I GSK 370/14
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2015-02-05
Skład orzekający: Dariusz Dudra, Stanisław Gronowski, Ludmiła Jajkiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy, dokonując klasyfikacji pojazdu na potrzeby podatku akcyzowego, może opierać się wyłącznie na protokole oględzin, czy też powinien przeprowadzić szersze postępowanie wyjaśniające dotyczące zasadniczego przeznaczenia pojazdu, uwzględniając jego cechy konstrukcyjne i wyposażenie?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo uchylił decyzję organu podatkowego. Sąd podkreślił, że dla prawidłowej klasyfikacji pojazdu na potrzeby podatku akcyzowego kluczowe jest ustalenie jego zasadniczego przeznaczenia, co wymaga analizy jego cech konstrukcyjnych i wyposażenia w świetle Nomenklatury Scalonej (CN) i Not wyjaśniających, a nie wyłącznie na podstawie protokołu oględzin. Organ podatkowy ma obowiązek przeprowadzenia wyczerpującego postępowania dowodowego w tym zakresie.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła określenia zobowiązania w podatku akcyzowym z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu osobowego. Organ celny zaklasyfikował pojazd jako samochód osobowy (kod CN 8703), podczas gdy strona uważała, że jest to samochód ciężarowy (kod CN 8704). Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję organu, uznając, że nie przeprowadzono należytego postępowania wyjaśniającego co do zasadniczego przeznaczenia pojazdu. Dyrektor Izby Celnej wniósł skargę kasacyjną, kwestionując to rozstrzygnięcie.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Dariusz Dudra Sędzia NSA Stanisław Gronowski (spr.) Sędzia NSA Ludmiła Jajkiewicz Protokolant Anna Fyda-Kawula po rozpoznaniu w dniu 5 lutego 2015 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Celnej we W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W. z dnia 30 sierpnia 2013 r. sygn. akt I SA/Wr 1150/13 w sprawie ze skargi K. Ch. na decyzję Dyrektora Izby Celnej we Wrocławiu z dnia 26 kwietnia 2013 r. nr . w przedmiocie podatku akcyzowego oddala skargę kasacyjną
Wojewódzki Sąd Administracyjny we W. wyrokiem z dnia 30 sierpnia 2013 r. sygn. akt I SA/Wr 1150/13 po rozpoznaniu sprawy K.C. na decyzję Dyrektora Izby Celnej we W. z dnia 26 kwietnia 2013 r. w przedmiocie podatku akcyzowego, uchylił zaskarżoną decyzję i orzekł, że akt wymieniony w pkt I nie podlega wykonaniu.
Sąd pierwszej instancji orzekał w następującym stanie faktycznym i prawnym:
Naczelnik Urzędu Celnego we W. decyzją z dnia 5 lutego 2013 r., określił K. C.(dalej: "skarżący") zobowiązanie w podatku akcyzowym z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu osobowego marki RENAULT CLIO w kwocie 320,00 zł. W uzasadnieniu decyzji organu pierwszej instancji podano, iż w trakcie kontroli podatkowej przeprowadzonej przez Naczelnika Urzędu Celnego ustalono, że skarżący, nabył we Francji samochód marki RENAULT CLIO nr nadwozia . Samochód został zarejestrowany na terenie kraju, jako ciężarowy.
Zdaniem organu pierwszej instancji z protokołu oględzin wynika, że jest to samochód o nadwoziu typu hatch-back, trzydrzwiowy (tylne drzwi otwierane do góry), dwumiejscowy, fotele kierowcy i pasażera z przodu nieuchylne wyposażone w pasy bezpieczeństwa i zagłówki, całkowicie przeszklony (szyby boczne pierwszego rzędu siedzeń otwierane elektrycznie, pozostałe nieotwierane). W części bagażowej, znajdującej się za przednimi siedzeniami zabudowana przestrzeń, podłoga metalowa bez widocznych punktów kotwienia kolejnego rzędu siedzeń, brak widocznych punktów do mocowania dodatkowych pasów bezpieczeństwa, zaślepione miejsca do mocowania dwóch uchwytów górnych za pierwszym rzędem siedzeń, burty boczne wyłożone materiałem. Wyposażenie pojazdu w części pasażerskiej (1 rząd siedzeń): uchwyty górne dla pasażera, schowki w drzwiach (2 szt.), drzwi obite tworzywem sztucznym i materiałem, dywaniki, oświetlenie jednopunktowe, radio, głośniki w drzwiach (2 szt.). Ponadto pojazd posiada przegrodę za pierwszym rzędem siedzeń (do połowy ich wysokości) przymocowaną do podłogi i burt bocznych, materiałową podsufitkę na całej długości, klimatyzacje, ABS, stalowe felgi, centralny zamek, dodatkowe światło stop na klapie tylnej, airbag, kierownicę wielofunkcyjną, tempomat, daszki p/słoneczne (2 szt.).
Uwzględniając te ustalenia i powołując się na przepisy art. 3 ust. 1, art. 100 ust. 1 pkt 2, art. 101 ust. 2 pkt 1, art. 104 ust. 1 pkt 2, art. 104 ust. 12, art. 105 ust. 1, art. 106 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. z 2009 r. nr 3, poz. 11 ze zm. dalej : u.p.a) oraz klasyfikację w układzie odpowiadającym Nomenklaturze Scalonej CN zgodną z rozporządzeniem Rady (EWG) nr 2658/87 z dnia 23 lipca 1987 r. w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej (Dz. Urz. WE L 256 z dnia 7 września 1987 r., str. 1, ze zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 2, t. 2, str. 382, ze zm. - dalej: rozporządzenie w sprawie nomenklatury taryfowej), w szczególności wskazując na cechy projektowe typowe dla samochodów osobowych objęte poz. CN 8703, Naczelnik Urzędu Celnego uznał, że skarżący dokonał wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu osobowego i określił.
Po ponownym rozpoznaniu sprawy, w wyniku wniesionego odwołania, Dyrektor Izby Celnej we W. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Stwierdził, że organ I instancji zebrał w sprawie kompletny materiał dowodowy, dokonał prawidłowych ustaleń, a przy ocenie zebranych dowodów nie naruszył granic swobodnej oceny dowodów. W toku postępowania uwzględniono wszystkie zaoferowane przez stronę dowody i dokonano ich oceny. zobowiązanie w podatku akcyzowym w kwocie 320 zł.
K.C. zaskarżył powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W.
Sąd pierwszej instancji uwzględnił skargę i uchylił zaskarżoną decyzję stwierdzając, że została wydana z naruszeniem przepisów prawa procesowego. Zdaniem Sądu pierwszej instancji w sprawie kwestią sporną pomiędzy stronami jest to czy pojazd w momencie wewnątrzwspólnotowego nabycia był samochodem osobowym, przeznaczonym zasadniczo do przewozu osób i w związku z tym powinien być klasyfikowany do kodu CN 8703, czy też był samochodem ciężarowym i winien być klasyfikowany do kodu CN 8704.
Stosownie do treści art. 100 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. z 2009 r. Nr 3, poz. 11 ze zm.) opodatkowaniu akcyzą podlegają samochody osobowe niezarejestrowane na terytorium kraju zgodnie z przepisami o ruchu drogowym. Podatnikami akcyzy od samochodów osobowych są miedzy innymi podmioty dokonujące nabycia wewnątrzwspólnotowego (art. 102 ust. 1 u.p.a.).
Dokonując kwalifikacji spornego pojazdu jako wyrobu akcyzowego (samochodu osobowego), zdaniem Sądu pierwszej instancji, organy winny się kierować przede wszystkim zasadniczym przeznaczeniem pojazdu, to jest czy jest on zasadniczo przeznaczony do przewozu osób czy towarów i treścią opisów kodów CN, zawartych w Nomenklaturze Scalonej, z uwzględnieniem ogólnych reguł interpretacyjnych przewidzianych dla Nomenklatury Scalonej, uwag do poszczególnych działów i pozycji oraz – pomocniczo – wspomnianych wyjaśnień do Taryfy Celnej. Dla celów podatku akcyzowego organy nie były uprawnione kierować się wyłącznie nazwą handlową lub określeniem jakim posługiwał się jego sprzedawca w odniesieniu do tego pojazdu. Sąd podkreślił, że o klasyfikacji pojazdu jako samochodu osobowego nie może przesądzać świadectwo homologacji, które jedynie potwierdza urzędowo, iż dany typ pojazdu z punktu widzenia bezpieczeństwa może uczestniczyć w ruchu drogowym. Dokument ten nie może więc zastąpić klasyfikacji pojazdu według Nomenklatury Scalonej.
Sąd pierwszej instancji zauważył, że definicje zawarte w ustawie Prawo o ruchu drogowym, będące podstawą kwalifikacji pojazdu m.in. dla celów rejestracji, nie odpowiadają definicjom zawartym w ustawie o podatku akcyzowym oraz w Nomenklaturze Scalonej. W ustawie Prawo o ruchu drogowym ustawodawca przyjął wąskie rozumienie tego pojęcia w stosunku do pojęcia "samochodu osobowego" używanego w analizowanych przepisach podatku akcyzowego. Obejmuje bowiem tym zbiorem jedynie pojazdy samochodowe przeznaczone do przewozu osób ewentualnie ich bagażu. Natomiast pojazdy samochodowe przeznaczone do przewozu nie tylko ładunków, ale i osób w liczbie od 4 do 9 łącznie z kierowcą, zostały ujęte w definicji "samochodu ciężarowego", podczas gdy w świetle przywołanych zapisów Nomenklatury Scalonej taki pojazd mógłby być także kwalifikowany jako samochód osobowy (kod 8703). Tak więc, nazwanie określonego pojazdu pojęciem "samochód ciężarowy", w rozumieniu przepisów Prawa ruchu drogowego, nie oznacza, iż pojazd ten ze swej istoty nie może być uznany za szeroko zdefiniowany "samochód osobowy", w rozumieniu przepisów regulujących opodatkowanie podatkiem akcyzowym.
Sąd pierwszej instancji podkreślił, że dla klasyfikacji danego pojazdu do kodu NC 8703 lub 8794 konieczne jest każdorazowe ustalenie istotnych cech konstrukcyjnych takiego pojazdu i odniesienie ich do przesłanki zasadniczego przeznaczenia pojazdu, co powinno obejmować także ich porównanie z cechami wymienionymi w notach wyjaśniających. W przypadku postępowań dotyczących obowiązku podatkowego w związku z wewnątrzwspólnotowym nabyciem samochodów, poza badaniem dokumentacji pojazdu, podstawowym środkiem dowodowym stosowanym przez organy podatkowe, służącym ustaleniu klasyfikacji samochodów do właściwego kodu CN, są oględziny pojazdu.
W rozpoznawanej sprawie organ, odnosząc ujawnione w wyniku przeprowadzonych oględzin cechy samochodu do cech wymienionych w notach wyjaśniających do pozycji 8703, stwierdził w decyzji, że o spełnieniu kryteriów klasyfikacji pojazdu do pozycji 8703 CN świadczy kabina identyczna z osobowymi typami tego modelu, obecność tylnych okien wzdłuż dwubocznych paneli oraz "wyposażenie całego wnętrza w sposób kojarzony z częścią przeznaczoną dla pasażerów".
W ocenie Sądu pierwszej instancji o ile nie jest kwestią sporną, że importowany samochód, został wyprodukowany z wykorzystaniem tego samego nadwozia, co samochody osobowe tej samej marki, to nie można uznać za nieistotne z punktu widzenia prawidłowej klasyfikacji taryfowej pozostałych cech, samochodu oraz tego, że ten typ samochodu został określony przez producenta jako ciężarowy. Zdaniem Sądu, nie można wykluczyć zakwalifikowania takiego pojazdu do pozycji 8704, przy uwzględnieniu innych jego istotnych cech
Sąd pierwszej instancji podkreślił, że w sytuacji gdy strona podnosi, iż samochód został wyprodukowany jako ciężarowy, organ podatkowy powinien zweryfikować to twierdzenie i ustalić, jakie różnice zadecydowały o określeniu przez producenta części samochodów Renault Clio, jako samochodów osobowych, zaś innych, jako ciężarowych. Ocena czy cechy, które zaważyły na określeniu przeznaczenia pojazdu przez producenta, jako ciężarowego są istotne z punktu widzenia Nomenklatury Scalonej, należy do organów podatkowych jednakże ocena ta nie może być jednak dokonana bez jednoznacznego ustalenia, jakie to były cechy.
Zdaniem Sądu pierwszej instancji organy nie przeprowadziły w powyższym zakresie należytego postępowania wyjaśniającego naruszając tym samym art. 122 i 187 O.p.
W skardze kasacyjnej Dyrektor Izby Celnej we W. zaskarżył powyższy wyrok w całości i wniósł o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we Wrocławiu do ponownego rozpatrzenia oraz zasądzenie kosztów postępowania.
Na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.) naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj.
1) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 145 § 2 oraz art. 133 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 122, art. 187 §, art. 180 § 1, art. 181 i art. 191 ord. pod. poprzez uznanie, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, polegającym na nie przeprowadzeniu należytego postępowania wyjaśniającego przez organ, albowiem w sytuacji, gdy strona podnosi, że samochód został wyprodukowany jako ciężarowy, organ powinien zweryfikować twierdzenie strony i ustalić, jakie różnice zadecydowały o określeniu przez producenta części samochodów Renault Clio jako samochodów osobowych, zaś innych jako ciężarowych. Czy różnice pomiędzy samochodami osobowymi i ciężarowymi tego samego typu powstały na skutek zastosowania odmiennych materiałów i części w toku produkcji, czy też polegały na modyfikacji w stosunku do modelu podstawowego. Na czym polegały te modyfikacje i jakiego procesu były wynikiem. Brak bowiem tych ustaleń czyni arbitralnym stwierdzenie organu, że ewentualne przeróbki polegające na zdemontowaniu elementów charakterystycznych dla pojazdów przeznaczonych do przewozu towarów (przegroda) czy zamontowaniu elementów charakteryzujących samochody osobowe (punkty mocowania siedzeń) są dokonywane w sposób łatwy i prosty i nie mają przymiotu zmian konstrukcyjnych. Do takiego uchybienia nie doszło, bowiem organy, zgodnie z art. 122, art. 187 § 1, art. 180 § 1, art. 181 i art. 198 § 1 ord. pod. - przyjmując, że proces dowodzenia polega na wykazaniu istnienia danego faktu - podjęły wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i jego wyczerpującego rozpatrzenia, a dokonana ocena dowodów nie jest oceną dowolną, albowiem z zebranego materiału dowodowego bezspornie wynika, że w momencie nabycia wewnątrzwspólnotowego samochód marki Renault Clio był samochodem osobowym w rozumieniu ustawy o podatku akcyzowym, natomiast wskazania zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku w istocie obciążają organ nieograniczonym obowiązkiem poszukiwania dowodów mających istotne znaczenie w sprawie;
2) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ) w zw. z art. 145 § 2 i art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 180 § 1 i z art. 198 § 1 ord. pod. przez uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji w związku z przyjęciem przez Sąd, że stwierdzenie, iż sporny samochód jest przeznaczony zasadniczo do przewozu osób wymaga jednoznacznego ustalenia, które z cech istotnych dla tej klasyfikacji według zapisów pozycji 8703 CN oraz Not wyjaśniających, pojazd ten posiadał w dniu nabycia. Jednocześnie mając na uwadze wątpliwości co do wartości protokołu oględzin wskazane jest ustalenie cech produkcyjnych pojazdu marki Renault Clio. Podczas gdy z zebranego materiału dowodowego, w tym m.in. z protokołu oględzin wynika, że skarżący dokonał nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu klasyfikującego się do kodu CN 8703. Oznacza to, że Sąd winien skargę jako nieuzasadnioną oddalić.
Argumentację na poparcie ww. zarzutów organ przedstawił w uzasadnieniu skargi kasacyjnej.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną K.C. wniósł o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do art. 183 § 1 zd. pierwsze p.p.s.a. zakres kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego w stosunku do zaskarżonego orzeczenia jest zdeterminowany, poza przypadkami nieważności postępowania, które w niniejszej sprawie nie występują, granicami środka zaskarżenia.
Wnoszący skargę kasacyjną podniósł, że dokonał klasyfikacji nabytego wewnątrzwspólnotowo pojazdu jako wyrobu akcyzowego zgodnie z przepisami postępowania podatkowego, a tym samym brak było podstaw do uchylenia przez Sąd I instancji zaskarżonej decyzji.
W myśl przepisów u.p.a., akcyzie podlega nabycie wewnątrzwspólnotowe pojazdów samochodowych oraz innych pojazdów mechanicznych przeznaczonych zasadniczo do przewozu osób (innych niż objęte pozycją 8702), włącznie z samochodami osobowo-towarowymi (kombi) oraz samochodami wyścigowymi, klasyfikowanych do pozycji PKWiU 34.10.2. oraz do pozycji CN 8703, niezarejestrowanych na terytorium kraju, zgodnie z przepisami o ruchu drogowym (art. 4 ust. 1 pkt 5 w zw. art. 2 pkt 1 u.p.a. i w zw. z pozycją 59 załącznika nr 1 do tej ustawy oraz art. 80 ust. 1 u.p.a.).
Do celów poboru akcyzy w imporcie oraz w dostawie i nabyciu wewnątrzwspólnotowym pojazdów ma zastosowanie klasyfikacja wyrobów akcyzowych w układzie odpowiadającym Scalonej Nomenklaturze (CN) - art. 3 ust. 2 u.p.a., co oznacza, że dla grupowania i klasyfikowania pojazdów i nadawania im poszczególnych kodów CN nie mają wiążącego charakteru dowody wymagane przez przepisy o ruchu drogowym, takie jak: opinia diagnosty, wpis w dowodzie rejestracyjnym czy wyciąg ze świadectwa homologacji, a jedynie klasyfikacja dokonywana w oparciu o CN (v. wyrok NSA z dnia 1 marca 2012 r., sygn. akt I GSK 257/11, wyrok NSA z dnia 21 marca
2012 r., sygn. akt I GSK 1208/11; wyrok NSA z dnia 25 marca 2014 r., sygn. akt I GSK 1358/12; publ. na stronie NSA: https://cbois.nsa.gov.pl). Dlatego irrelewantne z tego punktu widzenia jest np. zaświadczenie o przeprowadzonym badaniu technicznym pojazdu, którego podstawowym celem jest sprawdzenie, czy pojazd spełnia warunki określone w art. 66 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz. U. z 2005 r., Nr 108, poz. 908 ze zm.), zarejestrowanie samochodu jako ciężarowy, czy to poza granicami kraju, czy też na jego terytorium. W podobny sposób należy też odnieść się do zaświadczenia producenta. Zawarte w tym zaświadczeniu informacje techniczne o pojeździe są udzielane dla celów homologacji, która jest urzędowym potwierdzeniem, że dany typ pojazdu z punktu widzenia bezpieczeństwa może uczestniczyć w ruchu drogowym. Stąd też, z uwagi na wprowadzony przez ustawodawcę polskiego dualizm pojęciowy oraz wobec faktu, że prawo podatkowe jest w dużym stopniu autonomiczne wobec innych działów prawa, w praktyce może dochodzić do rozbieżności między określeniem pojazdu dla celów dopuszczenia do ruchu drogowego, a dla celów podatku akcyzowego.
W stanie faktycznym sprawy klasyfikacja taryfowa pojazdu objętego postępowaniem została przeprowadzona na podstawie rozporządzenia Komisji (WE) nr 1549/2006 z dnia 17 października 2006 r. zmieniającego załącznik I do rozporządzenia Rady (EWG) nr 2658/87.
Interpretacja przepisów klasyfikacyjnych, w przeciwieństwie do innych norm prawnych, została uregulowana w Ogólnych Regułach Interpretacji Nomenklatury Scalonej (ORINS) stanowiących element załącznika do rozporządzeń zmieniających Taryfę celną.
Zgodnie z regułą 1. ORINS dla celów prawnych klasyfikację towarów należy ustalać zgodnie z brzmieniem pozycji i uwag do sekcji lub działów, oraz o ile nie są one sprzeczne z treścią powyższych pozycji i uwag, zgodnie z następującymi regułami, tj. regułami od 2. do 6., według kolejności ich występowania.
Ze względu na istotę sporu w przedmiotowej sprawie szczególne znaczenie mają dwie pozycje taryfowe, tj.:
- pozycja CN 8703 (wskazana przez organ podatkowy), która obejmuje pojazdy samochodowe i pozostałe pojazdy mechaniczne przeznaczone zasadniczo do przewozu osób (inne niż te objęte pozycją 8702), włącznie z samochodami osobowo-towarowymi (kombi) oraz samochodami wyścigowymi oraz
- pozycja CN 8704 (wskazana przez stronę), która obejmuje pojazdy samochodowe do transportu towarów.
Analiza brzmienia tych pozycji prowadzi do wniosku, że taryfikacja do tych pozycji jest oparta na kryterium przeznaczenia pojazdu.
Pozycja CN 8703 obejmuje pojazdy zasadniczo przeznaczone do przewozu osób, co nie oznacza, że tymi pojazdami nie jest możliwy przewóz towaru, a jedynie to, że przewóz towaru ma marginalne znaczenie.
Natomiast do pozycji CN 8704 są klasyfikowane pojazdy, których zasadniczą funkcją jest transport towaru.
Zatem prawidłowa klasyfikacja taryfowa pojazdu jest uzależniona od stanu pojazdu, a więc od jego ogólnych cech projektowych świadczących o jego zasadniczym przeznaczeniu (osobowym bądź towarowym).
W tym zakresie nie ma zgodności między stronami postępowania.
W ocenie organu nie ma wątpliwości, że sporny pojazd jest przeznaczony zasadniczo do przewozu osób.
Okoliczność ta wbrew twierdzeniom organu nie została wykazana, skoro, jak wskazał Sąd I instancji o ile wygląd nadwozia jest cechą istotną z punktu widzenia przyporządkowania pojazdu do pozycji 8703 lub 8704 CN, nie można całkowicie wykluczyć możliwości kwalifikowania takiego pojazdu do pozycji 8704, przy uwzględnieniu innych jego istotnych cech. Teza o braku takiej możliwości wymagałaby dokonania przez organ oceny wagi poszczególny cech charakteryzujących samochód przeznaczony zasadniczo do przewozu osób. Takiej oceny zaskarżona decyzja nie zawiera. Stwierdzenie, czy sporny samochód, ze względu na swoje obiektywne cechy projektowe, jest przeznaczony zasadniczo do przewozu osób wymaga przede wszystkim jednoznacznego ustalenia, które z cech istotnych dla tej kwalifikacji według zapisów pozycji 8703 NC oraz Not wyjaśniających do tej pozycji, pojazd ten posiadał w dniu nabycia.
Klasyfikacja do pozycji CN wymaga bowiem każdorazowego ustalenia (na moment powstania obowiązku podatkowego) istotnych cech konstrukcyjnych właściwych dla danego pojazdu i odniesienia ich do odpowiednich pozycji CN z uwzględnieniem Not wyjaśniających do tych pozycji. Sam bowiem fakt wyprodukowania pojazdu na ramie samochodu osobowego (co nie stanowi przedmiotu sporu) w sytuacji, gdy jednocześnie nie jest kwestionowane, że samochód został wyprodukowany z przeznaczeniem do przewozu towarów małogabarytowych, nie może w sposób automatyczny wskazywać, że mamy do czynienia z pojazdem klasyfikowanym do pozycji CN 8703. Obowiązek podjęcia czynności dowodowych w tym zakresie ciąży na organie podatkowym i nie ma on, wbrew twierdzeniom autora skargi kasacyjnej, nieograniczonego charakteru. Do takiego wniosku nie prowadzi ani uzasadnienie zaskarżonego wyroku, ani wykładnia przepisów ord.pod., a zwłaszcza art. 122, art. 180, art. 187 § 1, art. 197 i art. 198 ord.pod.
Z powyższych względów dokonana przez Sąd I instancji ocena zaskarżonej decyzji nie narusza prawa. Za niewystarczające należało uznać oparcie przez organ rozstrzygnięcia de facto wyłącznie na protokole z oględzin. Z opisu spornego pojazdu wynika, że jest to samochód o nadwoziu typu hatch-back, trzydrzwiowy (tylne drzwi otwierane do góry), dwumiejscowy, fotele kierowcy i pasażera z przodu nieuchylne wyposażone w pasy bezpieczeństwa i zagłówki, całkowicie przeszklony (szyby boczne pierwszego rzędu siedzeń otwierane elektrycznie, pozostałe nieotwierane). W części bagażowej, znajdującej się za przednimi siedzeniami zabudowana przestrzeń, podłoga metalowa bez widocznych punktów kotwienia kolejnego rzędu siedzeń, brak widocznych punktów do mocowania dodatkowych pasów bezpieczeństwa, zaślepione miejsca do mocowania dwóch uchwytów górnych za pierwszym rzędem siedzeń, burty boczne wyłożone materiałem. Wyposażenie pojazdu w części pasażerskiej (1 rząd siedzeń): uchwyty górne dla pasażera, schowki w drzwiach (2 szt.), drzwi obite tworzywem sztucznym i materiałem, dywaniki, oświetlenie jednopunktowe, radio, głośniki w drzwiach (2 szt.). Ponadto pojazd posiada przegrodę za pierwszym rzędem siedzeń (do połowy ich wysokości) przymocowaną do podłogi i burt bocznych, materiałową podsufitkę na całej długości, klimatyzacje, ABS, stalowe felgi, centralny zamek, dodatkowe światło stop na klapie tylnej, airbag, kierownicę wielofunkcyjną, tempomat, daszki p/słoneczne
Zatem dokonane przez organ ustalenia nie pozwalały na stwierdzenie, że na moment powstania obowiązku podatkowego, pojazd podlegał klasyfikacji do pozycji CN 8703.
Podsumowując, przeprowadzone przez organ postępowanie dowodowe nie wyjaśniało w sposób jednoznaczny kluczowej kwestii jaką było "zasadnicze przeznaczenie pojazdu". Jak wynika z Not wyjaśniających, dla oceny charakteru pojazdu istotne znaczenie ma wygląd i wyposażenie wnętrza pojazdu z punktu widzenia pełnionej przez ten pojazd funkcji czy to towarowej czy to osobowej i na tym powinny skupić się działania organu. Jest to o tyle istotne, ponieważ jak się wydaje pojazd ten jest eksploatowany przez cały okres użytkowania w takim stanie, w jakim został wyprodukowany. Dopiero dokonanie ustaleń w tym zakresie pozwoli na prawidłową klasyfikację pojazdu.
Podsumowując, skarga kasacyjna została oparta na nieusprawiedliwionych podstawach prawnych.
Mając powyższe na względzie Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło