VII SA/Wa 421/13

WyrokWSA w Warszawie2013-08-14

Skład orzekający: Mariola Kowalska, Bogusław Cieśla, Maria Tarnowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy nakaz rozbiórki obiektu budowlanego wybudowanego przed 1995 r. może być wydany na podstawie niezgodności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego obowiązującym w dacie orzekania?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że nakaz rozbiórki obiektu budowlanego wybudowanego przed 1995 r. może być wydany, jeśli obiekt ten jest niezgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego obowiązującym w dacie orzekania, nawet jeśli przepisy obowiązujące w czasie budowy nie przewidywały takiej niezgodności. Sąd podzielił stanowisko organów, że rozbudowa fermy drobiu była sprzeczna z planem zagospodarowania przestrzennego dopuszczającym zabudowę mieszkaniową i usługi nieuciążliwe, a nie działalność produkcyjną.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A. Z. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę rozbudowanej części fermy drobiu. Inwestor rozbudował fermę przed 1994 r. Organy uznały, że rozbudowa jest niezgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, który dopuszcza zabudowę mieszkaniową i usługi nieuciążliwe, a nie działalność produkcyjną. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania administracyjnego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariola Kowalska, , Sędzia WSA Bogusław Cieśla, Sędzia WSA Maria Tarnowska (spr.), Protokolant sekr. sąd. Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 sierpnia 2013 r. sprawy ze skargi A. Z. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki skargę oddala I. Stan sprawy 1. M. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...] po rozpatrzeniu odwołania A. Z. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] września 2012 r. nr [...] nakazującej A. Z. rozbiórkę rozbudowanej części fermy drobiu o wymiarach ok. 12,00 m x 12,5 m, zlokalizowanej na działce nr ewid. [...] położonej przy ul. Z. w miejscowości Ż. - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Niniejsza decyzja została wydana na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, natomiast decyzja organu pierwszej instancji - na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229 z późn. zm.), w zw. z art. 103 ust. 2 i art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1997 r. Prawo budowlane (j.t. Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 z późn. zm.). 2. W uzasadnieniu decyzji M. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podał, że sprawa dotycząca rozbudowanej części fermy drobiu o wymiarach ok. 12,00 m x 12,5 m, zlokalizowanej przy ul. Z. w miejscowości Ż. była już przedmiotem postępowania prowadzonego przez organy nadzoru budowlanego pierwszej i drugiej instancji. W związku z wytycznymi zawartymi w decyzji M. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...] uchylającej decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] kwietnia 2011 r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. w dniu [...] listopada 2011 r. przeprowadził rozprawę administracyjną z udziałem stron postępowania, w dniu 17 kwietnia 2012 r. przesłuchał świadków, a decyzją z dnia [...] września 2012 r. nr [...] nakazał A. Z. rozbiórkę rozbudowanej części fermy drobiu. Organ wskazał, że z uwagi na sprzeczne zeznania stron co do czasu realizacji przedmiotowej rozbudowy, organ powiatowy oparł się na materiale dowodowym w postaci zdjęć lotniczych Centralnego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej znajdujących się w aktach sprawy, i ustalił, że rozbudowa fermy drobiu miała miejsce przed 1994 r., co obligowało organ nadzoru budowlanego do zastosowania w sprawie przepisów Prawa budowlanego z 1974 r. Potwierdzają to także oświadczenia stron, złożone pod rygorem odpowiedzialności karnej podczas rozprawy administracyjnej przeprowadzonej w dniu 22 listopada 2011 r. Organ zauważył, że roboty budowlane polegające na wymianie lub montażu wentylatorów nie są budową obiektu, w związku z tym nie mają wpływu na określenie daty zakończenia rozbudowy przedmiotowej fermy drobiu. 3. W uzasadnieniu decyzji M. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że nakaz rozbiórki może być wydany w stosunku do obiektu budowlanego, wybudowanego nie tylko bez wymaganego pozwolenia na budowę, lecz także wybudowanego niezgodnie z innymi przepisami prawa obowiązującymi w czasie budowy, przy spełnieniu którejś z przesłanek określonych w pkt 1 lub 2 art. 37 ust. 1 Prawa budowlanego z 1974 r. Nakaz rozbiórki rozbudowanej części fermy drobiu jest uzasadniony, ponieważ obiekt budowlany znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę. Organ stwierdził również, iż takie stanowisko zajął we wcześniejszym rozstrzygnięciu w niniejszej sprawie, tj. w decyzji z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...]. Wskazał, że z dokumentacji znajdującej się w aktach sprawy, w tym m.in., wypisu z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenu wsi Ż. uchwalonego uchwałą Rady Miejskiej w B. nr [...] z dnia [...] listopada 2004 r. oraz pisma Burmistrza Gminy B. z dnia [...] grudnia 2012 r. wynika, że zrealizowana inwestycja, tj. rozbudowa istniejącej fermy drobiu jest sprzeczna z przepisami obecnie obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego. Organ podkreślił, że plan ten dopuszcza zabudowę mieszkaniową o niskiej intensywności jednorodzinnej wolnostojącej lub bliźniaczej oraz realizację usług nieuciążliwych, w szczególności usług związanych z mieszkalnictwem, obsługą turystyki i rekreacji, natomiast w przedmiotowym obiekcie prowadzona jest działalność polegająca na produkcji brojlerów. Przepisy planistyczne obowiązujące dla tego terenu nie przewidują możliwości prowadzenia działalności produkcyjnej. Trudno też uznać, zdaniem organu, że produkcja brojlerów mieści się w zakresie działalności usługowej, turystycznej czy rekreacyjnej, a rozbudowa fermy drobiu nie jest zabudową mieszkaniową. W związku z powyższym, zdaniem organu, zrealizowana przez A. Z. inwestycja nie jest zgodna z obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego. Organ podkreślił, że z uwagi na powyższe dla końcowego rozstrzygnięcia niniejszej sprawy nie jest niezbędne ustalenie, czy podczas produkcji brojlerów dochodzi do przekroczenia dopuszczalnego poziomu hałasu. W ocenie organu nawet w przypadku nie przekraczania dopuszczalnego poziomu hałasu przedmiotowa rozbudowa nadal będzie sprzeczna z planem miejscowym, ze względu na prowadzoną w obiekcie działalność produkcyjną. 4. Zdaniem Sądu, stan faktyczny przyjęty za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia nie budzi wątpliwości. II. Zarzuty podniesione w skardze i stanowiska pozostałych stron 1. Skargę na decyzję M. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył A. Z.; zarzucając naruszenie art. 7, 77 § 1, 80 i 107 § 3 kpa - - wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej w mocy decyzji organu pierwszej instancji. 2. W odpowiedzi na skargę M. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. III. Podstawa prawna rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: 1. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Przez prawo należy rozumieć prawo materialne oraz przepisy postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dniu wydania zaskarżonej decyzji. Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. 2. Zaskarżoną decyzją M. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] września 2012 r. nakazującą A. Z. rozbiórkę rozbudowanej części fermy drobiu o wymiarach ok. 12,00 m x 12,5 m, zlokalizowanej na działce nr ewid. [...] położonej przy ul. Z. w miejscowości Ż. Dokonując oceny zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona jak również poprzedzająca decyzja nie naruszają prawa. Sąd podziela stanowisko organu przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. 3. Jak wynika w sposób nie budzący wątpliwości z akt sprawy, A. Z. - inwestor, przed 1994 r. rozbudował, wybudowany uprzednio w oparciu o decyzję o pozwoleniu na budowę z dnia [...] października 1973 r. obiekt budowlany - fermę drobiu. Zgodnie z art.103 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (j.t. Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623, z późn. zm.), która weszła w życie z dnie 1 stycznia 1995 r., do spraw wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy, a niezakończonych decyzją ostateczną, stosuje się przepisy ustawy, z zastrzeżeniem ust. 2. Zgodnie natomiast z ust. 2 tego przepisu - przepisu art. 48 nie stosuje się do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne. Do takich obiektów stosuje się przepisy dotychczasowe, czyli przepisy ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane. Prawidłowo zatem organ zastosował art. 103 ust. 2 ustawy Prawo budowlane z 1994 r., a następnie art. 37 ust. 1 ustawy - Prawo budowlane z 1974 r. Przepis ten stanowi, że obiekty budowlane lub ich części, będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, podlegają przymusowej rozbiórce albo przejęciu na własność Państwa bez odszkodowania i w stanie wolnym od obciążeń, gdy terenowy organ administracji państwowej stopnia powiatowego stwierdzi, że obiekt budowlany lub jego część: 1) znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę, lub 2) powoduje bądź w razie wybudowania spowodowałby niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. Słusznie zatem organ rozpoznający sprawę oceniał, czy spełnione są przesłanki wynikające z tego przepisu: czy obiekt budowlany narusza przepisy obowiązujące w czasie budowy oraz czy obiekt ten znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę, jednakże, jak słusznie zauważył organ, zgodnie z obowiązującym w orzecznictwie sądowo-administracyjnym, należy brać pod uwagę plan zagospodarowania przestrzennego obowiązujący w dacie orzekania. Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 13 października 2009 r. II OSK 1521/08 stwierdził, że odnoszenie się przy dokonywaniu wykładni art. 37 ust. 1 pkt 1 prawa budowlanego z 1974 r. do miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, który już nie obowiązuje, nie jest właściwe (LEX nr 573574), a niniejszy skład orzekający pogląd ten podziela w zupełności. Wskazać zatem należy, w oparciu o akta sprawy, że od dnia 15 kwietnia 2005 r. dla terenu, na którym położona jest działka nr ew. [...] obr. [...] przy ul. Z. we wsi Ż., gm. B. obowiązuje "Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego terenu wsi Ż. - część I" uchwalony uchwałą Rady Miejskiej w B. nr [...] z dnia [...] listopada 2004 r. ogłoszoną w Dzienniku Urzędowym Województwa M. Nr [...], poz. [...] z dnia [...] marca 2005 r. (w części zmienioną uchwałą Rady Miejskiej w B. nr [...] z dnia [...] stycznia 2005 r. - Dz. Urz. Woj. [...]. Nr [...], poz. [...] z dnia [...] marca 2005 r.). Plan ten dopuszcza zabudowę mieszkaniową o niskiej intensywności jednorodzinnej wolnostojącej lub bliźniaczej oraz realizację usług nieuciążliwych, w szczególności usług związanych z mieszkalnictwem, obsługi turystyki i rekreacji - § 3 ust. 1 pkt 1.14; realizowane usługi winny mieć charakter nieuciążliwy, urządzenia i instalacje związane z usługami oraz same usługi nie mogą wywoływać wzrostu poziomu hałasu oraz zanieczyszczeń pyłowych i gazowych, w tym odorów - stosownie do § 2 ust. 1 lit. a tej uchwały. Z rozporządzenia nr 3 Wojewody M. z dnia [...] lutego 2007 r. w sprawie W. Obszaru Chronionego Krajobrazu wynika, że gmina B. położona jest na terenie tego obszaru, który to obszar obejmuje tereny (-) chronione ze względu na wyróżniający się krajobraz o zróżnicowanych ekosystemach, (-) wartościowe ze względu na możliwość zaspokajania potrzeb związanych z turystyką i wypoczynkiem, a (-) także pełnioną funkcją korytarzy ekologicznych. Oznacza to, że przywołane wyżej przepisy prawa miejscowego nie przewidują dla tego terenu ani budowy, ani tym bardziej rozbudowy usług uciążliwych. Słusznie organ zauważył, że w przedmiotowym obiekcie prowadzona jest działalność polegająca na produkcji brojlerów, chociaż przepisy planistyczne obowiązujące dla tego terenu nie przewidują możliwości prowadzenia działalności produkcyjnej. Nie budzi również wątpliwości, że produkcja brojlerów nie mieści się w zakresie działalności usługowej, turystycznej czy rekreacyjnej, a rozbudowa fermy drobiu nie jest zabudową mieszkaniową. Wskazuje to w sposób jednoznaczny, że zrealizowana przez inwestora A. Z. inwestycja polegająca na rozbudowie fermy drobiu - nie jest zgodna z przepisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Podzielić należy również pogląd organu, że z uwagi na powyższe, nie jest niezbędne ustalenie, czy podczas produkcji brojlerów dochodzi do przekroczenia dopuszczalnego poziomu hałasu, chociaż z pisma Burmistrza Gminy B. z dnia [...] lipca 2012 r. doszło do przekroczenia dopuszczalnego poziomu hałasu emitowanego przez pracę instalacji kurnika - wentylatory zamontowane na rozbudowanej części kurnika, w porze dziennej o 4,4 dB i porze nocnej o 14,2 dB. Przekroczenie dopuszczalnego poziomu hałasu stanowi bez wątpienia pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia, co wypełnia przesłankę art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane z 1974 r. Słusznie organ zauważył, że do samowoli budowlanej powstałej przed dniem 1 stycznia 1995 r. nie mają zastosowania przepisy rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r., określające warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, nie obowiązujące w dacie ich budowy. Skoro legalizacja samowoli budowlanej może nastąpić jedynie, jeśli nie zachodzą przesłanki określone w art. 37 ust. 1 ustawy - Prawo budowlane z 1974 r., to zaistnienie choćby jednej z tych przesłanek - obliguje organ nadzoru budowlanego do nakazania rozbiórki samowoli budowlanej, co w niniejszej sprawie nastąpiło. IV. Zdaniem Sądu postępowanie administracyjne zostało przeprowadzone wnikliwie, zgromadzony w sprawie materiał dowodowy oceniony został właściwie, a mające zastosowanie w sprawie przepisy zostały prawidłowo zinterpretowane. Sąd nie doszukał się naruszeń przepisów prawa materialnego czy procesowego, które skutkowałyby koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji. V. Mając powyższe na uwadze, Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270), orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło