I OZ 1257/13

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2014-01-17

Skład orzekający: Irena Kamińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych może zostać uwzględniony, jeśli skarga, od której nie został uiszczony wpis, podlega odrzuceniu z przyczyn procesowych?
Ratio decidendi
Prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi, co obejmuje również sytuacje, gdy skarga podlega odrzuceniu z przyczyn procesowych, w tym z powodu nieuiszczenia należnego wpisu sądowego. Skoro wniosek o przyznanie prawa pomocy został złożony po terminie na uiszczenie wpisu, a skarga podlega odrzuceniu na podstawie art. 220 § 3 PPSA, sąd pierwszej instancji zasadnie odmówił przyznania prawa pomocy.
Stan faktyczny
H.D.-S. wniosła skargę na decyzję Rektora Uniwersytetu K. w W. o skreśleniu z listy studentów. Wojewódzki Sąd Administracyjny wezwał ją do uiszczenia wpisu sądowego, czego nie uczyniła. Po upływie terminu na uiszczenie wpisu, skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy. Sąd pierwszej instancji odmówił przyznania prawa pomocy, uznając skargę za oczywiście bezzasadną z przyczyn procesowych. Skarżąca złożyła zażalenie na to postanowienie.
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Irena Kamińska po rozpoznaniu w dniu 17 stycznia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia H.D.-S. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 sierpnia 2013 r. o sygn. akt II SA/Wa 395/13 w przedmiocie wniosku H.D.-S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi H.D.-S. na decyzję Rektora Uniwersytetu K. w W. z dnia [...] października 2012 r. nr [...] w przedmiocie skreślenia z listy studentów postanawia: oddalić zażalenie. H.D.-S. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Rektora Uniwersytetu K. w W. z dnia [...] października 2012 r. nr [...] w przedmiocie skreślenia z listy studentów. Zarządzeniem z dnia [...] kwietnia 2013 r. wezwano skarżącą do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 200 złotych, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Doręczenie odpisu zarządzenia uznano za dokonane w dniu 16 maja 2013 r. zgodnie z art. 73 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). W dniu 27 maja 2013 r. skarżąca poinformowała Sąd o zmianie swojego adresu. Skarżąca nie uiściła żądanego wpisu od skargi, co potwierdził Oddział Finansowo – Budżetowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W dniu 30 lipca 2013 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął wypełniony formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, do którego rozpoznania został wyznaczony referendarz sądowy zarządzeniem Zastępcy Przewodniczącej Wydziału II Sądu z dnia 31 lipca 2013 r. o sygn. akt II SA/Wa 395/13. Zarządzeniem referendarza sądowego z dnia 13 sierpnia 2013 r. ww. wniosek H.D.-S. przekazany został do rozpoznania Sądowi na podstawie art. 258 § pkt 4 w związku z art. 247 ww. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Postanowieniem z dnia 26 sierpnia 2013 r. o sygn. akt II SA/Wa 395/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił przyznania prawa pomocy. W uzasadnieniu wskazał, że skoro w przedmiotowej sprawie skarga H.D.-S. nie może zostać rozpoznana z uwagi na nieuiszczenie przez skarżącą wpisu od skargi, to należy uznać, że zachodzą przesłanki do odmowy przyznania prawa pomocy na podstawie art. 247 cytowanej ustawy. Na powyższe postanowienie zażalenie złożyła skarżąca, zarzucając mu wewnętrzną sprzeczność, jak również wskazując na swoją złą sytuację majątkową oraz na nieprawdziwość twierdzenia, jakoby nie złożyła w terminie zażalenia do Naczelnego Sądu Administracyjnego na zarządzenie wzywające do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 247 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako "p.p.s.a."), prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi. O oczywistej bezzasadności skargi można mówić, gdy bez potrzeby głębszej analizy prawnej nie ulega najmniejszej wątpliwości, że nie może ona zostać uwzględniona. Chodzi więc o sytuację, w której obowiązujące prawo jasno i jednoznacznie wyklucza możliwość uwzględnienia żądania skarżącego (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2010, s. 572-574). Podkreślenia wymaga, iż prawo pomocy nie przysługuje przede wszystkim w razie oczywistej bezzasadności skargi z przyczyn procesowych. Wbrew zatem literalnej wykładni przepisu, obejmuje on nie tylko sytuacje rażąco oczywistej niezasadności skargi w aspekcie merytorycznym, ale także te, w których skarga będzie bezwzględnie podlegać odrzuceniu z przyczyn procesowych. Przepis art. 247 p.p.s.a. znajduje tym samym zastosowanie przede wszystkim w sytuacjach, w których skarga kwalifikuje się do odrzucenia na postawie art. 58 § 1 p.p.s.a. (M. Niezgódka-Medek, w: B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2013) i art. 220 § 3 p.p.s.a., to znaczy jeżeli skarga jest niedopuszczalna. Zgodnie zaś z art. 220 § 3 p.p.s.a. skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd. Skoro więc skarżąca nie uiściła wpisu od skargi w zakreślonym terminie, a wniosek o przyznanie jej prawa pomocy został wniesiony już po upływie tego terminu, skarga zgodnie z cytowanym wyżej przepisem będzie podlegała odrzuceniu. Odnosząc się do zarzutów skarżącej zauważyć należy, że poinformowała ona o zmianie swego adresu po dniu, w którym zarządzenie z dnia 23 kwietnia 2013 r. o wezwaniu jej do uiszczenia wpisu zostało uznane za doręczone. Zarazem brak jest w aktach sprawy złożonego w terminie zażalenia skarżącej na to zarządzenie. Zasadnie zatem sąd pierwszej instancji uznał, że skoro skarga w niniejszej sprawie jest oczywiście bezzasadna (niedopuszczalna) z przyczyn procesowych, to stosując się do treści art. 247 p.p.s.a. w związku z art. 220 § 3 p.p.s.a. – należało odmówić prawa pomocy. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 cyt. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło