I OW 132/13
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2013-08-27
Skład orzekający: Jolanta Rajewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Naczelny Sąd Administracyjny powinien umorzyć postępowanie w sprawie sporu o właściwość, gdy jeden z organów uznaje swoją właściwość po wszczęciu postępowania?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny umorzył postępowanie w sprawie sporu o właściwość, ponieważ uznanie swojej właściwości przez jeden z organów sprawiło, że postępowanie stało się bezprzedmiotowe. Sąd oddalił również wniosek o zwrot kosztów, wskazując, że przepisy P.p.s.a. nie przewidują rozliczania kosztów w tego typu sprawach, a strony ponoszą koszty związane ze swoim udziałem.Stan faktyczny
Wójt Gminy B. wystąpił do Naczelnego Sądu Administracyjnego o rozstrzygnięcie sporu o właściwość z Burmistrzem Miasta Z. w sprawie wniosku E. Z. o pomoc finansową, twierdząc, że właściwy jest MOPS w Z. Burmistrz Miasta Z. uznał swoją właściwość w sprawie i wniósł o umorzenie postępowania. Wójt Gminy B. wniósł o zwrot kosztów postępowania.Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym i oddalono wniosek o zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jolanta Rajewska po rozpoznaniu w dniu 27 sierpnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Wójta Gminy B. o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Wójtem Gminy B. a Burmistrzem Miasta Z. w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku E. Z. o udzielenie pomocy finansowej postanawia: 1. umorzyć postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, 2. oddalić wniosek o zwrot kosztów postępowania.
Wójt Gminy [...] wnioskiem z dnia 6 czerwca 2013 r. wystąpił do Naczelnego Sądu Administracyjnego o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy tym organem a Burmistrzem Miasta [...] w przedmiocie wskazania organu właściwego w sprawie rozpoznania wniosku E. Z. o udzielenie pomocy finansowej.
We wniosku organ wskazał, że przekazanie Gminnemu Ośrodkowi Pomocy Społecznej w B. przez Kierownika Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Z. wniosku E. Z. o przyznanie pomocy finansowej nastąpiło z naruszeniem art. 101 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej. E. Z. wraz z dziećmi zameldowana jest bowiem na pobyt czasowy w Z. Ponadto w Z. E. Z. pobiera świadczenia rodzinne z MOPS. Tam też jej syn uczęszcza do szkoły. W tym stanie należy uznać, że aktualnym miejscem zamieszkania i usytuowania życiowych interesów E. Z. jest miasto Z., a właściwym miejscowo do udzielenia świadczeń z pomocy społecznej jest MOPS w Z. Jednocześnie Wójt Gminy B. podniósł, że oświadczenia E. Z. o niewiązaniu przyszłości z miastem Z. nie stanowi przesłanki do przekazania sprawy Gminnemu Ośrodkowi Pomocy Społecznej w B.
W odpowiedzi na wniosek Kierownik Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Z., działający z upoważnienia Burmistrza Miasta Z., oświadczył, że uznaje swoją właściwość w niniejszej sprawie i wniósł o umorzenie postępowania.
Pismem z dnia 5 lipca 2013 r. Wójt Gminy B. wniósł o zwrot kosztów poniesionych tytułem uiszczenia wpisu od wniosku o rozstrzygnięcie sporu o właściwość.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zgodnie z art. 19 K.p.a. organy administracji publicznej są obowiązane przestrzegać z urzędu swojej właściwości rzeczowej i miejscowej. Gdy organ, do którego wniesiono podanie, uzna się za niewłaściwy (rzeczowo, miejscowo, instancyjnie) do załatwienia sprawy rozstrzyganej w drodze decyzji, wówczas jest obowiązany do niezwłocznego przekazania podania do tego organu, który – w jego ocenie – jest właściwy w danej sprawie (art. 65 § 1 K.p.a.).
Natomiast w myśl art. 4 w związku z art. 15 § 1 pkt 4 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.- dalej jako "P.p.s.a.") Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzyga spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi. Przez takie spory należy rozumieć sytuację, w której przynajmniej dwa organy administracji publicznej jednocześnie uważają się za właściwe do załatwienia konkretnej sprawy (spór pozytywny) lub też żaden z nich nie uważa się za właściwy do załatwienia sprawy (spór negatywny).
Spór może powstać tylko w ramach konkretnej sprawy administracyjnej.
Stosownie zaś do art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a., Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, jeżeli postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe. Przepis ten na mocy art. 64 § 3 P.p.s.a. ma odpowiednie zastosowanie do postępowania wszczętego wnioskiem.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, że zaistniały pomiędzy Wójtem Gminy B. a Burmistrzem Miasta Z. negatywny spór o właściwość w przedmiocie wniosku E. Z. o udzielenie pomocy finansowej przestał być aktualny. Z akt sprawy wynika bowiem, że Burmistrz Miasta Z. uznał swoją właściwość w tej sprawie.
Wobec tego, że jeden z organów pozostających w sporze uznał swoją właściwość, to postępowanie w sprawie stało się bezprzedmiotowe. Zachodziły zatem przesłanki do umorzenia postępowania na podstawie art. 161 pkt 1 § 3 P.p.s.a.
Odnosząc się do wniosku Wójta Gminy B. o zwrot kosztów, to NSA uznał ten wniosek za niezasadny. Niezależnie od wyniku postępowania w sprawach z wniosków o rozstrzygnięcie przez sąd sporów o właściwość oraz sporów kompetencyjnych w każdym przypadku strony ponoszą koszty związane ze swoim udziałem w sprawie. Organ występujący z wnioskiem o rozstrzygnięcie sporu o właściwość nie dochodzi swoich praw, ale zwraca się do sądu administracyjnego o wskazanie organu właściwego do rozpoznania sprawy. Przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewidują bowiem w tego rodzaju sprawach rozliczenia przez Sąd kosztów postępowania pomiędzy stronami. Zgodnie zaś z art. 199 P.p.s.a. strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej.
Zgodnie z art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny zwraca wnioskodawcy (skarżącemu) uiszczony wpis w przypadku cofnięcia wniosku (skargi) lub odrzucenia wniosku (skargi). Taka sytuacja w sprawie nie zaistniała, gdyż Wójt Gminy B. nie cofnął swego wniosku. Postępowanie sądowe został umorzone jako bezprzedmiotowe z innych przyczyn.
Z tych względów, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 15 § 2 w związku art. 161 § 1 pkt 3 w związku z art. 193 P.p.s.a., orzekł jak w postanowieniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło