I OSK 2561/12

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2013-09-11

Skład orzekający: Joanna Runge-Lissowska, Joanna Banasiewicz, Mirosław Gdesz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy prawidłowe jest ustalenie przez organy administracji i sąd administracyjny, że osoba ubiegająca się o dodatek mieszkaniowy prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z matką, mimo że obie zamieszkują w tym samym lokalu na podstawie różnych tytułów prawnych, a dochody matki są przeznaczane na jej własne utrzymanie?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo zaakceptował ustalenia organów administracji dotyczące prowadzenia wspólnego gospodarstwa domowego przez skarżącą i jej matkę. Sąd uznał, że istotne jest, iż dochody matki są przeznaczane również na utrzymanie skarżącej, a fakt zamieszkiwania na podstawie różnych tytułów prawnych nie wyklucza prowadzenia wspólnego gospodarstwa domowego w rozumieniu ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Nawet jeśli wykładnia art. 4 ustawy budzi wątpliwości, zarzut materialnoprawny nie podważył dokonanej przez WSA wykładni.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła przyznania dodatku mieszkaniowego J. S. Organy administracji ustaliły, że skarżąca prowadzi dwuosobowe gospodarstwo domowe z matką, co wpłynęło na wyliczenie dochodu na członka rodziny i wysokość przyznanego dodatku. Skarżąca kwestionowała ustalenie wspólnego gospodarstwa domowego, twierdząc, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo i że dochody matki służą jej własnemu utrzymaniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił jej skargę, a następnie Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Joanna Runge-Lissowska, Sędzia NSA Joanna Banasiewicz (spr.), Sędzia del. WSA Mirosław Gdesz, Protokolant starszy inspektor sądowy Anna Krakowiecka, po rozpoznaniu w dniu 11 września 2013 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej J. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 19 lipca 2012 r. sygn. akt III SA/Lu 209/12 w sprawie ze skargi J. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] w przedmiocie przyznania dodatku mieszkaniowego oddala skargę kasacyjną. Wyrokiem z dnia 19 lipca 2012 r., sygn. akt III SA/Lu 209/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę J. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] w przedmiocie przyznania dodatku mieszkaniowego. W uzasadnieniu wyroku podano, że zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Lublinie po rozpatrzeniu odwołania J. S., utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Bychawy z dnia [...] stycznia 2012 r., nr [...] w przedmiocie przyznania J. S. dodatku mieszkaniowego w kwocie 171,05 zł miesięcznie na okres sześciu miesięcy, począwszy od 1 stycznia 2012 r. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że J. S. w dniu 9 grudnia 2011 r. złożyła wniosek o przyznanie dodatku mieszkaniowego wraz z deklaracją o dochodach. Na podstawie wywiadu środowiskowego organ pierwszej instancji ustalił, że skarżąca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z matką – H. P., a dochód rodziny stanowi emerytura matki. Gospodarstwo domowe skarżącej jest zatem dwuosobowe, a nie jak podała ona we wniosku – jednoosobowe. Organ pierwszej instancji stwierdził, że łączne dochody brutto w dwuosobowym gospodarstwie domowym za wrzesień, październik i listopad 2011 r. wyniosły 2.345,97 zł. Średni miesięczny dochód na jednego członka gospodarstwa domowego wynosił w tym okresie 391,00 zł. W ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego prawidłowe jest ustalenie organu pierwszej instancji co do liczby członków gospodarstwa domowego skarżącej. Występująca w sprawie sytuacja odpowiada definicji gospodarstwa domowego zawartej w art. 4 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 71, poz. 734 ze zm.). Organ odwoławczy wskazał również na prawidłowość wyliczenia wysokości miesięcznego dochodu na jednego członka w gospodarstwie domowym skarżącej. Wydatki na mieszkanie ustalono na kwotę 342,10 zł, na którą składa się kwota 197,76 zł, potwierdzona przez zarządcę domu oraz kwota 144,34 zł ryczałtu na ogrzanie lokalu i wody, obliczonego na podstawie § 3 ust. 1, 2 i 3 oraz § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 grudnia 2001 r. w sprawie dodatków mieszkaniowych (Dz. U. Nr 156, poz. 1817 ze zm.), dalej: "rozporządzenie", w związku z brakiem w lokalu instalacji centralnego ogrzewania, centralnie dostarczanej ciepłej wody i gazu przewodowego. Organ odwoławczy zważył, że zgodnie z art. 3 ust. 1 o dodatkach mieszkaniowych dodatek mieszkaniowy przysługuje osobom, o których mowa w art. 2 ust. 1 ustawy, jeżeli średni miesięczny dochód na jednego członka gospodarstwa domowego w okresie 3 miesięcy poprzedzających datę złożenia wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego nie przekracza 125 % kwoty najniższej emerytury w gospodarstwie wieloosobowym, obowiązującej w dniu złożenia wniosku, z zastrzeżeniem art. 6 ust. 8. Kwota najniższej emerytury stosownie do pkt 1 lit. a) komunikatu Prezesa ZUS z dnia 15 lutego 2010 r. (M. P. Nr 10, poz. 110) wynosi od 1 marca 2010 r. 728,18 zł, a 125 % tej kwoty to 910,23 zł. W konsekwencji Kolegium podzieliło stanowisko organu pierwszej instancji, iż po stronie skarżącej spełniony jest warunek z art. 3 ust. 1 ustawy dodatkach mieszkaniowych, gdyż ustalony dochód na jednego członka gospodarstwa domowego w kwocie 391,00 zł nie przekracza kwoty 125 % najniższej emerytury. Organ odwoławczy wskazał, że w myśl art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy o dodatkach mieszkaniowych normatywna powierzchnia użytkowa lokalu mieszkalnego lub budynku mieszkalnego, w którym znajduje się tylko jeden lokal mieszkalny (dom jednorodzinny), zwana dalej "normatywną powierzchnią", w przeliczeniu na liczbę członków gospodarstwa domowego nie może przekraczać 40 m2 - dla 2 osób. Stosownie zaś do art. 6 ust. 1 pkt 2 ustawy, wysokość dodatku mieszkaniowego stanowi różnicę między wydatkami, o których mowa w ust. 3-6 tego artykułu, przypadającymi na normatywną powierzchnię użytkową zajmowanego lokalu mieszkalnego, a kwotą stanowiącą wydatki poniesione przez osobę otrzymującą, z zastrzeżeniem ust. 2, dodatek w wysokości 12 % dochodów gospodarstwa domowego - w gospodarstwie 2 - 4 osobowym. Mając powyższe na względzie dodatek mieszkaniowy odpowiadałby kwocie 248,26 zł (342,10 zł-(12% x 781,99 zł)). Samorządowe Kolegium Odwoławcze zwróciło jednak uwagę, że zgodnie z art. 6 ust. 10 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, wysokość dodatku mieszkaniowego, łącznie z ryczałtem, o którym mowa w ust. 7, nie może przekraczać, z zastrzeżeniem ust. 11, 70 % wydatków przypadających na normatywną powierzchnię zajmowanego lokalu mieszkalnego lub 70 % faktycznych wydatków ponoszonych za lokal mieszkalny, jeżeli powierzchnia tego lokalu jest mniejsza lub równa normatywnej powierzchni. Przy tym w myśl art. 6 ust. 11 ustawy, rada gminy, w drodze uchwały, może podwyższyć lub obniżyć, nie więcej niż o 20 punktów procentowych, wysokość wskaźników procentowych, o których mowa w ust. 10. Zgodnie zaś z treścią § 1 uchwały Nr XVII/169/04 Rady Miejskiej w Bychawie z dnia 18 marca 2004 r., w Gminie Bychawa kwota dodatku mieszkaniowego nie może przekraczać 50 % wydatków przypadających na normatywną powierzchnię zajmowanego lokalu mieszkalnego lub 50 % faktycznych wydatków ponoszonych za lokal mieszkalny, jeżeli powierzchnia tego lokalu jest mniejsza lub równa normatywnej powierzchni. W przypadku skarżącej 50 % wydatków w kwocie 342,10 zł stanowi 171,05 zł. Tyle wynosi dodatek mieszkaniowy przysługujący skarżącej. W konsekwencji Kolegium uznało, że w decyzji Burmistrza Bychawy z dnia [...] lipca 2011 r. kwota dodatku mieszkaniowego dla J. S. została wyliczona prawidłowo, co uzasadniało utrzymanie tej decyzji w mocy. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie J. S. podniosła, że nie składała oświadczenia o dochodach rodziny i oświadczyła, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe oraz, że korzysta z lokalu na podstawie umowy użyczenia zawartej na okres 99 lat, w związku z tym ponosi część opłat związanych z utrzymaniem lokalu. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Lublinie wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 , dalej "p.p.s.a."). W uzasadnieniu wyroku podano, że bezsporne jest, iż skarżąca korzysta z lokalu mieszkalnego na podstawie umowy użyczenia. Sąd przytoczył regulację zawartą w art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych. Wskazał, że stosownie do pkt 1 lit. a) komunikatu Prezesa ZUS z dnia 15 lutego 2010 r. (M. P. Nr 10, poz. 10), kwota najniższej emerytury wynosi od 1 marca 2010 r. 728,18 zł. 125 % tej kwoty wynosi 910,23 zł i stwierdził, że skarżąca spełnia kryterium dochodowe, o którym mowa w art. 3 ust. 1 ustawy dodatkach mieszkaniowych, dochód na osobę w gospodarstwie domowym skarżącej wynosi 391 zł. W myśl art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, normatywna powierzchnia użytkowa lokalu mieszkalnego lub budynku mieszkalnego, w którym znajduje się tylko jeden lokal mieszkalny (dom jednorodzinny), zwana dalej "normatywną powierzchnią", w przeliczeniu na liczbę członków gospodarstwa domowego nie może przekraczać 40 m2 - dla 2 osób, lokal zajmowany przez skarżącą ma powierzchnię użytkową 36,16 m2. Stosownie do przepisu art. 4 ustawy o dodatkach mieszkaniowych przez gospodarstwo domowe rozumie się gospodarstwo prowadzone przez osobę ubiegającą się o dodatek mieszkaniowy, samodzielnie zajmującą lokal albo gospodarstwo prowadzone przez tę osobę wspólnie z małżonkiem i innymi osobami stale z nią zamieszkującymi i gospodarującymi, które swoje prawa do zamieszkiwania w lokalu wywodzą z prawa tej osoby. Sąd podniósł, że z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika, że skarżąca mieszka razem ze swoją matką i z nią wspólnie gospodaruje. Skarżąca prowadzi zatem, jak słusznie uznał organ, dwuosobowe gospodarstwo domowe. J. S. nie ma stałych dochodów i utrzymuje się ze świadczenia emerytalnego matki H. P. w kwocie 728,18 zł miesięcznie wypłacanego przez ZUS. Przesłanki przyznania dodatku mieszkaniowego w przypadku skarżącej zostały zatem spełnione. Zdaniem Sądu I instancji analiza uzasadnienia zaskarżonej decyzji oraz zawartych w niej szczegółowych wyliczeń matematycznych prowadzi do wniosku, że obliczenie dodatku mieszkaniowego w niniejszej sprawie nastąpiło zgodnie z przepisami ustawy o dodatkach mieszkaniowych, w tym szczegółową regulacją zawartą w art. 6 ustawy. Wskazana w art. 6 ust. 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych różnica między ustaloną kwotą wydatków (342,10 zł) a 12 % dochodów gospodarstwa domowego J. S. (12 % x 781,99 zł), do których zasadnie została wliczona kwota uzyskiwanej przez H. P. emerytury, z pominięciem dodatku pielęgnacyjnego, wynosi 248,26 zł. Dokonane przez organ obliczenie wysokości dodatku mieszkaniowego wskazanej w art. 6 ust. 1 ustawy było zatem prawidłowe. Uwzględniając zasady wynikające z dalszych ustępów artykułu 6 prawidłowo ustalono wysokość dodatku na kwotę 171, 05 zł. Odnosząc się do zarzutów skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie stwierdził, że słusznie wskazuje się w doktrynie - w świetle definicji zawartej w art. 4 ustawy - że jako zasadę na gruncie ustawy o dodatkach mieszkaniowych przyjmuje się jedność gospodarstwa domowego w jednym lokalu mieszkalnym. Przypadki, gdy osoby zamieszkujące w tym samym lokalu nie prowadzą jednego gospodarstwa domowego, to jest, gdy w zajmowanym lokalu zamieszkują faktycznie w wydzielonych jego częściach, ponosząc wydatki na utrzymanie siebie i lokalu niezależnie od drugiej osoby, mają charakter wyjątkowy. Wykazanie okoliczności podziału lokalu mieszkalnego między kilka gospodarstw domowych, a tym samym obalenie występującego w ustawie domniemania jedności gospodarstwa domowego w jednym lokalu mieszkalnym, musi podlegać ocenie dokonywanej ze znacznym rygoryzmem. W niniejszej sprawie bezsporne jest, że skarżąca mieszka w lokalu przy ul. P. [...] w B. razem ze swoją matką H. P. W świetle zebranego w sprawie materiału dowodowego nie sposób przyjąć, że J. S. i H. P. nie prowadzą wspólnego gospodarstwa domowego, jak twierdzi skarżąca. Nie ma znaczenia fakt zamieszkiwania J. S. i H. P. w przedmiotowym lokalu na podstawie różnych tytułów prawnych, skoro jeden z tych tytułów wywodzi się z drugiego. Sąd zważył również, że skarżąca akcentuje jedynie fakt uiszczania odrębnie poszczególnych wydatków związanych z lokalem, natomiast nie powołuje się na okoliczność, iż dochody uzyskiwane przez matkę nie służą osobistemu utrzymaniu skarżącej. W świetle zaś takiego stanowiska skarżącej oraz powołanych wyżej argumentów prawidłowym było ustalenie przez organ miesięcznego dochodu na jedną osobę w gospodarstwie domowym J. S. (art. 3 ust. 1 ustawy) z uwzględnieniem dwóch osób wchodzących w skład tego gospodarstwa oraz sumy dochodów określonych w art. 3 ust. 3 ustawy uzyskiwanych tak przez skarżącą, jak i jej matkę. Uzgodnienia między skarżącą i jej matką co do ponoszenia wydatków na wspólnie zajmowane mieszkanie nie wykluczają faktu prowadzenia wspólnego gospodarstwa, gdyż elementem wspólnego gospodarowania jest właśnie porozumienie w kwestii ponoszenia takich wydatków (Andrzej Paduch, Uzyskanie dodatku mieszkaniowego w świetle przesłanek ustawy z 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych, Samorząd Terytorialny 2011 r., Nr 4, s. 63 i nast.). Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła J. S. reprezentowana przez adwokata ustanowionego z urzędu, zaskarżając wyrok Sądu I instancji w całości i wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie do ponownego rozpoznania. W skardze kasacyjnej zarzucono: I. Naruszenie przepisów postępowania, które to uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c) p.p.s.a, a w szczególności: 1. art. 7, art. 77 § 1, art. 80 kpa - przez błędne ustalenie stanu faktycznego w toku wyjaśniającego postępowania administracyjnego przez przyjęcie, że skarżąca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z matką, podczas gdy faktycznie prowadzą osobno gospodarstwa domowe (Skarżąca ma własne dochody, a matka otrzymuje emeryturę, matką zajmuje się opiekun i z nim H. P. uzgadnia wydatki), co miało istotny wpływ na ustalenie liczby członków gospodarstwa i miesięcznego dochodu, od którego uzależnione jest wyliczenie dodatku mieszkaniowego, a w konsekwencji ustalenie w sprawie niniejszej rzutuje na wydawane orzeczenia w innych sprawach o przyznanie świadczeń z pomocy społecznej; - przez przyjęcie, że H. P. (matka) czerpie prawo do zamieszkiwania z prawa J. S. tj. osoby ubiegającej się o dodatek mieszkaniowy, podczas gdy matce przysługuje prawo własności do mieszkania, które matka użyczyła skarżącej; - poprzez błędne przyjęcie, że skarżąca pozostaje na utrzymaniu matki i że dochody uzyskiwane przez H. P. służą również osobistemu utrzymaniu skarżącej, podczas gdy dochody uzyskiwane przez H. P. służą jej osobistemu utrzymaniu; 2. poprzez pominięcie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie umowy użyczenia z dnia 1 marca 2006 r. i dwóch aneksów do tej umowy z dnia 24 marca 2011 r. i z dnia 6 grudnia 2011 r. i dołączenie ich przy piśmie dnia 10 lipca 2012 r. /k. 58/ do akt innej sprawy oraz oparcie wyroku na niekompletnym materiale dowodowym. II. Naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy tj. art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a) p.p.s.a, a w szczególności art. 4 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych wskutek przyjęcia, że wadliwie ustalone okoliczności faktyczne mają zastosowanie do tego przepisu prawa materialnego. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podkreślono, że skarżąca nie prowadzi z matką wspólnego gospodarstwa domowego. Natomiast wskutek wadliwych ustaleń faktycznych w zakresie przesłanek przyznania dodatku mieszkaniowego organy wysnuły błędne wnioski, w wyniku czego wydały wadliwe rozstrzygnięcia. Dokonując oceny zaskarżonej decyzji oraz decyzji utrzymanej nią w mocy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie doszedł do błędnego przekonania, że decyzje te nie naruszają przepisu prawa materialnego tj. art. 4 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach. Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego określone w art. 183 § 2 powołanej ustawy, zatem przy rozpoznaniu sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej. Odnosząc się w pierwszej kolejności do zarzutów naruszenia przepisów postępowania, podniesionych w oparciu o podstawę wskazaną w art. 174 pkt 2 p.p.s.a., należy stwierdzić, że zarzuty te są nieuzasadnione. Aby postawiony przez skarżącą zarzut naruszenia art. 145 § 1 lit. c) p.p.s.a. mógł być uwzględniony koniecznym było wykazanie, że uchybienie przez Sąd I instancji innym przepisom procesowym zawartym przede wszystkim w ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W skardze kasacyjnej powiązano powyższy zarzut z zarzutem naruszenia art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Nie można w świetle materiałów znajdujących się w aktach sprawy, w oparciu o które – zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a. – Sąd wydaje wyrok, stwierdzić, że wyrażona w zaskarżonym wyroku ocena, iż organy, przeprowadzając postępowanie dowodowe nie uchybiły w sposób określony w art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. przepisom zawartym w art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. jest nieprawidłowa. Przedstawiony w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku stan faktyczny wskazuje na to, że w postępowaniu administracyjnym zgromadzono materiał dowodowy w zakresie wystarczającym dla oceny zaistnienia w sprawie przesłanek określonych w przepisach ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych. Wyrażona zaś w art. 7 k.p.a. zasada prawdy obiektywnej odnosi się w równym stopniu do zakresu i wnikliwości postępowania wyjaśniającego i dowodowego, jak i do stosowania norm prawa materialnego, to jest do całokształtu przepisów prawnych służących załatwieniu sprawy. Organy administracji publicznej mają obowiązek działać wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do załatwienia sprawy. Organy obowiązane są podejmować wszelkie celowe działania, niezbędne do wyjaśnienia sprawy, aby na podstawie całokształtu materiału dowodowego ocenić, czy dana okoliczność została udowodniona w myśl art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie można Sądowi I instancji postawić skutecznie zarzutu naruszenia powołanych przepisów, gdyż oceniając przeprowadzone przez organy postępowanie dowodowe nie dopuścił się naruszeń, które miałyby wpływ na podjęte rozstrzygniecie. Prawidłowo – z przyczyn szczegółowo wyjaśnionych w zaskarżonym wyroku – Sąd I instancji zaakceptował ustalenia organów m.in. co do okoliczności, że skarżąca i jej matka prowadzą wspólne gospodarstwo. Zauważyć trzeba, że istotną cechą wspólnego gospodarstwa jest również pozostawanie na utrzymaniu osoby, z która tworzy się takie gospodarstwo. Dokonane w sprawie ustalenia, że otrzymywana przez matkę J. S. emerytura przeznaczana jest także na utrzymanie skarżącej nie zostały podważone. Wbrew twierdzeniom zawartym w skardze kasacyjnej Sąd I instancji nie przyjął ustalenia, że matka skarżącej – H. P. wywodzi prawo do lokalu z prawa do lokalu ubiegającej się o dodatek mieszkaniowy swojej córki – J. S. W sprawie niesporne jest, że skarżącą łączy z matką umowa użyczenia, a okoliczność ta, co wynika z uzasadnienia zaskarżonego wyroku, została przez Sąd I instancji uwzględniona. Z akt sprawy nie wynika, aby złożone zostało pismo z dnia 10 lipca 2012 r., o którym wspomina autorka skargi kasacyjnej, a które to pismo według twierdzeń skargi kasacyjnej miało zostać dołączone do akt innej sprawy i co w konsekwencji spowodować miało oparcie zaskarżonego wyroku na niekompletnym materiale dowodowym. Dodatkowo zauważyć trzeba, że z akt rozpoznawanej sprawy nie wynika, aby stronie lub jej pełnomocnikowi uniemożliwiono zgłoszenie wniosków bądź złożenie wyjaśnień. Również w skardze kasacyjnej pełnomocnik skarżącej, mimo że zarzuca niewyjaśnienie istotnych dla sprawy okoliczności, nie podnosi zarzutu naruszenia przez Sąd I instancji art. 106 § 3 p.p.s.a. Nie wskazuje wniosków dowodowych, jakie nie zostały uwzględnione przez Sąd I instancji bądź też dowodów, które Sąd ten winien był przeprowadzić z urzędu w celu wyjaśnienia istotnych wątpliwości w sprawie. Zatem zawarty w uzasadnieniu skargi kasacyjnej zarzut dotyczący pominięcia przez Sąd I instancji oświadczeń strony uznany być musi za gołosłowny i z tego względu nie może być oceniany jako naruszenie prawa procesowego i to naruszenie istotne, mogące mieć wpływ na wynik sprawy. Przechodząc do zarzutu materialnoprawnego stwierdzić należy, że zarzut ten również nie był skuteczny. Stosownie do treści art. 4 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych przez gospodarstwo domowe rozumie się gospodarstwo prowadzone przez osobę ubiegającą się o dodatek mieszkaniowy, samodzielnie zajmującą lokal albo gospodarstwo prowadzone przez tę osobę wspólnie z małżonkiem i innymi osobami stale z nią zamieszkującymi i gospodarującymi, które swoje prawa do zamieszkiwania w lokalu wywodzą z prawa tej osoby. Sąd I instancji dokonując wykładni tego przepisu i uznając jego zastosowanie przez organ za prawidłowe przyjął, że nie ma istotnego znaczenia dla możliwości zastosowania tego unormowania fakt zamieszkiwania J. S. i H. P. w przedmiotowym lokalu na podstawie różnych tytułów prawnych, skoro jeden z tych tytułów wywodzi się z drugiego. W konsekwencji, mimo, że to skarżąca, będąca wnioskodawczynią w sprawie dotyczącej przyznania dodatku mieszkaniowego, wywodzi swój tytuł do zamieszkiwania w lokalu z praw matki (a nie odwrotnie), przyznano J. S. dodatek mieszkaniowy. Jakkolwiek przyjęta w zaskarżonym wyroku wykładnia art. 4 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych budzi wątpliwości co do jej prawidłowości, to objęcie zarzutem materialnoprawnym jedynie zastosowania tego przepisu, bez podważenia dokonanej przez Sąd I instancji wykładni, nie mogło odnieść zamierzonego skutku. Ustalony w sprawie stan faktyczny, w świetle przyjętej wykładni normy materialnoprawnej, dawał bowiem podstawę do jej zastosowania w sprawie. Wobec powyższego stwierdzić należy, że zarzuty skargi kasacyjnej nie mają usprawiedliwionych podstaw. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło