II SA/Gl 652/13
WyrokWSA w Gliwicach2013-08-14
Skład orzekający: Rafał Wolnik, Piotr Broda, Ewa Krawczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, ustalając dopuszczalny poziom hałasu poza terenem zakładu, może oprzeć się na ocenie faktycznego zagospodarowania i wykorzystania terenu sąsiedniego, dokonanej przez inny organ (np. Urząd Miejski), w sytuacji braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego?Ratio decidendi
W przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, ocena, czy teren sąsiedni należy do rodzajów terenów wymienionych w art. 113 ust. 2 pkt 1 Prawa ochrony środowiska, może być dokonana przez właściwy organ na podstawie faktycznego zagospodarowania i wykorzystania tego i sąsiednich terenów. Organ ten jest uprawniony do skorzystania z informacji zawartych w pismach innych organów (np. Urzędu Miejskiego) potwierdzających faktyczne zagospodarowanie terenu, co czyni zarzuty skargi dotyczące niewłaściwej kwalifikacji terenu nieuzasadnionymi.Stan faktyczny
Właściciel działki zgłosił problem nadmiernego hałasu ze stacji pomiarowej gazu zlokalizowanej w pobliżu jego posesji. Kontrolne pomiary wykazały przekroczenie dopuszczalnego poziomu hałasu. Organ I instancji ustalił dopuszczalny poziom hałasu dla działki sąsiedniej, kwalifikując ją jako teren zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy. Skarżąca spółka kwestionowała kwalifikację terenu, domagając się uznania go za teren zabudowy zagrodowej.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Rafał Wolnik, Sędziowie Sędzia WSA Piotr Broda, Sędzia NSA Ewa Krawczyk (spr.), Protokolant specjalista Małgorzata Orman, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 sierpnia 2013 r. sprawy ze skargi "A" S.A. w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie ustalenia dopuszczalnego poziomu hałasu w środowisku oddala skargę.
Pismem z dnia [...] r. J. W. (właściciel działki nr 1, obręb [...] C.) zwrócił się do Starosty [...] "z prośbą o pomoc w sprawie hałasu". Podał m. innymi, że w [...] r. wybudowano w odległości 10 metrów od jego działki stację pomiaru gazu, z której hałas trwający 24 godziny na dobę rozchodzi się po całej jego działce, a przez uchylone okno wdziera się do domu. Hałas ten przekracza dopuszczalne normy.
Treść powyższego pisma J. W. powtórzył w piśmie z dnia [...] r.
Z kolei Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska w K., Delegatura w B. pismem z dnia [...] r. poinformował Starostwo Powiatowe w C., że w dniach [...] r. i [...] r. została przeprowadzona kontrola w firmie "A" S.A. przy ul. [...] w C.. Kontrolne pomiary poziomu hałasu zostały wykonane w dniu [...] r. w punkcie pomiarowym zlokalizowanym na najbliższym terenie chronionym przed hałasem, na posesji przy ul. [...] (działka nr 1). Wyniki pomiarów wykazały przekroczenie dopuszczalnego poziomu hałasu. Dopuszczalny poziom hałasu określony został na podstawie oceny zagospodarowania terenu wykonanej przez Urząd Miejski w C. (pismo z dnia [...] r.), gdyż dla przedmiotowego terenu brak jest planu zagospodarowania przestrzennego. W następstwie Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska zwrócił się o wszczęcie postępowania w sprawie wydania decyzji o dopuszczalnym poziomie hałasu. Powołał się na art. 115a ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska (t. j. Dz. U. z 2008 r., Nr 25, poz. 150 ze zm.).
Na spotkaniu z dnia [...] r. (protokół z [...] r.) przedstawiono koordynatorowi do spraw ochrony środowiska "A" S.A. zgromadzone w sprawie dowody oraz projekt decyzji o dopuszczalnym poziomie hałasu poza terenem firmy – stacji pomiarowo-rozliczeniowej w C. przy ul. [...] (część działki nr 2 i działka nr 3).
W piśmie z dnia [...] r. "A" S.A. (skarżąca) zakwestionowała stanowisko Urzędu Miasta w C. (zawarte w piśmie z dnia [...] r. w przedmiocie określenia terenów objętych oddziaływaniem stacji pomiarowo-rozliczeniowej gazu wysokiego ciśnienia, położonej na działkach nr 3 i nr 2 w rejonie ul. [...] w C., jako terenów zabudowy mieszkaniowej. Wskazała na zapisy studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania terenu miasta C. Zdaniem autorki pisma, zarówno teren stacji jak i nieruchomości sąsiednie niepodlegają zabudowie mieszkaniowej. Dopuszczalny poziom hałasu może zostać ustalony wyłącznie w oparciu o normy poziomu hałasu przewidziane dla terenów zabudowy zagrodowej. Do tego pisma dołączono fragmenty (s. 1-8 i mapa) opracowania "określenie sposobu ograniczenia emisji hałasu środowiskowego na obiekcie Stacja Pomiarowa C. przy ul. [...]".
Następnie Starosta [...] decyzją z dnia [...] r. określił dla firmy "A" S.A. Oddział w S. dopuszczalny poziom hałasu poza terenem firmy – stacja pomiarowo-rozliczeniowa w C. przy ul. [...] (na części działki nr 2 i działce nr 3, obręb [...]) dla działki nr 1 obręb [...]w C. na 50dB (LAeqD) w porze dziennej oraz na 40dB (LeqN) w porze nocnej. Organ podał w podstawie prawnej powyższej decyzji art. 115a ust. 1 i 3, art. 378 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska (t. j. Dz. U. z 2008 r., Nr 25, poz. 150 ze zm.) oraz rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 1 października 2012 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (Dz. U. poz. 1169). Z uzasadnienia tej decyzji wynika, że obszar, dla którego ustalono dopuszczalny poziom hałasu został zakwalifikowany do terenów zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej. Wskazano, że dopuszczalny poziom hałasu określony został na podstawie oceny zagospodarowania terenu dokonanej przez Urząd Miejski w C. (pismo z dnia [...] r.), oraz że w pkt 2 lit. b decyzji Burmistrza Miasta C. z dnia [...] r. ustalającej lokalizację celu publicznego o znaczeniu ponadlokalnym -krajowym na rzecz "A" S.A. dla budowy stacji pomiarowo-rozliczeniowej gazu w C. ustalono, że zgodnie z art. 115 ustawy – Prawo ochrony środowiska, teren inwestycji oraz tereny sąsiadujące zaliczają się do rodzajów terenów, o których mowa w art. 113 ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy – Prawo ochrony środowiska.
W odwołaniu zakwestionowano przede wszystkim przyjęcie niewłaściwej klasyfikacji terenów otaczających zakład, i to w oparciu o informację Urzędu Miasta C., jako terenów zabudowy jednorodzinnej w sytuacji, gdy teren ten nie posiada obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Teren ten powinien być zakwalifikowany, jako teren zabudowy zagrodowej, co wynika z dołączonego opracowania "określenie sposobu ograniczenia emisji hałasu środowiskowego na obiekcie stacji pomiarowej przy ul. [...]", zaświadczenia Miasta C. z dnia [...] r., wypisów z ewidencji gruntów i zaświadczenia Kierownika Urzędu Miasta C., załącznika do uchwalonego w dniu [...] r. studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania Miasta C. w postaci "Polityka przestrzenna Miasta C.", do których to dowodów organ nie odniósł się w uzasadnieniu decyzji.
Podtrzymał także odwołujący się zarzuty zawarte w swoich wcześniejszych pismach z dnia [...]r., [...]r., [...]r. i [...]r.
W konsekwencji powyższych zarzutów wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. zaskarżoną decyzją z dnia [...] r., powołując się na art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 113, art. 115a ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska oraz § 1 i § 2 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (Dz. U. Nr 120, poz. 826), utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu organ odwoławczy przywołał treść przepisów art. 115a, 115 ustawy – Prawo ochrony środowiska i w całości zaaprobował ustalenia faktyczne i kwalifikację prawną, których dokonał organ I instancji. Odnosząc się do zarzutów odwołania uznał je za niezasadne, bowiem o tym czy teren podlega ochronie akustycznej przesądza możliwość zakwalifikowania go do którejś z jednostek strukturalnych, o których mowa w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. Ponieważ na terenie, na którym znajduje się działka 1 nie obowiązuje plan zagospodarowania przestrzennego, to o tym czy teren należy do rodzajów terenów, o których mowa w art. 113 ust. 2 pkt 1 ustawy – Prawo ochrony środowiska, decyduje właściwy organ na podstawie faktycznego zagospodarowania i wykorzystania tego i sąsiednich terenów. Teren ten nie jest terenem budowy zagrodowej, co potwierdzają zdjęcia zawarte w dokumentacji (w sąsiedztwie stacji budynek mający charakter mieszkalny). Pozostałe tereny sąsiadujące ze stacją to grunty rolne, dla których w związku z tym zasadnie nie określono poziomu hałasu. Nadto wskazano na decyzję Burmistrza Miasta C. z dnia [...] r. ustalającą lokalizację inwestycji celu publicznego, z której wynika, że skarżąca realizując inwestycję miała świadomość, że tereny sąsiadujące są przeznaczone pod zabudowę mieszkaniową.
W skardze "A" S.A. w W., Oddział w S. domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Zarzuty skargi i ich argumentacja stanowią w istocie powtórzenie wcześniejszych zarzutów zawartych w odwołaniu i pismach skarżącej.
Odpowiadając na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżona decyzja została wydana po przeprowadzeniu postępowania, które nie ma cech naruszenia mogącego mieć wpływ istotny na wynik sprawy i zdaniem składu orzekającego odpowiada także prawu materialnemu.
Zaskarżoną decyzją ustalono dopuszczalny poziom hałasu przenikającego do środowiska dla działki nr 1 w C. na 50dB równoważnego poziomu dźwięku A – w porze dziennej oraz 40 dB równoważnego poziomu dźwięku A – w porze nocnej przyjmując, że działka nr 1 położona jest na terenie zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej. Ustalenia tej decyzji i jej rozstrzygnięcie Sąd w całości akceptuje i przyjmuje za własne.
Spór w sprawie między skarżącą a organem dotyczy kwalifikacji terenu działki nr 1. Według organu jest to teren zabudowy jednorodzinnej, a według skarżącej teren zabudowy zagrodowej.
Na wstępie należy stwierdzić, że w terenie, na którym znajduje się działka nr 1 obręb [...] w C. nie obowiązywał w dniu podjęcia decyzji przez oba organy plan miejscowy. Stosownie do art. 115 ustawy – Prawo ochrony środowiska w razie braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, oceny czy teren należy do rodzajów terenów, o których mowa w art. 113 ust. 2 pkt 1, właściwe organy dokonują na podstawie faktycznego zagospodarowania i wykorzystania tego i sąsiednich terenów. W związku z tym powstaje pytanie, przez kogo powinna być dokonywana ta ocena.
Zdaniem Sądu sama treść art. 114 ustawy stanowi, że oceny takiej dokonują właściwe organy, a więc w tym przypadku Starosta [...] (art. 378 ust. 1 ustawy – Prawo ochrony środowiska). Ocena taka musi być poprzedzona postępowaniem dowodowym mającym na celu ustalenie faktycznego sposobu zagospodarowania i wykorzystania tego i sąsiednich terenów. Stosownie do art. 75 § 1 dowodem może być wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy a nie jest sprzeczne z prawem. Z tego względu, organ orzekający w celu dokonania oceny, o której mowa w art. 114 ustawy – Prawo ochrony środowiska był uprawniony do skorzystania z informacji zawartych w piśmie Urzędu Miejskiego w C. z dnia [...] r. (potwierdzonego pismem tego urzędu z dnia [...] r.). Z pisma tego wynika, że budynek przy ul. [...] (działka nr 1) znajduje się na terenie zabudowy mieszkaniowej, o której mowa w art. 113 ust. 2 pkt 1 lit. a (zabudowa mieszkaniowa).
Wykorzystanie przez organ orzekający w postępowaniu dowodowym, mającym na celu ustalenie faktycznego zagospodarowania i wykorzystania terenu informacji Urzędu Miasta w C. było w ocenie Sądu dopuszczalne, co czyni zarzuty skargi (a wcześniej odwołania) nieuzasadnionymi. Już w tym miejscu należy podkreślić, że ocena, o której mowa w art. 114 w przypadku przedsięwzięcia niezakwalifikowanego do mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko (rozporządzenie z dnia 9 listopada 2010 r.) jest przeprowadzana w ramach postępowania o wydanie decyzji o warunkach zabudowy (ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego). W niniejszej sprawie, dla stacji pomiarowo-rozliczeniowej taka decyzja została wydana (decyzja Burmistrza Miasta C. z dnia [...] r.), a w jej pkt 2 lit. b stwierdzono, że teren inwestycji oraz tereny sąsiadujące zaliczają się do rodzaju terenów, o których mowa w art. 113 ust. 2 pkt 1 lit. a – Prawa ochrony środowiska, tzn. terenów przeznaczonych pod zabudowę mieszkaniową.
Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowił przepis art. 115a ust. 1 ustawy – Prawo ochrony środowiska, zgodnie z którym w przypadku stwierdzenia przez organ ochrony środowiska, na podstawie pomiarów własnych, pomiaru dokonanego przez Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska lub pomiaru podmiotu obowiązanego do ich prowadzenia, że poza zakładem, w wyniku jego działalności przekroczone są dopuszczalne poziomy hałasu, organ ten wydaje decyzję o dopuszczalnym poziomie hałasu. W decyzji tej określa (art. 115a ust. 3) dopuszczalny poziom hałasu poza zakładem przy zastosowaniu wskaźników hałasu LAeqD i LAeqN w odniesieniu do rodzajów terenów, na które oddziałuje zakład, a określonych w art. 113 ust. 2 pkt 1. Wielkość dopuszczalnego poziomu hałasu została określona w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (Dz. U. z 2007 r., Nr 283, poz. 2842 ze zm.).
W ustalonym przez organy stanie faktycznym na działkę nr 1, stanowiącą teren zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej w sposób niedopuszczalny oddziałuje przez 24 godziny na dobę hałas ze stacji pomiarowo-rozliczeniowej należącej do skarżącej. W aktach sprawy znajduje się sprawozdanie z pomiarów nr [...], wykonane przez Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska w K.. Ze sprawozdania tego wynika (pomiary wykonano w dniu [...] r.), że punkt pomiarowy zlokalizowano na granicy działki przy ul. [...] i pomiar wykazał równoważący poziom LAeqD -50,9 dB, przy dopuszczalnym 50dB w porze dnia i 40 dB w porze nocy.
W związku z powyższym, zdaniem Sądu organ I instancji prawidłowo ustalił, że w wyniku prowadzonej działalności, poza zakładem skarżącej, przekroczone zostały dopuszczalne poziomy hałasu dla terenów budownictwa mieszkaniowego jednorodzinnego i na tej podstawie zasadnie określił skarżącej poziom emisji z terenu stacji, a decyzja ta została utrzymana w mocy zaskarżoną decyzją. Niewątpliwie rację ma skarżąca, że organy obu instancji nie stwierdziły w swoich decyzjach, z jakich powodów odmówiły wiarygodności dowodom składanym przez skarżącą, co stanowi naruszenie art. 107 § 3 kpa. Jednakże w ocenie Sądu, to naruszenie nie mogło mieć istotnego wpływu na wynik sprawy i dlatego nie uzasadniało uchylenia zaskarżonego rozstrzygnięcia.
Dodatkowo Sąd pragnie wyjaśnić skarżącej, że odwoływanie się przez nią do zapisów "studium" jest nieuzasadnione, bowiem studium nie jest aktem prawa miejscowego i nie może być podstawą do jakichkolwiek rozstrzygnięć dotyczących podmiotów pozostających na zewnątrz organów administracyjnych.
Uznając decyzję za prawidłową, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) skargę oddalił.
mw
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło