II SA/Rz 424/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący NSA Małgorzata Wolska Sędziowie WSA Zbigniew Czarnik /spr./ WSA Ewa Partyka Protokolant st. sekr. sąd. Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 30 sierpnia 2013 r. sprawy ze skargi J. W. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia odwołania -skargę oddala- II SA/Rz 424/13 U Z A S A D N I E N I E Decyzją z dnia [..] maja 2012 r. nr [..] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [..] (dalej: PINB w [..]) nakazał A. i J.W. rozbiórkę dobudowanego pomieszczenia łazienki i kotłowni stanowiących rozbudowę budynku mieszkalnego położonego na działce nr ewid. 450/5 w [..] wykonaną bez wymaganego pozwolenia na budowę. Z kolei pismem z dnia [..] czerwca 2012 r. PINB w [..] przypomniał inwestorom o obowiązku wykonania rozbiórki orzeczonej decyzją, zastrzegając, że w przypadku braku dobrowolnego wykonania nakazu zostanie wszczęte postępowanie egzekucyjne. Podaniem z dnia 9 lipca 2012 r. J.W. za pośrednictwem organu I instancji wniósł odwołanie od decyzji z [..] maja 2012 r. Odrębnym podaniem z tego samego dnia wystąpił z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu wniosku podał, że kierowana do niego decyzja organu I instancji została podjęta przez żonę, która go o tym fakcie nie poinformowała. O decyzji tej dowiedział się dopiero z pisma organu z dnia 10 lipca 2012 r., które jemu doręczono w dniu 2 lipca 2012 r. Postanowieniem z dnia [..] lipca 2012 r. PINB w [..], działając na podstawie art. 59 § 1 i art. 123 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. Z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) dalej: k.p.a, odmówił wnioskodawcy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Podaniem z dnia 19 lipca 2012 r. A. i J.W. zwrócili się do [..] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [..] (dalej: WINB w [..]) z prośbą o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji PINB w [..] z dnia [..] maja 2012 r. Na uzasadnienie żądania podali, że zachowanie ustawowego terminu do wniesienia odwołania było niemożliwe z uwagi na bardzo zły stan zdrowia J.W. i jego załamanie psychiczne. W tym czasie wraz z żoną jeździli do B., gdzie pozostaje w leczeniu hematologicznym. Ponadto, żona na co dzień nie zajmuje się sprawami "papierowymi", dlatego nie mogła rozczytać pisma sporządzonego na 7 stronach maszynopisu. Dopiero po tym, jak jego stan zdrowia się poprawił, mógł przeczytać decyzję i się do niej ustosunkować. Podaniem z dnia 24 sierpnia 2012 r. pełnomocnik A.W. zwrócił się do PINB w [..] z żądaniem wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją tego organu z dnia [..] maja 2012 r., powołując się na przesłankę z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., tj. pojawienia się nieznanych dotychczas dowodów mających potwierdzić wcześniejszą datę realizacji budowy, niż przyjęta w wymienionej decyzji. Pismem z dnia 23 listopada 2012 r. WINB w [..] wezwał A. i J. W. do zajęcia stanowiska, czy pismo z dnia 19 lipca 2012 r. stanowiło kolejny wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, czy też zażalenie na postanowienie PINB w [..] z dnia [..] lipca 2012 r., ponieważ zostało wniesione w terminie 7 dni od daty doręczenia postanowienia, który jest ustawowo przewidziany do wniesienia wymienionego środka zaskarżenia. W odpowiedzi z 10 grudnia 2012 r. strony oświadczyły, że podanie z dnia 19 lipca 2012 r. stanowiło zażalenie na postanowienie PINB w [..] z dnia [..] lipca 2012 r. Postanowieniem z dnia [..] stycznia 2013 r. nr [..] WINB w [..] uchylił zaskarżone postanowienie PINB w [..] z dnia [..] lipca 2012 r. wyjaśniając, że rozpatrzenie prośby o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania należy do organu właściwego do rozpatrzenia tego odwołania, a nie organu wydającego decyzję w I instancji. Dlatego PINB w [..] rozpatrzył wniosek stron z rażącym naruszeniem przepisów o właściwości. Z kolei odrębnym postanowieniem z dnia [..] stycznia 2013 r. nr [..] WINB w [..] umorzył postępowanie zażaleniowe uznając, że prawo wniesienia zażalenia na postanowienie PINB w [..] z [..] lipca 2012 r. służyło tylko J.W. Jej natomiast w sprawie dotyczącej przywrócenia terminu do wniesienia odwołania nie przysługiwał status strony. Postanowieniem z dnia [..] marca 2013 r. nr [..] WINB w [..], po rozpatrzeniu prośby J.W., odmówił wnioskodawcy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji PINB w [..] z dnia [..] maja 2012 r. Podstawą prawną rozstrzygnięcia był art. 59 § 2 k.p.a. WINB w [..] ustalił, że decyzja organu I instancji z dnia [..] maja 2012 r. została doręczona J.W. w dniu [..] maja 2012 r., przy czym przesyłka podjęta została przez żonę A.W. Termin do wniesienia odwołania upływał z dniem 29 maja 2012 r. i nie został dotrzymany, ponieważ odwołanie zostało przez J.W. wniesione dopiero w dniu 9 lipca 2012 r. W ocenie organu odwoławczego przestawione przez wnioskodawcę okoliczności mające uprawdopodobnić brak winy w uchybieniu terminu, tj. niewydanie mu korespondencji podjętej przez żonę, nie pozwalały na ich uwzględnienie. Stosownie bowiem do art. 43 k.p.a. w przypadku nieobecności adresata pismo doręcza się, za pokwitowaniem, dorosłemu domownikowi. Małżonkowie mieszkają pod wspólnym adresem, do obojga skierowano nakaz rozbiórki. Decyzja organu I instancji została także odrębnie doręczona A. W., jako stronie, i mało prawdopodobne jest, że nie powiadomiła ona o jej treści męża. Postanowieniem z dnia [..] marca 2013 r. nr [..], WINB w [..] stwierdził niedopuszczalność odwołania J.W. od decyzji PINB w [..] z dnia [..] maja 2012 r. Z rozstrzygnięciem zawartym w postanowieniu WINB w [..] z dnia [..] marca 2013 r. o odmowie przywrócenie terminu do wniesieni odwołania nie zgodził się J.W. Wniósł skargę do WSA w Rzeszowie. W ocenie skarżącego organ odwoławczy nie wyjaśnił dostatecznie okoliczności faktycznych istotnych z punktu widzenia zgłoszonej prośby o przywrócenie terminu. Podtrzymał dotychczas prezentowane stanowisko, że o decyzji PINB w [..] z dnia [..] maja 2012 r. dowiedział się dopiero w dniu 2 lipca 2012 r. z pisma ponaglającego. Żona nie poinformowała go o orzeczonym nakazie rozbiórki z uwagi na jego stan zdrowia. Podkreślił, że cierpi na białaczkę szpikową, która wyniszcza jego organizm i negatywnie oddziaływa na zdrowie psychiczne. Natomiast dobudowanie łazienki i kotłowni stanowiło dla nich ważne udogodnienie w codziennym funkcjonowaniu. Podał, że dnia 10 maja 2012 r. był w Szpitalu Specjalistycznym w [..] w Poradni Hematologii Onkologicznej, z którego wrócił w złym stanie psychicznym, a następnie w dniu 1 lipca 2012 r. wymagał hospitalizacji i konsultacji lekarskich. Skarżący domaga się uchylenia zaskarżonego postanowienia i orzeczenia o przywróceniu terminu do wniesienia odwołania lub jego uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia, a także zasądzenia kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę WINB w [..] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas wyrażone stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, zważył co następuje: Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270), dalej p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracyjnej i stosują prawem przewidziane środki. Zakres kontroli sprawowanej przez sądy wynika z art. 134 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którym sądy rozpoznając skargi nie są związane ich zarzutami, podstawą prawną ani formułowanymi przez strony wnioskami. Sądy rozpoznają skargi w granicach danej sprawy. Skarga J.W. nie zasługuje na uwzględnienie. Stan faktyczny sprawy, w której zapadło skarżone postanowienie ustalony został zgodnie z regułami określonymi przez przepisy prawa, zatem może on być podstawą faktyczną wyrokowania. Dla oceny legalności skarżonego postanowienia WINB w [..] istotne ustalenia faktyczne obejmują wskazanie daty doręczenia decyzji PINB w [..] oraz daty złożenia odwołania. Z akt sprawy wynika, że decyzja organu I instancji została doręczona w dniu 15 maja 2012 r., a odwołanie od niej zostało złożone w dniu 9 lipca 2012 r., zatem z uchybieniem ustawowego terminu. Zaistnienie takiej sytuacji daje stronie możliwość przywrócenia terminu do złożenia odwołania, jednak warunki takiego przywrócenia muszą odpowiadać tym, które wskazuje art. 58 §1 k.p.a. Trafnie wskazuje organ, że przywrócenie terminu jest możliwe tylko w ciągu 7 dni od dnia, w którym ustała przyczyna skutkująca uchybieniem. W rozpoznawanej sprawie skarżący nie uprawdopodobnił, że uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy. Wprawdzie powołuje się na stan swojego zdrowia i na tę okoliczność przedstawia dokumenty, jednak te dowody nie mogą usprawiedliwiać opóźnienia, skoro nie wskazują, że w dniu doręczenia decyzji miała miejsce okoliczność usprawiedliwiająca uchybienia i że trwała ona przez okres do dnia 2 lipca 2012 r. Sąd podziela stanowisko organu, że doręczenie decyzji żonie, a więc dorosłemu domownikowi, w sytuacji, gdy pozostaje ona we wspólnym gospodarstwie domowym, a decyzja jest również do niej skierowana, wyczerpuje nakaz poprawnego doręczenia decyzji skarżącemu. Zatem, z dniem doręczenia decyzji rozpoczął bieg termin do złożenia odwołania. Dodać należy, że we wniosku o przywrócenie terminu skarżący nie wskazuje okoliczności zdrowotnych jako przyczyny uchybienia, a tylko nie przekazanie decyzji przez żonę. Fakty związane ze zdrowiem podnosi dopiero na etapie skargi, przy czym to one także nie mogą mieć znaczenia dla oceny skarżonego rozstrzygnięcia, gdyż z nich nie wynika, że w terminie do wniesienia odwołania zaistniały okoliczności usprawiedliwiające uchybienie. Z tego powodu Sąd przyjmuje, że postanowienie będące przedmiotem skargi nie narusza prawa, zatem skarga nie mogła być uwzględniona. Szczególnie nietrafny jest jej zarzut wskazujący na błąd w ustaleniach fatycznych polegający na nie wyjaśnieniu okoliczności sprawy. Sąd zauważa, że w postępowaniu o przywrócenie terminu to wnioskodawca ma uprawdopodobnić przyczyny uchybienia, a nie organ ma ich poszukiwać. Skarżący nie wskazał takich okoliczności, zatem trudno czynić organowi zarzut z tego, że nie wyjaśnił dostatecznie sprawy. Mając na uwadze powyższe oraz treść art. 151 p.p.s.a. Sąd orzekł jak na wstępie.