II SAB/Bd 216/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jarosław Wichrowski po rozpoznaniu w dniu 20 sierpnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi H. W. i S. W. na bezczynność Wójta Gminy [...] w przedmiocie zwrotu kosztów dowozu niepełnosprawnego ucznia i opiekuna do placówek oświatowych postanawia 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić stronie skarżącej ze Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy) kwotę 100 (sto) zł tytułem wpisu uiszczonego od skargi. Pismem z dnia 6 września 2012 r. H. i S. W. złożyli do Wójta Gminy [...] wniosek w sprawie zwrotu kosztów transportu ucznia niepełnosprawnego do placówki oświatowej w roku szkolnym 2011/2012 oraz w roku szkolnym 2012/2013. Z uwagi na to, że ich wniosek nie został rozpoznany, tj. nie została zawarta umowa w przedmiocie zwrotu kosztów ani też nie odmówiono przyznania zwrotu kosztów transportu, skarżący wystąpili do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z zażaleniem na niezałatwienie ww. sprawy w terminie. Postanowieniem z dnia [...] maja 2013 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] uznało powyższe zażalenie za nieuzasadnione. Pismem z dnia 20 czerwca 2013 r. skarżący wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargę na bezczynność Wójta Gminy [...] polegającą na nierozpoznaniu ich wniosku z dnia 6 września 2012 r. w przedmiocie zwrotu kosztów dowozu niepełnosprawnego ucznia K. S. do placówek oświatowych. W skardze zarzucili naruszenie art. 8, art. 12, art. 35 § 1 i art. 36 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst. jedn. Dz. U. z 2013 poz. 267) w zw. z art. 14a ust. 4 i art. 17 ust. 3a pkt 3 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572 z późn. zm.) poprzez rażące przekroczenie terminów do załatwienia sprawy i niepodjęcie żadnych czynności zmierzających do zakończenia sprawy. W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy [...] wniósł o jej odrzucenie podnosząc, że zawarcie umowy nie ma charakteru czynności administracyjnej, nie może zatem być zaskarżone w drodze skargi do sądu administracyjnego, a tym samym nie przysługuje w tym zakresie skarga na bezczynność organu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu, bowiem nie podlega kognicji sądów administracyjnych. Zgodnie z treścią art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz., 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (§ 2 tej ustawy) w trybie i na zasadach określonych w przepisach ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270), zwanej dalej p.p.s.a. Przedmiotowy zakres tej kontroli określony został w art. 3 p.p.s.a. Stosownie do treści art. 3 § 2 pkt 8 kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1 – 4a tego przepisu. Oznacza to, iż bezczynność ta może dotyczyć jedynie sytuacji, w których organ nie wydaje decyzji administracyjnych, niektórych postanowień (w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończących postępowanie, a także rozstrzygających co do istoty, ponadto wydanych w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie) oraz nie podejmuje innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Przepis ten wymienia akty związane z bezczynnością w sposób wyczerpujący, tym samym skarga wniesiona na bezczynność organu administracji publicznej wykraczająca poza ten zakres przedmiotowy określony w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a. nie należy do właściwości sądu administracyjnego i jako taka musi podlegać odrzuceniu. Z treści pism skarżących, odpowiedzi na skargę oraz akt administracyjnych wynika, że skarżący zarzucają Wójtowi Gminy [...] bezczynność w sprawie dotyczącej zwrotu kosztów dowozu niepełnosprawnego ucznia K. S. do placówek oświatowych, a zatem mając na względzie wyżej wskazane przepisy skarga w tym przedmiocie jest niedopuszczalna. Przepis art. 104 k.p.a. stanowiący, że organ administracji publicznej załatwia sprawę przez wydanie decyzji, chyba że przepisy kodeksu stanowią inaczej, mógłby sugerować istnienie domniemania decyzyjnego załatwienia sprawy. Rozumowanie takie byłoby jednak błędne. W doktrynie i orzecznictwie podnosi się bowiem, że w demokratycznym państwie prawa taka zasada nie może funkcjonować wobec konstytucyjnej zasady działania organów władzy publicznej "na podstawie i w granicach prawa" (art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polski). Oznacza to, że stwierdzenie zawarte w art. 104 k.p.a., iż załatwienie sprawy następuje przez wydanie decyzji, odnosi się tylko do sytuacji, gdy z mocy przepisów prawa materialnego lub innych załatwienie sprawy powinno nastąpić w tej prawnej formie (B. Adamiak, J. Borkowski, komentarz do art. 104 kpa, Lex Omega, wyrok NSA z 17.12.1985r., III SA 988/05, ONSA 1985 nr 2 poz. 38). Tymczasem przepis art. 17 ustawy o systemie oświaty nie przewiduje dla czynności, o której mowa w ust. 3 tego przepisu, konieczności wydania decyzji. Wniosek skarżących winien być załatwiony poprzez zawarcie umowy między Wójtem Gminy [...] oraz opiekunami dziecka. Umowa ta winna regulować wzajemne prawa i obowiązki obu stron, a szczególności kwestię zwrotu kosztów za dowóz dziecka niepełnosprawnego do placówki oświatowej. Kwestia zaś warunków umowy, negocjowania jej treści pozostaje w gestii stron umowy, a wynikłe na tym tle spory podlegają kompetencji sądów cywilnych. Sprawa taka niewątpliwie zatem należy do kategorii spraw cywilnych, których rozpatrywaniem zajmują się sądy powszechne, a nie sądy administracyjne. W tym stanie rzeczy uznać należało, że w niniejszej sprawie bezczynność organu nie mieści się w granicach kognicji sądu administracyjnego wyznaczonej treścią art. 3 p.p.s.a. Z tych wszystkich względów skarga podlegała odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 oraz § 3 p.p.s.a. O zwrocie uiszczonego wpisu Sąd orzekł na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.