III SA/Gl 472/13
WyrokWSA w Gliwicach2013-08-27
Skład orzekający: Małgorzata Jużków, Marzanna Sałuda, Iwona Wiesner
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy celne mogą odstąpić od ustalenia wartości celnej towaru metodą wartości transakcyjnej, jeśli istnieją uzasadnione wątpliwości co do jej prawdziwości, a sprzedawca zaprzecza podpisaniu umowy kupna-sprzedaży i podanej cenie?Ratio decidendi
Organy celne mają prawo odstąpić od ustalenia wartości celnej towaru metodą wartości transakcyjnej, jeśli istnieją uzasadnione wątpliwości co do jej prawdziwości, np. gdy sprzedawca zaprzecza podpisaniu umowy lub podanej cenie, a cena ta rażąco odbiega od wartości rynkowej. W takiej sytuacji organy mogą zastosować zastępcze metody ustalania wartości celnej, w tym metodę ostatniej szansy. Ponadto, powiadomienie o retrospektywnym zaksięgowaniu długu celnego po upływie trzech lat od daty zgłoszenia celnego jest dopuszczalne, jeśli w dacie zgłoszenia organy nie były w stanie obliczyć prawidłowej kwoty długu celnego ze względu na skutek czynu podlegającego postępowaniu karnemu.Stan faktyczny
Skarżący importował z Szwajcarii uszkodzony samochód, deklarując jego wartość celną na kwotę 10 000 CHF. Organy celne zakwestionowały tę wartość, powołując się na brak potwierdzenia ceny przez sprzedawcę oraz opinię biegłego wskazującą na trzykrotnie wyższą wartość rynkową. W konsekwencji określono dług celny i wezwano importera do zapłaty. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym błędne ustalenia faktyczne i dowolną ocenę dowodów.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Jużków (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Marzanna Sałuda, Sędzia WSA Iwona Wiesner, Protokolant Monika Rał, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 sierpnia 2013 r. przy udziale – sprawy ze skargi G. Z. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wymiaru należności celnych oddala skargę.
0
U Z A S A D N I E N I E.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. nr [...] Dyrektor Izby Celnej w K. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w R. nr [... ] z [...] r., którą określono dług celny i postanowiono zaksięgować retrospektywnie kwotę niedoboru cła w wysokości [...] zł oraz wezwać importera do zapłaty długu celnego powstałego w dniu 20 czerwca 2008 r.
Jako podstawę prawną wydanej decyzji organ odwoławczy wskazał art. 233 § 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 749, w skrócie O.p.), art. 73 ust. 1 ustawy z 19 marca 2004 r. Prawo celne (Dz. U. nr 68, poz. 622), art. 20 ust. 1 oraz ust. 3, art. 31 ust. 1, art. 67, art. 78 ust. 2 i ust. 3, art. 201 ust. 1 lit. a, ust. 2 i 3, art. 220 ust. 1, art. 221 ust.4 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WE L 302 ze zm.), art. 1, art. 2, art.. 12 ust. 1 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2658/87 z 23 lipca 1987 r. w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej (Dz. Urz. WE L nr 256), art. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1214/2007 z dnia 20 września 2007 r. zmieniającego załącznik I do rozporządzenia Rady (EWG) nr 2658/87 z 23 lipca 1987 r. w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej (Dz. Urz. WE L nr 286 z 31 października 2007).
Stan sprawy przedstawiał się następująco.
Na podstawie zgłoszenia celnego z dnia [...] r. nr [...] G. Z. zgłosiła do procedury dopuszczenia do swobodnego obrotu sprowadzony ze Szwajcarii niesprawny (uszkodzona turbosprężarka, układ napędowy) samochód marki [...] , nr nadwozia [...] , silnikiem o pojemności 1997 ccm, wyprodukowany w 2006 r., który zaklasyfikowała do kodu CN 8703 23 90 właściwego dla pojazdów samochodowych i innych pojazdów mechanicznych przeznaczonych zasadniczo do przewozu osób oraz włącznie z samochodami osobowo-towarowymi oraz samochodami wyścigowymi (...). Dla importowego towaru zadeklarowano wartość celną w kwocie [...] CHF powiększoną o koszty transportu i zastosowano stawkę konwencyjną w wysokości 10% i uiszczono cło w kwocie [...] zł.
Zgłoszenie celne zostało przyjęte ale przeprowadzono rewizję celną towaru i sporządzono dokumentacje fotograficzną.
Postanowieniem z dnia [...] r. organ celny wszczął z urzędu postępowanie w celu ustalenia prawidłowej wartości celnej importowanego towaru, gdyż jak wynikało z pisma szwajcarskich władz celnych, sprzedawca samochodu M. K. , nie widział ani nie podpisał okazanej mu umowy kupna sprzedaży z dnia [...] r., która została załączona do zgłoszenia celnego. Samochód został sprzedany za łączna sumę [...] CHF, przy czym [...] CHF stanowiło zaliczkę, która została wpłacona przelewem bankowym przez jednego z nabywców. Pozostała kwota została wpłacona gotówką przez drugiego nabywcę (pismo z dnia [...] r.). Samochód wraz z częściami zapasowymi został odtransportowany ze Szwajcarii samochodem transportowym (pismo z dnia [...] r.)
Naczelnik Urzędu Celnego w R. wydał w dniu [...] r. decyzję, w której określił dla importowanego samochodu niezaksięgowaną kwotę cła w wysokości [...] zł, dokonał retrospektywnego zaksięgowania kwoty długu celnego oraz wezwał stronę do jego zapłaty. Pełna kwota należnego cła wynosiła [...]zł, a zadeklarowana i uiszczona [...] zł.
W odwołaniu od powyższej decyzji pełnomocnik wniósł o uchylenia zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego ewentualnie uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Zarzucił organowi naruszenie prawa procesowego polegające na błędnych ustaleniach faktycznych, dowolną ich ocenę i wybiórczą analizę, pominięcie zeznań świadka P. Z. i dopuszczenie jako dowodu z przesłuchania świadka czynności przeprowadzonej niezgodnie z procedura administracyjną.
Po rozpatrzeniu odwołania importera, Dyrektor Izby Celnej w K. decyzją z [...] r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu swojego orzeczenia organ odwoławczy przytoczył w pierwszej kolejności normatywne podstawy i zasady, według których powinna być dokonywana prawidłowa weryfikacja zgłoszenia celnego oraz jak winna być ustalana wartość celna towaru (art. 78 ust. 3 WKC i art. 29 ust. 1 WKC, art. 181a ust.1 rozporządzenia Komisji nr 2454/93).
Dyrektor Izby Celnej zwrócił dalej uwagę, że organy celne podjęły czynności w związku z weryfikacją dowodu zakupu samochodu, jaką była okazana umowa. Strona zadeklarowała wartość celną spornego samochodu w kwocie [...] CHF, która miała wynikać z umowy kupna sprzedaży z dnia [...] r. oraz kosztów transportu na obszar Wspólnoty w kwocie [...] zł (faktura proforma za usługę transportową [...] z dnia [...] r.). Ponieważ cena transakcyjna widniejąca na umowie nie została potwierdzona przez sprzedawcę samochodu, który zaprzeczył nie tylko podpisaniu okazanej mu umowy ale także wartości samochodu będącego przedmiotem transakcji. Z ustaleń szwajcarskich organów celnych wynikało, ze samochód został sprzedany dwóm kupcom za kwotę [...] CHF, przy czym kwota [...] CHF stanowiła zaliczkę. Cena transakcyjna obejmowała także wyposażenie dodatkowe (8 kompletów kół) oraz części zapasowe (kompletny układ wydechowy, podwozie, filtry powietrza). Powyższe informacje organ celny uznał za wystarczające do pozbawienia wiarygodności ceny transakcyjnej widniejącej na umowie. Zasięgnął opinii biegłego rzeczoznawcy, który w wydanej opinii nr [...] z dnia [...] r. wykazał, cenę na rynku szwajcarskim w czerwcu 2008 r. samochodu objętego zgłoszeniem celnym, z uwzględnieniem uszkodzeń obliczonych na 60,7%, która wynosiła [...] CHF. Była zatem trzykrotnie wyższa od deklarowanej. Na rynku krajowym cena samochodu importowanego w czerwcu 2008 r. wynosiła [...] zł a po uwzględnieniu korekt i stopnia uszkodzenia wartość samochodu została określona przez rzeczoznawcę na kwotę [...] zł i taką przyjęto dla wyliczenia należności celnej. Jednocześnie organ wskazał na regulację art. 221 ust. 3 WKC, który stanowi, ze powiadomienie dłużnika nie może nastąpić po upływie trzech lat, licząc od dnia powstania długu celnego. Bieg tego terminu zostaje zawieszony z chwila złożenia odwołania w rozumieniu art. 243 WKC, na czas trwania procedury odwoławczej. Jeżeli jednak dług celny powstał na skutek czynu podlegającego, w chwili popełnienia wszczęciu postępowania karnego, dłużnika można powiadomić o kwocie długu celnego na warunkach przewidzianych w obowiązujących przepisach, po upływie terminu trzech lat. W prawie krajowym termin ten wynosi 5 lat od powstania długu celnego (art. 56 Prawa celnego). Organ odniósł się również szeroko do braku zasadności pozostałych zarzutów podniesionych w odwołaniu, odwołując się licznie do aktualnego orzecznictwa sadów administracyjnych i trybunału sprawiedliwości UE.
Strona decyzję organ odwoławczego zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając jej naruszenie art. 2, art. 9, art. 32 ust. 1 i 2 Konstytucji, art. 122, 187 § 1, art. 191 oraz art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej, naruszenie przepisów postepowania mających wpływ na treść decyzji 9art. 122, art. 187 § 1, art. 173 O.p.), skutkujących błędnymi ustaleniami faktycznymi, wybiórcza ocenę materiału dowodowego, naruszeniem zasady dwuinstancyjności poprzez odstąpienie od własnego rozstrzygnięcia sprawy i dokonanie wyłącznie oceny rozstrzygnięcia organu I instancji, naruszenie art. 233 O.p. i art. 104 WKC skutkujące wydaniem decyzji bez niezbędnych ustaleń faktycznych i weryfikacji "ustaleń szwajcarskich". W uzasadnieniu strona skoncentrowała się głownie na wykazaniu organowi braku przesłanek do zastosowania art. 221 ust. 4 WKC i możliwości powiadomienia dłużnika celnego po upływie trzech lat od daty zgłoszenia celnego. Polemizuje ze stwierdzeniem znamion czynów zabronionych opisanych w art. 87 kks w związku z art. 56 kks i art. 7 tej ustawy . Zarzucono również organowi, że żaden z dowodów przedstawionych przez stronę nie znalazł w oczach organu uznania, co nie pozwoliło na dokonanie pełnych ustaleń faktycznych.
W odpowiedzi strona przeciwna wniosła o oddalenie skargi, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Podkreśliła, że przedmiotem importu był samochód w stanie uszkodzonym a nie części samochodowe.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 tej ustawy). Zakres kontroli administracji publicznej obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (art. 3 § 1 w związku z § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej w skrócie "p.p.s.a."), w tym także na decyzje wydawane przez organy celne.
Kryterium legalności przewidziane w art. 1 § 2 ustawy ustrojowej umożliwia sądowi administracyjnemu wyeliminowanie z obrotu prawnego zarówno decyzji administracyjnej uchybiającej prawu materialnemu, jeżeli naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.), jak też rozstrzygnięcia dotkniętego wadą warunkującą wznowienie postępowania administracyjnego (lit. b), a także wydanego bez zachowania reguł postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c).
Uwzględniając przytoczone zasady oceny dokonywanej przez sądy administracyjne, należy stwierdzić, iż skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 29 Wspólnotowego Kodeksu Celnego (zwanego dalej: WKC) wartością celną przywożonych towarów jest wartość transakcyjna, to znaczy cena faktycznie zapłacona lub należna za towary, wtedy gdy zostały one sprzedane w celu wywozu na obszar celny Wspólnoty. Metoda wartości transakcyjnej jest podstawową metodą ustalania wartości celnej przywożonych towarów. Tylko w pewnych ściśle określonych sytuacjach organy celne mogą odstąpić od stosowania tej metody. Tak sytuację dopuszcza art. 181a ust. 1 rozporządzenia komisji (EWG) Nr 2454/93 z 2 lipca 1993 r. ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny - w przypadku gdy organy celne mają uzasadnione wątpliwości, że zadeklarowana wartość celna stanowi całkowitą faktycznie zapłaconą lub należną sumę określoną w art. 29 Wspólnotowego Kodeksu Celnego. W ustawie tej wskazano w art. 30 i art. 31 zastępcze metody ustalania wartości celnej (wartości transakcyjnej towarów podobnych, metoda ceny jednostkowej, metoda wartości kalkulowanej, metoda "ostatniej szansy").
Nie ulega zatem wątpliwości, że przy odstępstwie od zasady ceny transakcyjnej i ustaleniu wartości celnej towaru inną metodą, w tym metodą "ostatniej szansy" wymaga od organu celnego wykazania w pierwszej kolejności, iż istnieją uzasadnione wątpliwości, że zadeklarowana wartość celna nie stanowi całkowitej faktycznie zapłaconej lub należnej sumy określonej w art. 29 WKC. Z takimi uzasadnionymi wątpliwościami będziemy mieć do czynienia m.in. wówczas, kiedy wartość transakcyjna rażąco odstaje od wartości danego towaru na rynku jego pochodzenia lub sprzedawca neguje wskazaną cenę. Taka sytuacja zaistniała w niniejszej sprawie.
Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w sprawie istniały podstawy dla zakwestionowania przez organ celny wskazanej przez stronę wartości transakcyjnej pojazdu, a to z uwagi na odbieganie jej w istotnym stopniu od wartości rynkowej zbliżonego samochodu, jak również brak potwierdzenia przez sprzedającego sporządzenia nie tylko ceny sprzedaży spornego samochodu, jak również umowy kupna sprzedaży przedłożonej przez importera wraz ze zgłoszeniem celnym, celem potwierdzenia wykazanej w nim ceny transakcyjnej i deklarowanej należności celnej.
Istota sporu sprowadza się do ustalenia wartości celnej używanego i uszkodzonego samochodu osobowego marki [...], rok produkcji 2006, sprowadzonego ze Szwajcarii w dniu 20 czerwca 2008 r. i możliwości powiadomienia importera o retrospektywnie zaksięgowanym długu celnym po upływie trzech lat od daty zgłoszenia, co nastąpiło decyzją z dnia 4 września 2012 r.
Nie było wątpliwości, że samochód został wyprodukowany w Japonii i został zakupiony w Szwajcarii. Informacje te wynikały ze zgłoszenia celnego oraz dokumentów które do niego zostały załączone, jak umowa kupna sprzedaży z dnia 18 czerwca 2008 r. czy szwajcarski dowód rejestracyjny pojazdu. Wątpliwości organów celnych wzbudziła cena zakupu spornego samochodu w kwocie [...] CHF, która znacznie odbiegała od ceny podobnych samochodów nie tylko na rynku krajowym ale także na rynku szwajcarskim. Niezależnie od powyższego jak wskazał organ I instancji importer zakupił w tym samym roku dwa samochody tej samej marki, używane, uszkodzone za ta samą kwotę, wykazując ich zakup umowami kupna sprzedaży. Bezspornie sprowadzony samochód nie był standardowym, ogólnie dostępnym na rynku, ale też nie był samochodem jednostkowym, nie pozwalającym na ustalenie jego wartości w porównaniu do podobnych samochodów tej marki i przeznaczeniu. Nie był też zestawem części samochodowych służących do zmontowania samochodu, gdyż przeczy temu jego sprzedawca, ujawniony dowód rejestracyjny, przewiezienia samochodu na lawecie oraz szybkie dopuszczenie go do ruchu w Polsce. Nie bez znaczenia pozostają także wyniki rewizji celnej i wykonana dla jej utrwalenia dokumentacja fotograficzna. Potwierdzeniem importu samochodu jest również opinia rzeczoznawcy przedstawiona przez importera, wydana na jego żądanie, jak też opinia rzeczoznawcy wydana na zlecenie organów celnych. Opinie te różnią się w treści, ale wartość procentowa stwierdzonych uszkodzeń importowanego samochodu jest zbieżna, co nie umknęło organom celnym (58% do 60,7%). Procentowy stopień korekty wartości samochodu z racji stwierdzonych uszkodzeń w wysokości wyższej wynika z opinii biegłego rzeczoznawcy organu i taki został przyjęty do ustalenia wartości celnej. Rozbieżność dotyczy ceny rynkowej importowanego samochodu na rynku krajowym i szwajcarski.
Jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem (art. 180 O.p.). W myśl art. 86 ustawy Prawo celne (Dz. U. z 2004 r. nr 68 póz. 622) organ celny może przyjąć jako dowód w postępowaniu dokumenty sporządzone przez organy celne państwa obcego lub inne uprawnione podmioty państwa obcego. Możliwość przyjęcia wyniku weryfikacji w poczet materiału dowodowego wynika bezpośrednio z art. 86 pkt. 1 tej ustawy, zgodnie, z którym organ celny może przyjąć jako dowód w postępowaniu dokumenty sporządzone przez organy celne państwa obcego lub inne uprawnione podmioty państwa obcego.
Z uwagi na fakt, iż szwajcarskie władze celne nie potwierdziły ceny transakcyjnej widniejącej na umowie załączonej do zgłoszenia celnego, a sprzedawca szwajcarski zaprzeczył jej podpisaniu i prawdziwości zawartych w niej treści, cena widniejąca na tej umowie nie mogło stanowić podstawy do ustalenia wartości celnej sprowadzonego samochodu. Za prawidłowe więc należy uznać stanowisko organów, że w takiej sytuacji odstąpiły od ceny transakcyjnej na rzecz innych metod jej ustalenia wskazanych kolejno w art. 29 do 31 WKC. Zastosowana stawka celną konwencyjna (erga omnes) w wysokości 10% nie była przedmiotem sporu.
Dodać należy, że weryfikacja zgłoszenia celnego po zwolnieniu towaru znajduje umocowanie w art. 78 ust. 2 WKC. W tym celu mogą korzystać z pomocy organów celnych innych państw. Wynik poczynionych przez nie ustaleń jest wiążący dla władz celnych kraju importu. Organy celne nie mają uprawnienia kwestionować uzyskanych drogą oficjalną wyników weryfikacji, ani domagać się od władz weryfikujących udowodnienia, że weryfikacja została przeprowadzona zgodnie z właściwością przepisów obowiązujących w danym kraju. Wynik weryfikacji otrzymany od upoważnionej do wykonania tej czynności instytucji nie może być zatem podważany przez organy celne, ani przez importera. Nie ma znaczenia forma prawna dokonanej weryfikacji. Nie może być również przedmiotem oceny i dodatkowej weryfikacji i ma charakter wiążący dla organów celnych. W kwestii tej wypowiedział się również Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w uzasadnieniu wyroku sygn. akt I GSK 2823/05 z 26.07.2006 r., wskazując, iż organy kraju importu nie tylko korzystają z wyników postępowania weryfikacyjnego, ale i są nimi wręcz związane. Dokumenty urzędowe sporządzone w formie określonej przepisami prawa przez powołane do tego organy władzy publicznej stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone (art. 194 Ordynacji podatkowej). Z tego też względu jako niezasadne należy uznać zarzuty strony co do naruszenia przepisów art. 173 O.p.
Organ wskazał, że powyższe było wystarczającą przesłanką do powzięcia uzasadnionych wątpliwości co do tego, czy deklarowana przez skarżącą w momencie odprawy celnej kwota [...] CHF stanowi rzeczywistą wartość celną importowanego pojazdu.
Zgodnie z przywołanym przez organ celny art. 181a rozporządzenia Komisji (EWG) nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny - jeżeli organy celne mają uzasadnione wątpliwości, że deklarowana cena stanowi całkowitą faktycznie zapłaconą lub należną sumę określoną w art. 29 WKC, nie muszą ustalać wartości celnej przywożonych towarów z zastosowaniem metody wartości transakcyjnej. W takim wypadku stosują zastępcze metody określania wartości celnej określone w WKC. Bezsprzecznie odrzucenie wartości transakcyjnej jest następstwem zakwestionowania wiarygodności informacji lub dokumentów służących do określenia wartości celnej. Ocena wiarygodności ceny deklarowanej przez stronę i wynikającej z dokumentów przedstawionych organom celnym wymaga natomiast przeprowadzenia stosownego postępowania. Należy podkreślić, że organy celne są uprawnione do nie tylko oceny przedłożonych dokumentów pod względem formalnym, ale mają również możliwość badania wiarygodności dokumentu pod względem merytorycznym, w sytuacji, gdy z uzasadnionych przyczyn wysokość podanej ceny transakcyjnej budzi zastrzeżenia co do jej prawdziwości. Jak już również wcześniej wskazano, niewiarygodność ceny transakcyjnej uzasadniająca jej odrzucenie występuje wówczas, gdy jest ona rażąco niska w porównaniu z innymi cenami danego towaru na rynku eksportu.
W aktach sprawy znajduje się opinia biegłego J. D. nr [...] z dnia [... ] r., który szeroko odniósł się do czynionych ustaleń wartości samochodu [...] , który był importowany ze Szwajcarii. Ustalona przez niego cena trzykrotnie przekraczała deklarowana wartość, przy uwzględnieniu uszkodzeń. Wynosiła ona [...] CHF, przy deklarowanej wartości [...] CHF i oświadczeniu sprzedawcy o wartości transakcji łącznej (samochód i części oraz wyposażenie) na kwotę [...] CHF.
W ocenie Sądu, należy zgodzić się ze stanowiskiem organów celnych, że ustalona przez rzeczoznawcę cena nabytego przez stronę pojazdy była miarodajna i uwzględniała wszystkie możliwe korekty. Pojazd jaki nabyła strona był pojazdem używanym, uszkodzonym, a jego stan opisany został w protokole rewizji celnej, jak również opinii rzeczoznawcy załączonej do zgłoszenia celnego. Była ona przedmiotem oceny, jak każdy dowód zgromadzony w sprawie i organ wyjaśnił dlaczego nie była w pełni wiarygodna. Z istoty dowodu, jakim jest opinia biegłego wnika, że musi ona zawierać uzasadnienie, które pozwoliłoby dokonać analizy logiczności i poprawności wniosków bez konieczności wkraczania w sferę wiedzy specjalistycznej. Opinia biegłego musi przekonywać jako logiczna całość. Biegły winien zatem wskazać i wyjaśnić przesłanki, które doprowadziły go do przedstawionych konkluzji. Opina biegłego, na której oparł się organ celny spełnia powyższe kryteria. Nie jest też jedynym i przesądzającym dowodem w sprawie, gdyż stanowi jedynie część materiału dowodowego, który podlega swobodnej ocenie, jak każdy inny dowód. Strona w odwołaniu ani skardze nie odnosiła się do konkretnych zapisów opinii, podważając jej wartość dowodową. Wskazywała na wady materiału przekazanego przez szwajcarskie organy celne i dokonane przez nich ustalenia a właściwie ich wartość dowodową i poprawność procesową. Nie przedstawiła jednak żadnych dowodów podważających te ustalenia. Potwierdziła fakt drugiego nabywcy samochodu, ale bez wskazania jego tożsamości, czy innych rozliczeń z nim prowadzonych. Bezspornie jednak organ wykazał, że kwota widniejąca na umowie kupna sprzedaży w kwocie [...] CHF nie była cena transakcyjną importowanego samochodu.
Należy też zwrócić uwagę, że opinię biegłego J. D. organ przyjął jako dowód na dwie okoliczności. Po pierwsze, że wartość transakcyjna rażąco odbiega od wartości danego towaru na rynku jego pochodzenia i po wtóre jako dowód na określenie wartości celnej towaru. Z tego też względu jako niezasadne należy uznać zarzuty skargi w zakresie braków materiału dowodowego pozwalającego zakwestionować wartość transakcyjną towaru, czy wadliwej jego oceny. Również za niezasadne należy uznać zarzuty dotyczące braku podjęcia wszystkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy bez wskazania jakich konkretnie czynności organ nie przeprowadził, a które były niezbędne do wydania decyzji. Przy jednoczesnych sprzecznościach w zeznaniach P. Z. i P. K. oraz przedłożonymi dokumentami dotyczącymi naprawy zakupionego samochodu.
Wykazanie, że cena transakcyjna jest niewiarygodna, uprawniało organ do odrzucenia wartości transakcyjnej i zastosowania metod określonych w art. 30 ust. 1 i 2, art. 31 WKC, drogą ich eliminacji. Zasadnie organ zastosował metodę ostatniej szansy. Metody tej nie kwestionuje skarżący. Jest ona również rekomendowana przez Światową Organizację Celną (Studium 1.1. Postępowanie wobec używanych pojazdów samochodowych), która zaleca zastosowanie w ramach metody ostatniej szansy, metody wartości transakcyjnej towarów identycznych lub podobnych, w oparciu o podobne pojazdy produkowane w innych krajach. Za punkt wyjścia sporządzanej kalkulacji przyjmuje się wtedy katalogową cenę samochodu "podobnego" wyprodukowanego poza obszarem Wspólnoty. Następnie dokonuje się odpowiedniego pomniejszenia ceny o elementy takie jak cło, podatek akcyzowy, podatek VAT.
Podsumowując, w ocenie Sądu, organy wykazały, że wartość transakcyjna znacznie odbiegała od wartości deklarowanej, co było wystarczającą podstawą do ustalenia wartości celnej towaru metodą ostatniej szansy. Z treści pisma Administracji Celnej Szwajcarii wynikało, że przedłożona do zgłoszenia celnego umowa kupna sprzedaży jest fałszywa, a co najmniej nierzetelna i nie została podpisana przez widniejące w niej strony.
Za niezasadne Sąd orzekający uznał zarzuty dotyczące zasadności zastosowania art. 221 ust. 4 WKC i powiadomienia importera o retrospektywnym zaksięgowaniu długu celnego po upływie trzech lat od daty zgłoszenia celnego a przed upływem lat pięciu. Zasadnie organ wskazał, że zastosowanie tego przepisu nie wymaga wszczęcia postępowania karnego czy wydania wyroku. Wystarczą ustalenia potwierdzające, że w dacie zgłoszenia celnego organy nie były wstanie obliczyć prawidłowej kwoty długu celnego ze względu na skutek czynu podlegającego postepowaniu sądowemu w sprawach karnych. W okolicznościach niniejszej sprawy trudno nie zgodzić się z organami celnymi, że taka sytuacja miała miejsce. Fakt przedłożenia wraz ze zgłoszeniem celnym umowy, której podpisana zaprzecza sprzedawca samochodu, jest wystarczająca okolicznością uzasadniającą zastosowanie art. 221 ust. 4 WKC. Zestawiając daty zgłoszenia celnego, powiadomienia o retrospektywnym zaksięgowaniu długu celnego nie sposób nie zauważyć, ze organ zmieścił się z powiadomieniem przed upływem lat pięciu od daty zgłoszenia celnego, który to termin upływał 20 czerwca 2013 r. Decyzja organu i instancji została wydana w dniu 4 września 2012 r., a zatem przed tą datą, zakreśloną art. 56 Prawa celnego.
Mając na względzie powyższe wywody, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd zobligowany był do oddalenia skargi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło