I GZ 100/16
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2016-03-30
Skład orzekający: sędzia NSA Zofia Przegalińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zmianę postanowienia w przedmiocie prawa pomocy, złożony w odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego, może zostać pozostawiony bez rozpoznania z powodu nieuzupełnienia przez stronę braków formalnych w ustawowym terminie, który nie podlega przedłużeniu?Ratio decidendi
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo pozostawił wniosek o zmianę postanowienia w przedmiocie prawa pomocy bez rozpoznania. Termin wynikający z art. 49 § 1 p.p.s.a. jest terminem ustawowym, a nie sądowym, w związku z czym nie podlega on przedłużeniu. Niewykonanie przez stronę wezwania sądu w zakreślonym terminie stanowi podstawę do pozostawienia wniosku bez rozpoznania.Stan faktyczny
Spółka złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Po wydaniu postanowienia w przedmiocie prawa pomocy, w odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej, Spółka ponownie wniosła o przyznanie prawa pomocy, co Sąd I instancji zakwalifikował jako wniosek o zmianę poprzedniego postanowienia. Sąd wezwał Spółkę do przedstawienia dowodów uzasadniających zmianę sytuacji finansowej, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Pełnomocnik Spółki wniósł o przedłużenie terminu, jednak Sąd pozostawił wniosek bez rozpoznania z powodu jego nieuzupełnienia.Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Zofia Przegalińska po rozpoznaniu w dniu 30 marca 2016r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia "E." Spółki z o.o. w M. na zarządzenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W. z dnia 11 stycznia 2016 r., sygn. akt I SA/Wr 458/13 w zakresie pozostawienia bez rozpatrzenia wniosku o zmianę postanowienia w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych ze skargi "E." Spółki z o.o. w M. na decyzję Dyrektora Izby Celnej we W. z dnia [...] lutego 2013 r., nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego postanawia: oddalić zażalenie.
Zarządzeniem z dnia 11 stycznia 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we W. pozostawił wniosek "E." Spółki z o.o. w M. o zmianę postanowienia tegoż Sądu z dnia 22 września 2014 r. w przedmiocie prawa pomocy bez rozpoznania.
Sąd I instancji w uzasadnieniu wskazał, że Spółka w odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej ponownie wniosła o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Żądanie to zostało przez Sąd zakwalifikowane jako wniosek o zmianę postanowienia z dnia 22 września 2014 r. o czym Sąd I instancji poinformował pełnomocnika skarżącej spółki.
Spółka została wezwaniem Sądu zobowiązana do wskazania zmiany sytuacji finansowej i majątkowej, a także dowodów uzasadniających zmianę wnioskowanego postanowienia, w terminie 7 dni, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania na podstawie art. 49 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej: p.p.s.a.).
Pełnomocnik Spółki w odpowiedzi na wezwanie (w siedmiodniowym terminie) wniósł o jego przedłużenie.
Z uwagi na okoliczność, że pomimo upływu terminu do spełnienia wezwania Spółka nie udzieliła odpowiedzi na wezwanie, Sąd I instancji zarządzeniem pozostawił wniosek skarżącej bez rozpoznania. W niniejszej sprawie na co zwrócił uwagę Sąd wezwał Spółkę na podstawie art. 49 § 1, § 2 p.p.s.a. Termin przewidziany tym przepisem jest terminem ustawowym, a nie sądowym, a tym samym nie podlega on przedłużeniu na podstawie art. 84 p.p.s.a. Wyznaczony 7-dniowy termin do usunięcia braku formalnego wniosku o zmianę postanowienia z dnia 22 września 2014 r. upłynął bezskutecznie z dniem 22 grudnia 2015 r.
E. Sp. z o.o. z siedzibą w M. na powyższe zarządzenie wywiodła zażalenie, w którym zarządzenie zaskarżyła w całości i wniosła o jego uchylenie i przekazanie wniosku do ponownego rozpoznania przez Sąd I instancji. Spółka zarzuciła obrazę przepisów postępowania tj.:
- art. 49 § 1 p.p.s.a. poprzez nieuzasadnione przyjęcie, że okoliczności dotyczące sytuacji finansowej Spółki, będące podstawą wniosku o przyznanie prawa pomocy stanowią element formalny takiego wniosku, a w konsekwencji nieuzupełnienie informacji odnoszących się do tych okoliczności na wezwanie Sądu uprawnia do pozostawienia wniosku bez rozpoznania.
- art. 165 p.p.s.a. poprzez będące wynikiem pozostawienia wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych bez rozpoznania, nieuwzględniające okoliczności dotyczących sytuacji finansowej skarżącej, uzasadniających jej przyznanie prawa pomocy.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we W. zmieniając kwalifikację pisma (skargi kasacyjnej) na wniosek o zmianę postanowienia z dnia 22 września 2014 r. zawiadomił o tym fakcie pełnomocnika skarżącej spółki i jednocześnie wezwaniem zobowiązał spółkę do przedstawienia dowodów (dokumentacji) obrazującą zmianę sytuacji majątkowej i finansowej spółki. Spółka mimo upływu wyznaczonego przez Sąd terminu nie wypełniła wezwania. Profesjonalny pełnomocnik spółki w wyznaczonym w wezwaniu terminie wniósł o przedłużenie terminu do wykonania czynności wskazanych w wezwaniu. Trafnie wskazał Sąd I instancji, iż termin wynikający z przepisu art. 49 § 1 p.p.s.a. jest terminem ustawowym a nie terminem sądowym tym samym nie podlega wydłużeniu.
W związku z tym, że w rozpoznawanej sprawie skarżąca spółka nie wykonała w ustawowym terminie obowiązków nałożonych na nią w wezwaniu zasadnie Sąd I instancji pozostawił wniosek skarżącej spółki bez rozpoznania. Zgodnie bowiem z art. 49 p.p.s.a. ustawodawca przewidział siedmiodniowy termin do uzupełnienia braków formalnych pism składanych do sadu administracyjnego, dając w ten sposób stronie możliwość wykazania swojej argumentacji i przedstawienia stosowanych w tym celu dochodów. Jednakże, brak działania ze strony Spółki w zakreślonym przez sąd terminie wskazuje jednoznacznie że spółka nie zastosowała się do wezwania sądu, realizując w ten sposób ustawową przesłankę warunkującą pozostawienie wniosku bez rozpoznania. Tym samym oznacza to, że Sąd nie mógł dokonać oceny wniosku o zmianę postanowienia z 22 września 2014 r. pod kątem zaistnienia nowych okoliczności uzasadniających jego zmianę.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. w zw. z art. 197 § 1 i § 2 p.p.s.a., oddalił zażalenie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło