II GZ 475/13

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie Przewodniczący: sędzia NSA Maria Myślińska po rozpoznaniu w dniu 29 sierpnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia J. K. i K. K. na zarządzenie Sędziego Przewodniczącego Wydziału VI Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 30 stycznia 2013 r. sygn. akt VI SA/Wa 2708/12 w zakresie wezwania do uiszczenia wpisu sądowego w sprawie ze skargi J. K. i K. K. na postanowienie Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] października 2012 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji w sprawie ustalenia podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego postanawia: oddalić zażalenie. Zarządzeniem z dnia 30 stycznia 2013 r., sygn. akt VI SA/Wa 2708/12, Sędzia Przewodniczący Wydziału VI Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. wezwał J. K. oraz K. K. (skarżących) do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 100 zł od skargi na postanowienie Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] października 2012 r., nr [...], w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji w sprawie ustalenia podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego. Jako podstawę prawną zarządzenia sędzia WSA wskazał art. 220 § 1 i 3 w zw. z art. 214 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; zwanej dalej: p.p.s.a.) oraz § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.). J. K. i K. K. złożyli zażalenie na powyższe zarządzenie, wnosząc o jego uchylenie. Stwierdzili, że wszystkie sprawy dotyczą osób zatrudnionych w firmie skarżących na identycznych warunkach, zatem niezrozumiałe jest oddzielne rozpatrywanie wszystkich spraw i pobieranie wpisów od każdej osobno. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Z treści art. 230 § 1 i 2 p.p.s.a. wynika, że od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały, przy czym jednym z tego rodzaju pism jest skarga. Oznacza to, że w chwili wniesienia pisma wszczynającego postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji (m.in. skargi) powstaje obowiązek uiszczenia wpisu sądowego. Strona skarżąca ma obowiązek uiszczenia wpisu sądowego od każdej wnoszonej skargi, chyba że z obowiązku tego została zwolniona na mocy przepisu prawa (zob. art. 239 pkt 1-3 i art. 240 p.p.s.a.), bądź postanowienia referendarza sądowego lub sądu, przyznającego jej prawo pomocy w tym zakresie (zob. art. 239 pkt 4 p.p.s.a.). Bez znaczenia dla omawianego obowiązku jest podniesiona przez skarżącego okoliczność, że rozstrzygnięcia administracyjne będące przedmiotem różnych skarg, jak i same te skargi są podobne lub pozostają ze sobą w związku. Wprawdzie w takiej sytuacji możliwe jest zarządzenie przez sąd połączenia kilku oddzielnych spraw toczących się przed nim w celu ich łącznego rozpoznania lub także rozstrzygnięcia (art. 111 § 2 p.p.s.a.), jednakże nawet w takim przypadku strona ma obowiązek uiszczenia wpisu sądowego od każdej ze skarg w połączonych sprawach. Zgodnie ze wskazanym w zaskarżonym zarządzeniu art. 220 § 1 p.p.s.a., sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W sytuacji, gdy opłata taka nie została uiszczona, przewodniczący wzywa wnoszącego pismo do jej uiszczenia w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania. Przewodniczący – sędzia sprawozdawca prawidłowo zatem wezwał skarżących do uiszczenia w terminie 7 dni wpisu sądowego od wniesionej skargi, pod rygorem jej odrzucenia. Wspomniany rygor wynika z kolei z treści art. 220 § 3 p.p.s.a. Przepis ten stanowi, że skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd. Zauważyć wypada jednak, że przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest postanowienie Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] października 2012 r., stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji tego organu z dnia [...] sierpnia 2012 r., nr [...]. Sprawa ta nie należy zatem do kategorii spraw, w których nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych (art. 239 pkt 1 p.p.s.a.). Z akt sprawy nie wynika także, by skarżącym zostało przyznane prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Oznacza to, że na skarżących ciąży obowiązek uiszczenia wpisu sądowego od skargi wniesionej w niniejszej sprawie. Zgodnie z art. 231 p.p.s.a. wpis stosunkowy pobiera się w sprawach, w których przedmiotem zaskarżenia są należności pieniężne, zaś w innych sprawach pobiera się wpis stały. Wysokość wpisów sądowych została określona w wydanym na podstawie art. 233 p.p.s.a. rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zaskarżone w sprawie rozstrzygnięcie Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia nie dotyczy należności pieniężnych, a zatem w sprawie należało pobrać wpis stały. Wysokość wpisów stałych została określona w § 2 wskazanego wyżej rozporządzenia Rady Ministrów. Zaskarżone rozstrzygnięcie jest postanowieniem wydanym w postępowaniu administracyjnym, zatem Przewodniczący trafnie wskazał jako podstawę określenia wysokości wpisu sądowego od skargi w niniejszej sprawie § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. Zgodnie bowiem z tym przepisem, w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, egzekucyjnym i zabezpieczającym wpis stały wynosi 100 zł. Powyższe oznacza, że zaskarżone zarządzenie odpowiada prawu i dlatego Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.