IV SA/Wa 1214/13
WyrokWSA w Warszawie2013-09-05
Skład orzekający: Agnieszka Góra-Błaszczykowska, Anna Falkiewicz-Kluj, Agnieszka Łąpieś-Rosińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo ustalił, że osoba opuściła miejsce pobytu stałego w sposób trwały i dobrowolny, co uzasadnia jej wymeldowanie, jeśli osoba ta zamieszkuje w budynku gospodarczym na tej samej posesji, co budynek, z którego się wyprowadziła?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie zebrał i nie rozpatrzył w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, naruszając tym samym przepisy postępowania administracyjnego. Kluczowe dla rozstrzygnięcia sprawy jest ustalenie, czy skarżący faktycznie zamieszkuje w budynku gospodarczym na tej samej posesji, co budynek, z którego się wyprowadził, co mogłoby oznaczać, że nie zmienił adresu stałego zameldowania. Brak takiego wyjaśnienia uniemożliwia prawidłowe rozstrzygnięcie sprawy.Stan faktyczny
Wniosek o wymeldowanie D.S. z pobytu stałego złożyła jego żona, B.S., wskazując na separację i fakt, że D.S. nie zamieszkuje pod adresem zameldowania od 2010 r. D.S. potwierdził wyprowadzkę do budynku gospodarczego na tej samej posesji, twierdząc, że został zmuszony do opuszczenia budynku mieszkalnego. Organ I instancji odmówił wymeldowania, uznając, że D.S. nie opuścił miejsca zameldowania dobrowolnie. Organ II instancji uchylił decyzję organu I instancji i orzekł o wymeldowaniu, uznając opuszczenie miejsca pobytu za trwałe i dobrowolne. D.S. wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w szczególności dotyczące ustalenia miejsca zamieszkania w budynku gospodarczym.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2013 r. oraz stwierdził, że decyzja ta nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Zasądził od Wojewody na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Agnieszka Góra-Błaszczykowska, Sędziowie sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj, sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska (spr.), Protokolant st. ref. Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 września 2013 r. sprawy ze skargi D. S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącego D. S. kwotę 340 (trzysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Na wniosek B.S. w dniu 30 października 2012 r. zostało wszczęte przez Burmistrza Miasta K.postępowanie administracyjne w przedmiocie wymeldowania D.S. z pobytu stałego z budynku nr [...] przy ul. [...]w K.. We wniosku o wymeldowanie B.S. wskazała, że od 2009 r. jest z mężem D.S. w separacji. Wymieniony w miejscu zameldowania na pobyt stały nie zamieszkuje od grudnia 2010 r. Budynek nr [...] przy ul. [...]w K. opuścił dobrowolnie, wyprowadzając się zabrał ze sobą swoje rzeczy. Wnioskodawczyni wskazała, że nie wie gdzie wyprowadził się jej mąż. Ponadto wyjaśniła, że D.S.na posesję położoną przy ul. [...][...] w K. przyjeżdżał rzadko, a podczas swoich pobytów przebywał w budynku gospodarczym położonym na ww. posesji przy czym nie nocował w nim. Z informacji przekazanych przez wnioskodawczynię wynika ponadto, że po wyprowadzce D.S.nie wyrażał chęci aby ponownie zamieszkać w miejscu gdzie jest zameldowany na pobyt stały.
D.S. potwierdził, że w 2010 r. wyprowadził się z budynku nr [...] przy ul. [...]w K. i przeniósł się do budynku gospodarczego położonego na tej samej posesji, wtedy też B.S. wyrzuciła jego rzeczy z przedmiotowego budynku. Od tamtego czasu miał jeszcze swobodny dostęp do budynku, w którym zamieszkiwał i był zameldowany na pobyt stały, ale obecnie żona wymieniła zamki w drzwiach i nie udostępniła mu nowego kompletu kluczy. Wymieniony wyjaśnił, że budynek gospodarczy jest adoptowany przez niego do zamieszkiwania przy czym nie ma nadanego numeru porządkowego w związku z czym nie może się w nim zameldować. Ponadto w wyjaśnieniach z dnia 30 stycznia 2013 r. D.S.poinformował, że toczy się sprawa przeciwko niemu z wniosku B.S.o znęcanie się i przemoc fizyczną, sprawa jest w toku. Natomiast od 2010 r. w Sądzie Okręgowym w [...] toczy się sprawa o rozwód z wniosku wymienionego. D.S.wyjaśnił dodatkowo, że mieszkając sam odpoczywa psychicznie. Wymeldowywanie go z pobytu stałego spowoduje, iż nie będzie miał prawa wstępu na posesję jak również odebrane zostanie mu prawo do przebywania w budynku gospodarczym.
Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego Burmistrz Miasta K.decyzją z dnia [...] lutego 2013 r., nr [...] orzekł o odmowie wymeldowania D.S.z pobytu stałego spod wskazanego adresu. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ I instancji wskazał, że po stronie D.S.nie zachodzi przesłanka z art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2006 r. nr 139, poz. 993 ze zm.) uzasadniająca wymeldowanie go z pobytu stałego. W ocenie Burmistrza Miasta K.przeprowadzone postępowanie wykazało, że D.S.miejsce zameldowania na pobyt stały nie opuścił dobrowolnie.
Od powyższej decyzji odwołanie do Wojewody [...] wniosła w terminie do tego przewidzianym B.S.
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2013 r. Wojewoda [...] działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. w związku z art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych po rozpatrzeniu odwołania B.S.od decyzji Burmistrza Miasta K.z dnia [...] lutego 2013 r., nr [...] orzekającej o odmowie wymeldowania D.S.z pobytu stałego z budynku nr [...] przy ul. [...]w K. - uchylił zaskarżoną decyzję w całości i orzekł o wymeldowaniu D.S.z pobytu stałego z budynku nr [...] przy ul. [...]w K.
W uzasadnieniu wskazano, iż przesłuchane w toku postępowania B.S. i L.D. (matka B.S.) stwierdziły, że D.S.nie mieszka w miejscu zameldowania na pobyt stały od 2010 r. i budynek ten opuścił dobrowolnie. Świadek P.F., która bywa w budynku nr [...] przy ul. [...]w K. 5 razy w tygodniu zeznała że od około 3 lat (tj. od 2010 r.) nie widuje D.S.w budynku głównym położonym na ww. posesji. Sporadycznie widuje natomiast zainteresowanego na przedmiotowej posesji. Świadek nie posiada żadnych informacji na temat miejsca obecnego przebywania D.S.. Również B.S. zeznał, że ojciec dobrowolnie wyprowadził się z budynku gdzie jest zameldowany na pobyt stały, przy czym wskazał, że zainteresowany nie zamieszkuje również w budynku gospodarczym. Z zeznań świadka wynika, że D.S.jedynie od czasu do czasu pojawia się na posesji. J.L. zeznał natomiast, że podczas jego pobytów na terenie posesji nr [...] przy ul. [...]w K. (2-3 razy w tygodniu) nigdy nie widział aby ktoś nocował w budynku gospodarczym. Od początku 2012 r. świadek widział D.S.na terenie przedmiotowej posesji trzy razy. A.K. zeznał, że nie wie czy D.S.opuścił miejsce zameldowania na pobyt stały, raz albo dwa razy w tygodniu widuje zainteresowanego na terenie przedmiotowej posesji. D.S.przychodzi również do niego w odwiedziny. J.R. zeznał, że co dwa tygodnie widuje D.S.na terenie posesji nr [...] przy ul. [...]w K. i nie posiada żadnych informacji na temat opuszczenia przez wymienionego przedmiotowej nieruchomości.
Organ odwoławczy wyjaśnił również, iż nie uwzględnił protokołu sporządzonego w dniu 15 stycznia 2013 r. z oględzin, które miały miejsce na terenie posesji nr [...] przy ul. [...]w K. gdyż B.S. została poinformowana o terminie przeprowadzenia tego dowodu z naruszeniem art. 79 k.p.a. Ponadto organ stwierdził, że oględziny zostały przeprowadzone w budynku gospodarczym a nie w budynku, w którym D.S.jest faktycznie zameldowany na pobyt stały. Przy czym wobec zgromadzonego materiału dowodowego w przedmiotowej sprawie, w ocenie organu odwoławczego, nie zachodzi konieczność przeprowadzania oględzin budynku nr [...] przy ul. [...]w K..
Mając powyższe na uwadze oraz obowiązujące przepisy Wojewoda [...]uznał, że D.S.nie zamieszkuje w miejscu zameldowania. Zdaniem organu powyższy fakt jest bezsporny i został zgodnie potwierdzony zarówno przez wnioskodawczynię jak i samego zainteresowanego. Kwestią sporną w niniejszej sprawie pozostaje natomiast, czy po stronie D.S.zaistniały przesłanki dobrowolnego i trwałego opuszczenia miejsca zameldowania na pobyt stały uzasadniające jego wymeldowanie z budynku nr [...] przy ul. [...]w K.. Poddając analizie całość zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego organ odwoławczy uznał, że niezamieszkiwanie zainteresowanego pod wskazanym adresem ma charakter trwały i jest dobrowolne. Organ podkreślił, iż dobrowolność opuszczenia lokalu oznacza wolny wybór osoby opuszczającej, niezależnie od tego, czy spowodowane jest to konfliktami czy innymi przyczynami, jeśli nie mają one charakteru niezgodnego z prawem (bezprawnego) zmuszenia do opuszczenia. Taka sytuacja - jak wynika z materiału dowodowego zebranego w sprawie - nie miała miejsca. D.S.nie udowodnił w żaden sposób, aby został zmuszony do opuszczenia miejsca zameldowania na pobyt stały w wyniku bezprawnych działań swojej żony - B.S., tj. nie uzyskał na potwierdzenie tego faktu żadnego rozstrzygnięcia w sprawie cywilnej lub karnej.
Wojewoda zauważył, iż mimo, że D.S.zwrócił się do sądu powszechnego o przywrócenie posiadania to jednak nie uzyskał w tej sprawie prawomocnego rozstrzygnięcia. Z ustaleń dokonanych przez organ odwoławczy wynika bowiem, że zarządzeniem z dnia [...] stycznia 2013 r. Sąd Rejonowy w W. I Wydział Cywilny sygn. akt [...] zwrócił pozew D.S. Zarządzenie stało się prawomocne w dniu 5 lutego 2013 r.
Ponadto opuszczenie przez D.S.miejsca zameldowania na pobyt stały miało też w ocenie organu odwoławczego charakter trwały. Z akt sprawy wynika bowiem, że wymieniony w miejscu zameldowania nie mieszka stale od 2010r., a mając do budynku swobodny dostęp nie próbował do niego powrócić i ponownie w nim zamieszkać, co więcej stwierdził, że "mieszkając sam odpoczywa". Również interwencje policji, które jak twierdzi zainteresowany miały miejsce pod ww. adresem, nie skutkowały ponownym zamieszkaniem D.S.w budynku nr [...] przy ul. [...]w K.. O trwałości opuszczenia miejsca pobytu stałego świadczy również fakt, że w budynku nie ma żadnych rzeczy do niego należących. Wojewoda podkreślił, iż bez znaczenia dla wydanego w niniejszej sprawie rozstrzygnięcia pozostaje fakt, że D.S.ma zgromadzone swoje rzeczy w pomieszczeniu gospodarczym położonym na terenie posesji nr [...] przy ul. [...]w K. oraz fakt czy w nim zamieszkuje czy też nie. Okoliczność ta nie była bowiem przedmiotem postępowania wyjaśniającego w niniejszej sprawie. Natomiast na podstawie oświadczeń zainteresowanych stron, tj. D.S.i B.S. oraz zeznań świadków zostało bezspornie potwierdzone, że wymieniony od 2010 r. nie koncentruje swojego życia w budynku, w którym został zameldowany na pobyt stały, a utrzymanie zameldowania jest mu potrzebne jedynie gdyż obawia się, że nie będzie miał prawa wstępu na posesję jak również odebrane zostanie mu prawo do przebywania w budynku gospodarczym.
Pismem z dnia 7 maja 2013 r. D.S.wniósł na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucając:
I. Naruszenie następujących przepisów prawa materialnego:
1. art. 6 ust. 1 w zw. z art. 9b ust. 1 i 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 roku o ewidencji ludności i dowodach osobistych (dalej zwanej ustawą) poprzez ich błędną wykładnie oraz bezpodstawne przyjęcie, że zamieszkiwanie przez skarżącego D.S.w budynku gospodarczym położonym przy ul. [...][...] w K. ([...] K.) nie jest pobytem stałym pod adresem [...] K., ul. [...] [...] w rozumieniu art. 6 ust. 1 ustawy, a zatem nie stanowi podstawy faktycznej do zameldowania pod ww. adresem, który - w świetle art. 9b ust. 1 i 2 ustawy jest taki sam jak adres budynku, który skarżący opuścił, co w konsekwencji doprowadziło do błędnego przyjęcia, że dla rozstrzygnięcia bez znaczenia pozostaje fakt czy skarżący zamieszkuje w pomieszczeniu gospodarczym przy ul. [...][...] w K., co skutkowało bezpodstawnym pozbawieniem doniosłości prawnej okoliczności stałego zamieszkiwania przez skarżącego w pomieszczeniach gospodarczych znajdujących pod ww. adresem i zaniechania prowadzenia postępowania dowodowego w tym zakresie;
2. art. 15 ust 1 i 2 ustawy poprzez ich błędną wykładnię i błędne przyjęcie, że opuszczenie budynku (pomieszczeń) mieszkalnych przy ul. [...][...] w K. i zamieszkanie w pomieszczeniach gospodarczych pod tym samym adresem stanowi opuszczenie miejsca stałego pobytu pod przedmiotowym adresem w rozumieniu art. 15 ust. 1 i 2 ustawy;
3. art. 15 ust 1 i 2 ustawy poprzez błędną jego błędną wykładnie i bezpodstawne przyjęcie, że skarżący D.S.dobrowolnie opuścił budynek mieszkalny przy ul. [...][...] w K., w sytuacji gdy został do tego zmuszony przez żonę wszczynanymi awanturami, prowokacjami i pomówieniami ze strony żony oraz bezpodstawnym kierowaniem postępowania karnego przeciwko skarżącemu przez uczestniczkę B.S. oraz poprzez nieuzasadnione przyjęcie, że nieuzyskanie prawomocnego rozstrzygnięcia w sprawie przed Sądem Rejonowym w W., sygn. akt: [...] o przywrócenie posiadania świadczy o dobrowolności opuszczenia lokalu oraz nie podejmowaniu działań zmierzających do powrotu do miejsca zameldowania.
II. Naruszenie następujących przepisów postępowania:
1. art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie i zaniechanie poczynienia ustaleń faktycznych i przeprowadzania jakiegokolwiek postępowania dowodowego w zakresie zamieszkania skarżącego D.S.w budynku gospodarczym przy ul. [...][...] w K., w szczególności pominięcia protokołu oględzin co poprzez doniosłość ustaleń w tym zakresie w świetle stanowi rażące naruszenie obowiązków organu w zakresie czynienia ustaleń faktycznych i postępowaniu dowodowego.
Wobec wniesionych zarzutów skarżący wniósł o uchylenie powyższe decyzji w całości i zasądzenie od organu Wojewody [...] na rzecz skarżącego D.S.kosztów postępowania według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi skarżący rozwinął powyższe zarzuty podkreślając, iż wbrew twierdzeniom organu odwoławczego opuszczenie budynku mieszkalnego (okoliczność bezsporna) przez D.S.miało charakter dobrowolny i nie bez znaczenia dla rozstrzygnięcia pozostaje fakt, czy skarżący mieszka w pomieszczeniach gospodarczych położonych pod tym samym adresem.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej, przy czym w świetle przepisu § 2 powołanego artykułu, kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Ponadto, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. z 2012r. poz. 270 ze zm. zwanej dalej p. p. s. a.).
Oceniając zaskarżoną decyzję w oparciu o powyższe kryteria Sąd rozpoznający niniejszą sprawę doszedł do przekonania, że narusza ona prawo procesowe w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik rozstrzygnięcia.
W ocenie Sądu w niniejszej sprawie organ administracji nie zebrał i nie rozpatrzył w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego do czego zobowiązany jest na podstawie art. 7 i 77 k.p.a., nie wykazując należytej dbałości o dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy. Zebrane natomiast w sprawie dowody ocenił z naruszeniem zasady zawartej w art. 80 k.p.a. tj. swobodnej oceny dowodów. W konsekwencji uzasadnienia wydanych decyzji nie spełniają wymogów określonych w art.107§ 3 k.p.a.
Podstawę materialnoprawną podejmowanych w sprawie decyzji stanowił art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2006 r. nr 139, poz. 993 ze zm.) w myśl którego organ gminy wydaje na wniosek właściciela lub innego podmiotu dysponującego tytułem prawnym do lokalu lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się.
Podkreślić w tym miejscu należy, iż zgodnie z utrwalonym orzecznictwem zarówno Naczelnego Sądu Administracyjnego jak i Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przesłanka opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu stałego w rozumieniu art. 15 ust. 2 powołanej ustawy jest spełniona, jeżeli opuszczenie to ma charakter trwały i jest dobrowolne. Ponadto organ winien ustalić zamiar osoby, która ma być wymeldowana. Przy ustalaniu zamiaru nie można poprzestać na oświadczeniach osoby zainteresowanej. Dla oceny zamiaru istotne znaczenie mieć będzie, czy okoliczności istniejące w sprawie potwierdzają wolę osoby zainteresowanej, czy też pozostają w sprzeczności. Do okoliczności takich należeć będą m. in.: sposób opuszczenia lokalu, koncentracja interesów życiowych w danym miejscu. Dla zaistnienia przesłanki "opuszczenia miejsca pobytu stałego" konieczne jest, aby fizycznemu przebywaniu osoby w innym miejscu, niż miejsce pobytu stałego, towarzyszył zamiar stałego związania się z tym innym miejscem, urządzenia w nim swego trwałego centrum życiowego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 kwietnia 2001 r. sygn. akt V SA 3169/00 LEX nr 50123; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 marca 2003r, sygn. akt V SA 2323/02 LEX nr 159183). A zatem o opuszczeniu miejsca stałego pobytu można mówić tylko wtedy, gdy dana osoba fizycznie nie przebywa w określonym lokalu i ma zamiar opuszczenia tego lokalu na stałe, a zamiar ten związany jest z założeniem w nowym miejscu ośrodka osobistych i majątkowych interesów. Rezygnacja z przebywania w określonym lokalu może nastąpić w sposób wyraźny - poprzez złożenie stosownego oświadczenia, ale także w sposób dorozumiany - poprzez zachowanie, które w sposób nie budzący wątpliwości wyraża wolę danej osoby skoncentrowania swojej aktywności życiowej w innym miejscu.
Skarżący w skierowanej do Sądu skardze oraz w toku postępowania administracyjnego podkreślał, że w 2010 r. wyprowadził się z budynku nr [...] przy ul. [...]w K. i przeniósł się do budynku gospodarczego położonego na tej samej posesji, wtedy też B.S. wyrzuciła jego rzeczy z przedmiotowego budynku. Od tamtego czasu miał jeszcze swobodny dostęp do budynku, w którym zamieszkiwał i był zameldowany na pobyt stały, ale obecnie już go nie mą gdyż żona wymieniła zamki w drzwiach i nie udostępniła mu nowego kompletu kluczy. Wymieniony wyjaśnił, że budynek gospodarczy jest adoptowany przez niego do zamieszkiwania przy czym nie ma nadanego numeru porządkowego w związku z czym nie może się w nim zameldować.
Opuszczenie przez skarżącego budynku mieszkalnego przy ul. [...]jest więc bezsporne, wyjaśnienia wymaga jednak czy skarżący po opuszczeniu tego budynku zamieszkał w budynku gospodarczym znajdującym się na tej samej działce i pod tym samym adresem.
Zdaniem Sądu zgodzić należy się ze stroną skarżącą iż wbrew twierdzeniem organu odwoławczego nie bez znaczenia dla wydanego w niniejszej sprawie rozstrzygnięcia pozostaje fakt, że D.S.swoje rzeczy ma zgromadzone w pomieszczeniu gospodarczym położonym na terenie posesji nr [...] przy ul. [...]w K. oraz fakt czy w nim zamieszkuje czy też nie. Jednocześnie jak przyznał Wojewoda [...]okoliczność ta nie była przedmiotem postępowania wyjaśniającego w niniejszej sprawie. W ocenie Sądu jedna okoliczność ta ma decydujące znaczenie dla wydania rozstrzygnięcia w przedmiocie wymeldowania D.S.z pobytu stałego. Podkreślić bowiem należy, że budynek gospodarczy posadowiony jest na tej samej nieruchomości, co budynek mieszkalny, który opuścił skarżący. Do budynku gospodarczego przypisany jest ten sam numer porządkowy, co do budynku mieszkalnego. W przypadku ustalenia zatem, iż skarżący D.S.po opuszczeniu budynku mieszkalnego, zamieszkał w budynku gospodarczym, oznaczałoby iż skarżący nie zmienił adresu stałego zameldowania. Zgodzić należy się ze stroną skarżącą, iż skoro skarżący faktycznie zamieszkuje w jednym z budynków znajdujących się na nieruchomości położonej przy ul. [...][...], oznacza to, iż budynek, w którym skarżący zamieszkuje (budynek gospodarczy) jest także oznaczony numerem [...], w konsekwencji, więc skarżący może przebywać na stałe - w rozumieniu art. 6 ust. 1 ustawy pod adresem ul. [...][...] w K., mieszkając w budynku gospodarczym.
W ocenie Sądu jednakże organ odwoławczy z wyraźnym naruszeniem art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. nie wyjaśnił powyższej okoliczności. Należy mieć na uwadze, że wydanie decyzji administracyjnej o wymeldowaniu z pobytu stałego, stanowi wyjątek od ogólnej zasady realizacji obowiązku wymeldowania przez osobę, która opuszcza miejsce pobytu stałego. Dlatego też obowiązkiem organu rozpatrującego sprawę o wymeldowanie jest nie budzące wątpliwości ustalenie istnienia bądź nieistnienia przesłanki do wymeldowania, tj. opuszczenia pobytu stałego. Obowiązek ten wynika z zasady dążenia do prawdy obiektywnej określonej w art. 7 kpa, tj. organy administracji publicznej powinny podejmować wszelkie działania niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i w tym celu obowiązane są w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 kpa), a następnie ocenić czy dana okoliczność została udowodniona.
Zdaniem Sądu bez wyjaśnienia powyższych okoliczności nie można podjąć ostatecznego rozstrzygnięcia w sprawie wymeldowania D.S.. Jednocześnie organ prowadząc postępowanie administracyjne nie powinien ograniczać się do przesłuchania stron tego postępowania, czy wskazanych przez wnioskodawcę świadków, ale zobowiązany był w świetle powołanych przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, podjąć działania z urzędu, dzięki którym możliwe będzie wyjaśnienie okoliczności sprawy i ustalenie stanu faktycznego. W ocenie Sądu organ powinien wyjaśnić czy skarżący przebywa pod adresem wskazanym na rozprawie przez uczestniczkę postępowania B.S. Ponadto zgodnie z art. 89 § 2 k.p.a. organ może przeprowadzić rozprawę administracyjną, zwłaszcza , że w niniejszej sprawie zachodzi potrzeba uzgodnienia interesów stron. W doktrynie podkreśla się, że potrzeba uzgodnienia interesów stron zachodzi wówczas, jeżeli w sprawie biorą udział co najmniej dwie strony o sprzecznych interesach, które organ powinien uzgodnić. Wartość dowodowa oświadczeń obu stron o sprzecznych interesach jest jednakowo niepewna, wobec czego oświadczenie jednej strony nie może przemawiać za bezkrytycznym odrzuceniem przez organ oświadczenia strony przeciwnej.
W aktach sprawy brak jest również dowodów potwierdzających, iż D.S.podejmował działania mające na celu umożliwienie mu powrót do budynku mieszkalnego. Skarżący powoływał się m.in. na interwencje policji, przy czym nie załączono do akt jakiejkolwiek informacji z Policji.
Zdaniem Sądu dopiero uzupełnienie materiału dowodowego, a następnie jego ocena zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 80 k.p.a. pozwoli na ustalenie stanu faktycznego i podjęcie prawidłowego rozstrzygnięcia w sprawie. Zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 80 k.p.a organ administracji ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Przepis ten wyraża równocześnie zasadę prawdy obiektywnej jak też zasadę swobodnej oceny dowodów. Organ prowadzący postępowanie musi dążyć do ustalenia prawdy materialnej i według swej wiedzy, doświadczenia oraz wewnętrznego przekonania ocenić wartość dowodową poszczególnych środków dowodowych. W orzecznictwie wskazuje się iż "organ administracji państwowej, dysponując sprzecznymi ze sobą zeznaniami stron i świadków, nie może uchylić się od oceny wiarygodności tych dowodów, a tym samym i od dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy (art. 7, 77 § 1, art. 80 k.p.a.). Jeżeli spośród dwóch twierdzeń jedno jest prawdziwe, a drugie fałszywe, należy dokonać stosownego wyboru, wskazując kryteria, jakimi kierował się organ uznając daną okoliczność za udowodnioną" (B. Adamiak, J. Borkowski Kodeks postępowania administracyjnego Komentarz, Wydawnictwo C.H.Beck Warszawa 2004, str. 397 i cytowane tam orzecznictwo). Powyższa ocena musi znaleźć odzwierciedlenie w treści uzasadnienia wydanej decyzji.
Mając na uwadze powyższe Sąd doszedł do przekonania, że sprawa wymaga ponownej szczegółowej analizy we wskazanym wyżej kierunku, sąd administracyjny nie czyni bowiem własnych ustaleń w sprawie, a jedynie ocenia zaskarżony akt pod względem jego zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi. Taka kontrola jest jednak możliwa tylko w warunkach wyczerpujących istotę zagadnień ustaleń faktycznych i prawnych dokonanych przez organ administracyjny rozstrzygający sprawę, których w niniejszej sprawie nie poczyniono.
Dlatego też Sąd działając na podstawie art. 145 § 1 pkt c) p. p. s. a. uchylił zaskarżoną decyzję. Na podstawie art. 152 orzekł o niewykonywaniu uchylonej decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a. oraz § 14 ust.2 pkt c Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r. poz. 461).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło