II SAB/Kr 174/13
WyrokWSA w Krakowie2013-08-27
Skład orzekający: Anna Szkodzińska, Waldemar Michaldo, Agnieszka Nawara-Dubiel
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przedsiębiorstwo energetyczne, będące podmiotem wykonującym zadania publiczne, jest zobowiązane do udostępnienia informacji publicznej, nawet jeśli nie posiada żądanych dokumentów, a jedynie wyjaśnienia dotyczące ich braku?Ratio decidendi
Przedsiębiorstwo energetyczne, jako podmiot wykonujący zadania publiczne, jest zobowiązane do rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Jeśli nie posiada żądanych dokumentów, prawidłowym sposobem załatwienia wniosku jest poinformowanie wnioskodawcy o braku posiadanych informacji i przyczynach tego stanu, co wyklucza zarzut bezczynności. W takim przypadku nie ma podstaw do wydania decyzji odmownej.Stan faktyczny
Skarżący zwrócił się do przedsiębiorstwa energetycznego o udostępnienie dokumentów dotyczących budowy i przebudowy linii elektroenergetycznych na jego nieruchomości. Przedsiębiorstwo poinformowało, że nie posiada żądanych dokumentów, wyjaśniając jednocześnie podstawy prawne budowy linii w latach sześćdziesiątych oraz modernizacji w 1980 r. Skarżący zarzucił przedsiębiorstwu bezczynność w załatwieniu wniosku. Sąd rozpoznał skargę na bezczynność.Rozstrzygnięcie
Skargę oddala.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Szkodzińska (spr.) Sędziowie: WSA Waldemar Michaldo WSA Agnieszka Nawara-Dubiel Protokolant: Katarzyna Zbylut po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 sierpnia 2013 r. sprawy ze skargi M. M. na bezczynność "A" Dystrybucja S.A. w K. w przedmiocie informacji publicznej skargę oddala
Uzasadnienie:
Pismem z dnia 6 marca 2013 r. M. S. M. - właściciel nieruchomości nr ew. [...] położonej w R. - zwrócił się do "A" S.A. w K. o zawarcie umowy o odpłatne ustanowienie służebności przesyłu, o wypłatę wynagrodzenia za korzystanie z nieruchomości, a ponadto, w oparciu o art. 4 ust. 1 pkt 5 i ust. 3, art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. "a" ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, zwrócił się o udostępnienie kserokopii "wszelkich, ewentualnych decyzji i innych stosownych dokumentów dotyczących budowy, przebudowy, posadowienia ww. urządzeń usytuowanych linii elektroenergetycznych na jego nieruchomości, w tym protokołu z odbioru budowanych linii przesyłowych, oraz plany z mapkami".
W odpowiedzi "A" S.A. Oddział w K., Rejon Dystrybucji N. poinformował, że:
Na przedmiotowej działce w miejscowości R. posadowione są urządzenia linii energetycznej napowietrznej niskiego napięcia.
Budowę linii energetycznych wykonano w latach sześćdziesiątych w oparciu o przepisy ustawy z dnia 28 czerwca 1950 r. o powszechnej elektryfikacji wsi i osiedli (tj. .U. z 1954 nr 32 poz135), która to ustawa nie przewidywała żadnego odszkodowania za zajęcie nieruchomości dla celów powszechnej elektryfikacji. Art. 4 ust. tej ustawy z mocy prawa upoważnił ówczesne przedsiębiorstwa elektryfikacji do zakładania urządzeń jakich będzie wymagała powszechna elektryfikacja.
Linie energetyczne niskiego i średniego napięcia w miejscowości R. zostały wyremontowane i zmodernizowane w roku 1980 na podstawie uzgodnionego zatwierdzonego projektu technicznego, decyzji nr [...] z dnia 6 marca 1979 zatwierdzającej plan realizacyjny wystawionej przez Wojewódzkie Biuro Planowania Przestrzennego Architektury i Nadzoru Budowlanego w N.. Remont i modernizację wykonano również za zgodą właścicieli gruntów wymienionych w wykazie właścicieli gruntów powiadomionych o wykonaniu prac remontowych. W wykazie tym jest ujęty poprzedni właściciel działki. Powyższe dokumenty są w posiadaniu Rejonu Dystrybucji N..
W dniu 8 kwietnia 2013 r. M. M. złożył wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy dotyczącej przesłania "wszelkich, ewentualnych decyzji i innych stosownych dokumentów dotyczących budowy, przebudowy, posadowienia ww. urządzeń usytuowanych linii elektroenergetycznych na jego nieruchomości, w tym protokołu z odbioru budowanych linii przesyłowych, oraz plany z mapkami.
W piśmie z dnia 23 kwietnia 2013 r. "A" S.A. podtrzymała udzielone wyjaśnienia.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego M. S. M. zarzucił "A" S.A. w K. bezczynność w załatwieniu jego wniosku z dnia 6 marca 2013 r. polegającą na nieudostępnienie informacji publicznej w związku z wnioskiem z dnia 6 marca 2013 r. w terminie wskazanym w art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej i niewydaniu rozstrzygnięcia w sprawie odmowy udostępnienia informacji publicznej zgodnie z art. 17 ust. 1 w/w ustawy.
Skarżący wniósł o stwierdzenie bezczynności spółki oraz o zobowiązanie jej do udzielenia informacji w żądanym zakresie.
Wskazał, iż wniesienie skargi na bezczynność nie jest ograniczone jakimkolwiek terminem i można ją wnosić aż do chwili ustania bezczynności, tj. załatwienia sprawy poprzez wydanie decyzji, postanowienia albo innego aktu albo podjęcia innej czynności, że skarga na bezczynność w sprawie o udostępnienie informacji publicznej nie musi być poprzedzona zażaleniem lub wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa, oraz że "A" S.A. jest podmiotem zobowiązanym w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej.
W odpowiedzi na skargę "A" S.A. wniosła o oddalenie skargi.
Odwołując się do udzielonych skarżącemu wyjaśnień wskazała, że nie jest w posiadaniu żądanych przez skarżącego dokumentów. Skoro informacja, której żąda skarżący, nie istnieje, nie ma podstaw do wydawania decyzji o odmowie udostępnienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Sąd Administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, póz. 1269 ze zm.). Kontrola ta obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w zakresie wydawania przez nie decyzji administracyjnych, postanowień wydanych w postępowaniu administracyjnym na które służy zażalenie albo kończących postępowanie, postanowień rozstrzygających sprawę co do istoty, postanowień wydanych w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym na które służy zażalenie, innych niż wskazane wyżej aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa oraz pisemnych interpretacji przepisów prawa podatkowego wydawanych w indywidualnych sprawach - art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn.:Dz. U. z 2012 r., póz. 270).
Przedmiotem rozpoznania była sprawa ze skargi na bezczynność "A" S.A. w K. w udzieleniu informacji publicznej wnioskowanej w piśmie skarżącej z dnia 6 marca 2013 r.
Kwestia statusu prawnego przedsiębiorstwa energetycznego, a konkretnie czy przedsiębiorstwo takie jest podmiotem obowiązanym do udzielania informacji publicznej była badana w orzecznictwie sądowoadministracyjnym. Z treści art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2001 r., nr 112, póz. 1198 ze zm. - dalej ustawy) wynika, że obowiązek udostępnienia informacji publicznej nałożony został na "władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne". Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę podziela w całości pogląd wyrażony w wyroku NSA z dnia 18 sierpnia 2010 r., l OSK 851/10, LEX nr 737513, że termin "zadania publiczne" jest pojęciem szerszym od terminu "zadań władzy publicznej" (art. 61 Konstytucji RP). Pojęcia te różnią się przede wszystkim zakresem podmiotowym bowiem zadania władzy publicznej mogą być realizowane przez organy tej władzy lub podmioty, którym zadania te zostały powierzone w oparciu o konkretne i wyrażone unormowania ustawowe. Pojęcie "zadanie publiczne" użyte w art. 4 ustawy zamiast pojęcia "zadanie władzy publicznej" użytego w art. 61 Konstytucji RP ignoruje element podmiotowy i oznacza, że zadania publiczne mogą być wykonywane przez różne podmioty niebędące organami władzy i bez konieczności przekazywania tych zadań. Tak rozumiane "zadanie publiczne" cechuje powszechność i użyteczność dla ogółu a także sprzyjanie osiąganiu celów określonych w Konstytucji lub ustawie. Wykonywanie zadań publicznych zawsze wiąże się z realizacją podstawowych publicznych praw podmiotowych obywateli. Obowiązki operatora systemu dystrybucyjnego wymienia art. 9 c ust. 3 Prawa energetycznego i z pewnością działalność przedsiębiorstwa energetycznego w tym zakresie dotyczy spraw publicznych w rozumieniu art. 4 ustawy. Jednak dystrybucja energii elektrycznej i inne zadania wykonywane przez przedsiębiorstwo energetyczne ze względu na znaczenie energii elektrycznej dla rozwoju cywilizacyjnego i poziomu życia obywateli, a tym samym urzeczywistniania dobra wspólnego, o którym mowa w art. 1 Konstytucji RP są "zadaniami publicznymi". Działalność przedsiębiorstwa energetycznego niemieszcząca się w katalogu wymienionym w art. 9c ust. 3 Prawa energetycznego, jeżeli dotyczy "sprawy publicznej", nakłada na przedsiębiorstwo obowiązek udzielenia informacji dotyczącej tej sprawy. O obowiązku udostępniania przez przedsiębiorstwa energetyczne żądanej informacji decyduje zatem to czy dotyczy ona "sprawy publicznej" w rozumieniu art. 1 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej.
Nie budzi zatem wątpliwości, że przedsiębiorstwo energetyczne, do którego skarżący zwrócił się z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej ciążył obowiązek rozpoznania tego wniosku w przewidzianej prawem formie w zależności od tego, czy wnioskowana informacja miała charakter informacji publicznej.
Bezczynność podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej ma miejsce wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie podmiot ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub prowadził postępowanie w sprawie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu, albo nie podjął stosownej czynności.
Zgodnie z art. 1 tej ustawy, każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu i ponownemu wykorzystywaniu na zasadach i w trybie określonych w ustawie, jednak przepisy ustawy nie naruszają przepisów innych ustaw określających odmienne zasady i tryb dostępu do informacji będących informacjami publicznymi. Informacją publiczną jest każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań publicznych. Jest nią treść dokumentów wytworzonych przez organy władzy publicznej i podmioty niebędące organami administracji publicznej, treść wystąpień i ocen przez nie dokonywanych, niezależnie do jakiego podmiotu są one kierowane i jakiej sprawy dotyczą (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 31 sierpnia 2005 r., II SA/Wa 1009/05, opub. w LEX nr 188310). Informację publiczną stanowi treść wszelkiego rodzaju dokumentów odnoszących się do podmiotu wykonującego zadania publiczne. Informacją publiczną są nie tylko dokumenty bezpośrednio zredagowane i technicznie wytworzone przez taki podmiot, ale przymiot taki posiadają także te, których podmiot zobowiązany używa do zrealizowania powierzonych prawem zadań. Bez znaczenia jest również i to w jaki sposób znalazły się one w posiadaniu organu i jakiej sprawy dotyczą. Ważne natomiast jest to, by dokumenty takie służyły realizowaniu zadań publicznych przez dany podmiot i odnosiły się do niego bezpośrednio. Innymi słowy, dokumenty takie muszą wiązać się ze sferą faktów zaistniałych po stronie podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 9 stycznia 2006 r., II SA/Wa 2043/05, opub. w LEX nr 196314). Informacją publiczną są zarówno treści dokumentów bezpośrednio przez nie wytworzonych, jak i te, których używają przy realizacji przewidzianych prawem zadań (także te, które tylko w części ich dotyczą), nawet gdy nie pochodzą wprost od nich.
Niewątpliwie dokumenty wymienione we wniosku skarżącego z dnia 6 marca 2013 r. odpowiadają definicji informacji publicznej. "A" S.A. jako podmiot zobowiązany będący w posiadaniu tych dokumentów, byłaby zobowiązana do załatwienia wniosku skarżącego w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej albo poprzez udzielenie informacji, albo poprzez wydanie stosownej, przewidzianej ustawą, decyzji. Możliwość załatwienia wniosku w jeden z w/w sposobów istnieje jednak tylko wtedy, kiedy dany podmiot znajduje się w posiadaniu żądanej informacji. Zgodnie z art. 4 ust 3 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej obowiązane do udostępniania informacji publicznej są podmioty będące w posiadaniu takich informacji.
W okolicznościach rozpatrywanej sprawy stwierdzić należy, że skierowanie do skarżącego pisma 28 marca 2013 r. stanowiło poprawne załatwienie wniosku z dnia 6 marca 2013 r. Z pisma tego jasno wynikało, że jego adresat nie dysponuje dokumentami, których udostępnienia domagał się skarżący, a więc decyzjami i innymi stosownymi dokumentami dotyczącymi budowy, przebudowy, posadowienia urządzeń usytuowanych linii elektroenergetycznych na nieruchomości skarżącego, w tym protokołu z odbioru budowanych linii przesyłowych, oraz plany z mapkami. Wyjaśniając, że obowiązujące w czasie budowy urządzeń przepisy upoważniały ówczesne przedsiębiorstwa z mocy prawa do ich zakładania, "A" SA jednocześnie wymienił inne dokumenty będące w jego posiadaniu, a związane z modernizacją i remontem urządzeń w 1980 r. Z wyjaśnień tych jednoznacznie wynikało, że adresat wniosku nie dysponuje żądaną informacją.
"A" SA, będący podmiotem zobowiązanym w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej, informując wnioskującego o braku żądanej informacji i o przyczynach takiego stanu, zadośćuczynił należycie swemu obowiązkowi. Zarzut jego bezczynności ocenić należało jako nietrafny, co skutkuje oddaleniem skargi na podstawie art. 151 ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło