I OZ 281/14
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2014-04-11
Skład orzekający: Izabella Kulig-Maciszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy braki w składzie zarządu stowarzyszenia, które uniemożliwiają jego działanie, stanowią podstawę do obligatoryjnego zawieszenia postępowania sądowego na podstawie art. 124 § 1 pkt 2 PPSA, nawet jeśli wpis do KRS ma charakter deklaratoryjny?Ratio decidendi
Braki w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej stroną postępowania sądowego, które uniemożliwiają jej działanie, stanowią podstawę do obligatoryjnego zawieszenia postępowania sądowego na podstawie art. 124 § 1 pkt 2 PPSA. Nawet jeśli wpis do KRS ma charakter deklaratoryjny, brak możliwości ustalenia prawidłowego składu zarządu z powodu toczących się postępowań dotyczących np. sfałszowania podpisów na dokumentach stowarzyszenia, uniemożliwia ocenę prawidłowości reprezentacji strony i merytorycznego rozpoznania sprawy, co uzasadnia zawieszenie postępowania.Stan faktyczny
Stowarzyszenie G. S. Z. w K. wniosło skargę na bezczynność Prezydenta Miasta Krakowa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie (WSA) zawiesił postępowanie, wskazując na braki w składzie zarządu stowarzyszenia, które nie zostały wpisane do KRS, a postępowanie o wpis zostało zawieszone ze względu na podejrzenie sfałszowania podpisów na dokumentach stowarzyszenia. Stowarzyszenie wniosło zażalenie, twierdząc, że braki te nie uniemożliwiają jego działania i nie stanowią podstawy do obligatoryjnego zawieszenia postępowania.Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Izabella Kulig-Maciszewska po rozpoznaniu w dniu 11 kwietnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia G. S. Z. w K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 11 grudnia 2013 r., sygn. akt II SAB/Kr 179/13 zawieszające postępowanie sądowe w sprawie ze skargi G. S. Z. w K. na bezczynność Prezydenta Miasta Krakowa postanawia: oddalić zażalenie.
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 11 grudnia 2013 r., sygn. akt II SAB/Kr 179/13 WSA w Krakowie zawiesił postępowanie sądowe w sprawie skargi G. S. Z. w K. na bezczynność Prezydenta Miasta Krakowa.
W uzasadnieniu postanowienia Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wskazał, że zgodnie z art. 124 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270), dalej ppsa braki w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej stroną postępowania sądowego, które uniemożliwiają podejmowanie przez tę jednostkę jakichkolwiek czynności procesowych, muszą w konsekwencji prowadzić do obligatoryjnego zawieszenia postępowania przez sąd, jeśli nie zostaną uzupełnione w terminie. Braki istniejące w chwili wnoszenia skargi skutkują odrzuceniem skargi, a nie zawieszeniem postępowania, w przedmiotowej sprawie jednak braki skargi zostały uzupełnione, a osoby reprezentujące stowarzyszenie przedłożyły dokumenty mające uzasadnić ich uprawnienie do reprezentacji strony skarżącej.
Sąd I instancji wskazał, że wobec wniesienia skargi przez stowarzyszenie G. S. Z. w K. na bezczynność Prezydenta Miasta Krakowa podpisanej jedynie przez prezesa E. M. wezwano stronę skarżącą o złożenie dokumentu wykazującego umocowanie do wniesienia skargi i określającego sposób reprezentacji strony wraz z odpisem z KRS (k. 49 a. s.). W terminie tygodniowym od doręczenia powyższego wezwania do sygnatury akt niniejszej sprawy zostało złożone pismo procesowe podpisane przez: "E. M.-Prezesa, A. C.-Skarbnika i J. T.-Wiceprezesa", w którym poinformowano, że zmiana władz jest zgodna z § 16 statutu stowarzyszenia, lecz nie posiada ono "żadnego narzędzia" wpływającego na wpis do KRS, podkreślając, że zmiana składu zarządu następuje niezależnie od ujawnienia w KRS, gdyż wpis ma charakter deklaratoryjny. Do pisma dołączono kopie wniosków i pism kierowanych do sądu rejestrowego w sprawie m.in. wpisu nowych członków zarządu stowarzyszenia na podstawie uchwały z 23 października 2012 r. zwyczajnego walnego zgromadzenia członków stowarzyszenia.
Sąd I instancji zaznaczył, że przy przyjęciu, że skarga została podpisana przez trzech członków zarządu, zgodnie z zasadą reprezentacji skarżącego stowarzyszenia przyjętą w statucie i ujawnioną w rejestrze sądowym została wyznaczona rozprawa w przedmiotowej sprawie. Sąd I instancji wskazał jednak, że do dnia rozprawy wyznaczonej na dzień 11 grudnia 2013 r. nowy skład zarządu (chodzi o A. C. i J. T.) nie został wpisany do KRS. Wprawdzie wpis do rejestru członków zarządu osoby prawnej ma charakter deklaratoryjny, ale w niniejszej sprawie przyczyną braku wpisu w rejestrze są nie tylko braki formalne wniosku o wpis z dnia 29.10.2012 r. (brak prawidłowej reprezentacji stowarzyszenia – vide: kopia postanowienia Sądu Rejonowego dla Krakowa - Śródmieścia w Krakowie Wydziału XI Gospodarczego Krajowego Rejestru Sądowego z dnia 29.10.2013 r. k.123-125 a.s i notatka służbowa z dnia 10.12.2013 r. k.124 a.s). Sąd I instancji podał, że postępowanie o wpis zmiany w składzie zarządu z wcześniejszego wniosku zostało bowiem zawieszone ze względu na prowadzone postępowanie w przedmiocie sfałszowania podpisu członka stowarzyszenia na liście obecności walnego zgromadzenia członków stowarzyszenia z dnia 8 marca 2011 r. i innych dokumentach, wobec czego istnieją, w ocenie Sądu I instancji, uzasadnione podejrzenia, czy walne zgromadzenia członków stowarzyszenia były w ogóle przeprowadzane (vide: kopia postanowienia Sądu Rejonowego dla Krakowa-Śródmieścia w Krakowie Wydziału XI Gospodarczego Krajowego Rejestru Sądowego z dnia 2.12.2011 r. k.130-131 a.s oraz postanowienie Sądu Okręgowego w Krakowie z dnia 23 listopada 2012 r. sygn. akt I C 1086/11 k. 34-35 oraz k. 115 a.s ).
Wobec powyższego, WSA uznał, że - mimo przytoczonego na wstępie stanowiska - w okolicznościach niniejszej sprawy dopiero ustalenie przez Sąd Rejonowy dla Krakowa - Śródmieścia w Krakowie Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego aktualnego składu zarządu pozwoli Sądowi rozpoznającemu przedmiotową skargę na ocenę prawidłowości reprezentowania skarżącego stowarzyszenia i merytorycznego rozpoznania jego skargi.
Zażalenie na powyższe postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożyło skarżące Stowarzyszenie i wniosło o jego uchylenie. W uzasadnieniu zażalenia wskazano, że okoliczności zawarte w uzasadnieniu postanowienia nie dają podstaw do przyjęcia, że w niniejszym przypadku mamy do czynienia z obligatoryjnym zawieszeniem postępowania o jakim mowa w przepisie art. 124 § 1 pkt 2 ppsa. W przypadku zarządu stowarzyszenia nie zachodzą braki tego rodzaju aby uniemożliwiały stronie działalnie. Skoro, jak przyznaje Sąd I instancji wpis do rejestru członków zarządu osoby prawnej ma charakter deklaratoryjny, to pomimo jego braku nie sposób stwierdzić, ze zachodzą tego rodzaju braki, które uniemożliwiają działalnie strony skarżącej. Ponadto, toczące się postępowanie w przedmiocie sfałszowania podpisu członka stowarzyszenia na liście obecności, nie jest podstawą do obligatoryjnego zawieszenia postępowania.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 124 § 1 pkt 2) ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd zawiesza postępowanie z urzędu jeżeli w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej stroną zachodzą braki uniemożliwiające jej działanie. Wymieniona we wskazanym przepisie art. 124 ppsa instytucja obligatoryjnego zawieszenia postępowania ma zastosowanie w przypadku, sytuacji stron uniemożliwiającej prowadzenie postępowania. Sytuacja taka wystąpi w razie zmian personalnych w zarządach np. spółek (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, red. R. Hauser, Warszawa 2011, s. 480 i nast.).
W rozpoznawanej sprawie zasadnie Sąd I instancji wskazuje, że skoro nowy skład zarządu nie został wpisany do KRS, to stanowi to przesłankę do zawieszenia postępowania sądowego. Wpis do rejestru członków zarządu osoby prawnej ma charakter deklaratoryjny i co do zasady legitymacja osób uprawnionych do reprezentowania danego podmiotu, będzie wynikać już z samej uchwały podjętej przez właściwy organ. W rozpoznawanej sprawie, jednak istotną jest okoliczność, że przyczyną braku wpisu w rejestrze są nie tylko braki formalne wniosku o wpis z dnia 29.10.2012 r. (brak prawidłowej reprezentacji stowarzyszenia – vide: kopia postanowienia Sądu Rejonowego dla Krakowa - Śródmieścia w Krakowie Wydziału XI Gospodarczego Krajowego Rejestru Sądowego z dnia 29.10.2013 r. k.123-125 a.s i notatka służbowa z dnia 10.12.2013 r. k.124 a.s), ale także fakt, iż postępowanie o wpis zmiany w składzie zarządu z wcześniejszego wniosku zostało zawieszone ze względu na prowadzone postępowanie w przedmiocie sfałszowania podpisu członka stowarzyszenia na liście obecności walnego zgromadzenia członków stowarzyszenia z dnia 8 marca 2011 r. i innych dokumentach. W konsekwencji prawidłowość podjęcia uchwały o umocowaniu do reprezentacji nie jest wyjaśniona, co skutkuje brakiem możliwości powoływania się także na tę uchwałę. Jak słusznie zauważył Sąd I instancji, nie ma pewności, czy walne zgromadzenia członków stowarzyszenia były w ogóle przeprowadzane (kopia postanowienia Sądu Rejonowego dla Krakowa-Śródmieścia w Krakowie Wydziału XI Gospodarczego Krajowego Rejestru Sądowego z dnia 2.12.2011 r. k.130-131 a.s oraz postanowienie Sądu Okręgowego w Krakowie z dnia 23 listopada 2012 r. sygn. akt I C 1086/11 k. 34-35 oraz k. 115 a.s ).
Z powyższych względów i na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło