172/1 , 47/1, 139/1, 1/3, 10/4, stanowiących załącznik dla przedmiotowego wniosku, miejsca pozostawienia powierzchni nieskoszonej trwałego użytku zielonego w 2012r. Kierownik PB ARiMR w W., w piśmie z dnia 21 sierpnia 2012r. wezwał do usunięcia braków formalnych wniosku w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania. Zostało ono doręczone w dniu 29 sierpnia 2012r. dorosłemu domownikowi – żonie Wnioskodawcy. Wnioskodawca uzupełnił w całości braki formalne wniosku w dniu 6 września 2012r (data stempla pocztowego), czyli 1 dzień po upływie terminu określonego w wezwaniu. Tłumaczył to opóźnienie kłopotami zdrowotnymi żony, która z tego powodu nie przekazała mu wezwania niezwłocznie, uniemożliwiając tym samym dochowanie 7- dniowego terminu. Pismem z dnia [...] października 2012r. Kierownik Biura Powiatowego poinformował Wnioskodawcę o pozostawieniu sprawy nr [...] bez rozpoznania z powodu nieusunięcia braków formalnych w wyznaczonym terminie. Wnioskodawca, w dniu 27 listopada 2012r., złożył zażalenie na bezczynność Kierownika BP, polegającą na nierozpatrzeniu w wymaganym terminie wniosku z dnia [...] maja 2012r. W dniu [...] grudnia 2012r. Kierownik BP wydał w tej samej sprawie nr [...] postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie z wniosku J. B. C. o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok. W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia Organ wskazał , że wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej został złożony w dniu [...] maja 2012r. tj. w dniu uzupełnienia przez Wnioskodawcę braków formalnych wniosku z dnia [...] maja 2012r. W dniu 27 grudnia 2012r. Wnioskodawca złożył na powyższe postanowienie zażalenie. Postanowieniem z dnia [...] lutego nr [...] Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR utrzymał w mocy postanowienie Kierownika BP z dnia [...] grudnia 2012r., podtrzymując argumentację zawarta w uzasadnieniu pierwszoinstancyjnym. Powyższe postanowienie J. B. C. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o jego uchylenie . Jednocześnie , na podstawie art. 3 § 2 pkt 8, art. 50 § 1, art. 52 § 2 i art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wniósł skargę na bezczynność Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w W., zarzucając mu naruszenie art. 8, 12, 35§ 1 i 36 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez rażące przekroczenie terminów do załatwienia sprawy wniosku nr [...] o przyznanie płatności rolnosrodowiskowej na rok 2012 oraz wniósł o zobowiązanie Kierownika BP do rozpatrzenia tegoż wniosku i wydanie rozstrzygnięcia zgodnie z § 21 ust 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009r. Postanowieniu z dnia [...] lutego 2013r Skarżący zarzucił: - naruszenie przepisów art. 7 i 8 oraz art. 64 § 2 K.p.a. poprzez nieuzasadnioną odmowę rozpatrzenia wniosku z dnia [...] maja 2012r o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2012., - naruszenie przepisów art. 7 i 8 ,61 §1 oraz 156 § 1 pkt 3 K.p.a. poprzez arbitralne, bez zgody i wiedzy Skarżącego uznanie jego pisma z dnia 6 września 2012r., uzupełniającego braki formalne wniosku z dnia [...] maja 2012r, za nowy wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2012, - naruszenie przepisów art. 8 K.p.a. poprzez niezrozumiałe i podważające zaufanie obywateli do organów władzy publicznej działania polegające na skierowaniu w dniu 23 października 2012r. do Skarżącego pisma o pozostawieniu sprawy wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na 2012r. bez rozpoznania, a następnie wydania przez organ w dniu [...] grudnia 2012r., zaskarżonego postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie tego samego wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2012,k co oznacza, że Organ prowadził w tej samej sprawie dwa postępowania, - naruszenie przepisów art. 35 § 1 K.p.a. poprzez znaczną przewlekłość postępowania, to jest wydanie postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania dopiero w dniu [...] grudnia 2021r., - naruszenie przepisów art. 8, 107§3 w zw. z art. 1240020§ 2 i 126 § 1 K.p.a. poprzez zamieszczenie w uzasadnieniu postanowienia z dnia [...] lutego 2013r. danych niezgodnych ze stanem faktycznym. Dyrektor bowiem zamieścił informację, że Skarżący został pouczony w wezwaniu do usunięcia braków formalnych, z dnia 21 sierpnia 2012r, że niedochowanie terminu będzie skutkować pozostawieniem sprawy bez rozpoznania, podczas gdy w treści przedmiotowego wezwania z dnia 21 sierpnia 2012r. zamieszczono jedynie zapis, że ,, niezłożenie wyjaśnień w terminie wskazanym w niniejszym wezwaniu skutkowało będzie rozpatrzeniem wniosku w oparciu o posiadane dokumenty i informacje’’, - naruszenie prawa materialnego poprzez błędną interpretację przepisów § 2 ust. 1 oraz § 20 ust.1 pkt 2 rozporz. Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009r. polegającą na odmowie rozpatrzenia wniosku nr [...] z dnia [...] maja 2012r. w części dotyczącej nowych nieruchomości objętych wnioskiem wobec których nie istniał obowiązek zaznaczenia przez Wnioskodawcę w materiałach graficznych miejsc pozostawienia powierzchni nieskoszonej trwałego użytku zielonego w 2012r. Rozwijając powyższe zarzuty w motywach skargi Skarżący podniósł, że z chwilą uzupełnienia braków formalnych w dniu 6 września 2012r. nie było przeszkód prawnych do merytorycznego rozpatrzenia przez Kierownika BP wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowych na 2012r. Ponadto podkreślił, że bezpodstawne przyjęcie przez Organ, że pismo z dnia 6 września 2012r to nowy wniosek spowodowało niekorzystne rozstrzygniecie, albowiem automatycznie wskutek upływu ustawowego terminu na złożenie wniosku (do [...] maja 2012r.) pozbawiało Skarżącego możliwości pozytywnego rozpatrzenia wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na 2012r. Nadto Skarżący wskazał, że nawet Organ – do dnia 13 grudnia 2012r – nie traktował pisma z dnia 6 września 2012r. jako kolejnego wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na 2012r. Podkreślił również, że istotą postępowań administracyjnych wszczynanych na wniosek jest związanie organu zakresem i wolą wnioskodawcy, zaś arbitralne działania organu administracji, zastępujące wolę strony postępowania, zwłaszcza gdy ma to na celu negatywne rozstrzygnięcie dla strony, stanowi rażące naruszenie przepisów postępowania, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a. W odpowiedzi na skargę, Organ wniósł o jej oddalenie wskazując, że ostatecznym terminem na składanie wniosków oraz zmian do wniosków o przyznanie płatności na rok 2012 był dzień 11 czerwca 2012r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na wstępie zaznaczyć należy, iż zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż zadaniem wojewódzkiego sądu administracyjnego jest zbadanie legalności zaskarżonego postanowienia pod względem jego zgodności z prawem, to znaczy ustalenie, czy organy orzekające w sprawie prawidłowo zinterpretowały i zastosowały przepisy prawa w odniesieniu do właściwie ustalonego stanu faktycznego. W przypadku stwierdzenia, iż w sprawie naruszono przepisy – czy to prawa materialnego, czy też postępowania – sąd uchyla zaskarżone rozstrzygnięcie i zwraca sprawę do postępowania przed organem administracyjnym, właściwym do jej rozstrzygnięcia. Natomiast w żadnym razie sąd nie jest władny by samodzielnie rozstrzygnąć indywidualną sprawę w zastępstwie organu administracyjnego. Rozpoznając skargę w świetle powyższych kryteriów uznać należało, że zasługuje ona na uwzględnienie. Sąd rozpoznając skargę korzysta ze wszystkich dowodów zebranych w toku postępowania administracyjnego, gdyż rozpoznaje sprawę na podstawie akt sprawy (art. 133 § 1 p.p.s.a.). Ponadto w myśl art. 135 p.p.s.a. sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. W tym miejscu zaznaczyć należy, iż ustalony w niniejszej sprawie stan faktyczny jest bezsporny; strony przyznają, że sprawa administracyjna została wszczęta złożonym w dniu [...] maja 2012r. wnioskiem nr [...]. Niesporne jest również to, że Skarżący uzupełnił braki formalne wniosku, po uprzednim wezwaniu go przez Organ, w dniu 6 września 2012r. Należy tu podkreślić, iż w niniejszym postępowaniu Sąd nie może zajmować się przyczynami, z powodu zaistnienia których nastąpiło opóźnienie. Było bowiem prowadzone odrębne postępowanie administracyjne z wniosku Skarżącego złożonego w dniu 8 września 2012r. o przywrócenie terminu do usunięcia braków. W dniu [...]listopada 2012r. Kierownik Biura Powiatowego wydał postanowienie o odmowie przywrócenie terminu. Stało się ono ostateczne. Wracając do niniejszej sprawy, przedmiotem kontroli sądowej jest postanowienie Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR nr [...] z dnia [...] lutego 2013 r. utrzymujące w mocy postanowienie Kierownika BP z dnia [...] grudnia 2012r w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wniosku J. B. C. o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na 2012r. WSA nie mógł jednocześnie, w niniejszej sprawie, zajmować się skargą na bezczynność Kierownika BP ARiMR w W. zgłoszoną w pkt 2 skargi wraz z wnioskiem o zobowiązanie Kierownika do rozpatrzenia wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2012. Kontrolując zaskarżone postanowienie Sąd uznał, że w sprawie był zgłoszony tylko jeden wniosek – ten z [...] maja 2012r i to on wszczął postępowanie administracyjne. Wobec usunięcia przez Skarżącego braków po terminie – Organ powinien rozpoznać sprawę merytorycznie i zgodnie z przepisem art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 7 marca 2007r o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz.U. Nr 64 poz. 427 z 2007r.), dalej; ,,ustawa o wspieraniu’’ który stanowi że pomoc w ramach działań , o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2, 3, 6, 7 oraz 9-15, jest przyznawana w drodze decyzji administracyjnej. Art. 5 ust. 1 pkt. 14) tej samej ustawy mówi, że program jest realizowany na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i obejmuje następujące działania: program rolnośrodowiskowy. Tak więc, z powyższych unormowań wynika, że w sprawie powinna być wydana decyzja merytoryczna przyznająca, bądź odmawiająca udzielenia pomocy , zależnie od stanu faktycznego i stwierdzenia, czy zostały spełnione przesłanki do otrzymania pomocy, czy też nie. Jednocześnie należy podnieść, że art. 64 § 2 K.p.a. , wskazany przez organ w uzasadnieniu decyzji, ma zastosowanie wówczas, gdy wnioskodawca w ogóle nie usunie braków, tu zaś mamy do czynienia z sytuacją, że braki zostały usunięte, tyle, że po terminie. Same zasady rozpatrywania wniosków o przyznanie tego typu pomocy wynikają z rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania ,,Program rolnosrodowiskowy’’ objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013, wydanego na podstawie art. 29 ust. 1 pkt 1 i ust. 1a ustawy o wspieraniu.. Reasumując, mamy tu do czynienia z jednym wnioskiem – z dnia [...] maja 2012r, zaś nie było podstaw, aby pismo z dnia 6 września 2012r., usuwające braki złożonego wniosku, potraktować jako nowy wniosek wszczynający nowe postępowanie administracyjne. Z tych wszystkich względów, na podstawie przepisu 145 § 1 lit. 1) c p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji wyroku. O kosztach rozstrzygnięto na zasadzie art. 200 p.p.s.a.