VI SO/Wa 4/13

PostanowienieWSA w Warszawie2013-08-30

Skład orzekający: Andrzej Wieczorek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny powinien wymierzyć grzywnę organowi, który nie przekazał skargi do sądu wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w ustawowym terminie, pomimo wniosku strony?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny ma obowiązek wymierzyć grzywnę organowi, który nie dopełnił obowiązku przekazania skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie 30 dni od jej wniesienia, na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a. Dopełnienie tego obowiązku po złożeniu wniosku o ukaranie lub zapewnienie jego wykonania w przyszłości nie stanowi przesłanki do odstąpienia od wymierzenia grzywny. Sankcja ta ma charakter dyscyplinująco-represyjny i służy ochronie konstytucyjnego prawa do rozpoznania sprawy sądowej bez nieuzasadnionej zwłoki.
Stan faktyczny
M. C. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie za pośrednictwem Krajowej Izby Urbanistów. Organ nie przekazał skargi wraz z aktami sprawy do sądu przez ponad półtora roku, ignorując pisma strony i nie udzielając odpowiedzi na zapytania. W związku z tym M. C. wniosła o wymierzenie Krajowej Izbie Urbanistów grzywny na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a. Sąd uznał, że opóźnienie organu, spowodowane zmianami organizacyjnymi, nie usprawiedliwia jego bezczynności i wymierzył grzywnę.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wymierzył Krajowej Izbie Urbanistów grzywnę w wysokości 15 000 złotych oraz zasądził od Krajowej Izby Urbanistów na rzecz skarżącej kwotę 100 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Andrzej Wieczorek po rozpoznaniu w dniu 30 sierpnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku M. C. o wymierzenie Krajowej Izbie Urbanistów grzywny na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a. postanawia 1. wymierzyć Krajowej Izbie Urbanistów grzywnę w wysokości 15 000 (piętnastu tysięcy) złotych, 2. zasądzić od Krajowej Izby Urbanistów na rzecz skarżącej, M. C. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W dniu 11 marca 2013 r. M. C. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosek o wymierzenie organowi, Krajowej Izbie Urbanistów grzywny, w związku z niezastosowaniem się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. Nr 270 – dalej p.p.s.a.). W uzasadnieniu wniosku wskazała, iż w dniu 21 września 2011 r. otrzymała uchwałę Krajowej Komisji Kwalifikacyjnej Izby Urbanistów z dnia [...] grudnia 2010 r. Nr [...] utrzymującą w mocy uchwałę Okręgowej Komisji Kwalifikacyjnej [...] Okręgowej Izby Urbanistów z siedzibą w G. z dnia [...] grudnia 2009 r. Nr [...] w sprawie potwierdzenia kwalifikacji osób ubiegających się o wpis na listę członków [...] Okręgowej Izby Urbanistów z siedzibą w G.. Stosując się do zawartego w treści uchwały pouczenia, w dniu 20 października 2011 r. wniosła - działając za pośrednictwem organu - skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Z uwagi na znaczny upływ czasu, pismem z dnia 14 maja 2012 r. M. C. wystąpiła do Wydziału Informacji Sądowej Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z prośbą o informację, czy organ przekazał ww. skargę do Sądu. Z uzyskanych informacji wynikał, iż do dnia 22 maja 2012 r. skarga nie została przekazana do Sądu (pismo z dnia 22 maja 2012 r., znak WIS-055/120/12). Pismem z dnia 10 września 2012 r. wnioskodawczyni wystąpiła do Krajowej Komisji Rewizyjnej Izby Urbanistów o podjęcie działań zmierzających do wyjaśnienia powodów, dla których Krajowa Komisja Kwalifikacyjna Izby Urbanistów nie wykonała obowiązku ustawowego związanego z przekazaniem skargi do sądu administracyjnego. Organ nie udzielił odpowiedzi w powyższym zakresie. Brak reakcji organu był asumptem do wniesienia w dniu 8 stycznia 2013 r. zażalenia na jego bezczynność. Do dnia 8 marca 2013 r. tj. do dnia złożenia wniosku o wymierzenie organowi grzywny w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a. organ nie przekazał skargi do Sądu. W wykonania zarządzenia z dnia 16 maja 2013 r. Sąd wezwał organ do nadesłania stanowiska w przedmiocie wniosku o wymierzenie grzywny. Wnosząc o odstąpienie od wymierzenia grzywny, organ podkreślił, iż dokumentacja dotycząca sprawy M. C. nie wpłynęła do Krajowej Komisji Kwalifikacyjnej, w związku ze zmianami organizacyjnymi w biurze Krajowej Izby Urbanistów. Organ nadmienił, iż pismem z dnia 14 maja 2013 r. wystąpił do Okręgowej Komisji Kwalifikacyjnej [...] Okręgowej Izby Urbanistów w G. o dostarczenie całości dokumentacji dotyczącej przedmiotowej sprawy. Zastrzegł również, iż po otrzymaniu dokumentacji odpowiedź na skargę zostanie niezwłocznie przekazana do Sądu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 54 § 1 p.p.s.a. skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. W myśl § 2 cytowanego przepisu organ, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi, przekazuje skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia. W razie niezastosowania się przez organ administracji do tych obowiązków, sąd na wniosek skarżącego może na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a. orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości do dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów (art.154 § 6 p.p.s.a.). Według obwieszczenia Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 18 lutego 2013 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w 2012 r. i w drugim półroczu 2012 r. (M.P. z 2013 r., poz. 107) przeciętne wynagrodzenie miesięczne w gospodarce narodowej wyniosło 3 161,77 złotych. W niniejszej sprawie maksymalna wysokość orzeczonej na podstawie art. 55 § 1 w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a. grzywny mogłaby wynieść 31 617,7 złotych. Przystępując do rozpoznania wniosku podkreślić należy, iż wyłączną przesłanką orzeczenia o wymierzeniu organowi grzywny na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a. jest niewypełnienie przez organ administracji obowiązków określonych w art. 54 § 2 p.p.s.a. Sankcja wskazana w art. 55 § 1 p.p.s.a. ma charakter dyscyplinująco - represyjny tzn. ma nie tylko zapewniać realizację ustawowych obowiązków w konkretnej sprawie, ale również tworzyć warunki, w których szkodliwe dla obywatela uchybienia nie będą miały miejsca w toku postępowania sądowoadministacyjnego. Funkcja art. 55 § 1 p.p.s.a. znajduje uzasadnienie w potrzebie ochrony konstytucyjnego prawa do rozpoznania sprawy sądowej bez nieuzasadnionej zwłoki, o którym mowa w art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, a którego realizacja napotyka przeszkodę w razie niedopełnienia przez organ obowiązków z art. 54 § 2 p.p.s.a. Dopełnienie uchybionego obowiązku nie może stanowić przesłanki odstąpienia od wymierzenia grzywny, nie wspominając już o zapewnieniu organu, że wypełni swój ustawowy obowiązek po ustąpieniu rzekomej przeszkody. Jak wynika z akt niniejszej sprawy w dniu 20 października 2011 r. M. C. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na uchwałę Krajowej Komisji Kwalifikacyjnej Izby Urbanistów z dnia [...] grudnia 2010 r. Nr [...] utrzymującą w mocy uchwałę Okręgowej Komisji Kwalifikacyjnej [...] Okręgowej Izby Urbanistów z siedzibą w G. z dnia [...] grudnia 2009 r. Nr [...] w sprawie potwierdzenia kwalifikacji osób ubiegających się o wpis na listę członków [...] Okręgowej Izby Urbanistów z siedzibą w G.. Bezspornie, co wnika z treści pisma [...] Okręgowej Izby Urbanistów z dnia 12 czerwca 2013 r. znak [...] (nadesłanego wraz ze stanowiskiem organu w sprawie wniosku o wymierzenie grzywny) przedmiotowa skarga wpłynęła do ww. organu a następnie przy piśmie z dnia 27 stycznia 2010 r. znak [...] została przekazana do Krajowej Izby Urbanistów. Tymczasem dopiero w dniu 27 maja 2013 r. (tj. dwa dni przed otrzymaniem wezwania Sądu z dnia 22 maja 2013 r.), ponad półtora roku po złożeniu skargi, Krajowa Komisja Kwalifikacyjna Izby Urbanistów wystąpiła do Okręgowej Komisji Kwalifikacyjnej [...] Okręgowej Izby Urbanistów z siedzibą w G. o dostarczenie dokumentacji dotyczącej przedmiotowej sprawy, bowiem jak wskazała: "w związku ze zmianami organizacyjnymi w biurze Krajowej Izby Urbanistów, dokumentacja sprawy dotycząca Pani M. C. nie wpłynęła do Krajowej Komisji Kwalifikacyjnej". W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie, działanie organu jest niezgodne z dyspozycją art. 54 § 2 p.p.s.a. Wskazane lakonicznie i ogólnikowo przez organ w piśmie z dnia 10 czerwca 2013 r., przyczyny opóźnienia nie stanowią przesłanek usprawiedliwiających ponad półtoraroczną zwłokę w przekazaniu sprawy do sądu. Zmiany organizacyjne w biurze Krajowej Izby Urbanistów nie usprawiedliwiają bezczynności organu w sprawie M. C.. Rolą organu administracji jest taka organizacja działania, aby zdarzenia nietypowe, niespodziewane, nie paraliżowały toku jego pracy, zwłaszcza, gdy wiązałoby się to z ujemnymi skutkami dla obywateli czy innych organów. Zważywszy na okres, jaki upłynął od wniesienia skargi do złożenia wniosku o ukaranie organu grzywną, nie jest usprawiedliwieniem fakt, iż w dacie orzekania przez sąd organ złożył deklarację niezwłocznego przekazania skargi wraz z odpowiedzią na skargę. Bezsprzecznie, na gruncie niniejszej sprawy, uchybienie organu było wynikiem przeoczenia i oczywistego, rażącego zaniedbania, a nie obiektywnych i niezależnych od Komisji okoliczności. Wymierzając grzywnę Sąd musi mieć na względzie postawę organu, która w niniejszej sprawie zasługuje na napiętnowanie. Jak wynika z akt sprawy organ dwukrotnie zignorował sygnały świadczące o zaniedbaniach w jego działaniu w związku ze sprawą M. C.. Pozostawiając bez odpowiedzi pisma wnioskodawczyni z dnia 10 września 2012 r. oraz z dnia 7 stycznia 2013 r., które miały na celu zmobilizowanie Komisji do podjęcia jakichkolwiek działań w zakresie skargi z dnia 18 października 2011 r. organ naruszył podstawowe zasady postępowania w tym prawo strony do rozpoznania sprawy sadowej bez zbędnej zwłoki. Świadczy to o dużym stopniu ignorancji organu w odniesieniu do jego ustawowych obowiązków oraz praw obywatelskich. Podkreślić należy, iż sprawa M. C. dotyczy potwierdzenia uprawnień zawodowych wnioskodawczyni. Znacząca zwłoka organu w załatwieniu sprawy ma niebagatelny wpływ na dalsze życie zawodowe i karierę strony. Ponad półtoraroczny okres opóźnienia jest w ocenie Sądu niedopuszczalny i skutkuje ogromnym przedłużeniem toczącego się postępowania, które wszczęte zostało wnioskiem z dnia 13 kwietnia 2007 r. Reasumując, w ocenie Sądu, zakres uchybień po stronie organu związanych z oczywistym i nieskomplikowanym obowiązkiem wynikającym z treści art. 54 § 2 p.p.s.a. jest znaczący. Pomimo aktywnego zaangażowania strony, mającego na celu nadanie sprawie biegu, organ pozostał bierny w swoich czynnościach nie dostrzegając ewidentnych uchybień w sposobie prowadzenia postępowania. Taka postawa organu nasuwa wątpliwości, co do sposobu prowadzenia oraz przechowywania w tym gromadzenia i przechowywania akt spraw, w przedmiocie których organ orzeka. Na uwagę zasługuje natomiast postawa samej wnioskodawczyni, która wykazując dużą cierpliwość względem Komisji, przedmiotowy wniosek o wymierzenie grzywny złożyła dopiero po wyczerpaniu innych środków oddziaływania na organ. Pomimo takiej postawy naruszenie prawa ze strony organu nie zostało usunięte, co uzasadnia wymierzenie grzywny w wysokości 15 000 złotych. Orzeczona grzywna stanowi połowę maksymalnej wysokości grzywny, jaka w niniejszej sprawie mogłaby zostać orzeczona na podstawie art. 55 § 1 w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a. i jest adekwatna do zaniechań organu związanych z niewypełnieniem ciążącego na nim obowiązku przesłania skargi wraz z aktami i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od jej otrzymania. Z przyczyn wyżej przedstawionych, działając na mocy art. 55 § 1 w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w pkt 1 sentencji. O kosztach orzeczono zgodnie z art. 200 powołanej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło